Годишната стапка на инфлација во Северна Македонија во јули се намали на 2,3 отсто, од 3,4 отсто во јуни, покажуваат податоците на Државниот завод за статистика.

Најголем годишен раст на цените е регистриран кај алкохолните пијалаци и тутунот, каде што цените се зголемиле за 9,5 отсто.

На месечно ниво, потрошувачките цени во јули пораснале за 0,1 отсто, откако во јуни беше забележан пад од 0,5 отсто.

Кај храната и безалкохолните пијалаци цените на годишно ниво се повисоки за 1,1 отсто, додека во споредба со јуни се намалиле за 1,1 отсто.

Трошоците за домување, вода, електрична енергија, гас и други горива пораснале за 3,6 отсто на годишно и за 0,9 отсто на месечно ниво.

Позначително годишно поскапување е забележано и кај рекреацијата и културата од 5,7 отсто, образованието од 4,9 отсто, како и рестораните и хотелите од 4,4 отсто.

Најголем месечен раст во јули има кај транспортот, каде што цените се зголемиле за 4,4 отсто во однос на претходниот месец.

Фјучерсите на американските берзански индекси се движеа мешано во петокот, додека инвеститорите го очекуваат јулскиот извештај за вработеноста во САД, кој може да даде нови сигнали за состојбата на американската економија.

Фјучерсите на Nasdaq 100 пораснаа за 0,45 отсто, додека оние на S&P 500 беа повисоки за 0,15 отсто. Фјучерсите на Dow Jones Industrial Average останаа речиси непроменети.

Во претпазарното тргување, акциите на Airbnb скокнаа за повеќе од 8 отсто по објавувањето на подобри финансиски резултати од очекуваното. Акциите на Cloudflare пораснаа за 16 отсто откако компанијата објави позитивни прогнози за тековниот квартал и за целата година.

Волстрит во четвртокот ја заврши сесијата со пад, под притисок на растот на цените на нафтата. Dow Jones загуби повеќе од 460 поени, односно 0,9 отсто, со што беше прекината петдневната серија на раст. S&P 500 се намали за 0,2 отсто, а Nasdaq Composite за 0,1 отсто.

И покрај падот во четвртокот, американските акции се на пат кон втора последователна недела со добивки. Nasdaq би можел да ја забележи најдобрата неделна изведба од мај, поттикнат од закрепнувањето на акциите на производителите на чипови.

Цените на нафтата продолжија да растат. Американската WTI нафта за септемвриска испорака поскапе за 0,8 отсто на 77,91 долари за барел, додека Brent порасна за 1,1 отсто на 83,40 долари.

На азиските пазари движењата беа различни. Јапонскиот Nikkei 225 заврши со раст од 0,12 отсто, јужнокорејскиот Kospi падна за 0,60 отсто, додека кинескиот CSI 300 порасна за 0,93 отсто.

Во фокусот на инвеститорите денес е извештајот за американскиот пазар на труд. Се очекува бројот на новоотворени работни места надвор од земјоделскиот сектор во јули да порасне за околу 83.000, додека стапката на невработеност да остане непроменета на 4,2 отсто.

Инвеститорите внимателно ќе ги следат и податоците за растот на платите и учеството на работоспособното население на пазарот на труд, бидејќи тие може да влијаат врз очекувањата за идните потези на американската централна банка.

Најновите податоци на Евростат покажуваат дека Северна Македонија е меѓу земјите со најголемо подобрување на куповната моќ на граѓаните во Европа. Иако според номиналниот износ на минималната плата земјата се наоѓа во долниот дел од европската листа, сликата е поинаква кога ќе се земе предвид реалната куповна моќ.

Според пресметките врз основа на стандардот на куповна моќ (PPS), Северна Македонија напредува од 24. на 16. место меѓу европските земји, односно бележи скок од осум позиции. Ист напредок има и Романија.

Овој показател укажува дека со минималната плата во Северна Македонија може да се купат повеќе производи и услуги отколку што би можело да се заклучи само врз основа на нејзината номинална вредност.

Северна Македонија истовремено бележи и најголемо зголемување на минималната плата во Европа во периодот од јануари до јули 2026 година. Минималната плата е зголемена за 6,9 проценти, што е највисок раст меѓу 29 анализирани европски земји.

Во истиот период, само уште седум држави ги зголемиле минималните плати, додека во останатите тие останале непроменети, и покрај инфлациските притисоци.

Рангирањето според куповната моќ дава поинаква слика од онаа што ја покажуваат номиналните износи на платите, бидејќи PPS ги зема предвид разликите во цените меѓу државите и покажува колку производи и услуги реално може да си дозволи работник со минимална плата.

Според овие податоци, Северна Македонија по куповна моќ се наоѓа пред повеќе земји членки на Европската Унија, меѓу кои Малта, Словачка, Унгарија и Чешка.

Подобрување бележат и Србија, Хрватска и Бугарија. Србија напредува за пет места, додека Хрватска и Бугарија се искачуваат за по три позиции.

На спротивната страна е Естонија, која бележи најголем пад и се спушта од 16. на 26. место. Летонија, Чешка и Кипар, пак, губат по четири позиции на листата според куповната моќ.

Податоците покажуваат дека во услови на раст на цените, земјите кои не ги приспособиле минималните примања бележат слабеење на реалната куповна моќ. Токму затоа номиналната висина на минималната плата сама по себе не дава целосна слика за животниот стандард.

Позначајно е колку производи и услуги може реално да се купат со тие приходи и во колкава мера растот на платите го следи зголемувањето на трошоците за живот.

Најновите податоци ја вбројуваат Северна Македонија меѓу земјите со најголемо подобрување на куповната моќ во Европа во текот на 2026 година. Иако земјата и понатаму е под нивото на најразвиените европски економии според висината на минималната плата, нејзината реална вредност е повисока кога ќе се земат предвид разликите во цените.