Анализи
АНАЛИЗА: Кој е кој во финансискиот сектор во Македонија
Финансискиот сектор во Македонија на крајот од 2024 година тежеше 1.083.036 милиони денари – рекордно ниво благодарение на годишниот раст на вкупните средства од 12,7%. Овој раст е побрз од оној во 2023 година (11% или 95.068 милиони денари).
Банките и натаму имаат доминантна позиција, додека другите финансиски институции придонесуваат минимално во финансискиот систем на државата. Иако во 2024 година се забележува рекорден раст на средствата на брокерските куќи и инвестициските фондови, тоа не е доволно за значително да се намали водечката улога на банките.
Според извештајот на Народната банка на Македонија за финансиската стабилност, банките со средства од 824.812 милиони денари учествуваат со 76,2% во вкупните средства на финансискиот сектор и со 86,9% во БДП. Учеството во БДП пораснало за 3,7 п.п. во однос на 2023 година, додека во структурата на секторот е минимално намалено за 1,5 п.п.
На второ место се пензиските фондови со 167.312 милиони денари – 15,4% од вкупните средства на секторот и 17,6% од БДП, со годишен раст од 20,5%.
Брокерските куќи забележуваат највисок раст на средствата од 87,6%, а инвестициските фондови раст од 61,7%. Овој тренд се должи на зголемената активност на граѓаните и компаниите на берзата и растот на цените на акциите. Сепак, нивното учество во секторот е скромно – инвестициските фондови 2%, а брокерските куќи 0,03%.

Во последните десет години, средствата на финансискиот систем се двојно зголемени, најмногу благодарение на банкарскиот систем и пензиските фондови. Во 2024 година, инвестициските фондови придонесоа со 7% во растот на системот, иако нивниот удел е само 2%. Лизинг секторот бележи раст од 29,3%, а друштвата за осигурување раст од 8,1%.
Според НБРМ, околу 80% од банките во земјата се во странска сопственост – 69,5% од странски банки, 7,4% од нефинансиски правни лица и 1,3% од физички лица. Странски капитал доминира и кај друштвата за осигурување (71,4%) и кај друштвата за управување со пензиски фондови (86,6%). Финансиските друштва и друштвата за управување со инвестициски фондови се со поделена сопственост, додека брокерските куќи се претежно домашни.
Учеството на финансискиот сектор во БДП пораснало на 114,1% во 2024 година (раст од 7,1 п.п.), но НБРМ укажува дека нивото на финансиско посредување сè уште е ниско во споредба со земјите од Централна и Југоисточна Европа.
Иако структурата на финансискиот сектор е едноставна и слабо поврзана меѓу сегментите, што го прави поотпорен на надворешни шокови, тоа воедно ја ограничува неговата улога во поддршката на економскиот раст.

Во 2024 година бројот на финансиски институции се намалил од 172 на 166, со осум помалку финансиски друштва, а два нови инвестициски фондови.
НБРМ наведува дека финансискиот систем во земјата има релативно едноставна структура – со малку сложени финансиски инструменти, ниска поврзаност меѓу сегментите и ограничени ризици за прелевање од еден сектор во друг. Банкарскиот систем останува клучен за финансиската стабилност, бидејќи во него се концентрирани заштедите и средствата на повеќето финансиски институции.
Преземањето на авторски содржини (текстови и фотографии) од оваа страница е строго забрането без претходно писмено одобрение и е предмет на условите наведени на следниот линк.
Анализи
Еден од најголемите валутни колапси во историјата: Аргентинскиот пезос ја изгуби речиси целата своја вредност!
Аргентинската валута пезос достигна ново рекордно ниско ниво во однос на американскиот долар, откако од 2009 година изгуби околу 99,8% од својата вредност, што претставува еден од најдраматичните валутни крахови во современата економска историја.
Според официјалниот девизен курс, за еден американски долар се потребни околу 1.483 пезоси, додека на паралелниот пазар курсот е уште понеповолен. За споредба, пред околу 15 години еден долар вредел нешто повеќе од три пезоси.
Економистите оценуваат дека долготрајната девалвација е резултат на хронични буџетски дефицити, прекумерно печатење пари, ограничувања на движењето на капиталот и намалување на девизните резерви.
По преземањето на функцијата во декември 2023 година, претседателот Хавиер Мајли започна серија строги фискални мерки, вклучително и намалување на јавните расходи, укинување на субвенции и девалвација на валутата. Овие чекори придонесоа за забавување на инфлацијата, но не успеаја целосно да го стабилизираат пезосот.
Слабеењето на националната валута сериозно се одразува врз животниот стандард на населението, при што граѓаните сè почесто ги чуваат своите заштеди во американски долари или во т.н. стабилни криптовалути (stablecoins) како заштита од инфлација.
Истовремено, нестабилниот девизен курс го отежнува планирањето на инвестициите и ја намалува атрактивноста на Аргентина за странските инвеститори, и покрај значајните природни ресурси со кои располага земјата.
Експертите сметаат дека трајна стабилизација е можна само преку длабоки структурни реформи, фискална дисциплина, независна монетарна политика и зајакнување на довербата во економските институции.
Анализи
Големите американски банки со силен почеток на сезоната на финансиски резултати
Најголемите американски банки ги надминаа очекувањата на Волстрит во резултатите за вториот квартал, поттикнати од силниот раст на приходите од инвестициско банкарство и тргување со акции.
Меѓу банките што денеска ги објавија своите финансиски извештаи се JPMorgan Chase, Bank of America, Goldman Sachs, Wells Fargo и Citigroup, а речиси сите прикажаа подобри резултати од очекуваните.
JPMorgan Chase оствари приходи од 58,02 милијарди долари, над прогнозите од 50,19 милијарди долари, додека добивката по акција достигна 6,14 долари. Главниот извршен директор Џејми Дајмон изјави дека сите главни сегменти од работењето забележале рекордни приходи, додавајќи дека американската економија покажува значителна отпорност, поддржана од инвестициите во вештачка интелигенција, фискалните мерки и посилното вработување.
Bank of America исто така ги надмина очекувањата со приходи од 31,7 милијарди долари и добивка од 1,21 долари по акција. Извршниот директор Брајан Моjнихан оцени дека станува збор за едно од најсилните тримесечја во историјата на банката, истакнувајќи дека сите деловни сегменти забележале двоцифрен раст на нето-добивката.
Goldman Sachs објави особено силни резултати, со приходи од 20,34 милијарди долари и добивка по акција од 20,98 долари. Приходите од тргување со акции пораснале за 72 проценти, а инвестициското банкарство забележало раст од 55 проценти, поттикнат од голем број иницијални јавни понуди на акции и активности на пазарот на спојувања и преземања.
Citigroup ја пријави највисоката квартална заработка во последната деценија. Банката оствари приходи од 24,77 милијарди долари и добивка по акција од 3,15 долари, додека нето-добивката достигна 5,8 милијарди долари. Главната извршна директорка Џејн Фрејзер најави зголемување на дивидендата за 12 проценти и почеток на програма за откуп на акции во вредност од 30 милијарди долари.
Позитивни резултати објави и Wells Fargo, со добивка од 2 долари по акција и приходи од 22,62 милијарди долари. Извршниот директор Чарли Шарф оцени дека банката има корист од силната американска економија и подобрените услови за работење.
И покрај силните финансиски резултати, дел од банкарските акции забележаа пад во претпазарното тргување, бидејќи инвеститорите внимателно ги следат прогнозите на раководствата за остатокот од годината, особено во услови на геополитички тензии и неизвесност околу инфлацијата и каматните стапки.
Извор: CNBC
Анализи
Инфлацијата во Србија забави на 2,7 отсто поради пониските цени на храната
Годишната инфлација во Србија во јуни се намали на 2,7 отсто, од 3,5 проценти во мај, покажуваат податоците на српскиот завод за статистика.
Забавувањето главно се должи на падот на цените на храната и безалкохолните пијалаци, кои во јуни биле пониски за 3,7 отсто во споредба со истиот месец минатата година. Оваа категорија има најголемо учество во потрошувачката кошница.
Истовремено, трошоците за домување, вода, електрична енергија, гас и други горива пораснале за 9,5 отсто на годишно ниво, додека цените во транспортот се зголемиле за 7,7 проценти.
На месечно ниво, потрошувачките цени во Србија во јуни пораснале за 0,2 отсто, по растот од 0,3 проценти во мај.
Народната банка на Србија очекува инфлацијата дополнително да забави до септември, а потоа да се движи околу горната граница на целниот опсег од 1,5 до 4,5 отсто. Според процените, инфлацијата би требало повторно да се врати во целниот опсег до средината на 2027 година.
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка со зголемен максимален износ на станбените кредити и нова промоција – Без манипулативни трошоци и трошоци за проценка
-
Банкипред 2 месециХалкбанк АД Скопје информираше дека пензиите за месец мај се веќе исплатени и достапни за корисниците
-
Банкипред 2 месециАЛТА Банка: Денеска започнува исплатата на мајските пензии
-
Советипред 2 месеци
УЈП: За користење на „МојДДВ“ задолжителна е регистрација во е-Даночни услуги
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка АД Скопје: Исплатата на пензиите почнува од 1 јуни
-
Колумнипред 2 месеци
Најважни менаџерски вештини во дигиталното деловно опкружување
-
Интервјуапред 2 месециFinSight | Тортевски: Само половина од овластените ревизори во Македонија работат во ревизија
-
Кариерапред 2 месециАЛТА банка АД Битола објави оглас за вработување



