Бизнис
Што носат правилата на ЦЕФТА за електронска трговија за економијата и граѓаните?
Во светот на дигитализацијата, интернет трговијата доживеа просперитет. Само неколку клика нè делат од бројните придобивки што ги нуди онлајн пазарот – почнувајќи од широк избор на производи и услуги, заштеда на време, но и пари. Но, иако на прв поглед сè изгледа едноставно, зад сцената често се кријат комплексни процедури кои можат да ја забават размената и да го продолжат патот на стоките и услугите до крајните корисници.
Сето тоа го имаа на ум претставниците на ЦЕФТА за време на подготовката на Одлуката за олеснување на електронската трговија. Станува збор за документ кој чека зелено светло од Заедничкиот комитет на ЦЕФТА, а кој, доколку биде усвоен, ќе донесе бројни олеснувања за е-трговијата и ќе потврди дека сме чекор поблиску до европските стандарди.
Промена на пејзажот на е-трговијата во регионот
Стандардизацијата на правната рамка, како што велат, е основната цел на Одлуката за олеснета е-трговија. На тој начин, ЦЕФТА целосно би го променила пејзажот на е/трговијата во регионот, не само преку намалување на административните пречки и олеснување на движењето на стоките и услугите, туку и преку подобрување на заштитата на потрошувачите.
„Со овој документ се стремиме кон создавање на поедноставен, потранспарентен и побезбеден дигитален пазар, кое ќе поттикне понатамошен раст на е-трговијата, ќе ја зголеми конкуренцијата и ќе донесе придобивки и за потрошувачите и за економиите во регионот“, се вели во соопштението.
Што носи одлуката за граѓаните и економијата?
Одлуката за е-трговија на ЦЕФТА, како што се истакнува во соопштението, има далекусежни придобивки кои ги засегаат и животите на потрошувачите и на компаниите.
„Граѓаните пред сè добиваат широк избор на производи и услуги кои се достапни со еден клик. Земете за пример дека се наоѓате во Македонија и сакате да тргувате на е-трговска платформа во Србија, Босна и Херцеговина или пак Црна Гора. Одлуката на ЦЕФТА ќе ви овозможи да го направите тоа со леснотија и сигурност, знаејќи дека вашите права како потрошувач се заштитени и дека нема да бидете оптоварени со непотребна бирократија“, велат од ЦЕФТА.
Одлуката не е важна само за потрошувачите, туку, како што појаснија, и за компаниите.
„Македонските производители и трговци лено би можеле да ја зголемат својата понуда на сите земји членки на ЦЕФТА. Со усогласените правила на е-трговијата, бизнисот се шири, расте локалната економија, се отвораат нови работни места, а сето тоа без дополнителни административни пречки. Притоа, компаниите работат според правилата на својот домашен пазар, што целиот процес го прави поедноставен“, се истакнува во соопштението.
Безбедна и доверлива интернет трговија
Заштитата на потрошувачите е во фокусот на Одлуката за олеснета е-трговија, се наведува во соопштението, и се додава дека станува збор за поставување на заеднички стандарди усогласени со правилата на Европската унија, кои ја прават онлајн купопродажбата безбедна и доверлива.
„Кога тргувате на интернет, веб-страниците мора да ги задоволуваат стандардите за транспарентност и безбедност, обезбедувајќи јасни информации за продавачот, цените, условите за продажба. Одлуката исто така предвидува и право да ја откажете купопродажбата во рок од 14 дена без плаќање на пенали и да добиете поврат на парите. Испораката мора да биде извршена во рок од 30 дена, освен ако не е поинаку договорено, а ризикот од загуба или оштетување преминува на вас дури кога ќе ја примите стоката“, се наведува во соопштението.
Одлуката на ЦЕФТА за е-трговија не е само уште една бирократска иницијатива. Тоа, како што истакнаа, е промена која ги отвора вратите кон подинамичен и повеќе поврзан дигитален пазар.
„Без разлика дали сте потрошувач во потрага по поголем избор на интернет опции, претприемач кој сака да го прошири бизнисот, или економија која се стреми кон дигитален напредок, оваа одлука носи огромни придобивки. Кога ќе биде усвоена, ЦЕФТА ќе ги отвори вратите кон единствениот пазар на ЕУ, сигнализирајќи посветеност на транспарентноста, ефикасноста и усогласувањето со европските стандарди“, се заклучува во соопштението.
Бизнис
Finelevate Digital Summit 2026 го отвори регионалниот дијалог за иднината на дигитализацијата во финансискиот сектор
Првото издание на регионалната конференција посветена на иднината на дигитализацијата во финансиите, вештачката интелигенција и технолошката трансформација, Finelevate Digital Summit 2026, се одржа на 16 септември во Skopje Marriott Hotel.
Настанот, организиран под мотото „Иднината не чека“, собра повеќе од 300 учесници носители на одлуки, регулатори, претставници на банки, осигурителни компании, финтек компании, технолошки провајдери и експерти за дигитална трансформација од државата и регионот.
Конференцијата свечено ја отвори министерот за дигитална трансформација на Република Северна Македонија, Стефан Андоновски.
„Темите на денешниот Самит – дигиталниот идентитет, интероперабилноста, новите платежни системи, вештачката интелигенција, сајбер-безбедноста и иднината на финансиските услуги – не се одделни технолошки теми. Тие се делови од една иста трансформација: изградба на доверлива дигитална инфраструктура врз која институциите, банките, финансиските институции, fintech компаниите и стартапите можат да развиваат подобри услуги.
Статистичките податоци покажуваат дека корисникот веќе очекува услугите да бидат брзи, едноставни, достапни онлајн и без непотребна хартија. Истите очекувања што ги има од својата банка, од e-commerce платформите или од приватните дигитални услуги, сè повеќе ги има и од државата. Затоа следната фаза на дигиталната трансформација не е само да изградиме повеќе информациски системи. Следната фаза е тие системи да бидат поврзани, сигурни и корисни во реалниот живот“ – истакна Андоновски.

Воведно обраќање одржа и основачот и извршен директор на Finelevate, Виктор Крстевски, кој нагласи дека клучната вредност на настанот е тоа што за прв пат го собира целокупниот екосистем на дигиталните финансии на едно место.
„Не е првпат да дебатираме за регулативи, за нови технологии, за дигитализација и за иднината во финансиите. Но, клучната разлика со денешниот ден е што го имаме целокупниот екосистем во една просторија“, изјави Крстевски, додавајќи дека присуството на учесници и гости од соседните држави ја потврдува потребата од регионално поврзување во справувањето со овие предизвици.
Крстевски посочи дека вештачката интелигенција претставува еден од најголемите предизвици за финансискиот сектор токму поради чувствителноста на личните податоци и финансиите на граѓаните. Тој нагласи дека градењето доверба кај корисниците мора да оди рака под рака со техничкиот квалитет и безбедноста на услугите.

Централен дел од програмата беа три панел дискусии кои ја отворија дебатата токму таму каде денес се носат најважните одлуки во финансискиот сектор. Првиот панел се осврна на темелите на дигиталната трансформација, односно електронската идентификација, доверливите услуги и интероперабилноста, со учество на министерот Андоновски и претставници на KIBS, Владата на Србија и Централниот регистар на Северна Македонија.

Вториот панел ја стави во фокус иднината на кориснички ориентираните финансиски услуги, со говорници од IUTE Credit Македонија, Комерцијална банка АД Скопје, CaSys АД Скопје и Асоцијацијата за е-трговија на Македонија, кои разговараа за тоа како технологијата, плаќањата и кредитирањето се спојуваат во едно интегрирано корисничко искуство.

Третиот панел го отвори прашањето на довербата во дигиталните финансии, од вештачка интелигенција и сајбер безбедност, до управувањето со ризици од измами и со податоци, со учество на претставници на Intek System, Народната банка, Tessa Group и Intercert.

Основачот на Finelevate, Виктор Крстевски, изјави дека целта на овие три панели била „да ја постават дискусијата таму каде денес се носат најважните одлуки – на точката во која се сретнуваат технологијата, институциите, регулативата и реалните потреби на клиентите“.
Покрај панелите, учесниците имаа можност да следат серија обраќања и предавања кои ја трасираа целата патека на дигиталната трансформација во финансиите, од стратешки поглед на тоа како вештачката интелигенција веќе ги менува бизнисот и општеството, преку конкретни решенија за автоматизирано регулаторно известување, модернизација на банкарските системи, дигитални банкарски супер-апликации и платни решенија во реално време, до теми поврзани со сајбер-отпорноста и управувањето со податоци во банкарството.
Посебно внимание привлекоа и разговорите за практичната зрелост на вештачката интелигенција во финансиските институции и искуствата од нејзината примена во пракса.
Настанот беше затворен со поглед кон иднината, односно зошто одговорно управуваната вештачка интелигенција ќе биде клучен фактор за конкурентност во финансискиот сектор.
Со Finelevate Digital Summit, Finelevate ја продолжува својата мисија да ги обединува експертите и пазарните лидери со цел навремено да ги препознаат промените во финансиската индустрија, да дизајнираат препознатливи стратегии и да дејствуваат рано, прецизно и пред сите останати. Врз основа на успехот на првото издание, веќе е потврдено дека Finelevate Digital Summit ќе се одржи и следната година на 22 септември, продолжувајќи ја визијата за посилно регионално поврзување на клучните чинители во дигиталната трансформација на финансиите.
Фото галерија:










Бизнис
EFSE обезбеди 2 милиони евра за MonteCredit, најмалку половина за жени претприемачки
Европскиот фонд за Југоисточна Европа (EFSE) обезбеди финансирање од 2 милиони евра за MonteCredit, со цел да се подобри пристапот до финансии за микро-претприемачите.
Најмалку 50 проценти од обезбедените средства ќе треба да бидат пласирани кај жени микро-претприемачки, со што се предвидува поголема финансиска поддршка за бизнисите предводени од жени.
Финансирањето е насочено кон зголемување на достапноста на капитал за микро-бизнисите, со посебен фокус на женското претприемништво и нивниот пристап до финансиски услуги.
Средствата од EFSE преку MonteCredit треба да овозможат дополнителни можности за финансирање на микро-претпријатијата и да придонесат за нивниот понатамошен развој.
Бизнис
Viber воведува бесплатни трансфери на пари директно преку чет
Viber воведува нова услуга во Србија која ќе им овозможи на корисниците да испраќаат и примаат пари директно преку апликацијата за комуникација.
Според најавата од 16 септември, новата функционалност треба да стане достапна за корисниците во Србија во следните 30 дена, а трансферите на пари ќе бидат без надоместок.
Решението е развиено во соработка со Народната банка на Србија и PayChat. За да ја користат услугата, корисниците ќе треба да го поврзат соодветниот chatbot со својата апликација за мобилно банкарство.
Потоа, директно преку Viber ќе можат да го изберат примачот и износот што сакаат да го испратат, додека конечната потврда на трансакцијата ќе се врши преку апликацијата за мобилно банкарство.
Со новата услуга, Viber практично го интегрира процесот на испраќање пари во секојдневната комуникација, овозможувајќи трансферот да започне директно од чет, без потреба корисникот самостојно да внесува податоци за примачот во банкарската апликација.
-
Анализипред 2 месециДали Македонија ќе ги следи Унгарија, Полска и Литванија и ќе го укине вториот пензиски столб?
-
Банкипред 1 месецПремиум дебитната картичка на Стопанска банка овозможува пристап до над 1.800 аеродромски деловни зони
-
Кариерапред 2 месециАлта банка со активен оглас за стручен соработник во банкарска експозитура во Велес
-
Банкипред 2 месециСтопанска банка ја почнува исплатата на јулските пензии на 31 јули
-
Банкипред 2 месециТони Стојановски останува на чело на НЛБ Банка: Народната банка даде зелено светло за нов четиригодишен мандат
-
Банкипред 2 месециХалкбанк со поволности за клиентите кои ќе ја префрлат платата
-
Кариерапред 1 месецНЛБ Групацијата вработува специјалист за Управување со ризици/финансии
-
Кариерапред 1 месецНародната банка вработува седум лица: Плати до 91.385 денари





