Анализи
Што може да очекувате од трите најголеми банки во 2024 година?
Изминатата 2023 година ја завршивме со сериозни турбуленции, големи неизвесности и неповолни движења на многу полиња. Дали излеговме како победници? Можеби. Но, никој сигурно не може официјално да прогласи победа затоа што неизвесноста продолжува, а опасности демнат од повеќе страни.
Банките во земјава дефинитивно ќе ја запаметат 2023 година како најуспешна поради рекордните добивки. Дали поради тоа може да се опуштат во 2024 година? Ги анализираме очекувањата на менаџментот на трите најголеми банки кои веќе ги објавија неревидираните финансиски извештаи за 2023 година и плановите за 2024 година.
Општ заклучок е дека нивните очекувања и најавувања за оваа година се доста општи, претпазливи и со многу забелешки поврзани со политиките на централната банка, економската состојба во земјата и случувањата на геополитички план.
Стопанска банка Скопје, која годинава прославува јубилеј – 80 години постоење, најавува продолжен фокус на поддршката на клиентите, но и на управувањето со ризиците и одржувањето висока стабилност. Ова секако е вокабулар својствен за неизвесни времиња. Се очекувања раст на депозитите од 8% и на кредитите од 7%.
„Стопанска Банка АД – Скопје ги проектира своите деловни активности во согласност со сите очекувања за макроекономскиот амбиент во следниот период, со целосна ориентираност кон поддршка на клиентите, прудентно управување со ризиците и одржување на високата стабилност, сигурност и ефикасност во сите сегменти од работењето, вклучително и одржување на значајно пазарно учество. Исто така, Банката продолжува со реализација на започнатите проекти, пред сè, во делот на дигитализацијата, како и подготовка на понуда на нови услуги. 2024 е година во која Стопанска банка прославува 80 години од основањето и следствено на тоа целиот натамошен период ќе биде исполнет со бројни новитети и изненадувања на задоволство на нашите клиенти и соработници, но и за пошироката заедница“, најавуваат од Банката.
Стопанска банка гради и нова управна зграда, а за клиентите подготвува нови дигитални решенија за правни и физички лица затоа што дигитализацијата е процес кој интензивно започна за време на Ковид-пандемијата и во кој сега домашните банки сериозно вложуваат.
Менаџментот на Стопанска банка се држи до проекциите на Меѓународниот монетарен фонд кога станува збор за макроекономските прогнози. ММФ очекува глобален економски раст од 2,9% во 2024 година и поизразен пад на економската активност кај развиените економии, стабилизирање на инфлаторните притисоци и намалување на потребата од натамошно затегнување на монетарната политика и зголемување на каматните стапки од страна на централните банки во светот.
Комерцијална банка е попрецизна во укажувањето на можните ризици на глобален и национален план во 2024 година. Менаџментот на оваа банка препознава високо ниво на неизвесност во домашната економија и на меѓународен план, што наметнува потреба од „поконзервативен пристап во обликувањето на очекувањата“. Иако се очекува инфлацијата во 2024 година да забави на 3,5% до 4%, менаџментот на Комерцијална банка смета дека се уште постојат нагорни ризици околу инфлацијата и ги поврзува со цените на примарните производи, промените на регулираните цени и со политиките на побарувачката (расположивиот доход).
Комерцијална банка има за нијанса попесимистички прогнозира од Стопанска банка Скопје и за очекуваниот кредитен раст (6,4%) и депозитен раст (7,6%).
„Комерцијална банка ќе ги преземе сите неопходни активности за прилагодување кон новонастанатите состојби, при што и во следниот период ќе биде фокусирана пред се на одржување на квалитетот на портфолиото и изнаоѓање флексибилни решенија на барањата на клиентите, ефикасно управување со трошоците, натамошна дигитализација на процесите и модернизација на деловната мрежа, прилагодување на деловните процеси во согласност со барањата на регулативата за платежни услуги и платни системи, унапредување на доброто корпоративно управување и на практиките за одржлив развој, имплементација на систем за управување со ризиците од климатски промени и слично“, најавуваат од Комерцијална банка.
НЛБ банка се чини има најоптимистични очекувања или најдипломатски речник во презентирањето на своите очекувања за 2024 година. Менаџментот на НЛБ банка очекува „позитивно влијание од движењата кај каматните стапки на меѓународните и домашните финансиски пазари и респонзивноста на монетарната и фискалната политика, кои се значајни за одржување на ликвидноста на компаниите, доходот на домаќинствата и севкупната економска активност“. Но, препознава ризици поврзано со глобалните фактори и геополитички случувања.
„Во вакви околности НЛБ банка и понатаму делува во насока на поддршка на приватниот сектор во земјава, со што има значаен придонес во макроекономскиот и финансискиот амбиент на државата. Притоа, Банката и понатаму ја има водечката позиција на полето на дигитализацијата, технолошките иновации, примената на вештачката интелигенција и силната посветеност кон заштитата на животната средина и социјалните аспекти (ESG)“, коментираат од НЛБ банка.
Оттаму најавуваат унапредување на капацитетите н дигиталните канали, зајакнување на улогата на контакт-центарот, проширување на палетата производи и услуги преку продажба на различни банкарски и небанкарски производи, зголемување на квалитетот на услугите, акцентрање на „зелените кредити“ за производство на електрична енергија обновливи извори, проширена поддршка за старт-ап компании.
Анализи
Германија со најниска стапка на инвестиции од обединувањето наваму
Германија минатата година ја забележа најниската нето стапка на инвестиции од повторното обединување во 1990 година, при што вложувањата на компаниите, државата и граѓаните не биле доволни да ја покријат амортизацијата на постојните имоти.
Според податоците на германското Министерство за економија и Федералниот завод за статистика (Destatis), нето стапката на инвестиции во долготрајни средства во 2025 година изнесувала минус 0,23 проценти од бруто-домашниот производ, пренесува „Wirtschaftswoche“.
Станува збор за инвестиции во градежништво, машини, опрема и инфраструктура, пресметани така што од новите вложувања се одзема вредноста на отпишаниот постоен имот.
Податоците укажуваат на долгорочен тренд на намалување на инвестициите во однос на големината на германската економија.
Во периодот од 1991 до 1999 година, просечната нето стапка на инвестиции изнесувала 7,31 проценти од БДП, а од 2000 до 2009 година паднала на 2,88 проценти. Во периодот од 2010 до 2019 година таа изнесувала 2,29 проценти, додека во периодот од 2020 до 2025 година дополнително се намалила на просечни 1,02 проценти.
Пратеникот на Левицата, Чем Инџе, оцени дека Германија „се распаѓа“, посочувајќи на запуштени училишта, лоши патишта и пропаѓачка инфраструктура.
Тој изјави дека граѓаните секојдневно ги чувствуваат последиците од недоволните инвестиции и повторно повика на воведување данок на богатство и нов инвестициски циклус.
На долгорочната слабост на инвестициите предупреди и Институтот за германска економија од Келн, близок до работодавачите.
Директорот на институтот, Хубертус Барт, изјави дека бруто инвестициите во долготрајни средства со години се под притисок, особено во градежниот сектор.
Анализи
Кои градови „произведуваат“ најмногу милијардери: Њујорк убедливо води, Азија веднаш зад него
Њујорк е градот од кој потекнуваат најмногу милијардери во светот, покажува анализа за 2026 година базирана на Forbes Real-Time листата на најбогати луѓе. Сепак, глобалната карта на богатството открива дека и други метрополи, особено во Азија, имаат значајна улога во создавањето на милијардери.
Според анализата на PlayersTime, која опфаќа 1.680 милијардери, дури 69 од нив се родени во Њујорк – повеќе од кој било друг град и повеќе отколку што имаат заедно следните пет американски градови.
Веднаш зад него се наоѓаат азиските финансиски и деловни центри: Хонг Конг со 57 милијардери, Сингапур со 30 и Мумбаи со 28. На листата се и Москва (25), Милано (16), Лос Анџелес (16), Рио де Жанеиро (15) и Чикаго (15), како и Сан Франциско, Монтреал и Торонто.
Њујорк со децении важи за глобален центар на финансии, претприемништво и уметност, што го прави клучно место за создавање генерациско богатство. Меѓу најпознатите милијардери родени таму е Лери Елисон, основач на Oracle, со богатство од речиси 200 милијарди долари.
Азија, пак, се издвојува како растечки центар на богатство. Голем број милијардери од Хонг Конг, Сингапур и Мумбаи го изградиле своето богатство на глобалните пазари, особено во САД, Кина и Индија. Меѓу нив е и Џенсен Хуанг, роден во Тајпеј, основач на Nvidia и еден од најбогатите луѓе во светот.
Интересен исклучок во Европа е германскиот град Ингелхајм на Рајна, кој и покрај тоа што има помалку од 40.000 жители, има 10 милијардери родени таму. Причината е во фармацевтската компанија Boehringer Ingelheim, која е основана токму во овој град и останува семејна компанија.
Иако на листата доминираат економски моќни центри, ниту еден африкански град не се најде меѓу оние со повеќе од 10 родени милијардери, додека Рио де Жанеиро е единствениот претставник од Јужна Америка.
Анализата покажува дека географијата на богатството сè уште е концентрирана во големи финансиски и индустриски центри, но со сè поголемо влијание на азиските метрополи.
Анализи
“Д-р Дум“ предупредува: Војната со Иран може повторно да ги зголеми каматните стапки
Војната со Иран би можела да има значајни последици врз глобалната инфлација и идните движења на каматните стапки, предупредува познатиот економист Нуриел Рубини.
Говорејќи во емисијата „Opening Bid“ на „Yahoo Finance“, професорот на Универзитетот во Њујорк објасни дека постојат три можни сценарија за инфлацијата во услови на геополитички шок.
„Првото сценарио е привремено зголемување на цените кое со тек на време исчезнува. Второто е трајно повисоко ниво на цените, но без значајно влијание врз инфлациските очекувања. Третото сценарио е најризично, кога расте и самата стапка на инфлација, но растат и очекувањата за инфлација“, истакна Рубини.
Според него, во првите два случаи централните банки обично применуваат стратегија „да се чека и да се следи“, без агресивни промени на каматните стапки. Но, доколку инфлациските очекувања се одлепат од целите на монетарната политика, институциите како ЕЦБ и Федералните резерви би биле принудени повторно да ги зголемат каматните стапки.
Клучниот фактор, според Рубини, ќе биде движењето на цената на нафтата. Доколку таа се задржи над 100 долари за барел подолг период, инфлациските притисоци би можеле значително да се засилат.
И покрај растот на цените на енергенсите, глобалните берзи засега остануваат релативно стабилни. Сепак, одредени економски индикатори веќе сигнализираат слабеење на довербата. Индексот на на расположението на потрошувачите на Универзитетот во Мичиген за март падна на 55,5 поени, што е најниско ниво во 2026 година.
Податоците покажуваат дека оптимизмот на потрошувачите нагло се намалил по почетокот на воените тензии на Блискиот Исток, при што очекувањата за личните финансии се намалиле за 7,5 проценти на национално ниво.
Рубини, кој го доби прекарот „Д-р Дум“ поради раното предупредување за финансиската криза од 2008 година, смета дека сегашниот ценовен шок сам по себе веројатно нема да ја турне глобалната економија во рецесија, но може да создаде дополнителни инфлациски притисоци доколку конфликтот се пролонгира подолг период.
-
Бизниспред 2 месециУЈП започна со исплата на повратот од „Мој ДДВ“ за четвртиот квартал 2025
-
Продуктипред 2 месециКомерцијална банка: Воведуваме ново ниво на сигурност при интернет плаќања со картичка и трансакции преку мБанка
-
Банкипред 2 месециДобра вест за акционерите: Комерцијална банка со 8% повисока дивиденда за 2025 година
-
Останатопред 2 месециАЛТА банка АД Битола со стабилна капитална позиција, но значителен пад на профитабилноста во транзициската 2025 година
-
Продуктипред 2 месециОтворете сметка во Халкбанк онлајн и добијте ваучер за гориво од Макпетрол
-
Бизниспред 2 месеци„Е-фактура“ го трансформира бизнисот во Македонија – помал административен товар, поголема дигитална ефикасност и контрола на даночните обврски
-
Банкипред 2 месециСтопанска банка ја заокружи 2025 со висока профитабилност и конзервативен пристап кон ризиците
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во НЛБ Банка АД Скопје



