Анализи
8 МАРТ АНАЛИЗА: Колку се застапени жените во Управните одбори на банките во Македонија?
Со цел утврдување на статусот на жената во општеството, Банкарство.мк спроведе истражување на тема „Жените во Управните одбори на банките во Република Северна Македонија”. Истражувањето ја опфаќа процентуалната застапеност на жените во Управните одбори на банките во Македонија, па за таа цел беа анализирани сите банки.
Прашањето за разновидноста и улогата на жените во македонските компании е комплексно и претставува мултидимензионален проблем кој опфаќа различни демографски карактеристики, како на пример, бројот на членови во одборот, родовата и расна застапеност во одборите, квалификациите на членовите, нивна етничка припадност и националност.
Во изминативе неколку години, развојот на банкарскиот систем во Северна Македонија бележи значителен прогрес. Сепак, нивото на развој, мерено преку степенот на финансиско посредување е пониско во однос на останатите земји во транзиција (земјите од Централна и Источна Европа) и значително заостанува во однос на земјите од Европската Унија. Банкарскиот сектор на Република Северна Македонија, кој воедно има доминантно учество во финансискиот систем, се состои од 12 комерцијални банки, Развојната банка на Северна Македонија и Народната Банка на Република Северна Македонија.
Од истражувањето на Банкарство.мк во вкупно 14 банки во земјава, дојдовме до податок дека вкупното учество на жените во Управните одбори на банките во Република Северна Македонија изнесува 25,64% што воопшто не е задоволувачки процент, но зачудувачки и понизок во однос на претходните години.
Доколку направиме анализа по банки, за жал нема ниту една банка каде Управниот одбор го сочинуваат единствено жени, но, има неколку банки каде се застапени само мажи.
Банки каде што жените воопшто не се застапени во Управните одбори се НЛБ Банка, Силк Роуд Банка, Централна кооперативна банка и Развојната банка на Северна Македонија.
Само по една жена која е дел од Управниот одбор имаме во Стопанска банка – Скопје, Халкбанк, Шпаркасе Банка, ТТК Банка, УНИБанка, ПроКредит Банка, Стопанска банка – Битола и Капитал Банка.
Иако не се мнозинство, повеќе од една жена има единствено во Управниот одбор на Комерцијална Банка.
Кај регулаторот, НБРСМ, помеѓу извршните членови (гувернер и вицегувернери), три членови или 75% се жени, додека само еден, односно 25% е од машкиот пол.
Единствено УНИБанка и Народната банка на Република Северна Македонија имаат жени на челната позиција.
Имено, според анализата на Меѓународната Организација на Трудот само 5-7% од генералните директори во светот се жени, а во Македонија статистиката покажува дека на менаџерските позиции во македонските компании помалку од 10% се жени.
И покрај се, македонската жена е заинтересирана да учествува во општествените процеси, но исто така сака да се чувствува подеднакво успешна и важна во корпоративниот свет. Сака да биде дел од политиката, се грижи за семејството, но и дава голем придонес и во стопанството преку бизнис заедницата. Жените и мажите во урбаниот свет имаат подеднакво право да се произнесат како индивидуи, но биолошките разлики се тие кои ги прават различни. Дискриминацијата врз жените е проблем на целото општество, затоа сите треба да се залагаме за нејзина елиминација.
Посветеноста и одговорноста за родова еднаквост треба да бидат секојдневна обврска!
Анализи
Златото со ограничен раст под притисок на надолен тренд, еврото ослабува кон доларот
Цената на златото бележи умерен раст во последното тргување, но и натаму се движи во рамки на краткорочен надолен тренд, што укажува на континуиран продажен притисок. Анализите покажуваат дека цената останува под 50-дневниот експоненцијален подвижен просек (EMA50), што ги ограничува шансите за посилно закрепнување во блиска иднина.
Сепак, се појавуваат први знаци на стабилизација. Индикаторите за релативна сила сигнализираат позитивен пресврт, откако претходно достигнаа препродадени нивоа. Ова може да придонесе за намалување на негативниот притисок и да доведе до период на странично движење на цената, додека пазарот бара појасна насока.
Во исто време, валутниот пар евро/долар (EUR/USD) останува под притисок и бележи благо опаѓање. Причина за тоа е повторното одбивање на цената од EMA50, што предизвика нов надолен импулс откако не успеа да го пробие овој технички отпор.
Дополнително, индикаторите за релативна сила кај овој валутен пар испраќаат негативни сигнали по претходно достигнати прекупени нивоа, што укажува на слабеење на биковскиот моментум. Краткорочно, трендот останува под доминација на корективен пад, со можност за понатамошно слабеење на еврото во однос на доларот.
Аналитичарите оценуваат дека и кај златото и кај валутните пазари во моментов доминира неизвесност, при што инвеститорите внимателно ги следат техничките сигнали и глобалните економски движења.
Анализи
Нафтата продолжува да расте поради тензиите на Блискиот Исток, додека САД ја разгледува понудата од Иран
Глобалните финансиски пазари во вторникот беа под влијание на геополитичките тензии на Блискиот Исток и монетарната политика на Централната банка на Јапонија, додека инвеститорите ги проценуваат потенцијалните инфлациски притисоци и ефектите врз економскиот раст.
Цената на нафтата продолжи да расте поради неизвесноста околу конфликтот во регионот и можните нарушувања на снабдувањето преку Ормутски теснец – клучна рута низ која вообичаено поминува околу една петтина од глобалните испораки на нафта и гас.
Фјучерсите за сурова нафта од типот „Брент“ се зголемија за околу 1% и достигнаа 109,52 долари за барел, додека американската нафта „WTI“ се тргуваше околу 97,47 долари за барел, задржувајќи се значително над нивото пред ескалацијата на конфликтот.
Во меѓувреме, американскиот претседател Доналд Трамп свика состанок за разгледување на предлогот на Иран, но ги задржа „црвените линии“ за каков било договор за крај на војната, вклучително и спречување на Техеран да дојде до нуклеарно оружје.
Примирјето во голема мера се почитува од почетокот на април, но блокадата на Ормускиот теснец од Иран и САД го намали дневниот сообраќај низ водениот премин речиси на нула. Затворањето го ревидираше протокот на сурова нафта, природен гас и нафтени деривати, што ги зголеми цените на енергенсите и ги засили стравувањата од инфлаторна криза.
Иранските медиуми во неделата објавија дека министерот за надворешни работи Абас Арагчи ќе му пренесе на Пакистан, кој посредува во мировните разговори, дека конфликтот може да заврши ако САД ја укинат поморската блокада, се согласат на нова правна рамка за сообраќајот низ Ормутскиот теснец и гарантираат дека нема да има идни воени дејства против Иран.
Анализи
Намален промет на Македонска берза, со промени кај најтргуваните акции
Податоците од неделниот извештај и месечниот билтен на Македонска берза покажуваат намалена активност на пазарот, но и раст кај дел од најтргуваните акции.
Во периодот од 20 до 24 април 2026 година, вкупниот промет изнесуваше 48,2 милиони денари, што е за 12,16% помалку во споредба со претходната недела. Тргувањето се реализираше преку 255 трансакции, при што беа истргувани 19.641 акции и обврзници.
Најтргувана акција беше Комерцијална банка со промет од 16,9 милиони денари, по што следуваат Алкалоид со 8,85 милиони денари и Универзална Инвестициона банка со 7,82 милиони денари. Македонски Телеком оствари промет од 3,45 милиони денари, а Стопанска банка 3,18 милиони денари.
Во однос на ценовните движења, раст забележаа акциите на:
- Македонски Телеком Скопје (+5%),
- Комерцијална банка Скопје (+3,77%),
- Алкалоид Скопје (+2,86%),
- Макпетрол Скопје (+1,36%).
Пад на вредноста имаа акциите на:
- Македонијатурист Скопје (-6,36%),
- НЛБ Банка Скопје (-3,51%),
- Реплек Скопје (-0,62%).
Според бројот на истргувани акции, најактивна беше акцијата на Македонски Телеком со 6.916 акции, следена од Стопанска банка со 1.308 акции и Универзална Инвестициона банка со 1.117 акции.
Податоците од месечниот билтен за март 2026 година покажуваат дека пазарната капитализација изнесува 353.226.529.467 денари, со месечна промена од -1,91%. Вкупниот промет во март достигна 480.192.549 денари, што претставува месечен пад од 46,51%, додека бројот на трансакции изнесува 1.549, со раст од 5,37%.
Индексот МБИ10 на 31 март 2026 година изнесува 9.908,68 поени, со месечна промена од -2,32% и промена од 1,45% во однос на крајот на 2025 година.
Структурата на прометот покажува дека 71,43% се реализирани на официјалниот пазар, 27,92% преку блок трансакции, додека редовниот пазар учествува со 0,64%.
Податоците покажуваат намалување на вкупниот промет на неделно и месечно ниво, при истовремени ценовни промени кај дел од најтргуваните акции.
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка: Започна исплатата на пензиите за февруари 2026 година
-
Интервјуапред 2 месециПензиски парадокс: Од минималец до доброволен фонд – новиот модел на младите вработени
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка со информација за исплатата на паричната помош од социјална, детска и цивилна заштита за февруари 2026 година
-
Продуктипред 1 месецДо 120.000 денари финансиска поддршка од Easy Finance – брзо и со транспарентни услови
-
Банкипред 2 месециХалкбанк известува: Пензиите за февруари се достапни на пензионерите
-
Интервјуапред 2 месециГацов во FinSight: Една неиздадена сметка значи над 60% загуба за државата
-
Кариерапред 1 месецНародна банка бара аналитичари: плата до 83 илјади денари и двегодишен договор
-
Кариерапред 1 месецОглас за вработување во ТТК Банка АД Скопје




