Американските акции пораснаа по најавата на претседателот Доналд Трамп за повлекување на најавените нови европски тарифи, поради постигнување прелиминарен договор за Гренланд. Индексот „Dow Jones“ порасна за 588 поени (1,21%) на 49.007,23, „S&P 500“ за 1,16% на 6.875,62, а „Nasdaq Composite“ за 1,18% на 23.224,82.

Трамп на платформата „Truth Social“ истакна дека нема да ги воведува тарифите што требаше да стапат на сила на 1 февруари, откако бил воспоставен концепт за договор со Гренланд и Арктичкиот регион.

По суспензијата на тарифите, инвеститорите се вратија на технолошките акции, предводени од „Nvidia“ и „AMD“, додека цените на 10-годишните американски обврзници пораснаа и приносите паднаа, а доларот се зајакна во однос на другите валути. И покрај дневните добивки, индексите сепак се соочуваат со неделен пад.

На берзанската сесија одржана на 22 јануари 2026 година, индексот МБИ10 забележа пад од 0,60%, спуштајќи се на 9.975,68 индексни поени, додека индексот на обврзници ОМБ остана непроменет на 129,44 поени, што укажува на стабилни услови на обврзничкиот пазар.

Вкупниот промет на Македонската берза изнесуваше 503,7 милиони денари, што претставува значително зголемување на дневната ликвидност во однос на претходните трговски сесии. Зголемениот обем на тргување во најголем дел се должи на голема блок-зделка со акциите на Млекара Битола, реализирана на слободниот пазар.

Акциски пазар: продажен притисок кај водечките издавачи

Најголем дел од редовното тргување беше концентриран кај акциите на Комерцијална банка, Алкалоид, Макпетрол и НЛБ Банка, кои традиционално ја носат најголемата ликвидност на пазарот.

Најтргувани хартии од вредност (редовен пазар):

• Макпетрол АД Скопје (MPT) – 16.062.000 денари
• Алкалоид АД Скопје (ALK) – 13.307.770 денари
• Комерцијална банка АД Скопје (KMB) – 9.617.500 денари

На денешната сесија не беа евидентирани добитници, што дополнително го потврдува доминантниот продажен притисок.

Топ губитници:

• Стопанска банка АД Скопје (STB) – ▼2,71%
• Алкалоид АД Скопје (ALK) – ▼0,60%
• Макпетрол АД Скопје (MPT) – ▼0,45%

Обврзнички пазар: стабилност и умерен раст на цените

На обврзничкиот пазар беа реализирани неколку трансакции со државни обврзници од серијата „Република Македонија – денационализација 24“, со вкупен промет од 5.742.070 денари. Просечната цена достигна 94 евра, што претставува раст од 0,83% во однос на претходната сесија. Останатите серии државни обврзници не забележаа значајни ценовни промени.

Непроменетиот индекс ОМБ на ниво од 129,44 поени укажува на смирена состојба и стабилни очекувања кај инвеститорите во државни хартии од вредност.

Пазарен контекст

И покрај високата дневна ликвидност, пазарната динамика укажува на претпазлив инвестициски сентимент, со доминација на продажниот притисок кај водечките акции. Ваквото движење е карактеристично за почетокот на новиот инвестициски циклус во првиот квартал од 2026 година, кога инвеститорите ги преиспитуваат позициите и ги приспособуваат портфолијата кон новите очекувања.

Цената на златото достигна историски максимум на светските берзи, искачувајќи се на 4.860 долари за една унца – највисоко ниво забележано досега. Овој силен раст се случува во услови на зголемена глобална неизвесност, ескалирани геополитички тензии и сè поизразени стравувања од забавување на светската економија.

Во ваква средина, инвеститорите сè поинтензивно го пренасочуваат капиталот кон златото како традиционално сигурно засолниште. Нестабилноста на финансиските пазари, упорните инфлаторни притисоци и намалената доверба во дел од хартиите од вредност ја зголемуваат побарувачката за благородниот метал, кој повторно ја потврдува својата улога како заштита од системски ризици.

Дополнителен поттик за растот на цената доаѓа од засилените купувања на злато од страна на централните банки, особено во економиите во развој. Овие земји активно настојуваат да ги диверзифицираат девизните резерви и да ја намалат изложеноста и зависноста од американскиот долар, што дополнително го поддржува нагорниот тренд. Во исто време, очекувањата за олеснување на монетарната политика кај водечките централни банки и можните намалувања на каматните стапки го прават златото поатрактивна алтернатива во однос на инструментите со фиксни приноси.

Според аналитичарите, доколку глобалната неизвесност продолжи и во наредниот период, цената на златото би можела да се задржи на високи нивоа, па дури и да постави нови рекорди. Сепак, тие предупредуваат дека пазарот останува исклучително чувствителен на геополитичките случувања, економските показатели и одлуките на големите централни банки, кои можат брзо да го променат инвестицискиот сентимент.

Рекордните цени на златото имаат директно влијание и врз локалните пазари. Се забележува раст на цените на златниот накит и инвестиционите златници, додека граѓаните и дел од институционалните инвеститори сè почесто го перцепираат златото како долгорочна заштита на вредноста на заштедите и ефикасна алатка за диверзификација на портфолијата.