Connect with us
no baners

Банки

Одржана седница на Советот на Народната банка

Објавено

на

Советот на Народната банка одржа редовна седница на која беше разгледан и усвоен најновиот Извештај за ризиците во банкарскиот сектор за второто тримесечје од 2024 година.

Во Извештајот се наведува дека во вториот квартал од 2024 година, банките работеа во поповолно домашно макроекономско окружување, во време кога геополитичкиот контекст сѐ уште е нестабилен и создава неизвесност и зголемени ризици за следниот период. Притоа, во овој квартал растот на депозитите на банките беше поумерен, но тој и натаму е солиден и овозможува одржување на кредитниот раст, којшто малку забрза во вториот квартал од годината.  

Солвентноста на банкарскиот систем и натаму бележи тренд на подобрување. Стапката на адекватност на капиталот достигна ниво од 19%, коешто е највисоко од 2006 година наваму. Задржувањето на добивките остварени во минатата година овозможи натамошно зајакнување на капиталните позиции на банките, додека без малку 40% од сопствените средства на банкарскиот систем отпаѓаат на заштитните слоеви на капиталот или се „слободни“ над потребното минимално ниво и може да се употребат за покривање на неочекуваните шокови и загуби. Повисоките показатели за солвентноста главно се темелат на распределбата на добивкaта од минатата година, а во голема мера се поддржани и од повисоките регулаторни и супервизорски барања за одржување повисок капитал од страна на банките, што пред сѐ е поврзано со заштитните слоеви на капиталот и капиталниот додаток утврден врз основа на супервизорска оцена. Имајќи предвид дека Народната банка во неколку наврати најави зголемување на противцикличниот заштитен слој на капиталот, што ќе почне да се применува во наредниот период, се очекува дека солвентноста на банкарскиот систем и натаму ќе се подобрува. 

Ликвидноста на банкарскиот систем и натаму е на задоволително ниво, профитабилноста се подобри, но побавно од лани, додека кредитното портфолио на банките го задржа квалитетот. Спроведените стрес-тестирања покажуваат отпорност на банкарскиот систем на симулираните шокови.

Општо земено, и во вториот квартал од 2024 година банкарскиот сектор ја задржа својата стабилност, со подобрена солвентност, добра ликвидност и задржан квалитет на кредитното портфолио. Сепак, условите и натаму се неизвесни, а ризиците за светската и домашната економија на краток и на среден рок сѐ уште постојат. Оттука, потребна е натамошна претпазливост во управувањето со ризиците и во водењето на политиките, а Народната банка е подготвена да ги употреби сите неопходни инструменти и да презема соодветни мерки со коишто ќе се придонесе за задржување на стабилноста на девизниот курс, ценовните нивоа и на банкарскиот сектор.

На Советот на Народната банка беа разгледани и други точки од редовното работење на централната банка.

Банки

Централниот регистар и МБА ja зајакнуваат соработка со банките за верификација на податоците во Регистарот на вистински сопственици

Објавено

на

На 02.02.2026 година, во просториите на Македонската банкарска асоцијација, беше одржан работен состанок инициран од Централниот регистар, во својство на администратор на Регистарот на вистински сопственици.

На состанокот, претставниците на Централниот регистар, предводени од директорката д-р Анита Стамнова, и претставниците на Комисијата за СПП и усогласеност со прописи при Македонската банкарска асоцијација, предводени од претседавачот г-дин Глигор Пандиловски, дискутираа за можностите за воспоставување решение што ќе вклучува верификација на податоците во Регистарот на вистински сопственици.

Имајќи ја предвид улогата на банките како верификатори на податоците, на состанокот беше презентиран процесот, беа разменети искуства, како и утврдени насоки за соодветна обука и понатамошна соработка.

Како заклучок, беше договорено да се организира заедничка работна средба со претставници од Народната банка, Управата за финансиско разузнавање, Министерството за финансии, Македонската банкарска асоцијација и Централниот регистар, со цел сеопфатно разгледување на проблематиката и постигнување заедничка усогласеност меѓу институциите.

Продолжи со читање

Банки

Комбинација од банкарско и академско искуство: Нови имиња во Надзорниот одбор на АЛТА банка Битола

Објавено

на

Давор Мацура, Уна Сикимиќ, Татјана Куљак, Вељко М. Мијушковиќ и Горан Коевски се предложени за членови на новиот состав на Надзорниот одбор на АЛТА банка АД Битола. Предлогот е вклучен во дневниот ред на Собранието на акционерите закажано за 27 февруари, а опфаќа тројца претставници на најголемиот акционер АЛТА банка АД Белград и двајца независни членови.

Според доставените материјали, акционерите располагаат со детални биографии на сите предложени кандидати, при што структурата на Надзорниот одбор укажува на комбинација од банкарско искуство, управување со ризици и академска експертиза.

Претставници на АЛТА банка АД Белград

Давор Мацура, доктор на науки по менаџмент и бизнис, е основач на АЛТА Груп и долгогодишен носител на стратешките процеси во групацијата. Активен е од 2008 година, а во моментов ја извршува функцијата претседател на Надзорниот одбор на АЛТА банка АД Белград и на АЛТА Лизинг. Тој е индиректен краен сопственик на 95,13% од АЛТА банка Белград, која е 100% сопственик на АЛТА банка АД Битола.

Уна Сикимиќ е доктор на науки од областа на банкарството и финансиите, со изразено професионално искуство во управување со ризици. Од 2021 година е претседател на Управниот одбор на АЛТА банка АД Белград. Претходно има извршувано високи менаџерски функции во Комерцијална банка Белград, вклучително и член и заменик-претседател на Управниот одбор, како и извршен директор за управување со ризици.

Татјана Куљак, економист и правен специјалист за корпоративно управување, од 2021 година ги извршува функциите CRO (Chief Risk Officer) и CFO (Chief Financial Officer), како и член на Управниот одбор на АЛТА банка АД Белград. Повеќе од една деценија работела во Комерцијална банка Белград, претежно во областа на анализа и управување со кредитен ризик.

Независни членови од академската заедница

Како независни членови на Надзорниот одбор се предложени двајца истакнати претставници на академската фела.

Вељко М. Мијушковиќ е доктор по економски науки и доцент на Економскиот факултет при Универзитетот во Белград. Неговата стручна и научна работа е фокусирана на економија, финансии и корпоративно управување, со значајно искуство во високото образование и истражувачка дејност.

Горан Коевски е редовен професор на Правниот факултет „Јустинијан Први“ при УКИМ во Скопје и доктор по правни науки. Има долгогодишно искуство во областа на трговското и корпоративното право, учествувал во изработка на клучни законски решенија и бил член или претседател на повеќе државни комисии, управни и надзорни одбори, меѓу кои и Македонската берза и Централниот депозитар за хартии од вредност.

Предлогот за новиот состав на Надзорниот одбор ќе биде разгледан и одобрен во согласност со статутарните и регулаторните процедури на Банката, како и важечката банкарска регулатива.

Продолжи со читање

Банки

Усвоен Кварталниот извештај: Макроекономските движења се во согласност со очекувањата на Народната банка

Објавено

на

Советот на Народната банка, на седницата одржана на 3 февруари 2026 година, го усвои Кварталниот извештај, во кој се наведува дека макроекономските показатели упатуваат на стабилни остварувања во најважните сегменти на економијата и во најголем дел се во согласност со октомвриските проекции на Народната банка. Домашната инфлација очекувано забави под влијание на забавувањето на базичната инфлација, а домашната економската активност умерено забрза. Банкарскиот сектор и натаму остварува солиден раст на депозитната база и кредитната активност, а девизните резерви се задржуваат на соодветно и сигурно ниво.

Народната банка продолжи со унапредувањето на својот оперативен инструментариум заради поддршка на ефикасното спроведување на монетарната политика. Во последниот квартал од 2025 година, таа изврши приспособување на оперативната монетарна рамка заради подобрување на управувањето со ликвидноста и зајакнување на монетарната трансмисија. Со измените се става посилен акцент на инструментите со пократок рок на достасување и на почестите операции, што овозможува поефикасно пренесување на монетарните сигнали до краткорочните каматни стапки на пазарот на пари, без да се менува поставеноста на монетарната политика.

Во Кварталниот извештај се наведува дека во четвртото тримесечје од 2025 година годишната стапка на инфлација изнесуваше 4,2%, што претставува очекувано забавување. Инфлацијата за целата 2025 година, во просек, изнесува 4,1%, што е близу до октомвриските согледувања. Според октомвриските оцени, за 2026 година и на среден рок се очекува забавување на инфлацијата и постепено враќање кон историскиот просек. Сепак, и понатаму постојат одредени ризици, при што главните извори на неизвесност се поврзани со движењата на цените на примарните производи на светските берзи, геополитичките тензии и процесите на трговска фрагментација, како и со одредени домашни фактори што влијаат врз побарувачката.

Во третиот квартал од 2025 година, реалниот годишен раст на бруто домашниот производ забрза и од 3,5% во претходното тримесечје се искачи на 3,8%, што е малку повеќе од оцената во рамките на октомврискиот циклус проекции. Според основното сценарио од октомври, за целата 2025 година се очекува забрзување на економскиот раст којшто би изнесувал 3,5% (3,0% во 2024 година), а во 2026 година, како и на среден рок дополнително би се засилил и би достигнал 4,0%.

На крајот на 2025 година, нивото на девизните резерви достигна 4.920,5 милиони евра и според сите релевантни показатели, обезбедува соодветна поддршка за одржување на стабилноста на домашната валута.

Податоците од монетарниот сектор укажуваат на натамошна солидна кредитна поддршка за економијата и зајакнување на депозитната база на банките. Во четвртиот квартал од 2025 година, годишниот раст на вкупните кредити изнесуваше 13%, при годишен раст и на депозитите од 10%, што е малку над нивото проектирано за крајот на годината.

На седницата, Советот на Народната банка разгледа и повеќе други точки поврзани со тековното работење на Банката.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange