Connect with us

НБРМ

ПОСКАПУВААТ КРЕДИТИТЕ – просечната каматна стапка на новоодобрените кредити во јануари изнесува 5,07 проценти

Објавено

на

Во јануари годинава просечната каматна стапка на вкупните кредити изнесува 4,98 проценти, што претставува месечен и годишен раст од 0,54 п.п. и 0,63 п.п., соодветно. Просечната каматна стапка на вкупните депозити, пак, оствари месечно и годишно зголемување од 0,07 п.п. и 0,22 п.п., соодветно и изнесува 0,93 проценти.

Според податоците што ги објави денеска Народната банка, просечната каматна стапка на новоодобрените кредити во јануари, изнесува 5,07 проценти и е повисока за 0,24 п.п. и 1,23 п.п., соодветно на месечна и годишна основа. Просечната каматна стапка на новопримените депозити бележи месечен и годишен раст од 0,17 п.п. и 0,98 п.п., соодветно и изнесува 1,51 процент.

Во јануари, просечната каматна стапка на вкупните кредити на корпоративниот сектор е зголемена за 0,76 п.п. и изнесува 4,6 проценти. Промената се должи на повисоките каматни стапки на денарските кредити со валутна клаузула и на кредитите во странска валута (за 1,67 п.п. и 1,02 п.п., соодветно), при остварен раст и на каматните стапки на денарските кредити без валутна клаузула (за 0,39 п.п.). На годишно ниво, оваа каматна стапка бележи зголемување од 1,15 п.п.

Во јануари, просечната каматна стапка на вкупните депозити на корпоративниот сектор забележа месечно зголемување од 0,01 п.п. и изнесува 1,35%. Месечната промена се должи на растот на каматните стапки на денарските депозити со и без валутна клаузула (за 0,27 п.п. и 0,09 п.п., соодветно), додека каматните стапки на депозитите во странска валута остварија пад (за 0,25 п.п.). Kаматната стапка на вкупните депозити на корпоративниот сектор бележи годишен раст од 0,47 п.п.

Каматната стапка на новопримените депозити на корпоративниот сектор, во јануари, се намали за 0,09 п.п. во споредба со претходниот месец и изнесува 1,00 процент. Притоа, надолната промена се објаснува со намалувањето на каматните стапки на денарските депозити со валутна клаузула и каматните стапки на депозитите во странска валута (за 0,50 п.п. и 0,23 п.п., соодветно), во услови на остварен месечен раст на каматните стапки на денарските депозити без валутна клаузула (за 0,06 п.п.). Анализирано на годишно ниво, оваа каматна стапка оствари зголемување од 0,58 п.п. Овој месец, каматната стапка на вкупните кредити на домаќинствата изнесува 5,34%, што претставува месечен раст од 0,33 п.п. Од аспект на валутната структура, зголемувањето е резултат на растот кај сите компоненти: каматните стапки на кредитите во странска валута (за 0,46 п.п.) и каматните стапки на денарските кредити со и без валутна клаузула (за 0,35 п.п. и 0,30 п.п., соодветно). Во однос на јануари 2022 година, оваа каматна стапка е повисока за 0,18 п.п.

Просечната каматна стапка на новоодобрените кредити на домаќинствата, во јануари, забележа месечен раст од 0,48 п.п. и изнесува 4,86%. Зголемувањето на месечна основа е резултат на растот на каматните стапки на кредитите во странска валута и каматните стапки на денарските кредити без валутна клаузула (за 1,90 п.п. и 0,73 п.п., соодветно), во услови на минимален раст и на каматните стапки на денарските кредити со валутна клаузула (за 0,01 п.п.).

Каматната стапка на новоодобрените депозити на домаќинствата бележи годишно зголемување од 0,46 п.п. Во јануари, каматната стапка на вкупните депозити на домаќинствата е зголемена за 0,07 п.п. во однос на декември и изнесува 0,88%. Нагорната промена произлегува од растот на каматните стапки кај сите категории: денарските депозити со валутна клаузула, депозитите во странска валута и денарските депозити без валутна клаузула (за 0,20 п.п., 0,09 п.п. и 0,05 п.п., соодветно). На годишна основа, оваа каматна стапка оствари зголемување од 0,18 п.п.Каматната стапка на новопримените депозити на домаќинствата во јануари, оствари месечно зголемување од 0,31 п.п. и изнесува 1,71 отсто. Притоа, растот се должи на повисоките каматни стапки на денарските депозити без валутна клаузула и каматните стапки на депозитите во странска валута (за 0,41 п.п. и 0,29 п.п., соодветно). Овој месец, кај банките и штедилниците не се евидентирани новопримени денарски депозити со валутна клаузула. Каматната стапка на новопримените депозити на домаќинствата бележи раст од 1,13 п.п. на годишна основа, се вели во извештајот на Народната банка.

НБРМ

Ангеловска-Бежоска за ВОА: Доколку не се остварат ризиците, олабавување на монетарната политика ќе има во втората половина од годинава

Објавено

на

Пролетните проекции за инфлацијата во земјава на Меѓународниот монетарен фонд се слични со есенските очекувања на Народната банка, дека инфлацијата ќе се намалува и годинава за околу 4% и за околу 2% догодина, во просек. Трендовите се поволни и доколку инфлацијата и натаму се намалува во согласност со проекциите, без да се остварат позначителни ризици, тоа ќе создаде простор за промена на монетарната политика во втората половина од оваа година, истакна гувернерката на Народната банка, Анита Ангеловска-Бежоска во интервју за Гласот на Америка, коешто го даде за време на Пролетните средби на Меѓународниот монетарен фонд и Светската банка. 

Говорејќи за економскиот раст, таа укажа дека со оглед на големата трговска и финансиска отвореност на нашата економија, изгледите за растот годинава и догодина, покрај од домашните фактори, во голема мера ќе зависат и од глобалните случувања. Според најновите проекции на ММФ, глобалната економија и натаму би растела со стабилна стапка од 3,2% во 2024 и во 2025 година, што сепак е малку подобро од претходните очекувања. Низ подолгорочна перспектива, овие стапки на економски раст се историски ниски, што говори дека кризите оставија подолгорочни последици врз глобалната економија. За ЕУ, којашто е нашата најзначајна економска партнерка, се очекува постепено забрзување на растот, односно од 0,5% во 2023 година на 0,9% и на 1,7% за годинава и за следната, но тоа сепак е побавно во однос на претходните очекувања. За македонската економија, ММФ направи надолна ревизија за годинава, односно 2,7% во споредба со претходните очекувања од 3,2%.

Гувернерката посочи дека Народната банка работи на пролетните макроекономски проекции за нашата економија, во кои ќе бидат вклучени најновите расположливи податоци. Пролетните проекции на Народната банка ќе бидат објавени во текот на следниот месец.

Во интервјуто, гувернерката се осврна и на постојаните напори на Народната банка за јакнење на транспарентноста, што беше препознаено и од испитаниците на анкетата спроведена од Светската банка, кои ја препознаа Народната банка како домашна институција со најголема доверба. Гувернерката говореше и за значењето на поддршката за женското претприемаштво, коешто може да придонесе за подигање на економскиот раст. За таа цел се и активностите на Народната банка со новиот Меморандум за поддршка на женското претприемаштво, којшто неодамна го склучи со ЕБРД. Со овој проект, Народната банка го проширува опфатот на своите активности во овој домен и како предводник на проектот, ќе работи заедно со јавниот и со приватниот сектор за зголемување на финансиската вклученост на жените, што ќе придонесе за отворање нови бизниси и работни места и за придвижување на економскиот раст.

Продолжи со читање

НБРМ

Народната банка ги информира корисниците: Воведенa е новa веб-услуга за автоматизирано преземање податоци од Курсната листа

Објавено

на

Народната банка изработи и воведе нова веб-услуга за автоматизирано преземање на податоците од Курсната листа, којашто веќе може да се користи напоредно со старата.

Оттука, Народната банка ги информира приватните субјекти дека старата веб-услуга којашто што е достапна на веб-страницата ќе се користи до крајот на мај 2024 година и дотогаш сите корисници треба да почнат да ја употребуваат новата веб-услуга. Деловните банки веќе се префрлија на новата апликација и  автоматизирано ја читаат Курсната листа секој ден. Оваа апликација на Народната банка за Курсната листа и за курсевите за државните органи е изработена со нови современи алатки и е достапна на следнава врска: https://www.nbrm.mk/web-servis-novo.nspx , на која има и упатство за корисниците за нејзиното користење.

Воведувањето на новата услуга е во рамките на унапредувањето на ИТ-безбедноста на процесите преку примена на нови технологии коишто се поотпорни на нападите од дигиталниот простор. Постојаното јакнење на киберотпорноста, како и користењето на технологиите за подобрување на услугите кон корисниците е заложба на централната банка. Оттука, неодамна започна билатерална соработка со централната банка на Италија, проект на Европската Унија, чијашто цел е преку пренесување на искуствата да се зајакнат стандардите и најдобрите практики во Народната банка за развивање и одржување апликативен софтвер.

Продолжи со читање

НБРМ

Годишен раст на зелените кредити за 29% во 2023 година

Објавено

на

Народната банка ги објави податоците за „зелените кредити“ за четвртиот квартал од 2023 година, каде што се забележува раст на квартално ниво од 5%, додека на годишна основа од 29,1%. Во споредба со крајот на 2019 година, кога почнале да се прибираат податоците, „зелените кредити“ се зголемени за 2,8 пати. Станува збор за заеми наменети за проекти коишто поддржуваат одржливи, еколошки цели, или цели коишто придонесуваат за зелената транзиција во општеството, како што е развивање нова еколошка технологија.

Според податоците на Народната банка, на крајот од 2023 година, банкарските побарувања врз основа на зелени кредити изнесуваат 19.863 милиони денари. За споредба, на крајот на 2019 година тие изнесувале 7.176 милиони денари. Растот на зеленото кредитирање се должи најмногу на кредитите земени од фирмите, додека најмногу зелени кредити давале големите банки.

Расте и уделот на зелените во вкупните кредити, иако сѐ уште е на ниско ниво. Oд крајот на 2019 година, заклучно со 2023 година, учеството на зелените во вкупните кредити е зголемено од 2,2% на 4,5%.

Народната банка, препознавајќи ги ризиците од климатските промени на долг рок, зазеде проактивен став и како една од своите стратегиски цели ја постави зголемената свесност за климатските промени и придонесот кон зелената одржлива економија. Преку низа активности, нашата централна банка придонесува за поттикнување на зеленото финансирање, вклучувајќи ги и монетарните мерки. Народната банка изработи Среднорочен план на активностите во доменот на управување со ризиците поврзани со климатските промени за периодот 2023 − 2025 година, а неодамна заради подобрување на расположливоста на податоците за климатските промени објави и Преглед на зелените показатели коишто ќе помогнат во анализите за понатамошно носење политики. Се гради и зелено портфолио на хартиите од вредност во девизните резерви. За оцена на отпорноста на банкарскиот систем на климатските промени се планираат стрес-тестови.

Продолжи со читање

Популарно