Останато
Светска банка: Eкономскиот раст во земјите од Западен Балкан во 2025 година предвиден умерено да забрза
Економскиот раст во земјите од Западен Балкан се предвидува умерено да се забрза во текот на 2025 година, главно под влијание на зголемената потрошувачка и инвестициите, потпомогнати со зголемената куповна моќ, се вели во Редовниот економски извештај на Светска банка за Западен Балкан.
Светска банка предвидува дека заедничкиот економски раст на Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Црна Гора, Северна Македонија и Србија во 2025 година ќе достигне 3,7 отсто, што е за 0,2 процентни поени повеќе од предвидувањата дадени во пролетното издание на извештајот. Растот во 2024 година се очекува да достигне 3,3 отсто, што претставува зголемување за 0,1 процентен поен од претходните проекции.
„Домашните фактори и понатаму го поддржуваат умереното забрзување на растот во Западен Балкан. Дополнително, на среден рок, постепеното закрепнување на економската активност во Европската Унија се очекува да игра огромна улога во поттикнувањето на извозот од регионот“, вели Изолина Роси, економистка во Светска банка и главен автор на извештајот.
И покрај позитивните изгледи, како што посочува, регионот и понатаму е ранлив од повеќе ризици, вклучувајќи ги слабиот раст на светско ниво, враќањето на инфлацијата, политичката несигурност и екстремните временски појави.
Посочува дека со зајакнувањето на економскиот раст во Западен Балкан, животниот стандард и понатаму се приближува до стандардот во понапредните економии во Европската Унија. Меѓутоа, задржувањето на моментот на раст и забрзувањето на темпото на приближување бараат структурни реформи, вклучувајќи ги и оние наведени во Планот за раст на Европската Унија.
„Економската интеграција е клучен двигател на растот за малите економии како што се оние во Западен Балкан“, вели директорката за регионот при Светска банка, Шиаочин Ју.
За да го поттикнат овој раст, земјите треба да ја подобрат регионалната трговија и трговијата со Европската Унија, да го намалат времето на чекање на границите и да ги интегрираат платежните системи. Исто така, справувањето со демографските предизвици и со предизвиците на пазарот на труд бара силен фокус врз развојот на човечкиот капитал. Подобрување на образовните и здравствените системи е од суштинско значење, за напредок од земја со средни приходи во земја со високи приходи.
Речиси еден од четири жители од Западен Балкан живее во странство, и затоа подоброто управување со глобалната работна сила во Западен Балкан би можело да биде клучен двигател на економскиот раст во регионот. Иако отселувањето може да доведе до други предизвици, како што е недостигот на работна сила, постојат и јасни можности за искористување на миграцијата за добивање на економски придобивки.
Според извештајот, со ефикасно управување, миграцијата може да помогне во ублажување на сиромаштијата, стимулирање на извозот и привлекување на инвестиции, што во крајна линија ќе доведе до отворање на работни места и пренос на знаења. На пример, дознаките може да ги подобрат финансиските ресурси на мигрантските домаќинства. Исто така, враќањето на обучените мигранти може да доведе до „прилив на мозоци“ во нивните домашни земји, додека привлечноста на повисоките плати во странство може да го мотивира образованието и подобрувањето на вештините кај оние што ќе останат.
За да се максимизираат придобивките од миграцијата, во извештајот се препорачува повеќе мерки за Западен Балкан, како развивање програми за обука за вештини и мобилност во партнерство со одредишните земји и проширување на билатералните договори за социјално осигурување.
Во извештајот се препорачува и подобрување на заштитата на мигрантите низ нивниот пат на миграција заради ублажување на ризиците со кои може да се соочат и заради поттикнување на враќањето, олеснување на преносот на капитал, стручност и најсовремени технологии од членовите на дијаспората, како и користење на дигитални алатки и подобрување на прибирањето податоци за ефективно управување и креирање политики за миграциите.
Бизнис
УЈП воведува „паметно“ управување со даночните долгови: нова стратегија за реална Листа на должници
Во рамки на стратешката иницијатива за зајакнување на административните капацитети, Управата за јавни приходи започнува имплементација на зајакнат системски пристап во управувањето со долговите на даночните обврзници, насочен кон јасен фокус, поголема ефикасност и реални резултати.
Клучен чекор во овој процес е донесувањето на Стратегија за реална и наплатлива Листа на должници, со која листата повеќе нема да биде архива на историски податоци кои се резултат на наталожени и неажурирани состојби во даночните регистри и евиденции, која низ годините стана обемна и го отежнува правилното согледување на даночните побарувања на државата и планирањето на мерките. Целта е да се воспостави реална и употреблива база на податоци како здрава основа за подобро насочување на ресурсите и поефикасна наплата.
„Прочистувањето на Листата на должници не значи откажување од наплатата, туку јасен фокус за правилни мерки врз основа на класификација и категоризација на долговите. Чистите податоци се основа за ефикасна наплата“, истакнува директорката на УЈП м-р Елена Петрова.
Како дел од системскиот пристап, спроведуваме и реорганизација на оперативните надлежности за наплата на долгови, преку разграничување меѓу масивните, рутински постапки (блокади на сметки), постапките кои бараат индивидуализиран пристап кон должникот (присилна наплата од имот, приходи и побарувања на должникот) и најсложените случаи во кои се применуваат специфични мерки (судски постапки, гаранции и сл.).
Дополнително, УЈП донесе Повелба за формирање на Центар за даночно извршување, со цел зајакнување на теренските капацитети за лоцирање на движен и недвижен имот на должник, правилна процена на неговата вредност и поефикасно впаричување.
Со овие мерки, УЈП преминува кон „паметно“ управување со даночните долгови, засновано на реални податоци, јасна приоретизација на случаите и рационално користење на институционалните ресурси. Очекуваните ефекти од овој пристап се: подобрена наплата, намалување на даночниот јаз поврзан со ненаплатени даночни обврски и зголемување на транспарентноста и кредибилитетот на податоците за даночните побарувања на државата.
Бизнис
Г7 ќе разговара за ослободување на итните нафтени резерви по растот на цената над 100 долари
Министрите за финансии на земјите од групата Г7 се подготвуваат да разговараат за можноста за ослободување на итните нафтени резерви, откако војната меѓу САД и Израел со Иран ја турна цената на суровата нафта над 100 долари за барел, највисоко ниво од 2022 година.
Според извештај на „Фајненшл тајмс“, разговорите ќе се одржат на итен телефонски состанок координиран од Меѓународната агенција за енергија (IEA). Состанокот е закажан за 8:30 часот по њујоршко време и ќе се фокусира на последиците од конфликтот во Иран врз глобалниот енергетски пазар.
Досега три земји од Г7, меѓу кои и САД, наводно изразиле поддршка за ослободување на дел од резервите. Стратешките резерви ги чуваат 32 земји членки на Меѓународната агенција за енергија како дел од систем за итни интервенции при енергетски кризи.
Американските власти сметаат дека соодветно би било на пазарот да се пуштат меѓу 300 и 400 милиони барели нафта, што претставува околу 25 до 35 проценти од вкупните резерви од 1,2 милијарди барели.
Во меѓувреме, Европската унија најави дека координациските групи за снабдување со нафта и гас ќе одржат состанок за да го следат влијанието на конфликтот врз европските енергетски резерви. Земјите членки на ЕУ се обврзани да одржуваат резерви што покриваат најмалку 90 дена потрошувачка.
Пазарите веќе реагираа на ескалацијата на Блискиот Исток. Цената на нафтата Брент во раното тргување во понеделникот скокна за дури 29 проценти и достигна 119,50 долари за барел, што е највисоко ниво во последните четири години. Подоцна, по веста за можниот состанок на Г7, цената се стабилизираше на околу 106,73 долари за барел, што претставува раст од околу 15 проценти.
Растот на цените на енергенсите предизвика пад на берзите во Азија и Европа. Британскиот индекс FTSE 100 се намали за 1,9 проценти, германскиот DAX падна за речиси 1 процент, додека францускиот CAC 40 загуби околу 0,7 проценти. Индексот Stoxx Europe 600, кој ги следи најголемите компании во Европа, се намали за 1,5 проценти.
Дополнителна загриженост на пазарите предизвика и ситуацијата во Ормутскиот теснец, преку кој обично минува околу една петтина од светската трговија со нафта и гас по море, а кој практично е затворен веќе една недела.
Во меѓувреме, најмалку пет енергетски објекти во и околу Техеран биле погодени во напади, додека националната нафтена компанија на Кувајт соопшти дека привремено го намалува производството како превентивна мерка поради зголемените безбедносни ризици.
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека растот на цената на нафтата е „многу мала цена“ што треба да се плати за безбедноста и мирот во светот, оценувајќи дека станува збор за краткорочна последица од војната со Иран.
Од иранската Револуционерна гарда, пак, предупредија дека нападите врз енергетската инфраструктура можат дополнително да ги зголемат цените на нафтата, порачувајќи дека доколку светот може да издржи цена од над 200 долари за барел, тогаш конфликтот може да продолжи.
Системот за итни нафтени резерви беше воспоставен во 1974 година со создавањето на Меѓународната агенција за енергија, по арапското нафтено ембарго кое тогаш предизвика глобална енергетска криза. Од тогаш до денес, IEA координирала пет заеднички ослободувања на резервите, од кои последните две беа како одговор на руската инвазија врз Украина.
Бизнис
Во Владата денеска ќе се одржи панел дискусија посветена на економскиот раст и економската сигурност на граѓаните
На панелот ќе учествуваат вицепремиерот и министер за транспорт Александар Николоски, министерката за финансии Гордана Димитриеска Кочоска и министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство Цветан Трипуновски. Дискусијата ќе ја модерира портпаролката на Владата, Марија Митева.
Настанот ќе се одржи во Медија центарот на Владата и ќе може да се следи во живо преку официјалниот Јутјуб канал на Владата.
По завршувањето на панел дискусијата е предвидена и сесија за прашања од новинарите.
-
Продуктипред 2 месециАЛТА Банка со нов потрошувачки кредит со најповолни услови на македонскиот пазар
-
Продуктипред 2 месециШтедењето како резолуција за 2026 – Промо депозитот на Халкбанк како прв чекор
-
Продуктипред 2 месециКомерцијална банка: Воведуваме ново ниво на сигурност при интернет плаќања со картичка и трансакции преку мБанка
-
Бизниспред 1 месецУЈП започна со исплата на повратот од „Мој ДДВ“ за четвртиот квартал 2025
-
Банкипред 1 месецДобра вест за акционерите: Комерцијална банка со 8% повисока дивиденда за 2025 година
-
Останатопред 1 месецАЛТА банка АД Битола со стабилна капитална позиција, но значителен пад на профитабилноста во транзициската 2025 година
-
Продуктипред 1 месецОтворете сметка во Халкбанк онлајн и добијте ваучер за гориво од Макпетрол
-
Бизниспред 1 месец„Е-фактура“ го трансформира бизнисот во Македонија – помал административен товар, поголема дигитална ефикасност и контрола на даночните обврски




