Анализи
Поевтинува услугата плаќање со картичка во продавница – ќе плаќаат ли трговците пониски провизии кон банките?
Ќе се намалат провизиите што ги плаќаат трговците кон банките кога граѓаните во продажната мрежа плаќаат со картичка!? Новиот Закон за платежни услуги и платни системи им наложи на банките и на другите платежни институции од 01 јануари 2023 година да ги сведат заменските надоместоци што се пресметуваат и наплатуваат меѓу давателите на платежни услуги на максимум 0,2% од вредноста на извршената трансакција со дебитна картичка и на максимум 0,3% од вредноста на трансакцијата со кредитна картичка.
Ова практично значи драстично пониско ниво на надоместоци од тие што досега ги наплаќаа банките како interbanking fee, односно како надоместок за извршување и процесирање на плаќањето со платежни картички, а кои во просек достигнуваа и до 1,68%.
Според последните статистички податоци на Народната банка на Република Северна Македонија од областа на платежната статистика, висината на надоместоците кои банките и другите обезбедувачи на платежни услуги ги наплаќаат од трговците на продажни места во земјава во 2021 година за картични трансакции се движеле од 0,75% до 1,68% во зависност од видот на дејноста на трговецот. Просекот за сите видови трговски дејности во 2021 година изнесува 1,19%. Споредено со годините претходно, веќе постои надолен тренд – просечното ниво на надоместокот во 2020 година изнесува 1,21%, а во 2019 година бил на ниво од 1,20%.
Највисока провизија, од дури 3,04%, банките им наплаќаат на трговците што вршат електронска трговија и чиј годишен промет е од 1 милион до 10 милиони денари. Тие со промет до 1 милион денари имаат провизија од 2,81%. Најниска е провизијата што ја наплаќаат банките од бензинските станици со годишен промет над 50 милиони денари – во просек изнесува 0,64%. Гледано по дејности, бензинските станици генерално плаќаат најниски вкупни провизии кон банките за картични трансакции – во 2021 година изнесуваат 0,75%. Највисоки вкупни надоместоци, пак, банките им пресметуваат на државните институции и на компаниите што нудат игри на среќа, 1,67%, односно 1,66%.
Кои трговци плаќале највисоки провизии кон банките во 2021 година за наплата со платежни картички од граѓаните?
Државни институции – 1,67%
Игри на среќа – 1,66%
Јавни и комунални дејности – 1,48%
Угостителство и туризам – 1,52%
Изнајмување превозни средства – 1,39%
Кога ќе се споредат овие надоместоци со максимално пропишаните во новиот Закон, излегува дека банките ќе треба драстично да ги скратат овие провизии, што секако ќе влијае и на висината на нивните приходи по овој основ. Дали тоа ќе ја намали цената на производите или пак само ќе ги растоварат трговците од дел од актуелните давачки, останува да се види по 1 јануари следната година.
Кои провизии се ограничуваат?
Законодавецот предвидел дека во категоријата заменски надоместоци спаѓаат секакви „договорени надоместоци, вклучително и нето компензации, кои имаат идентичен предмет или ефект како и заменскиот надоместок и кои давателот на платежните услуги што издава платен инструмент заснован на картичка ги прима од картичната платежна шема, од давателот на платежни услуги што врши прифаќање платежни трансакции засновани на картички или од кој било посредник при извршување платежни трансакции засновани на картички или активности поврзани со трансакциите“.
Одредбите од овој член не се применуваат на платежни трансакции со деловни платежни картички, повлекување готовина преку банкомат или непосредно на шалтерите на давателот на платежните услуги и на платежни трансакции засновани на картички издадени од тристрана картична платежна шема.
Надоместоци кои банките и другите обезбедувачи на платежни услуги ги наплатуваат од трговците во зависност од дејноста и висината на годишниот промет остварен со платежни картички (во %)
Анализи
Пад на азиските берзи поради новите тензии меѓу САД и Иран
Азиско-пацифичките берзи во петокот забележаа пад, поради зголемената загриженост од обновените тензии меѓу САД и Иран во услови на кревко примирје.
Јужнокорејскиот индекс „Kospi“ ослабе за 0,67 отсто, додека индексот на малите компании „Kosdaq“ порасна за 0,62 проценти. Јапонскиот „Nikkei“ 225 падна за 0,36 отсто, по делумното повлекување на инвеститорите по рекордното ниво достигнато во четвртокот.
Австралискиот индекс „S&P/ASX 200“ ги продолжи загубите и се намали за 1,44 проценти.
Кинескиот индекс „CSI300“ се тргуваше со пад од 0,60 отсто, додека хонгконшкиот „Hang Seng“ индекс ослабе за 0,82 проценти.
Во меѓувреме, фјучерсите на нафтата ги намалија претходните добивки. Фјучерсите на американската нафта „West Texas Intermediate“ за јуни пораснаа за 1,07 проценти и достигнаа 95,82 долари за барел. Цената на „Brent“ суровата нафта за јули се зголеми за 1,38 проценти, на 101,44 долари за барел.
Според аналитичарите, пазарите внимателно ги следат геополитичките случувања на Блискиот Исток, што влијае врз расположението кај инвеститорите и движењата на енергетските пазари.
Анализи
Акциите на Макстил со најголем раст во април, три банки меѓу најголемите губитници
И покрај негативните движења на берзите, во април беше забележан раст на цените на дел од акциите на Македонската берза, а инвеститорскиот интерес ја прошири листата на добитници во споредба со март, кога единствено акцијата на Мермерен комбинат беше во позитива.
Најголем месечен раст оствари акцијата на Макстил, која зајакна за 24,3 проценти и достигна цена од 133 денари. За споредба, во март просечната вредност на оваа акција изнесуваше 107 денари, кога беше евидентирана како најголем губитник на месечно ниво.
На позитивната листа следува НЛБ банка. Акцијата на банката од 55.039 денари на крајот на март се искачи на 58.000 денари во април, што претставува раст од 5,38 проценти.
Раст бележи и акцијата на Хотели Метропол Охрид, која поскапе за 5,2 проценти. Просечната цена по акција се зголемила од 250 на 263 денари.
Акцијата на Гранит во април достигна 1.550 денари, што е зголемување од 5,08 проценти во однос на мартовските 1.475 денари.
Позитивен месец имаше и Макпетрол, чија акција порасна за 2,65 проценти – од 109.007 денари во март на 111.900 денари во април.
Од друга страна, најголем пад во април е регистриран кај Македонијатурист. Акцијата загуби 15,72 проценти од вредноста и се намали од 9.847 на 8.299 денари.
ТТК банка остана меѓу акциите со негативен тренд, со пад од 9,71 проценти. Просечната цена се намали од 1.449 на 1.308 денари, откако и во март беше меѓу најголемите губитници.
Трет месец по ред паѓа и вредноста на обичната акција на Стопанска банка Скопје. Во април падот изнесува 3,53 проценти, а акцијата месецот го заврши со просечна цена од 2.274 денари, наспроти 2.357 денари во март.
Намалување е забележано и кај Тетекс Тетово, каде цената по акција се спушти од 1.982 на 1.930 денари, односно за 2,62 проценти.
Со пад го заврши месецот и најтргуваната акција на Македонската берза – Комерцијална банка. Нејзината вредност се намали за 2,39 проценти, од мартовските 27.978 денари на 27.310 денари во април.
Анализи
Цената на златото започна да закрепнува, аналитичарите очекуваат нов раст
Цената на златото забележа раст во текот на последното тргување, откако успешно се задржа над актуелното ниво на поддршка од 4.700 долари, што обезбеди позитивен моментум за продолжување на добивките.
Според анализата на Economies.com, растот на цената доаѓа по намалувањето на состојбата на прекупеност кај индикаторите за релативна сила, што му остава дополнителен простор на благородниот метал за понатамошно зајакнување на краток рок.
Аналитичарите посочуваат дека дополнителна поддршка доаѓа од фактот што цената продолжува да се движи над експоненцијалниот подвижен просек EMA50, што ја зголемува можноста за тестирање на нови нивоа на отпор.
Воедно, цената на златото добила дополнителен поттик и по пробивањето на краткорочниот опаѓачки канал, кој претходно го ограничувал движењето на пазарот.
-
Продуктипред 2 месециДо 120.000 денари финансиска поддршка од Easy Finance – брзо и со транспарентни услови
-
Кариерапред 2 месециНародна банка бара аналитичари: плата до 83 илјади денари и двегодишен договор
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во ТТК Банка АД Скопје
-
Кариерапред 2 месециАна Митреска и Игор Величковски предложени за нови вицегувернери на Народната банка
-
Банкипред 2 месециХалк банка нуди потрошувачки кредит до 2,5 милиони денари
-
Банкипред 1 месецСтопанска банка АД – Скопје од утре започнува со исплата на пензиите за месец март
-
Интервјуапред 1 месецИнтервју | Гоце Новачевски | Портфолио менаџер, КБ Инвест АД Скопје
-
Продуктипред 1 месецИуте Македонија носи европски здравствен стандард – за првпат во земјава се воведува второ медицинско мислење



