Банки
Ангеловска-Бежоска на конференција на ЕЦБ: За повисок економски раст на земјите од Западен Балкан е потребна повисока трговска и финансиска интеграција ‒ цената на геоекономската фрагментација може да биде висока
Гувернерката на Народната банка, Анита Ангеловска-Бежоска, учествуваше на 9. конференција на Европската централна банка на тема „Менување на геополитичкиот пејзаж ‒ економски последици за Централна, Источна и Југоисточна Европа (ЦИЈИЕ)“, којшто го отвори претседателката на ЕЦБ, Кристин Лагард. Станува збор за настан од висок профил на кој учествуваат челниците на ЕЦБ, како и гувернерите на централните банки на земјите од ЦИЈИЕ.
Гувернерката Ангеловска-Бежоска, на овогодинешната конференција посочи дека по глобалната економска криза процесот на доходовна конвергенција во регионот на Западен Балкан забави во голема мера како резултат на структурните пречки поврзани со фундаменталните фактори на растот – човечкиот капитал, физичкиот капитал и продуктивноста. „Симулациите покажуваат дека доколку продолжиме со истата релативна брзина на растот како досега, ќе ни требаат околу 40 години да го достигнеме просечното ниво на доход во ЕУ. Ризикот од геокономска фрагментација, доколку не е соодветно следен, може дополнително да ја забави конвергенцијата. За малите и отворени економии како нашата, коишто треба да ги надминат структурните пречки за раст, потребна е посилна глобална интеграција, а не дезинтеграција“, истакна гувернерката. Таа посочи и на одредени анализи, коишто покажуваат дека повисоката интеграција во глобалните синџири на вредност може да придонесе за повисоко ниво на бруто домашниот производ за 3% до 10% кај земјите од Западен Балкан.
Гувернерката Ангеловска-Бежоска учествуваше со излагање во рамките на панел-дискусијата којашто ја водеше Франк Елдерсон, член на Извршниот одбор на ЕЦБ, а учествуваа и главниот економист на ЕБРД, главниот економист на Светската банка за Европа и Централна Азија и гувернерите на централните банки на Хрватска и Албанија.
Во своето излагање, гувернерката се осврна на досегашните придобивки од интеграцијата на регионот, вклучително и на македонската економија, во глобалните трговски и финансиски текови. Во изминатите две декади, трговската отвореност на регионот значително се зголеми, а особено на македонската економија којашто достигна околу 160% од БДП. Паралелено со трговската, се зголеми и финансиската интеграција којашто достигна околу 200% од БДП. Овие два паралелни процеса придонесоа за пораст на конвергенцијата, којашто од околу 20% се зголеми на 40% од БДП.
„Сепак, неодамнешните засилени геополитички тензии наметнуваат сериозни ризици за натамошниот тек на глобалната економска интеграција, со можни последици во повеќе области, вклучувајќи ги трговијата, финансиите, глобалните синџири на вредности и целокупниот процес на економска конвергенција. Притоа, во случај на фрагментација на глобалната економија, трошоците би можеле да бидат високи, особено за малите отворени економии во развој, одразувајќи се со повисоки увозни цени, помали и сегментирани пазари, намален пристап до технологии и работна сила и севкупно, намалена продуктивност и стандард на живеење. Но, колку ќе бидат погодени земјите ќе зависи, меѓу другото, и од напорите на носителите на политиките за справување со ризиците, особено во поглед на искористувањето на можностите од евентуалниот процес на преместување на производството на мултинационалните компании на поблиски локации, што би било од интерес за земјите од Западен Балкан, коишто имаат географска и културна блискост со земјите од Западна Европа. Активна и многу важна улога во овој процес, но и поопшто, за справување се структурните предизвици, може да имаат и меѓународните и европските институции преку нивната поддршка на земјите од регионот, коишто сѐ уште немаат пристап до структурните и инвестициски фондови на ЕУ“, порача Ангеловска-Бежоска.
Банки
Стопанска банка со камата од 4,9% за купувања со Mastercard до крајот на годината
Стопанска банка АД – Скопје нуди каматна стапка од 4,9% за сите купувања направени до крајот на годината со Mastercard Standard кредитна картичка.
Заинтересираните граѓани можат да поднесат барање за кредитната картичка онлајн преку веб-страницата на Стопанска банка, преку услугата 24/7 АлоКредит на телефонскиот број (02) 15 110 или во најблиската филијала.
Рокот за поднесување барање е до 30 септември 2026 година.

Од банката ја промовираат Mastercard кредитната картичка како избор за полесно и побезгрижно завршување на летниот период и за купувања до крајот на годината.
Банки
Revolut и новата банкарска ера: Финтек компаниите влегуваат во срцето на традиционалното банкарство
Финтек компаниите, кои со години се позиционираа како технолошка алтернатива на традиционалните банки, сè почесто се движат во спротивна насока – купуваат банки или бараат сопствени банкарски лиценци.
Најнов пример е американската финтек компанија Chime, која на 8 септември објави дека ќе ја купи Stride Bank за 590 милиони долари во готовина. Stride е национално лиценцирана американска банка и повеќе од седум години е партнер на Chime. По завршувањето на трансакцијата, која се очекува во првата половина на 2027 година, банката треба да продолжи да работи како Chime Bank.
Со купувањето, Chime ќе добие директна контрола врз дел од банкарската инфраструктура на која досега се потпираше преку партнерства. Компанијата очекува и повеќе од 100 милиони долари нето-синергии, а трансакцијата треба да ѝ овозможи и полесно проширување на кредитирањето.
Трендот е особено интересен и поради Revolut. Британската финтек компанија на 3 септември доби условно одобрение од американската Канцеларија на контролорот на валутата за формирање национална банка во САД. Revolut сè уште ги чека потребните одобренија од Федералната корпорација за осигурување на депозитите и Федералните резерви, а планира банката да почне со работа во 2027 година.
Revolut, кој има повеќе од 80 милиони корисници во светот, планира преку американската банка да понуди тековни сметки, кредитни картички, кредити на рати и девизни услуги. Компанијата веќе направи значајни чекори кон класично банкарско работење и во Европа.
Станува збор за поширока промена во финтек индустријата. Наместо целосно да зависат од традиционални банки за лиценци, депозити и инфраструктура, дел од најголемите технолошки финансиски компании настојуваат самите да станат банки или да купат веќе лиценцирани институции. Сопствената банкарска лиценца им овозможува поголема контрола врз производите, можност за финансирање кредити преку депозити и помала зависност од партнерски банки.
Така, компаниите кои пред само неколку години се претставуваа како предизвикувачи на традиционалното банкарство, сè повеќе ги преземаат токму структурите и лиценците на институциите со кои првично сакаа да се натпреваруваат.
Банки
ЕЦБ повторно ги крева каматите: Што значи тоа за кредитите и штедењето
Европската централна банка оваа недела повторно се наоѓа пред важна одлука за каматните стапки, во услови на засилени инфлациски притисоци и знаци на забавување на економската активност во делови од еврозоната.
Се очекува ЕЦБ да ја зголеми клучната каматна стапка за 25 базични поени, од сегашните 2,25 на 2,50 проценти. Според прогнозите на „Дојче банк“, можно е уште едно зголемување до крајот на годината, со што стапката би можела да достигне 2,75 проценти.
Главната причина за ваквата политика е повторното забрзување на инфлацијата. Во август инфлацијата во еврозоната достигна 3,3 проценти, додека цените на енергијата забележаа годишен раст од 14,3 проценти.
Новото зголемување на каматите би имало директно влијание врз кредитирањето. Повисоките референтни стапки вообичаено значат поскапо ново задолжување за граѓаните и компаниите, особено кај станбените, потрошувачките и деловните кредити.
Најголемиот притисок би го почувствувале оние што допрва планираат да земат кредит. Кај веќе постојните кредити со фиксна каматна стапка ефектот е ограничен, но новите задолжувања може да станат поскапи, а кредитната способност на граѓаните да се намали.
Повисоките камати, од друга страна, може да бидат поповолни за штедачите. Банкарските депозити и државните хартии од вредност стануваат поатрактивни, што ги поттикнува домаќинствата поголем дел од средствата да ги насочуваат кон штедење наместо кон потрошувачка.
Токму тоа е еден од главните механизми преку кои ЕЦБ се обидува да ја намали инфлацијата. Поскапото задолжување ја намалува побарувачката за кредити, додека повисоките приноси ја зголемуваат привлечноста на штедењето.
Сепак, новото зголемување на каматите доаѓа во чувствителен момент за европската економија, бидејќи во повеќе земји веќе се забележува послаба лична потрошувачка и забавување на економскиот раст.
Затоа, за банките, компаниите и граѓаните нема да биде важно само дали ЕЦБ ќе ги зголеми каматите во септември, туку и колку долго тие ќе останат на повисоко ниво.
Доколку стапката запре на 2,50 проценти, ефектите би можеле да останат релативно ограничени. Но, евентуален раст до 2,75 проценти и подолг период на високи камати би можеле постепено да донесат поскапи кредити, послаба кредитна активност и поголема ориентација кон штедење.
-
Банкипред 2 месециСтопанска банка со промотивна камата од 4,9 отсто за Mastercard Platinum картичката
-
Кариерапред 2 месециСтопанска банка Скопје вработува трезорист, отворен оглас за апсолвенти и дипломирани економисти
-
Анализипред 2 месециДали Македонија ќе ги следи Унгарија, Полска и Литванија и ќе го укине вториот пензиски столб?
-
Продуктипред 2 месециНулта толеранција за измами: Владата усвои нова Стратегија за заштита на финансиските интереси на ЕУ во земјава до 2030 година
-
Банкипред 1 месецПремиум дебитната картичка на Стопанска банка овозможува пристап до над 1.800 аеродромски деловни зони
-
Кариерапред 2 месециАлта банка со активен оглас за стручен соработник во банкарска експозитура во Велес
-
Банкипред 1 месецСтопанска банка ја почнува исплатата на јулските пензии на 31 јули
-
Бизниспред 2 месециНови цени на горивата: Дизелот поскап за 5,50 денари, бензините за 1,50 денари





