Connect with us
no baners

Анализи

АНАЛИЗА: Македонските банки со рекордни профити, но далеку зад банките во регионот

Објавено

на

Рекордниот раст на профитите на банките во текот на оваа година предизвика многу коментари и бурни реакции. Со нетрпение се очекуваат годишните финансиски извештаи на банките за да се види до каде ќе стигнат добивките на банките за 2023 година, односно на кое ниво ќе бидат поставени рекордите.

Неспорно е дека македонските банки ќе ја запишат оваа година како најуспешна во однос на остварените добивки. Сепак, мала доза на разочараност може да им биде фактот дека ја губат трката со банките во регионот, каде растот на профитабилноста е далеку поголем. 

Во очекување на годишните биланси, Банкарство анализира како стојат работите со полугодишните резултати. Дефинитивно најголем полугодишен раст на вкупниот профит имаат банките во Црна Гора – дури 112%. Следуваат банките во Србија со раст на вкупната добивка од 91,5%, па банките во Хрватска со позитива од 73,2%. По нив се банките во Федерацијата на Босна и Херцеговина со раст на вкупната добивка од 53,1% и дури по нив се македонските банки, кои во првите шест месеци од оваа година имаат вкупен раст на профитабилноста од 35,3%.

Раст на профитабилноста на банките во регионот

Анализиран период: (јануари – јуни 2023)

Црна Гора раст на профит од 112%

Србија раст на профит од 91,5%

Хрватска раст на профит од 73,2%

Босна и Херцеговина раст на профит од 53,1%

Северна Македонија раст на профит од 35,3%

Северна Македонија

Имајќи предвид дека за првите девет месеци профитабилноста на македонските банки е подобрена и бележи вкупен раст од 48%, можно е македонскиот банкарски сектор на ниво на регион да се искачи погоре.

Вкупната добивка на 13-те македонски банки во првите девет месеци од оваа година изнесува 197 милиони евра. Во однос на истиот период од минатата година е поголема за 66 милиони евра. Дури 180 милиони евра од вкупниот банкарски профит отпаѓа на петте најголеми банки, кои го зголемиле профитот за 60 милиони евра во однос на истиот период лани. Средните банки оствариле вкупен профит од 15 милиони евра, што е зголемување за 6 милиони евра, а малите банки имаат вкупна добивка од околу два милиони евра.

Србија

Во Србија се уште не се сумирани билансите за првите девет месеци, но повеќе од сигурно е дека профитите на српските банки исто така ќе бидат рекордни. Тоа може да се заклучи од финансиските резултати во првата половина од оваа година, кои покажуваат дека вкупната добивка на српските банки изнесува 607 милиони евра и е поголема за 91,5% од минатогодишната во истиот период. Од Народната банка на Србија известуваат дека во структурата на приходите доминираат нето приходите од камати и надоместоци, односно од редовното работење на банките. За споредба, растот на добивката на македонските банки во првата половина од оваа година изнесува 35,3%, што значи дека српските банки се далеку попрофитабилни.

Хрватска

Хрватските банки заостануваат зад српските според профитабилност, но се пред македонските. Во првите осум месеци оваа година остварија нето добивка од 971 милион евра, што е раст од 51% во однос на истиот период лани. Во првата половина од годината бележат раст на профитот од фантастични 73,2%. Централната банка на Хрватска пресметка дека банките оствариле вкупен профит од 703,8 милиони евра, за разлика од 406,4 милиони евра во првата половина од 2022 година. Од вкупната добивка, речиси 665 милиони евра отпаѓаат на шесте најголеми банки. Повратот на имот достигна 1,9%, на повратот на капитал 16,8%.

Вкупниот имот на хрватските банки е намален за 2,6% и изнесува 74 милијарди евра, што главно е последица на намалените депозити на финансиските друштва и повлекувањето депозити од граѓаните поради вложувања во народни обврзници. И покрај тоа, краткорочната и структурната ликвидност на хрватските банки е многу висока. Можноста за вложување на вишокот ликвидност во Хрватската народна банка по каматна стапка на прекуноќни депозити и зголемените каматни приходи од сите сектори, освен од домаќинствата, придонесе вкупните каматни приходи на хрватските банки да пораснат за првпат после децениско стагнирање.

Црна Гора

Во првата половина од оваа година, профитот на црногорските банки беше зголемен за 112% во однос на истиот период лани. Десетте деловни банки во Црна Гора на крајот од септември забележаа вкупен профит од 112,78 милиони евра. Од Централната банка на Црна Гора наведуваат дека трендовите во банкарскиот сектор се позитивни. Вкупната актива на банките на крајот од третиот квартал била на историски максимум и изнесува 6,8 милијарди евра. Капиталот на банките изнесува 808,5 милијарди евра, што е годишен раст од 31,8%. Падот на неквалитетните кредити продолжува, па нивното учество во вкупниот обем на кредити изнесува 5%. 

Босна и Херцеговина

Профитот на банките во Федерацијата на Босна и Херцеговина и во Република Српска во првите девет месеци од 2023 изнесува околу 290 милиони евра (580 милиони марки). Банките во Федерацијата БиХ имаат вкупна добивка од околу 216 милиони евра, што е раст од 46,6% во однос на истиот период лани. Според Агенцијата за банкарство на БиХ, растот на добивките на банките се должи на зголемените камати на средствата што ги држат локалните банки во банките во странство. 

Во првата половина од оваа година, банките со седиште во Федерацијата БиХ имаа нето добивка од околу 134 милиони евра, што претставува раст од 53,1% во однос на истиот период од претходната година.

Анализи

Волстрит: Нови рекорди за Nasdaq и S&P 500, инвеститорите го следат и конфликтот меѓу САД и Иран

Објавено

на

Американските берзански индекси забележаа раст во петокот, откако извештајот за вработеноста во САД ги надмина очекувањата на аналитичарите, додека инвеститорите внимателно ја следеа и ситуацијата меѓу САД и Иран.

Индексот S&P 500 порасна за 0,84 проценти и тргувањето го заврши на 7.398,93 поени, додека Nasdaq Composite скокна за 1,71 процент на 26.247,08 поени. Двата индекса во текот на денот достигнаа нови историски максимуми и затворија на рекордни нивоа.

Dow Jones Industrial Average забележа минимален раст од 12,19 поени, односно 0,02 проценти, и достигна 49.609,16 поени.

Сите три главни американски индекси неделата ја завршија во позитивна територија, пред сè благодарение на силните резултати на технолошките компании.

Nasdaq на неделно ниво порасна за 4,5 проценти, додека S&P 500 зајакна за 2,3 проценти. За двата индекса ова е шеста последователна недела на раст, што е најдолга таква серија од 2024 година.

Dow Jones заостана со поскромен неделен раст од 0,2 проценти.

Дополнителен оптимизам на пазарите донесе и извештајот на американското Биро за статистика на трудот, според кој бројот на вработени надвор од земјоделскиот сектор во април се зголемил за 115.000, значително повеќе од очекуваните 55.000 нови работни места.

Стапката на невработеност останала стабилна на 4,3 проценти, во согласност со очекувањата на пазарот.

Во меѓувреме, инвеститорите продолжуваат внимателно да ја следат ситуацијата на Блискиот Исток и можните последици врз енергетските пазари.

Цените на нафтата благо пораснаа по размената на оган меѓу САД и Иран во Ормутскиот теснец. Терминските договори за американската WTI нафта пораснаа за 0,64 проценти и достигнаа 95,42 долари за барел.

Американската Централна команда соопшти дека американските сили „пресретнале неиспровоцирани ирански напади и одговориле со акции во самоодбрана“ додека три американски разурнувачи минувале низ Ормутскиот теснец.

Американскиот претседател Доналд Трамп на мрежата Truth Social објави дека американските разурнувачи не претрпеле штета, но дека „голема штета им е нанесена на иранските напаѓачи“.

Тој истовремено порача дека примирјето и понатаму е на сила, опишувајќи ги американските напади како „само благ удар“.

Пазарите и претходниот ден реагираа на изјавата на висок ирански функционер дека Иран нема да дозволи САД повторно отворање на Ормутскиот теснец преку „нереален план“, со порака дека Вашингтон нема да може да излезе од конфликтот без „плаќање репарации за причинетата штета“.

Продолжи со читање

Анализи

Колку државата зема од платата? Разликите во Европа се огромни

Објавено

на

Данокот на доход во Европа значително се разликува од држава до држава, а висината на даночното оптоварување зависи од повеќе фактори, како што се приходите, брачниот статус и бројот на деца.

Тоа значи дека работници со иста бруто-плата во различни европски земји можат да добијат значително различни нето-примања, покажува анализата „Оданочување на плати 2026“, пренесува Euronews.

Според извештајот, највисок данок на доход за самци без деца плаќаат граѓаните во Данска, каде стапката достигнува 35,3 проценти. На спротивниот крај е Полска со само 6,6 проценти, што покажува колку големи се разликите во оданочувањето на платите низ Европа.

Просечната стапка за 22 земји-членки на Европската Унија опфатени во анализата изнесува 17,2 проценти. Покрај Данска, меѓу земјите со високи даноци се издвојуваат Белгија, Финска и Ирска, додека пониски стапки имаат Чешка и Словачка.

Анализата покажува дека децата имаат големо влијание врз висината на данокот. Во речиси сите земји, семејствата со деца плаќаат помалку данок отколку самците без деца, а во некои случаи разликите се особено изразени.

Во Словачка, на пример, даночната стапка за семејство со еден вработен и две деца паѓа под нула, што значи дека државата преку даночни олеснувања практично враќа дел од средствата на семејствата.

Големи разлики во оданочувањето на родителите се забележуваат и во Германија, Луксембург и Белгија, каде семејствата имаат значително помало даночно оптоварување од самците. Од друга страна, во Естонија, Шведска и Холандија речиси и да нема разлика меѓу самци и семејства со деца.

Економистите предупредуваат дека данокот на доход не ја прикажува целосната слика за оптоварувањето на трудот, бидејќи во многу држави значителен дел од трошоците отпаѓаат и на придонеси за социјално осигурување што ги плаќаат и работниците и работодавачите.

Како пример се наведува Данска, каде данокот на доход е висок, но придонесите се пониски, додека Франција има поумерен данок, но значително повисоки социјални придонеси.

Аналитичарите посочуваат дека секоја држава применува различен модел на финансирање, при што некои повеќе се потпираат на ДДВ или даноци на капитал, а други повеќе го оданочуваат трудот.

Продолжи со читање

Анализи

Раст на цените на нафтата по новите пораки од Вашингтон за Иран

Објавено

на

Цените на нафтата повторно се во пораст на светските пазари, откако обновените тензии меѓу САД и Иран предизвикаа загриженост кај инвеститорите за можни нарушувања во глобалното снабдување со енергенси.

Пазарната реакција следуваше по изјавата на американскиот претседател Доналд Трамп, кој остро го оцени иранскиот одговор на американскиот предлог за прекин на конфликтот, нарекувајќи го „целосно неприфатлив“.

Новите политички тензии дополнително ја зголемија неизвесноста на пазарите, особено поради стравувањата дека евентуална ескалација на состојбата на Блискиот Исток би можела да влијае врз транспортот и испораката на сурова нафта.

На лондонскиот пазар, цената на суровата нафта „брент“ достигна 103,19 долари за барел, што е раст од речиси два проценти во однос на претходниот ден. Истовремено, американската WTI нафта се тргуваше по цена од 96,98 долари за барел, со зголемување од 1,6 проценти.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange