Аргентинската валута пезос достигна ново рекордно ниско ниво во однос на американскиот долар, откако од 2009 година изгуби околу 99,8% од својата вредност, што претставува еден од најдраматичните валутни крахови во современата економска историја.

Според официјалниот девизен курс, за еден американски долар се потребни околу 1.483 пезоси, додека на паралелниот пазар курсот е уште понеповолен. За споредба, пред околу 15 години еден долар вредел нешто повеќе од три пезоси.

Економистите оценуваат дека долготрајната девалвација е резултат на хронични буџетски дефицити, прекумерно печатење пари, ограничувања на движењето на капиталот и намалување на девизните резерви.

По преземањето на функцијата во декември 2023 година, претседателот Хавиер Мајли започна серија строги фискални мерки, вклучително и намалување на јавните расходи, укинување на субвенции и девалвација на валутата. Овие чекори придонесоа за забавување на инфлацијата, но не успеаја целосно да го стабилизираат пезосот.

Слабеењето на националната валута сериозно се одразува врз животниот стандард на населението, при што граѓаните сè почесто ги чуваат своите заштеди во американски долари или во т.н. стабилни криптовалути (stablecoins) како заштита од инфлација.

Истовремено, нестабилниот девизен курс го отежнува планирањето на инвестициите и ја намалува атрактивноста на Аргентина за странските инвеститори, и покрај значајните природни ресурси со кои располага земјата.

Експертите сметаат дека трајна стабилизација е можна само преку длабоки структурни реформи, фискална дисциплина, независна монетарна политика и зајакнување на довербата во економските институции.

Пазарите на капитал во Азија забележаа остар пад во понеделникот, откако ескалацијата на тензиите на Блискиот Исток и најавите од Иран за затворање на Ормутскиот теснец предизвикаа силен раст на цените на нафтата и ги засилија стравувањата од нов инфлациски бран.

Цената на суровата нафта Брент порасна за 4,3% и достигна 79,31 долари за барел, додека американската нафта „WTI“ се зголеми за 4,4% на 74,62 долари. Во исто време, американскиот долар зајакна, а инвеститорите ги намалија очекувањата за намалување на каматните стапки од страна на Федералните резерви.

Негативното расположение се пренесе и на светските берзи. Јапонскиот индекс „Nikkei“ загуби 2,2% од вредноста, додека индексот „MSCI Asia Pacific ex Japan“ падна за 1,8%. Во минус беа и фјучерсите на американските и европските берзи – „S&P 500“ се намали за 0,6%, „Nasdaq“ за 1,3%, а европските индекси „EURO STOXX 50“ и „DAX“ изгубија околу 1%.

Инвеститорите сега внимателно ги следат претстојните податоци за американската инфлација и почетокот на сезоната на објавување финансиски резултати, при што очекувањата остануваат особено високи за технолошките компании и секторот на вештачка интелигенција. Аналитичарите на Citi оценуваат дека технологијата и натаму останува еден од најатрактивните сектори за инвестирање, и покрај зголемената пазарна нестабилност.

Македонска берза АД Скопје официјално ќе го започне Проектот за поттикнување и подготовка на македонските компании за пазарно финансирање, иницијатива насочена кон зголемување на пристапот на домашните компании до пазарот на капитал преку издавање акции и обврзници.

Проектот се реализира со поддршка на Европската банка за обнова и развој (ЕБОР), врз основа на потпишаниот Меморандум за соработка со Македонската берза, а ќе го имплементираат PwC Северна Македонија и PwC Хрватска.

Во рамки на програмата, до десет македонски компании ќе добијат професионална и независна проценка на нивната подготвеност за пристап до пазарот на капитал, ќе учествуваат на специјализирана лидерска академија и ќе добијат конкретни препораки за понатамошна подготовка за прибирање финансиски средства преку берзата.

Очекувањата се проектот да придонесе за појава на нови издавачи на акции и обврзници, проширување на понудата на финансиски инструменти и натамошен развој на македонскиот пазар на капитал.