Банки
Одржана седница на Советот на Народната банка
Советот на Народната банка одржа редовна седница на која беше разгледан и усвоен најновиот Извештај за ризиците во банкарскиот сектор за второто тримесечје од 2024 година.
Во Извештајот се наведува дека во вториот квартал од 2024 година, банките работеа во поповолно домашно макроекономско окружување, во време кога геополитичкиот контекст сѐ уште е нестабилен и создава неизвесност и зголемени ризици за следниот период. Притоа, во овој квартал растот на депозитите на банките беше поумерен, но тој и натаму е солиден и овозможува одржување на кредитниот раст, којшто малку забрза во вториот квартал од годината.
Солвентноста на банкарскиот систем и натаму бележи тренд на подобрување. Стапката на адекватност на капиталот достигна ниво од 19%, коешто е највисоко од 2006 година наваму. Задржувањето на добивките остварени во минатата година овозможи натамошно зајакнување на капиталните позиции на банките, додека без малку 40% од сопствените средства на банкарскиот систем отпаѓаат на заштитните слоеви на капиталот или се „слободни“ над потребното минимално ниво и може да се употребат за покривање на неочекуваните шокови и загуби. Повисоките показатели за солвентноста главно се темелат на распределбата на добивкaта од минатата година, а во голема мера се поддржани и од повисоките регулаторни и супервизорски барања за одржување повисок капитал од страна на банките, што пред сѐ е поврзано со заштитните слоеви на капиталот и капиталниот додаток утврден врз основа на супервизорска оцена. Имајќи предвид дека Народната банка во неколку наврати најави зголемување на противцикличниот заштитен слој на капиталот, што ќе почне да се применува во наредниот период, се очекува дека солвентноста на банкарскиот систем и натаму ќе се подобрува.
Ликвидноста на банкарскиот систем и натаму е на задоволително ниво, профитабилноста се подобри, но побавно од лани, додека кредитното портфолио на банките го задржа квалитетот. Спроведените стрес-тестирања покажуваат отпорност на банкарскиот систем на симулираните шокови.
Општо земено, и во вториот квартал од 2024 година банкарскиот сектор ја задржа својата стабилност, со подобрена солвентност, добра ликвидност и задржан квалитет на кредитното портфолио. Сепак, условите и натаму се неизвесни, а ризиците за светската и домашната економија на краток и на среден рок сѐ уште постојат. Оттука, потребна е натамошна претпазливост во управувањето со ризиците и во водењето на политиките, а Народната банка е подготвена да ги употреби сите неопходни инструменти и да презема соодветни мерки со коишто ќе се придонесе за задржување на стабилноста на девизниот курс, ценовните нивоа и на банкарскиот сектор.
На Советот на Народната банка беа разгледани и други точки од редовното работење на централната банка.
Банки
Халкбанк добитник на награда за одржлив развој за иницијативата „Милион садници“
Халкбанк ја доби наградата за одржлив развој во категоријата „Животна средина“, за проекти и иницијативи во областа на климатската акција и зачувувањето на природата, која ја доделуваат Министерството за економија и Клубот на одговорни бизниси – Конект. Признанието е доделено за иницијативата „Милион садници“, еден од најзначајните проекти во рамките на платформата ХалкЕко, преку која банката веќе години наназад активно придонесува кон заштита и унапредување на животната средина. Особено значајно е што Халкбанк беше единствена номинирана компанија во оваа категорија.
Како општествено одговорна компанија, Халкбанк верува дека одржливиот развој не е само деловна определба, туку и обврска кон заедницата и идните генерации. Токму затоа, во 2019 година беше создадена платформата ХалкЕко, која прерасна во долгорочно движење за поттикнување на еколошка свест, одговорно однесување и конкретни активности насочени кон создавање поздрава и позелена средина.

Во изминатите години, преку ХалкЕко беа реализирани бројни проекти за пошумување, озеленување и уредување на јавни простори, поставување урбана опрема, едукативни активности и иницијативи кои ги обединуваат граѓаните, институциите, компаниите и граѓанските организации околу заедничка цел – подобра животна средина за сите.
Иницијативата „Милион садници“ претставува еден од најамбициозните еколошки проекти на банката и симбол на нејзината долгорочна заложба за создавање зелена иднина. Преку континуирано пошумување и поддршка на активности за обновување на шумските површини, проектот придонесува за подобрување на квалитетот на воздухот, заштита на биодиверзитетот и ублажување на последиците од климатските промени.
Покрај пошумувањето, ХалкЕко денес опфаќа широк спектар активности, од промоција на одржлива мобилност и велосипедизам, преку поддршка на зелени урбани решенија и еколошки и спортски настани, до поттикнување на еколошки навики кај граѓаните преку иновативна дигитална алатка и партнерства со организации кои ги споделуваат истите вредности.

„Ова признание претставува потврда дека вистинските промени се создаваат преку долгорочна посветеност, континуирана работа и искрена грижа за заедницата. За Халкбанк, наградата е мотив да продолжи уште поинтензивно да инвестира во иницијативи што оставаат трајна вредност за природата, луѓето и идните генерации“, велат од Халкбанк.
Бидејќи важни се луѓето, важна е и средината во која живеат, Халкбанк ќе продолжи да создава проекти кои не само што придонесуваат за економски развој, туку и за поздрава, позелена и поодржлива Македонија.
Банки
ММФ ја потврди стабилноста на банкарскиот систем и искажа задоволство од модернизацијата на монетарната рамка
Извршниот одбор на Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) ја заврши редовната консултација со Република Северна Македонија согласно член IV од Статутот на ММФ, при што даде позитивна оцена за спроведувањето на монетарната политика и за состојбите во финансискиот систем.
Во својата оцена, директорите на ММФ истакнуваат дека домашната економија се соочува со неповолни влијанија од светскиот енергетски шок, што претставува ризик за забавување на економскиот раст, истовремено зголемувајќи ги инфлациските притисоци, што наметнува натамошно внимателно водење на монетарната политика.
Извршниот одбор на ММФ искажа задоволство од модернизацијата на рамката за водење на монетарната политика и поддршка за натамошните активности за унапредување на управувањето со ликвидноста и за зајакнување на автономијата на централната банка.
Во извештајот се посочува дека девизните резерви на земјава и натаму се на соодветното ниво, што придонесува за отпорноста на економијата на надворешни шокови.
ММФ оценува дека финансискиот систем и натаму е стабилен, а банкарскиот сектор е добро капитализиран и високо ликвиден. Според извештајот, стапката на адекватност на капиталот изнесува 19,4%, значително над регулаторните барања, додека учеството на нефункционалните кредити е намалено на историски најниското ниво од 1,9%. Ликвидноста и профитабилноста на банкарскиот систем и натаму се силни, со што дополнително се потврдува неговата отпорност.
Директорите на ММФ искажаа задоволство и од преземените макропрудентни мерки и укажуваат на потребата од постојано следење на ризиците поврзани со кредитниот раст и изложеноста на банките кон пазарот на недвижности. Воедно, тие препорачуваат натамошно усогласување на регулативата со европските стандарди и зајакнување на рамката за спречување перење пари и финансирање тероризам.
Оцените на Извршниот одбор на ММФ претставуваат потврда за стабилноста и отпорноста на домашниот финансиски систем и за унапредувањето на рамката за водење на монетарната политика, во услови на зголемена надворешна неизвесност.
Банки
Народната банка и годинава ги поддржува македонските ученици за учество на Меѓународната економска олимпијада
Народната банка четврта година по ред обезбедува поддршка за македонските ученици кои ќе ја претставуваат државата на Меѓународната економска олимпијада.
Годинашната Деветта меѓународна економска олимпијада ќе се одржи од 12 до 20 јули 2026 година во Шенжен, Народна Република Кина. Во рамки на подготовките, учениците посетуваа стручни предавања и едукативни активности од областа на економијата, финансиите и банкарството организирани од Народната банка.
Македонскиот тим го сочинуваат Стефан Младеновски, Теа Ангелова, Оливера Џамбазова, Георги Јаковлев и Ванеса Томова. Тие имаа можност да се запознаат со теми поврзани со монетарната политика, личните финансии и современите платежни системи, а го посетија и Музејот на Народната банка каде се информираа за монетарното наследство на земјата.
Подготовките се реализираат во рамките на долгогодишната соработка меѓу Народната банка и Сојузот на математичари, чија цел е да се поттикне интересот на младите за економијата, финансиите и бизнисот.
Од Народната банка им посакаа успех на учениците и достојно претставување на Северна Македонија на престижниот меѓународен натпревар.
-
Останатопред 2 месеци
Управата за јавни приходи донесе стратешки документ со цел подобрување на усогласеноста
-
Продуктипред 2 месециУНИПлус флексибилна програма за лојалност на УНИБанка. Kористиш бројни бенефити, а не мора да ја префрлаш платата!
-
Банкипред 1 месец
Стопанска банка АД – Скопје со план за исплата на дивиденда од над 16 милиони евра
-
Бизниспред 2 месеци
Македонски Телеком предлага повисока дивиденда за 2025 година
-
Фондовипред 2 месециКБ Прво пензиско друштво потсетува на навремено планирање на пензијата
-
Банкипред 2 месециНЛБ Промотивен депозит – Сигурност што доаѓа во вистинско време
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка ќе започне со исплата на дивиденда на 4 мај
-
Бизниспред 4 неделиОд полноќ нови цени на горивата


