Анализи
Домашните банки преку посебен Фонд ќе ја спасуваат секоја банка што ќе се најде во проблеми
Банките ќе мора да бидат солидарни и да ја спасуваат секоја банка во земјава што ќе се соочи со проблеми во работењето кои се закана за нејзиниот опстанок. Ова го предвидува новиот Закон за решавање на банки, кој како предлог доаѓа од Министерството за финансии, а е изработен во соработка со Народната банка и со домашни и меѓународни експерти.
Новото законско решение налага финансирање нова финансиска институција во земјава, а тоа е Фонд за решавање на банки, кој ќе се полни со придонеси што ќе ги уплаќаат сите банки. Целта на постоењето на Фондот е да интервенира за спасување на банка што ќе западне во криза и ќе спречи нејзино пропаѓање.
Секоја банка, согласно нејзината големина и ризичност, редовно ќе уплаќа на годишно ниво утврден износ на придонеси во Фондот, а по потреба може да треба да се изврши и вонредна уплата.
Ова е дополнителен трошок за банките во земјава, покрај редовниот што го уплаќаат во Фондот за осигурување на депозити. Колкав ќе биде овој трошок за банките засега не е познато. Во предлог- законот е прецизирано дека “средствата на Фондот за решавање на банки изнесуваат најмалку 1% од износот на вкупно покриените депозити во банките во Република Северна Македонија” и овој паричен фонд треба да се достигне во рок од 10 години од стапувањето во сила на овој закон.
Ако се земат предвид финансиските извештаи на Фондот за осигурување на депозити, каде што се чува фондот за сигурност на депозитите, излегува дека минималниот износ со кој треба да располага Фондот за решавање на банки е околу 150 милиони денари (2,4 милиони евра). Според последниот јавно објавен Финансиски извештај и Извештај на независниот ревизор за 2021 година, Фондот за осигурување на депозити располагал со фонд за сигурност во вредност од 14.768.533.000 денари, а 1% од овој износ е 147.685.333 денари.
Доколку по достигнувањето на потребното ниво на Фондот за решавање на банки средствата на Фондот се намалат, банките ќе продолжат да уплаќаат придонеси се додека не се достигне потребното ниво. Доколку средствата на Фондот се намалат на ниво пониско од 2/3 од потребното, Фондот ја определува висината на придонесите со која ќе се обезбеди достигнување на утврденото ниво.
Средствата од Фондот се наменети за покривање загуби, трошоци и други расходи настанати од интервенција за решавање или спасување на некоја банка. Со ова законско решение, кое ја пресликува директивата 2014/59/EU на Европскиот парламент и на Советот на ЕУ од 2014 година и со кое треба да се воспостави законска рамка за обновување и решавање на финансиски институции, практично се наметнува колективна обврска и солидарна одговорност на сите банки во земјава да се грижат за целокупната стабилност на домашниот банкарски сектор. Во крајна линија, и државата, односно Владата си зема за обврска да се вклучи во спасување на некоја банка доколку се процени дека ризикот од нејзиното пропаѓање е преголем, односно интересот од нејзино спасување е исклучителен и значаен за стабилноста на банкарскиот и финансискиот систем во земјава.
Оваа пракса не е непозната во земјите од ЕУ и само во последните две децении сведоци сме на повеќе примери на директни интервенции на одделни банки или влади за спасување на некоја банка. Последниот пример е спасoт на швајцарската Credit Suisse од страна на конкурентската UBS.
Анализи
Снабдувањето со нафта и нафтени деривати во државата е стабилно
Снабдувањето со нафта и нафтени деривати во Македонија е стабилно, без нарушувања во ланецот на дистрибуција, а на пазарот има доволни количини гориво за потребите на граѓаните и бизнисите, изјави премиерот Христијан Мицкоски.
Тој посочи дека државата во моментов не се соочува со предизвици во снабдувањето со дизел, бензини и керозин, при што постои постојана координација со снабдувачите за да се обезбеди непречено функционирање на пазарот.
Според него, цените на горивата во земјава се меѓу пониските во регионот, што резултира со зголемен интерес кај граѓаните од соседните држави, особено во пограничните области.
Дополнително, премиерот нагласи дека Македонија располага со доволни резерви на нафта и деривати, како и со сигурен увоз преку нафтоводот што го поврзува Солунското пристаниште со рафинеријата ОКТА, кој е целосно функционален.
Во однос на глобалните неизвесности, особено поврзани со состојбите на Блискиот Исток, Мицкоски истакна дека ситуацијата внимателно се следи и дека, доколку дојде до промени на пазарот, ќе бидат преземени соодветни мерки и ќе се прилагоди стратегијата за снабдување.
Анализи
Цената на златото се стабилизира по падот, еврото покажува нови позитивни сигнали
Цената на златото забележа пад во текот на последното внатрешно тргување, во рамки на корективно движење со цел повторно градење позитивен моментум и подготовка за можен обид за пробивање на клучното ниво на отпор од 4.800 долари. Поддршка за цената обезбедува експоненцијалниот подвижен просек EMA50, кој помогна да се ограничат загубите и да се задржи стабилноста.
Во исто време, цената го тестира краткорочниот растечки корективен тренд, што дополнително ја нагласува важноста на оваа зона како силна техничка поддршка која може да поттикне нов раст. Индикаторите за релативна сила, пак, покажуваат позитивен пресврт откако достигнаа препродадени нивоа, што ги зголемува шансите за закрепнување и продолжување на нагорниот тренд на краток рок.
Паралелно со тоа, валутниот пар евро-долар (EUR/USD) се соочува со нестабилно тргување во последните движења, додека се обидува да изгради позитивен моментум кој би можел да доведе до пробивање на отпорот на ниво од 1,1790. И тука EMA50 обезбедува динамична поддршка, придонесувајќи за стабилноста на краткорочниот растечки корективен тренд.
Дополнително, индикаторите за релативна сила кај EUR/USD почнуваат да сигнализираат позитивни промени, со појава на рани знаци на „булиш“ дивергенција по достигнување на силно препродадени нивоа, како и почеток на позитивен пресек, што укажува на зголемени изгледи за закрепнување.
Анализи
Инфлацијата во Северна Македонија ќе изнесува 3,6% во 2026 година, покажува анкета на Народна банка
Инфлацијата во Северна Македонија се очекува да достигне просечно ниво од 3,6 проценти во 2026 година, пред да се намали на околу 3 проценти во 2027 година, покажуваат резултатите од анкетата на Народна банка спроведена во март меѓу економските аналитичари.
Според проценките, инфлаторните притисоци во земјата постепено ќе се стабилизираат во наредниот период, што укажува на умерено смирување на ценовните движења по периодот на повисока инфлација.
Анкетата ги одразува очекувањата на економските експерти за движењето на цените во следните две години, при што се предвидува дека инфлацијата ќе остане во контролирани рамки, блиску до среднорочните цели на монетарната политика.
Овие прогнози доаѓаат во услови на глобална економска неизвесност, поврзана со движењата на цените на енергенсите и геополитичките тензии, кои и понатаму претставуваат клучни фактори што влијаат врз инфлацијата.
Очекувањата за постепено намалување на инфлацијата во 2027 година укажуваат дека стабилизацијата на цените би можела да продолжи, доколку не дојде до нови надворешни шокови.
-
Анализипред 2 месециПросечната плата во Македонија близу 47.000 денари – раст од 7,6% на годишно ниво
-
Интервјуапред 2 месециПензиски парадокс: Од минималец до доброволен фонд – новиот модел на младите вработени
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка: Започна исплатата на пензиите за февруари 2026 година
-
Банкипред 1 месецНЛБ Банка со информација за исплатата на паричната помош од социјална, детска и цивилна заштита за февруари 2026 година
-
Банкипред 2 месециЗошто е сменет директорот на Развојната банка и кој е неговиот наследник!?
-
Продуктипред 1 месецДо 120.000 денари финансиска поддршка од Easy Finance – брзо и со транспарентни услови
-
Останатопред 2 месециМакедонските пензионери во странство останаа без покачена пензија
-
Банкипред 2 месециХалкбанк известува: Пензиите за февруари се достапни на пензионерите


