Банки
ДОБИВКАТА ЗГОЛЕМЕНА ЗА 18% – Стопанска банка АД – Скопје со добивка од 29 милиони евра го заокружи успешното прво полугодие од 2024 година
Економските активности во првата половина од 2024 година се одвиваа во услови на пораст на бруто-домашниот производ од 1,2% и стапка на инфлација која се одржува на ниво од 3,5%-3,8%, при што се забележаа намалувања на извозните активности на ниво на државата, кои имаа свој одраз врз активностите на компаниите во банкарскиот сектор. Каматните стапки сè уште се одржуваат на релативно високо ниво, без промени на условите на домашната сцена, додека во јуни се реализира првото благо намалување на каматните стапки во еврозоната, во очекување дека трендот ќе продолжи од септември и понатаму. Геополитичката состојба е непроменета, со сè уште присутните воени конфликти на Русија и Украина, како и Израел и Палестина, кои имаат свој одраз врз финансиските и политичките текови. Во првата половина на годината се реализираа и редовните парламентарни и претседателски избори, во очекување на воспоставување нови политики и регулатива.
Во вака опишаните услови, Стопанска банка АД Скопје имаше уште еден успешен почеток на годината капитализирајќи ги развојните можности втемелени врз здравата и солидна основа на Банката, видно од сите клучни индикатори.
Добивката пред оданочување и исправка на вредност изнесува 2.743.466 илјади денари, што е 18% повеќе споредено со претходната година. Согласно стратегијата на Групацијата и Банката како нејзин дел за одржување висок квалитет на активата и ниска стапка на нефункционални побарувања, Банката издвои исправка на вредност на финансиските средства и посебна резерва за вонбилансна изложеност, на нето-основа, во износ од 761.437 илјади денари, што е повеќе за 16% споредено со минатата година, која, покрај исправка за нефункционалните побарувања, вклучува и дел за покривање на ризиците и на редовното портфолио, како превентива од неочекувани движења. Со тоа, добивката на Банката пред оданочување во првото полугодие од годината изнесува 1.982.029 илјади денари. Наведениот резултат е последица како на органскиот раст на активата така и на успешното раководење на бизнис-линиите во рамките на утврдената рамка на прифатлив апетит за ризик.
Нето-приходите од камати изнесуваат 3.102.745 илјади денари и се зголемени за 18% во однос на истиот период од минатата година, резултат во кој најголемо учество имаат каматните приходи од кредитни активности и каматните приходи од позициите за ликвидност (меѓубанкарски пласмани, депозити и вложувања во хартии од вредност), кои забележаа пораст како резултат на зголемената ликвидност на Банката која произлегува од депозитите.
Нето-приходите од провизии и надоместоци изнесуваат 428.151 илјада денари и се приближно на исто ниво во однос на истиот период од минатата година.
И покрај сè уште присутните инфлаторни притисоци и ценовни флуктуации, Банката продолжува со оперативна ефикасност во однос на контролата на трошоците од работењето. Притоа, останатите расходи од дејноста и трошоците за вработени изнесуваат 508.225 илјади денари и 562.285 илјади денари, респективно и се за 11% повисоки во однос на истиот период од претходната година.
Одржувањето на квалитетот на кредитното портфолио и управувањето со кредитниот ризик се во приоритетните цели на Банката. Оттука, заклучно со крајот на првото полугодие од 2024 година, Банката издвои исправка на вредност на финансиските средства и посебна резерва за вонбилансна изложеност, на нето-основа, во износ од 761.437 илјади денари. Како резултат на сето наведено, остварената добивка пред оданочување и исправка на вредност изнесува 2.743.466 илјади денари, додека добивката пред оданочување на 30.06.2024 година изнесува 1.982.029 илјади денари и е за 19% повисока во однос на истиот период од минатата година.
Вкупната актива на Банката во анализираниот период изнесува 134.149.001 илјада денари, односно е повисока во однос со крајот на годината за 2% или 2.786.076 илјади денари.
Капиталот и резервите изнесуваат 27.489.544 илјади денари, што претставува зголемување за 7% во однос на крајот на 2023 година. Дополнително, Банката пренамени износ од 2.460.000 илјади денари од задржаната добивка од претходни години во добивка ограничена за распределба на акционерите во иднина, со што се зголемија сопствените средства и стапката на адекватност на капиталот, која изнесува 19%. Согласно Одлука за распределба на добивката за 2023 година, донесена од Собранието на акционери на 31.05.2024 година, добивката од претходната година се распредели во задржаната добивка расположлива за распределба во иднина во износ од 2.569.600 илјади денари и задржана добивка за инвестиции во износ од 900.000 илјади денари. И понатаму Банката е посветена да остварува добивка која ќе биде генератор на капиталот, кој се очекува и натаму да се зголемува.
Во следниот период се очекува продолжување на деловните активности во согласност со дефинираниот деловен план на Банката со целосна ориентираност кон поддршка на клиентите, прудентно управување со ризиците и одржување на високата стабилност, сигурност и ефикасност во сите сегменти од нејзиното работење. Исто така, Банката продолжува со реализација на започнатите проекти, пред сè, во делот на дигитализацијата и трансформацијата за подобра услуга кон клиентите, поефикасно интерно работење и оптимизација на процесите, понуда на нови услуги и зајакнување на конкурентската позиција на пазарот. Секако, фокусот останува на редовното и ефикасно извршување на основните деловни активности, одржување на лидерското пазарно учество од околу 27% во сегментот на кредитирање на населението, со фокус за натамошно зголемување на пазарното учество во делот на кредитирање на компаниите.
Оваа година Стопанска банка прославува 80 години од основањето и следствено целиот натамошен период ќе биде исполнет со многубројни новитети и изненадувања на задоволство на нашите клиенти и соработници, но и на пошироката заедница.
Стопанска Банка АД-Скопје е позната по поддршката што ја дава низ многу проекти и настани во општеството, здравството, социјалната и животната средина, кои не само што ќе продолжат туку и ќе се интензивираат за подобра животната средина, инклузијата и создавањето подобар свет за сите.
Анализи
Анализите на НБРСМ покажуваат дека каматите на кредитите продолжуваат надолу, депозитите со различни движења кај компаниите и домаќинствата
Каматните стапки на кредитите во банкарскиот систем продолжија благо да се намалуваат и во мај 2026 година, што упатува на постепено олеснување на условите за задолжување и за компаниите и за домаќинствата. Според најновите податоци на Народната банка, просечната каматна стапка на вкупните кредити во мај изнесувала 4,69 проценти, што претставува минимален месечен пад од 0,01 процентен поен, но и позначајно намалување од 0,37 процентни поени во споредба со истиот месец минатата година.
Овие податоци покажуваат дека трендот на намалување на каматите на кредитите не е еднократен, туку се одржува подолг период. Во табелата објавена од Народната банка се гледа дека просечната камата на вкупните кредити од мај 2025 година, кога изнесувала 5,06 проценти, постепено се намалува до 4,69 проценти во мај 2026 година. Тоа значи дека, иако месечните промени се мали, годишното движење е појасно и оди во насока на поевтино кредитирање.
Кај новоодобрените кредити падот е уште повидлив. Просечната каматна стапка на новите кредити во мај изнесувала 4,42 проценти, што е намалување од 0,15 процентни поени во однос на април и 0,30 процентни поени во споредба со мај минатата година. Овој показател е особено важен бидејќи ги одразува тековните услови под кои банките одобруваат нови заеми. Со други зборови, новите кредитни договори се склучуваат со пониски камати отколку пред една година, што може да биде позитивен сигнал за фирмите што планираат инвестиции, но и за граѓаните кои размислуваат за станбени, потрошувачки или други кредити.
Од друга страна, кај депозитите движењата се помешани. Просечната каматна стапка на вкупните депозити во мај изнесувала 2,17 проценти. Таа бележи мал месечен раст од 0,01 процентен поен, но на годишно ниво е пониска за 0,04 процентни поени. Кај новопримените депозити, просечната каматна стапка изнесувала 2,21 процент и се намалила и на месечно и на годишно ниво, за 0,22, односно 0,11 процентни поени.
Оваа разлика меѓу кредитните и депозитните камати е важна за разбирање на банкарските трендови. Пониските камати на кредитите значат поевтино задолжување, но намалувањето или стагнацијата кај депозитните камати може да значи и помал принос за штедачите. Во такви услови, граѓаните и компаниите внимателно ги следат понудите на банките, особено кога одлучуваат дали средствата да ги чуваат како депозит, да ги инвестираат или да ги користат за тековни потреби.
Кај корпоративниот сектор, односно кај нефинансиските компании, просечната каматна стапка на вкупните кредити во мај изнесувала 4,33 проценти. Таа е намалена за 0,02 процентни поени на месечно ниво и за 0,33 процентни поени на годишно ниво. Падот, според Народната банка, произлегува од намалувањето на каматите на денарските кредити без валутна клаузула, додека каматите на денарските кредити со валутна клаузула и на кредитите во странска валута останале непроменети.
Ова покажува дека олеснувањето кај корпоративното кредитирање најмногу се чувствува кај денарските кредити без валутна клаузула. За компаниите, таквиот тренд може да биде важен затоа што пониските трошоци за финансирање може да им овозможат полесно планирање на инвестиции, проширување на производството или подобрување на ликвидноста. Сепак, намалувањето е умерено, што значи дека банките и натаму остануваат внимателни во кредитната политика.
Кај новоодобрените кредити за корпоративниот сектор има поизразен пад. Во мај, просечната каматна стапка изнесувала 4,22 проценти, што е месечно намалување од 0,28 процентни поени. На годишно ниво, каматата на новите кредити за компаниите е пониска за 0,45 процентни поени. Според податоците, падот се должи на намалувањето на каматните стапки на денарските кредити со и без валутна клаузула, иако кај кредитите во странска валута е забележан раст.
Овој дел од податоците може да се толкува како сигнал дека банките се подготвени да понудат поповолни услови за ново корпоративно задолжување, особено во домашна валута. Тоа е значајно за компаниите што планираат нов инвестициски циклус, бидејќи трошокот за кредит директно влијае врз исплатливоста на инвестициите.
Кај корпоративните депозити, пак, сликата е поинаква. Просечната каматна стапка на вкупните депозити на компаниите во мај изнесувала 2,69 проценти, со месечен раст од 0,02 процентни поени и годишно зголемување од 0,07 процентни поени. Растот се должи на повисоките каматни стапки на депозитите во странска валута и на денарските депозити со валутна клаузула, додека кај денарските депозити без валутна клаузула е забележан пад.
Но, кај новопримените корпоративни депозити се забележува силен месечен пад. Каматната стапка во мај изнесувала 1,71 процент, што е намалување од 1,03 процентни поени во однос на претходниот месец. На годишно ниво, оваа камата е пониска за 0,59 процентни поени. Овој податок упатува дека новите депозити на компаниите во мај биле прифатени со значително пониски каматни услови, особено кај денарските депозити без валутна клаузула и депозитите во странска валута.
Кај домаќинствата, просечната каматна стапка на вкупните кредити во мај изнесувала 5,04 проценти. Таа е намалена за 0,02 процентни поени на месечно ниво, а за 0,41 процентен поен на годишна основа. Ова значи дека граѓаните во просек плаќаат пониски камати на постојните кредити отколку пред една година. Намалувањето е забележано кај сите компоненти: денарските кредити без валутна клаузула, денарските кредити со валутна клаузула и кредитите во странска валута.
Во графиконите на Народната банка на страниците 3 и 4 се гледа дека каматната стапка на вкупните кредити на домаќинствата има надолен тренд во подолг период. Ова е важно бидејќи кредитите на домаќинствата најчесто се поврзани со лична потрошувачка, станбено финансирање и други долгорочни обврски. Дури и мало намалување на каматата може да има значење за месечните рати, особено кај поголеми и долгорочни кредити.
Кај новоодобрените кредити на домаќинствата, просечната каматна стапка во мај изнесувала 4,64 проценти, што е минимално месечно намалување од 0,01 процентен поен. На годишно ниво, оваа камата е пониска за 0,15 процентни поени. Намалувањето целосно се должи на пониските камати на денарските кредити без валутна клаузула, додека кај кредитите во странска валута и кај денарските кредити со валутна клаузула е забележан раст.
Ова укажува дека за граѓаните најповолното движење во мај било кај денарските кредити без валутна клаузула. Таквите кредити се важни бидејќи не носат директен валутен ризик за корисниците, што ги прави попредвидливи за домаќинските буџети.
Кај депозитите на домаќинствата, просечната каматна стапка на вкупните депозити во мај изнесувала 2,09 проценти, со мал месечен раст од 0,01 процентен поен. Сепак, во споредба со истиот месец минатата година, оваа камата е пониска за 0,06 процентни поени. Тоа покажува дека штедењето на домаќинствата носи сличен, но малку понизок принос отколку пред една година.
Интересен е податокот дека кај новопримените депозити на домаќинствата има раст. Каматната стапка во мај изнесувала 2,53 проценти, што е месечно зголемување од 0,22 процентни поени и годишен раст од 0,19 процентни поени. Растот произлегува од повисоките камати на депозитите во странска валута и на денарските депозити без валутна клаузула. Во мај, според Народната банка, не биле евидентирани новопримени денарски депозити со валутна клаузула кај банките и штедилниците.
Во поширока смисла, мајските податоци покажуваат постепено намалување на цената на кредитите, но не и целосно еднонасочно движење кај депозитите. За компаниите, новите кредити стануваат поевтини, што може да помогне при инвестициски одлуки. За домаќинствата, каматите на кредитите продолжуваат да се намалуваат, но со побавно темпо. Кај депозитите, пак, штедачите се соочуваат со различни движења зависно од тоа дали станува збор за постојни или нови депозити, за денарски или девизни средства, како и за тоа дали депозитот е со валутна клаузула.
Главната порака од податоците е дека банкарскиот систем во мај продолжува да се движи кон пониски кредитни камати, но со внимателно и постепено темпо. Тоа може да биде позитивно за кредитната активност, особено ако трендот продолжи и во следните месеци. Истовремено, разликите кај депозитните камати покажуваат дека банките селективно ги прилагодуваат условите за прибирање средства, зависно од валутата, рочноста и структурата на клиентите.
Следните податоци за каматните стапки, со референтен пресек за јуни 2026 година, Народната банка треба да ги објави на 31 јули 2026 година.
Банки
НЛБ Банка започна со исплата на дивиденда за акционерите
НЛБ Банка АД Скопје информира дека од 29 јуни 2026 година започна со исплатата на дивиденда за своите акционери, согласно Одлуката за определување на износот на дивиденда и утврдување на дивиденден календар, усвоена на Собранието на акционери одржано на 28 мај 2026 година.
Согласно донесената одлука, вкупниот износ на дивиденда што ќе им биде исплатен на акционерите изнесува 2.195.790.831 денари.
Бруто износот на дивиденда по акција изнесува 2.571 денари, а исплатата се реализира во согласност со утврдениот дивиденден календар на Банката.
Со исплатата на дивидендата, НЛБ Банка продолжува со практиката на распределба на дел од остварената добивка кон своите акционери, во согласност со донесените одлуки на Собранието на акционери.
Банки
Комерцијална банка почнува со исплата на јунските пензии од 1 јули
Комерцијална банка АД Скопје информира дека исплатата на пензиите ќе започне во среда, 1 јули 2026 година.
Пензионерите кои користат дебитна картичка ќе можат да располагаат со својата пензија истиот ден. Од банката препорачуваат средствата да се користат безбедно и удобно, преку безготовинско плаќање во продавници или онлајн, како и преку подигнување готовина од банкомат.
За пензионерите кои сакаат да ја подигнат пензијата во филијала или експозитура, исплатата ќе биде достапна од 1 јули и во секој нареден работен ден.
Од Комерцијална банка посочуваат дека мапата со локациите на филијалите и експозитурите е достапна на нивната веб-страница.
-
Бизниспред 2 месециОд полноќ нови цени на горивата
-
Останатопред 2 месеци
Почна исплатата на средствата од МојДДВ за првиот квартал од 2026 година
-
Советипред 2 месеци
УЈП објави видео упатство за е-даночни услуги и потврда на ДЛД-ГДП пријавата
-
Продуктипред 2 месециКБ Прво пензиско друштво: Редовното инвестирање е пат до посигурна финансиска иднина
-
Бизниспред 2 месециДизелот од полноќ поевтинува за 4 денари
-
Бизниспред 2 месеци„МЕПСО“ ја обжали одлуката во спорот со „Енергоинвест“, уверени се во победа на арбитражa
-
Банкипред 2 месециХалкбанк со кредитна линија за поддршка и развој на одржлива земјоделска активност во соработка со Европскиот фонд за Југоисточна Европа (ЕФСЕ)
-
Останатопред 2 месеци
УЈП испрати над 860.000 даночни пријави, граѓаните имаат рок до 31 мај за потврда
