Connect with us
no baners

Анализи

Дали заврши времето на евтини потрошувачки кредити? Каматите се движат кон нивото од 2015 година!

Објавено

на

Полека, но сигурно се губи атрактивноста на потрошувачките кредити на банките како „куповна моќ“ на граѓаните за задоволување на некакви желби и потреби од секојдневието. Дефинитивно веќе не е време на примамливи каматни стапки, кои ги правеа потрошувачките кредити „евтино“ решение за обезбедување финансиски средства за некое патување, опремување на домот, школување… Дали времето на „евтините“ потрошувачки кредити дефинитивно заврши или пак ова е само привремен тренд наметнат од инфлаторните притисоци на пазарите?

Тешко е да се прогнозира бидејќи проекциите и изјавите од највисоките монетарни кругови постојано се менуваат. Иако се очекуваше есенва да запре растот на инфлацијата и на референтните каматни стапки, се чини повторно се појавија песимистички сценарија. 

Каматните стапки на денарските кредити во Македонија се во постојан раст од декември 2021 година, а на потрошувачките кредити од декември минатата година, иако може да се забележи дека нагорниот тренд практично започнал уште во декември 2020 година. Со мали осцилации, каматите на денарските потрошувачки кредити без валутна клаузула, на пример, од крајот на 2020 година се во зона на раст.

Банкарство.мк ги анализираше каматните стапки на потрошувачките кредити од 2015 година досега, а анализата покажа неколку интересни факти.

Нашата анализа на движењето на каматните стапки на денарските потрошувачки кредити за физички лица без валутна клаузула, врз основа на податоците од Народната банка достапни до 2015 година, покажа дека актуелните каматни стапки се движат кон нивото од 2015 година, кое за овој период од осум години било највисоко. Во септември 2015 година, оваа каматна стапка имаше свој максимум и изнесуваше 6,87%. Оттогаш почнува да паѓа и најниско ниво достигнува во декември 2020 година (5,16%), потоа уште едно во декември 2021 година (5,05%) и повторно во декември 2022 година (5,05%). За шест месеци оваа година бележи најголем раст во споредба со останатите години. Во 2021 година за шест месеци пораснала од 5,16% на 5,22%. Во 2022 година за шест месеци пораснала од 5,05% на 5,22%. А, во 2023 година за шест месеци порасна од 5,05% на 6,01%. 

Моментално ниво од 6,01% е веќе во зоната на каматни стапки во периодот 2015-2018 година, кога не се спуштаа под 6%. 

Според податоците од Народната банка, во јуни годинава, просечната каматна стапка на вкупните кредити забележа месечен раст од 0,03 п.п. и изнесува 5,12%. На годишна основа, оваа каматна стапка е зголемена за 0,85 п.п. Просечната каматна стапка на новоодобрените кредити во јуни е намалена за 0,06 п.п. на месечна основа и изнесува 5,26%, додека на годишна основа бележи раст за 1,27 п.п. „Во јуни, каматната стапка на вкупните кредити на домаќинствата оствари минимален месечен раст од 0,01 п.п. и изнесува 5,35%. Промената во целост се должи на растот на каматните стапки на денарските кредити без валутна клаузула (за 0,03 п.п.), во услови кога каматните стапки на кредитите во странска валута се непроменети, а каматните стапки на денарските кредити со валутна клаузула бележат минимален пад за 0,01 п.п.. Анализирано на годишно ниво, оваа каматна стапка оствари раст за 0,31 п.п.. Просечната каматна стапка на новоодобрените кредити на домаќинствата овој месец изнесува 5,27% и е повисока за 0,02 п.п. на месечно ниво. Промената произлегува од повисоките каматни стапки на кредитите во странска валута и денарските кредити без валутна клаузула (за 0,36 п.п. и 0,11 п.п., соодветно), додека каматните стапки на денарските кредити со валутна клаузула се намалени (за 0,07 п.п.). Споредено на годишно ниво, оваа каматна е зголемена за 0,76 п.п.“, утврди Народната банка.

  • 6,87% е највиското ниво на каматните стапки на денарските потрошувачки кредити за физички лица без валутна клаузула во последните осум години, достигнато во септември 2015 година.
  • од 5,05% на 6,01% пораснаа каматните стапки на денарските потрошувачки кредити за физички лица без валутна клаузула за шест месеци оваа година, што е најголем шестмесечен раст од 2015 година досега.
  • 1.000 денари најмногу е зголемена месечната рата за потрошувачки кредит од 618.000 денари (10.000 евра) со рок на отплата од 36 месеци споредено со 2000 година.
  • 18.800 денари изнесува отприлика месечната рата во првите две години (период на фиксна каматна стапка), а за останатиот период е околу 19.400 денари.

Дали потрошувачките кредити се навистина луксуз за граѓаните?

Направивме уште една дополнителна анализа за да видиме колкав издаток од месечниот буџет се потрошувачките кредити за граѓаните? Споредивме и со 2020 година и бројките покажаа дека месечната рата за потрошувачки кредит од 618.000 денари (10.000 евра) со рок на отплата од 36 месеци пораснала за најмногу за 1.000 денари. 

Висината на месечната рата за овој кредит во 2020 година се движела околу 18.500 денари во периодот со фиксна каматна стапка, кој најчесто е за првите две години од отплатата на кредитот. По истекот на овој период, банките пресметувале променлива каматна стапка и месечната рата се движела околу 19.000 денари. Во 2023 година, месечната рата во првите две години (период на фиксна каматна стапка) се движи околу 18.800 денари, а во останатиот период со променлива каматна стапка околу 19.400 денари.

Банка Кредит Каматна стапка во 2020 Каматна стапка во 2023 Месечна рата (2020)  Месечна рата (2023)
Комерцијална банка Потрошувачки кредит до 2.000.000 МКД нема податок 5,7% фиксна 2 години/6,13% променлива нема податок 18.736 МКД /18.779 МКД
Стопанска банка Скопје Потрошувачки кредит до 1.500.000 денари нема податок 5,80% фиксна 2 години/10,70% променлива нема податок 18.744 МКД /20.145 МКД
НЛБ банка НЛБ потрошувачки кредит 5,20% фиксна  8,52% 18.577 МКД 19.515 МКД
Халк банка Потрошувачки кредит со животно осигурување  5,00% фиксна 2 години/7,75% променлива 6% фиксна 2 години/10,50% променлива 18.522 МКД /19.295 МКД 18.800 МКД /20.086 МКД
Шпаркасе банка S Plus потрошувачки кредит 5,25% фиксна 2 години/7,55% променлива 5,2% фиксна 2 години/6,5% променлива  18.591 МКД /19.238 МКД 18.578 МКД /18.707 МКД
УНИ банка Потрошувачки кредит 4,75% фиксна 2 години/6,75% променлива 4,75% фиксна 2 години/6,75% променлива  18.453 МКД /19.011 МКД 18.458 МКД /18.660 МКД
Стопанска банка Битола Потрошувачки кредит за вработени во приватни фирми 5,50% фиксна 1 година/7,24% променлива 7,30% фиксна 1 година/10,50% променлива 18.661 МКД /19.150 МКД 19.166 МКД /20.086 МКД
ТТК банка СМАРТ потрошувачки кредит 4,85% фиксна 2 години/7,23% променлива 5,20% фиксна 2 години/6,76% променлива 18.480 МКД /19.147 МКД 18.577 МКД /18.731 МКД
Силк Роуд Банка Потрошувачки кредит 5,20% фиксна 2 години/7,50% променлива 5,40% фиксна 2 години/7,25% променлива 18.577 МКД /19.223 МКД 18.633 МКД /18.768 МКД
Централна кооперативна банка Стандарден потрошувачки кредит 4,70% фиксна за 2 години/ 5,80% променлива 5,90% фиксна 1 година/6,90% променлива 18.439 МКД /18.745 МКД 18.772 МКД /19.054 МКД

*Податоците се ориентациони и не служат за точни пресметки, кои може да се добијат само од банка.

Анализи

Цените на нафтата остро паднаа поради надежите за договор меѓу САД и Иран

Објавено

на

Цените на нафтата паднаа за околу четири проценти во средата наутро, бидејќи надежите за можен договор меѓу САД и Иран ги засенија стравувањата поради брзото намалување на залихите и затворањето на Ормутскиот Теснец.

Американската сурова нафта WTI во утринското тргување во Европа падна за 4,32 проценти и се тргуваше по цена од 89,83 долари за барел. Во исто време, цената на северноморската нафта Брент се намали за 3,66 проценти, на 95,94 долари за барел, останувајќи под границата од 100 долари трет ден по ред.

Трговците и шпекулантите очигледно повторно се надеваат дека САД и Иран се блиску до рамковен договор кој би го продолжил прекинот на огнот за дополнителни 60 дена и би овозможил нови преговори за повторно отворање на Ормутскиот Теснец и за иранската нуклеарна програма.

„Цените на нафтата се под притисок поради променетите очекувања околу можен договор меѓу САД и Иран, иако ризиците остануваат високи поради тензиите во близина на Ормутскиот Теснец“, наведуваат стратезите за суровини на ING, Ворен Патерсон и Ева Мантеј.

Според нив, подобреното расположение околу можен договор врши притисок врз цените, и покрај тоа што непријателствата продолжуваат и теснецот фактички останува затворен. Во регионот и натаму има воени активности, вклучително и американски напади и, како што се наведува, ангажман на ирански сили.

Во вторникот, Иран ги обвини САД за „сериозно кршење“ на прекинот на огнот, по новите американски напади врз ракетни позиции и пловни објекти во јужен Иран, кои американската Централна команда ги опиша како „самоодбрана“.

Американскиот државен секретар Марко Рубио, кој претходно оваа недела ја намали можноста за брз договор, изјави дека договор сè уште е можен, но дека претседателот Доналд Трамп сака или „добар договор“ или воопшто да нема договор.

Во последните недели, очекувањата за потенцијален договор постојано имаат поголемо влијание врз пазарот отколку реалните фундаментални показатели, бидејќи трговците се обидуваат да профитираат од надежите за договор, додека глобалната енергетска криза останува во втор план.

Пазарите сега внимателно ги очекуваат податоците за залихите на нафта од Американскиот институт за нафта (API), како и неделниот извештај на американската Администрација за енергетски информации (EIA), кои би можеле дополнително да влијаат врз движењето на цените во наредните часови.

Продолжи со читање

Анализи

Евростат: Северна Македонија за три години изгубила 14.500 жители, Европа забрзано старее

Објавено

на

Населението во Северна Македонија продолжува да се намалува, покажуваат најновите податоци на Евростат, според кои земјава за три години изгубила околу 14.500 жители.

Според статистиката, бројот на жители во државата во 2022 година изнесувал 1.837.114, во 2023 година се намалил на 1.829.954, во 2024 година на 1.826.247, а во 2025 година достигнал 1.822.612 жители.

Во меѓувреме, населението на ЕУ во 2025 година достигнало 451 милион жители, што претставува раст од еден милион во споредба со 2024 година.

Податоците покажуваат и дека европското население старее. Дури шест проценти од жителите на ЕУ се постари од 80 години, а медијалната возраст пораснала од 39,6 години во 2005 на 44,9 години во 2025 година.

Според проекциите на Евростат, населението на ЕУ до 2100 година би можело да се намали за 11,7 проценти, односно за околу 53 милиони жители. Се очекува бројот на жители да расте до 2029 година, кога Унијата би достигнала 453,3 милиони жители, по што ќе следува постепен пад.

Во последните две децении, уделот на лица постари од 65 години во ЕУ се зголемил од 17 на 22 проценти.

Најголем дел од населението на Унијата е концентриран во пет држави – Германија со 84 милиони жители, Франција со 69 милиони, Италија со 59 милиони, Шпанија со 49 милиони и Полска со 36 милиони жители.

Најмалку жители имаат Малта со 574 илјади жители, Луксембург со 682 илјади и Кипар со 983 илјади жители.

Во периодот од 2005 до 2025 година, 19 земји од ЕУ бележат раст на населението, додека осум држави имаат пад. Најголем релативен раст има Луксембург со 48 проценти, пред Малта со 43 и Ирска со 32 проценти.

Од друга страна, најголем пад е регистриран во Латвија со 17 проценти, Бугарија со 16 проценти, Литванија со 14 проценти, Романија со 11 проценти и Хрватска со 10 проценти.

Евростат прогнозира дека до крајот на векот дополнително ќе се намалува уделот на младото и работоспособното население, додека бројот на постари лица значително ќе расте. Според проекциите, лицата постари од 80 години до 2100 година ќе сочинуваат 16 проценти од вкупното население на ЕУ.

Продолжи со читање

Анализи

Златото, еврото и биткоинот со спротивни сигнали: Инвеститорите внимателно го следат пазарот

Објавено

на

Цената на златото во последните тргувања покажува мешани сигнали, додека инвеститорите внимателно ги следат техничките показатели и глобалните економски движења.

Според анализата на „Economies.com“, златото забележало раст во текот на последните внатредневни тргувања, поттикнато од формирање позитивна дивергенција кај индикаторите за релативна сила, откако цената претходно падна на нивоа што се сметаат за препродадени. Ова придонело за подобрување на моментумот и создавање позитивни сигнали кои ја поддржуваат тековната фаза на закрепнување.

Сепак, и покрај растот, златото се соочува со силен отпор кај 50-дневниот експоненцијален подвижен просек (EMA50), што засега го ограничува понатамошниот пораст. Во исто време, цената продолжува да се движи во рамки на краткорочен надолен тренд, што ја прави техничката слика неизвесна.

Аналитичарите оценуваат дека ќе бидат потребни посилни сигнали за да се потврди следниот правец на движење на златото, особено во услови на нестабилни глобални пазари и внимателно следење на монетарните политики на централните банки.

Во меѓувреме, позитивни сигнали се забележуваат и на девизниот пазар. Валутниот пар евро/долар (EUR/USD) доби поддршка од EMA50 и продолжи со краткорочниот раст. Техничките показатели покажуваат подобрување на позитивниот моментум, а аналитичарите сметаат дека следната важна цел за еврото е нивото од 1,1660 долари.

Паралелно со тоа, и биткоинот бележи зголемена нестабилност. Најголемата криптовалута се движи околу клучното ниво на отпор од 77.500 долари, при што пазарот се обидува да собере доволно позитивен моментум за пробивање на оваа граница.

Според техничката анализа, биткоинот дополнително добива поддршка од EMA50 и од пробивањето на краткорочната корективна надолна тренд линија. Индикаторите за релативна сила исто така покажуваат можност за формирање позитивна дивергенција, што кај дел од инвеститорите ги зголемува очекувањата за продолжување на растот.

Аналитичарите предупредуваат дека пазарите и натаму остануваат чувствителни на економските податоци, каматните стапки и глобалните геополитички ризици, што може брзо да го промени расположението кај инвеститорите.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange