Банки
Одржана редовната седница на Советот на Народната банка
Советот на Народната банка, на редовната седница одржана на 25 април 2024 година, го усвои Годишниот извештај на Народната банка за 2023 година, во кој се наведува дека мерките и политиките на Народната банка спроведениминатата година, овозможија успешно одржување на стабилноста на девизниот курс и справување со инфлацијата, којашто од највисокото ниво од 19,8% во октомври 2022 година, се сведе на 3,6% на крајот на 2023 година, без притоа позначително да се загрози реалната економија и финансиската стабилност. Всушност финансиската стабилност и дополнително зајакна и покрај последователните кризи во изминатиов период.
Во 2023 година Народната банка продолжи со постепено зголемување на основната каматна стапка до нивото од 6,3%, а истовремено направи и промени во макропрудентната политика, како и кај инструментот на задолжителна резерва, кои дополнително го поттикнаа штедењето во домашната валута, односно доведоа до поголема „денаризација“. Начинот на водењето на монетарната политика од страна на Народната банка, одржувањето на финансиската стабилност, како и довербата на граѓаните и на институциите во нашата централна банка беа позитивно оценети од страна на повеќе релевантни меѓународни и европски институции како што се Меѓународниот монетарен фонд (ММФ), Европската комисија, Европската централна банка (ЕЦБ), како и Светската банка.
Дел од активностите на Народната банка во 2023 година беа насочени во области кои носат погодности за граѓаните како корисници на банкарските услуги. Со стапувањето на сила на Законот за платежни услуги и платни системи, се поттикнува влез на нови даватели на платежни услуги, што ќе придонесе за поширока понуда на поевтини платежни услуги за граѓаните и компаниите, а се уредуваат и повеќе решенија за подобра заштита на потрошувачите, преку поставување насоки и ограничувања за надоместоците за платежните услуги, основната сметка со платежни функции, како и поголема транспарентност. Народната банка воспостави и нова алатка која овозможува споредба на надоместоците помеѓу давателите на платежните услуги, а исто така за прв пат донесе и Циркулар којшто ги опфаќа добрите практики за заштита на правата и интересите на потрошувачите при користењето финансиски услуги од банкарскиот сектор. Исто така, Народната банка започна со таргетирани контроли на давателите на платежни услуги во насока на заштита на корисниците на финансиските услуги.
Минатата година се засилуваше и колективната свест кон спроведување одржливи економски политики насочени кон екологијата. За таа цел, Народната банка го усвои првиот Среднорочен план на активностите на Народната банка во доменот на управувањето со климатските промени за периодот 2023 ‒ 2025 година, со што се постави сеопфатна рамка за управувањето со ризиците од климатските промени, којашто предвидува повеќе активности во областа на регулативата и супервизијата за климатските ризици, вклучително и стрес-тестирања на домашните банки поврзани со климатските промени. Како дел од активностите од Планот, Народната банка донесе и Насоки за управување со ризиците поврзани со климатските промени, коишто деловните банки ќе ги земат предвид при формулирањето и спроведувањето на својата деловна стратегија и во процесот на управување со ризиците.
Во 2023 година беше донесена и Финтек-стратегијата за финансиските регулатори, во која се содржат препораки за координиран пристап на регулаторите, со цел да се трасира патот за ползување на придобивките од развојот на иновациите на финансиите, коишто се повеќекратни.
Народната банка активно работеше на остварувањето на Програмата за работа за 2023 година којашто придонесува за исполнување на стратегиските цели и јакнење на институционалните капацитети предвидени со Стратегискиот план за периодот 2022 ‒ 2024 година, а воедно и за исполнување на предвидената визија да биде препознаена како независна, одговорна, професионална, иновативна и транспарентна институција којашто ужива висока доверба и кредибилитет во јавноста.
Во однос на статистиката, Народната банка продолжи со објавување на нови сетови на податоци со кои ги продолжи напорите за следење на меѓународните и европски статистички барања и го исполни последниот показател во рамките на највисокиот статистички стандард за дисеминација на податоци СДДС плус. Ова, во основа значи зголемување на транспарентноста на Народната банка што е видливо и преку збогатувањето на веб-страницата со повеќе податоци, алатки за пристап до информации и преку дополнувањето со други начини на комуникација со јавноста.
На истата седница беше усвоен и Извештајот за ризиците во банкарскиот сектор во 2023 година. Во него се наведува дека и покрај повеќето шокови кредитното портфолио на банките е со солиден квалитет, а учеството на нефункционалните во вкупните кредити од 2,8% е на ниво на историскиот минимум. Адекватноста на капиталот на банките во 2023 година достигна нивоа коишто се највисоки во изминатите 17 години и на крајот од годината изнесува 18,1%, што е суштински за задржувањето на стабилноста при соочувањето со евентуалните ризици. Народната банка во неколку наврати во текот на 2023 година го зголеми нивото на противцикличниот капитален заштитен слој што треба да го одржуваат банките, со што се очекува натамошно јакнење на отпорноста на банкарскиот систем. Во насока на понатамошно јакнење на отпоноста на банкарскиот сектор и јакнење на макропрудентната политика, минатата година беа подготвени и донесени новиот Законот за финансиска стабилност и Законот за решавање банки.
Носител на депозитниот раст во 2023 година чиј годишен раст достигна 9,2% беа депозитите од домаќинствата, иако и депозитите од претпријатијата го забрзаа растот. Преку инструментот за задолжителна резерва Народната банка придонесе за раст на склоноста на депонентите за чување на своите средства во денарските депозити, чиј годишен раст е неколкукратно повисок во споредба со зголемувањето на девизните депозити, при што кај домаќинствата растот на депозитите во денари изнесува 11,8% наспроти 4,4% во странска валута, додека кај корпоративниот сектор 15,8% наспроти 8,2%. Дополнително, позитивни придвижувања има и во однос на рочноста на депозитите, при што долгорочните депозити, по подолг период на намалување, во 2023 година забележаа раст со стапка од 25,7%, највисока во последните десетина години.
Показателите за изложеноста на ризици на банкарскиот сектор се стабилни и дополнително се подобрени, а стрес-тестовите упатуваат на добар капацитет за апсорбирање на можните шокови. Сепак, окружувањето и натаму е неизвесно во услови на геополитички превирања и потребно е натамошно внимателно следење на ризиците и претпазливост во водењето на политиките.
Банки
ЕБОР повторно ја прогласи Комерцијална банка за најактивна банка издавач во Северна Македонија
Европската банка за обнова и развој повторно ѝ го додели на Комерцијална банка АД Скопје признанието „Most Active Issuing Bank in 2025 in North Macedonia“, односно најактивна банка издавач во Северна Македонија за 2025 година.
Од Комерцијална банка наведуваат дека признанието претставува уште една потврда за нејзината водечка позиција во областа на трговското финансирање, како и за стручноста и посветеноста на тимот задолжен за документарно работење.
Банката посочува дека преку своите услуги обезбедува силна поддршка за домашните компании во нивното меѓународно работење и настапот на странските пазари.
Комерцијална банка повеќе од две децении соработува со Европската банка за обнова и развој, а новото признание, според банката, ја потврдува довербата и професионалноста препознаени и на меѓународно ниво.
Од банката додаваат дека и натаму ќе работат на создавање сигурни финансиски решенија за раст и поуспешен настап на македонските компании на глобалните пазари.
Банки
Стопанска банка: СЕПА овозможува побрзи, побезбедни и поевтини плаќања со Европа
Стопанска банка АД – Скопје ги информира своите клиенти дека преку системот СЕПА можат да вршат побрзи, побезбедни и поекономични плаќања при соработка со партнери од Европа.
Од банката посочуваат дека СЕПА (Единствена област за плаќања во евра) овозможува едноставно испраќање и примање средства, со пониски трошоци и поголема ефикасност при меѓународните трансакции.

„Кога соработуваш со партнери од Европа, потребно е да знаеш дека имаш можност за лесни и сигурни плаќања. Со СЕПА праќаш и примаш средства брзо, сигурно и со пониски трошоци“, наведуваат од Стопанска банка.
Повеќе информации за СЕПА плаќањата и подготовките за нивна примена се достапни на веб-страницата на Стопанска банка.
Банки
Германската влада нема да го спречи преземањето на Комерцбанк од страна на УниКредит
Германската влада нема да го спречува спојувањето или преземањето на Комерцбанк од страна на италијанската УниКредит, но не го поддржува начинот на кој се одвива процесот, изјави германскиот канцелар Фридрих Мерц.
„Не го спречуваме ова спојување или преземање, ниту некогаш сме се обиделе да го направиме тоа. Само велевме дека начинот на кој Комерцбанк стана цел на преземање ја нема нашата поддршка“, рече Мерц.
УниКредит минатата недела соопшти дека обезбедила контрола врз 47,6 проценти од акциите на Комерцбанк, со што италијанската банка се приближи до преземање на контролата врз германската финансиска институција, која се обидува да ја купи од 2024 година.
Потегот на УниКредит наиде на силно противење во Германија. Германското Министерство за финансии го оцени пристапот на италијанската банка како агресивен и непријателски, додека синдикатот на вработените во банкарскиот сектор предупреди дека преземањето може да предизвика хаос.
Изјавата на Мерц, сепак, се толкува како знак дека германската влада ја прифаќа можноста преземањето да биде реализирано. По неговите зборови, акциите на Комерцбанк забележаа пад, но подоцна надоместија дел од загубите и се тргуваа со намалување од околу 1,7 проценти.
Германската влада поседува 12 проценти од Комерцбанк и е втор најголем акционер по УниКредит. Берлин досега официјално одбиваше да ѝ ги понуди своите акции на италијанската банка.
Мерц изјави дека значителен дел од акционерите на Комерцбанк ја прифатиле понудата на УниКредит, но нагласи дека владата има право да го преиспита идниот деловен модел на банката.
Комерцбанк има важна улога во финансирањето на германската економија, особено на малите и средните претпријатија, познати како „Мителштанд“.
„Многу не би сакал таа функција да исчезне во иднина. Сепак, во пазарната економија сопствениците одлучуваат каква структура сакаат, а не политичарите“, рече Мерц.
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка со зголемен максимален износ на станбените кредити и нова промоција – Без манипулативни трошоци и трошоци за проценка
-
Банкипред 2 месециХалкбанк АД Скопје информираше дека пензиите за месец мај се веќе исплатени и достапни за корисниците
-
Банкипред 2 месециАЛТА Банка: Денеска започнува исплатата на мајските пензии
-
Советипред 2 месеци
УЈП: За користење на „МојДДВ“ задолжителна е регистрација во е-Даночни услуги
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка АД Скопје: Исплатата на пензиите почнува од 1 јуни
-
Интервјуапред 2 месециFinSight | Тортевски: Само половина од овластените ревизори во Македонија работат во ревизија
-
Интервјуапред 1 месец„Ништо случајно“: Нина Ангеловска за бизнисот, животните лекции и патот кој ја обликувал нејзината кариера
-
Интервјуапред 1 месецFinSight | Нина Ангеловска Станков: Во политиката аргументот не е крај на разговорот – туку негов почеток



