Банки
Вицегувернерката Нацевска: Зеленото кредитирање и натаму расте, Народната банка презема мерки за поддршка
„Климатските промени имаат негативно влијание врз економскиот раст и инфлациските притисоци, особено во помалку развиените економии. Сѐ поголем број централни банки гледаат на зеленото финансирање како на дел од нивниот мандат. Народната банка преку серија активности придонесува кон поттикнување на зеленото финансирање во домашната економија“, посочува вицегувернерката на Народната банка, Емилија Нацевска, во интервју при работната посета на Меѓународна конференција во Киргистан, каде што се зборуваше за предизвиците за централните банки во услови на сѐ поголема дигитализација на финансиските услуги, но и во услови на зголемување на свесноста за ризиците од климатските промени.
Зголемувањето на свесноста за климатските промени и придонесувањето кон зелена одржлива средина се дел од стратегиските цели на Народната банка. Во рамките на веќе преземените активности на ова поле, вицегувернерката Нацевска посочи дека Народната банка од 2021 година е дел од Меѓународната мрежа за зелен финансиски систем, составена од централни банки и супервизорски тела и агенции, којашто има за цел да осмисли, да промовира и да развие најдобри практики во оваа област. Притоа, додаде и дека нашата централна банка започна редовно да ги објавува податоци за кредитите за зелено финансирање, односно кредитите наменети за проекти од областа на заштитата на животна средина и енергетската ефикасност од страна на банките, а од минатата година и преку измени во инструментот на задолжителната резерва, го поттикнува кредитирањето за овие намени. Според податоците на Народната банка, на кои се осврнува вицегувернерката Нацевска во интервјуто, зеленото кредитирање бележи постојан раст, при што најголем придонес во растот имаат кредитите на корпоративниот сектор.
„За рационализирање на активностите во оваа област, Народната банка во моментов работи на подготовка на Стратегија за поттикнување на зеленото финансирање којашто, меѓу другото, би ги дала насоките за работењето на банките во областа на зелените финансии, вклучително и транспарентно финансирање“, истакнува вицегувернерката Нацевска, говорејќи за зелената и дигиталната трансформација коишто во иднина можат да придонесат за градењето посилни економии отпорни кон шокови.
Во интервјуто, вицегувернерката Нацевска се осврна и на други актуелни теми. Одговарајќи на новинарско прашање, таа говореше и за неодамнешните случаи на измами и колапсот на најголемата криптоберза ФТХ, кога излегоа на виделина ризиците од загуби и висока нестабилност поврзани со криптопазарот и се забрзаа глобалните напори за внесување на криптосредствата во регулативната рамка. Притоа истакна: „На ниво на Европската Унија, беше направен суштински чекор во овој поглед со новата хармонизирана Регулатива за пазарите на криптосредства (регулатива MiCA), усвоена на 16 мај 2023 година. Регулативата не претставува пречка за користење на новите дигитални производи, но гарантира дека новите технологии спаѓаат во опсегот на регулативата и управувањето со оперативниот ризик“. Говорејќи за криптопазарот во нашата држава, Нацевска посочува дека граѓаните треба да бидат внимателни, целосно да ги разберат специфични карактеристики и ризиците коишто ги носат криптосредствата и да донесуваат издржани одлуки засновани на личната толеранција на ризик. За таа цел, Народната банка е активно вклучена во општото подобрување на финансиската писменост, бидејќи придонесува за индивидуалната, а со тоа и за целокупната финансиска стабилност“, нагласи вицегувернерката Нацевска.
Банки
4 милиони евра за енергетски поефикасни домови: НЛБ Банка со нова кредитна линија од Европската банка за обнова и развој
НЛБ Банка преку нова кредитна линија во износ од 4 милиони евра ја зајакнува поддршката и го проширува пристапот на домаќинствата до зелено финансирање за енергетски поефикасни домови. Средствата се обезбедени во соработка со ЕБОР во рамките на програмата GEFF III REpower Residential на Западен Балкан, а ќе се пласираат преку Банката. Наменети се за зелени инвестиции што придонесуваат за енергетски поефикасни, поодржливи и покомфорни домови, овозможувајќи конкретни придобивки за граѓаните – намалени трошоци и подобрен квалитет на живеење.
Во време кога енергетската ефикасност и одговорното користење на ресурсите стануваат сè поважен дел од секојдневието, ваквата финансиска поддршка отвора можност повеќе домаќинства да ги реализираат потребните подобрувања во своите домови – изолација, нови прозори и врати, котли, топлински пумпи, сончеви колектори за топла вода, фотоволтаични системи или други енергетски ефикасни решенија.Сите овие технологии директно придонесуваат за пониски трошоци на домаќинствата, поголема удобност и порационална потрошувачка.
НЛБ Банка во своето портфолио веќе нуди зелени кредити наменети за поддршка на одржливи и еколошки решенија, а новата кредитна линија од 4 милиони евра од ЕБОР претставува зајакнување на оваа определба.
Дополнителна придобивка на овие кредити е повратот на средства, кофинансиран од Европската Унија, кој може да изнесува и до 20% од вкупната инвестиција. На овој начин, зелените кредити стануваат практичен инструмент преку кој енергетската ефикасност, одржливоста и заштитата на животната средина се претвораат во реални и достижни решенија за секое домаќинство.
Придобивки од „зелените“ инвестиции во домот
Кога домот троши помалку енергија, преку намалените сметки, придобивките се чувствуваат веднаш. Долгорочно, тие имаат и пошироко значење. Секоја инвестиција што ја намалува потребата од енергија придонесува и за помала потрошувачка на ресурси, помал притисок врз енергетскиот систем и помало влијание врз животната средина. Во Македонија, ваквите вложувања се особено значајни имајќи ја предвид потребата од обновување и модернизација на станбениот фонд.
Токму затоа, зеленото финансирање има сè поважна улога во претворањето на одржливоста од концепт во конкретна одлука за секое домаќинство. Со соодветна финансиска поддршка, граѓаните можат полесно да направат чекор кон зелени решенија.
*GEFF програмата на ЕБОР во Западен Балкан е кофинансирана од европската Унија преку инвестициската рамка за Западен Балкан, Австрија, јапонија, данска и швајцарија преку Партнерството со високо влијание врз климатската акција (HIPCA).
Анализи
ЕЦБ: Готовината и натаму е најприфатен начин на плаќање во еврозоната
Готовината останува најшироко прифатениот начин на плаќање на физичките продажни места во еврозоната, и покрај силниот раст на мобилните и другите дигитални плаќања, покажува ново истражување на Европската централна банка.
Според резултатите, готовина прифаќаат 92 отсто од компаниите што продаваат стоки и услуги на физички локации, наспроти 90 отсто во 2024 година. Од ЕЦБ оценуваат дека со тоа е запрен падот на прифаќањето на готовината забележан за време и по пандемијата.
Платежни картички прифаќаат 88 отсто од компаниите, што е приближно исто ниво како пред две години. Најголем раст има кај мобилните плаќања, чија прифатеност се зголемила од 36 на 68 отсто.
Готовината е најзастапена во трговијата, рестораните и хотелите, каде што ја прифаќаат 93 отсто од анкетираните компании. Во секторот на уметноста, забавата и рекреацијата уделот е понизок и изнесува 84 отсто.
Меѓу земјите од еврозоната, највисока стапка на прифаќање на готовината имаат Грција и Италија, со по 99 отсто, додека најниска е во Белгија со 81 отсто и Кипар со 76 отсто.
Од компаниите што веќе примаат готовина, 92 отсто очекуваат дека ќе продолжат да го прават тоа и во следните пет години. Како главни предности ги наведуваат приватноста и сигурноста, а како недостатоци ризикот од грешки при враќање кусур, безбедносните ризици и можноста за внатрешни измами.
Истражувањето опфатило 8.205 компании во сите 21 земја од еврозоната, а било спроведено од февруари до април 2026 година.
Банки
Иран наскоро ќе се приклучи на Новата развојна банка на БРИКС
Иран наскоро ќе стане членка на Новата развојна банка (NDB), финансиска институција основана од земјите-членки на БРИКС, соопшти гувернерот на иранската централна банка, Абдолнасер Хемати.
Хемати, кој учествува на состанок на гувернерите на централните банки на земјите од БРИКС во Индија, оцени дека формирањето на Новата развојна банка е еден од најзначајните резултати од соработката во рамките на групата.
Тој посочи дека соработката меѓу членките сè повеќе се проширува и во областа на монетарната и банкарската политика, како и во дигиталната економија.
Иран се залага и за зголемување на меѓусебната трговија меѓу земјите од БРИКС, поголема употреба на националните валути во плаќањата и развој на билатерална и трилатерална монетарна соработка.
На состаноците во Индија се разгледуваат и механизми за олеснување на трговијата, намалување на зависноста од американскиот долар во регионалните плаќања и поголема употреба на домашните валути меѓу членките на БРИКС.
-
Интервјуапред 2 месециДигитализацијата и довербата се двигатели на новото банкарство – Беркан Имери во FinSight
-
Продуктипред 1 месецИднината на банкарството е во доброто корисничко искуство
-
Банкипред 2 месециХалкбанк носи пристап до Истанбулската берза и до нови можности за раст на капиталот
-
Останатопред 2 месециОд јули почнува исплатата на К-15, минималниот износ е 19.116 денари
-
Кариерапред 2 месециАЛТА Банка објави оглас за вработување на референт за работа со благајна
-
Кариерапред 2 месециКомерцијална банка објави оглас за вработување во Тетово
-
Банкипред 2 месециНов банкомат на Халкбанк пред МНТ инспириран од театарската сцена
-
Банкипред 1 месецИсплатата на јунските пензии преку Стопанска банка почнува на 1 јули



