Анализи
8 МАРТ АНАЛИЗА: Колку се застапени жените во Управните одбори на банките во Македонија?
Со цел утврдување на статусот на жената во општеството, Банкарство.мк спроведе истражување на тема „Жените во Управните одбори на банките во Република Северна Македонија”. Истражувањето ја опфаќа процентуалната застапеност на жените во Управните одбори на банките во Македонија, па за таа цел беа анализирани сите банки.
Прашањето за разновидноста и улогата на жените во македонските компании е комплексно и претставува мултидимензионален проблем кој опфаќа различни демографски карактеристики, како на пример, бројот на членови во одборот, родовата и расна застапеност во одборите, квалификациите на членовите, нивна етничка припадност и националност.
Во изминативе неколку години, развојот на банкарскиот систем во Северна Македонија бележи значителен прогрес. Сепак, нивото на развој, мерено преку степенот на финансиско посредување е пониско во однос на останатите земји во транзиција (земјите од Централна и Источна Европа) и значително заостанува во однос на земјите од Европската Унија. Банкарскиот сектор на Република Северна Македонија, кој воедно има доминантно учество во финансискиот систем, се состои од 12 комерцијални банки, Развојната банка на Северна Македонија и Народната Банка на Република Северна Македонија.
Од истражувањето на Банкарство.мк во вкупно 14 банки во земјава, дојдовме до податок дека вкупното учество на жените во Управните одбори на банките во Република Северна Македонија изнесува 25,64% што воопшто не е задоволувачки процент, но зачудувачки и понизок во однос на претходните години.
Доколку направиме анализа по банки, за жал нема ниту една банка каде Управниот одбор го сочинуваат единствено жени, но, има неколку банки каде се застапени само мажи.
Банки каде што жените воопшто не се застапени во Управните одбори се НЛБ Банка, Силк Роуд Банка, Централна кооперативна банка и Развојната банка на Северна Македонија.
Само по една жена која е дел од Управниот одбор имаме во Стопанска банка – Скопје, Халкбанк, Шпаркасе Банка, ТТК Банка, УНИБанка, ПроКредит Банка, Стопанска банка – Битола и Капитал Банка.
Иако не се мнозинство, повеќе од една жена има единствено во Управниот одбор на Комерцијална Банка.
Кај регулаторот, НБРСМ, помеѓу извршните членови (гувернер и вицегувернери), три членови или 75% се жени, додека само еден, односно 25% е од машкиот пол.
Единствено УНИБанка и Народната банка на Република Северна Македонија имаат жени на челната позиција.
Имено, според анализата на Меѓународната Организација на Трудот само 5-7% од генералните директори во светот се жени, а во Македонија статистиката покажува дека на менаџерските позиции во македонските компании помалку од 10% се жени.
И покрај се, македонската жена е заинтересирана да учествува во општествените процеси, но исто така сака да се чувствува подеднакво успешна и важна во корпоративниот свет. Сака да биде дел од политиката, се грижи за семејството, но и дава голем придонес и во стопанството преку бизнис заедницата. Жените и мажите во урбаниот свет имаат подеднакво право да се произнесат како индивидуи, но биолошките разлики се тие кои ги прават различни. Дискриминацијата врз жените е проблем на целото општество, затоа сите треба да се залагаме за нејзина елиминација.
Посветеноста и одговорноста за родова еднаквост треба да бидат секојдневна обврска!
Анализи
Горивата повторно поскапуваат
Од ноќеска на полноќ стапуваат во сила повисоки цени на горивата, откако Регулаторната комисија за енергетика донесе одлука за нивно зголемување. Во просек, поскапувањето изнесува 3,47 проценти.
Бензините ќе поскапат за 2,5 денари по литар, додека дизелот ќе има зголемување од два денари. Според новата одлука, ЕУРОСУПЕР БС-95 ќе се продава по цена од 85 денари за литар, додека ЕУРОСУПЕР БС-98 ќе чини 87 денари. Цената на ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) се утврдува на 93,5 денари за литар, а екстра лесното масло за горење ќе достигне 98,5 денари.
Покрај тоа, се зголемува и цената на мазутот М-1 НС, кој отсега ќе се продава по 49,720 денари за килограм, што претставува раст од 3,064 денари.
Од Регулаторната комисија објаснуваат дека растот на цените е резултат на поскапувањата на нафтените деривати на светските пазари, каде што се забележува пораст кај сите категории – бензините, дизелот, екстра лесното масло и мазутот. Дополнително, благо влијание има и движењето на курсот на денарот во однос на американскиот долар.
Во пресметката, како што посочуваат од Комисијата, се вклучени и намалените акцизи – за дизелот за 4 денари по литар, а за бензините за 2 денари, како и намалениот ДДВ од 10 проценти за одредени горива.
И покрај новите максимални цени, на дел од бензинските пумпи низ земјата горивата и понатаму се продаваат по нешто пониски цени од утврдените.
Анализи
Пад на бројот на работници во индустријата: намалување од 2,8 % во март
Бројот на работници во индустријата бележи намалување во март 2026 година во споредба со истиот месец лани, покажуваат најновите податоци. Најизразен пад е регистриран во секторот рударство и вадење камен, додека благо зголемување има во енергетскиот сектор.
Конкретно, во март 2026 година, во однос на март 2025 година, бројот на работници во секторот рударство и вадење камен е намален за 6,9 %, во преработувачката индустрија за 2,8 %, додека во снабдувањето со електрична енергија, гас, пареа и климатизација е зголемен за 0,6 %.
Анализирано според главните индустриски групи, пад е забележан во повеќе сегменти. Бројот на работници се намалил во групата енергија за 2,1 %, кај капиталните производи за 3,6 %, кај нетрајните производи за широка потрошувачка за 3,4 %, како и кај интермедијарните производи, освен енергија, за 2,9 %. Единствен раст има кај трајните производи за широка потрошувачка, каде бројот на вработени е зголемен за 1,0 %.
Негативниот тренд се забележува и на квартално ниво. Во периодот јануари – март 2026 година, во однос на истиот период во 2025 година, бројот на работници во индустријата е намален за 3,3 %.
Податоците укажуваат на континуиран притисок врз индустрискиот сектор, со најголеми загуби на работни места во рударството и преработувачката индустрија, додека енергетиката останува единствен сегмент со благ раст.
Анализи
Славески: Македонската економија покажува отпорност, инфлацијата се стабилизира
Гувернерот Трајко Славески пред Комисијата за финансирање и буџет при Собранието на Република Северна Македонија ја презентираше актуелната економска состојба, оценувајќи дека економијата останува стабилна и покрај зголемената глобална неизвесност.
Според него, во 2025 година економскиот раст изнесувал 3,5 проценти, при што главен двигател била домашната побарувачка, особено инвестициите. Позитивни трендови се забележуваат и на пазарот на труд, со раст на вработеноста и намалување на невработеноста.
Во првиот квартал од 2026 година, инфлацијата се стабилизирала на 3,7 проценти, пред сè поради намалување на базичната инфлација. Сепак, Славески предупреди дека идните движења на цените остануваат неизвесни, имајќи ги предвид геополитичките ризици и случувањата на глобалните пазари.
„Новите случувања на Блискиот Исток претставуваат значителен надворешен шок, кој влијае врз цените на енергентите и синџирите на снабдување“, изјави Славески.
Банкарскиот систем, како што беше посочено, останува стабилен, со раст на депозитите од 11,3 проценти и кредитната активност од 13,1 проценти, поддржан од солидната капитализираност и квалитетот на кредитното портфолио.
Од Народна банка на Република Северна Македонија посочуваат дека ќе продолжат со внимателна и конзистентна монетарна политика, насочена кон одржување на ценовната стабилност и стабилен девизен курс.
„Подготвени сме навремено да реагираме со сите расположливи инструменти, за зачувување на макроекономската стабилност“, порача гувернерот.
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка со информација за исплатата на паричната помош од социјална, детска и цивилна заштита за февруари 2026 година
-
Продуктипред 2 месециДо 120.000 денари финансиска поддршка од Easy Finance – брзо и со транспарентни услови
-
Кариерапред 2 месециНародна банка бара аналитичари: плата до 83 илјади денари и двегодишен договор
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во ТТК Банка АД Скопје
-
Кариерапред 1 месецАна Митреска и Игор Величковски предложени за нови вицегувернери на Народната банка
-
Банкипред 2 месециХалк банка нуди потрошувачки кредит до 2,5 милиони денари
-
Банкипред 1 месецСтопанска банка АД – Скопје од утре започнува со исплата на пензиите за месец март
-
Интервјуапред 1 месецИнтервју | Гоце Новачевски | Портфолио менаџер, КБ Инвест АД Скопје




