Американскиот долар се движи кон втора последователна неделна добивка, додека инвеститорите се свртуваат кон сигурни средства поради ескалацијата на конфликтот на Блискиот Исток. Во исто време, валутите чувствителни на енергетските цени, како еврото и јапонскиот јен, паднаа на најниските нивоа во последните неколку месеци.

Силниот и продолжен раст на цените на нафтата се очекува значително да влијае врз економиите на Јапонија и еврозоната, кои во голема мера зависат од увоз на сурова нафта. Соединетите Американски Држави се помалку погодени, бидејќи речиси една деценија се нето-извозник на нафта.

Во такви услови, економистите предупредуваат на претпазливост при заострување на монетарната политика во тие економии, бидејќи зголемените трошоци за енергија може да го забават економскиот раст.

Еврото падна на најниско ниво од август, додека Јапонија предупреди дека е подготвена да преземе мерки за заштита на својата валута откако јенот се спушти на најниско ниво во последните 20 месеци.

Паралелно со растот на цените на нафтата, САД дозволија продажба на дел од руските нафтени производи кои претходно беа под санкции поради војната во Украина. Во меѓувреме, Иран ги засили нападите врз нафтени и транспортни објекти на Блискиот Исток, додека новиот врховен лидер, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, најави дека ќе го задржи затворен поморскиот пат низ Ормутскиот теснец.

Според Волкмар Баур, валутен стратег во „Комерцбанк“, последните изјави од американската администрација за можноста за брз крај на војната сè повеќе се доживуваат како обид да се намалат цените на нафтата, но пазарите реагираат сè помалку на таквите сигнали.

Во меѓувреме, на финансиските пазари се зголемуваат очекувањата за заострување на монетарната политика на двете страни на Атлантикот, бидејќи растот на цените на нафтата дополнително ги засилува инфлаторните притисоци.

Фјучерсите на нафтата „брент“ пораснаа во петокот, откако САД издадоа 30-дневна дозвола со која им се овозможува на државите да купуваат руска нафта и нафтени производи што се заглавени на море. Претходно неделава, Меѓународната агенција за енергија одобри ослободување на рекордни 400 милиони барели од стратешките резерви.

Сепак, дел од аналитичарите предупредуваат дека ваквите итни мерки може да испратат негативен сигнал до пазарите, сугерирајќи дека глобалните лидери не очекуваат брзо смирување на кризата.

Индексот на доларот, кој ја мери вредноста на американската валута во однос на кошница од главни валути, се искачи на највисоко ниво од 28 ноември. Индексот порасна за 0,51 проценти на 100,22 и се движи кон неделен раст од околу 1,4 проценти.

Еврото се спушти на 1,1438 долари, најниско ниво од август, со пад од 0,62 проценти. Инвеститорите го очекуваат состанокот на Европската централна банка следната недела, додека дел од трговците сметаат дека повисоките цени на нафтата може да ја натераат банката да ги зголеми каматните стапки подоцна годинава.

Економистите оценуваат дека продолжено затворање на Ормутскиот теснец би било доволно сериозен фактор за Европската централна банка да размислува за заострување на монетарната политика поради инфлацијата.

Аналитичарите на „Сити“ сметаат дека не може да се исклучи сценарио со две превентивни зголемувања на каматните стапки, иако нивната основна прогноза останува дека политиката ќе остане непроменета поради големата неизвесност.

Доларот порасна и во однос на швајцарскиот франк, достигнувајќи највисоко ниво од јануари на 0,7894.

Јапонскиот јен падна на 159,69 за долар, најслабо ниво од јули 2024 година. Јапонската министерка за финансии Сацуки Катајама изјави дека земјата е подготвена да преземе неопходни чекори доколку движењата на валутниот курс влијаат врз животот на граѓаните, додавајќи дека Токио е во тесен контакт со американските власти за прашањата поврзани со девизниот пазар.

Слабеењето на јенот кон нивото од 160 за долар во јануари ги поттикна САД да спроведат таканаречени проверки на каматните стапки, што често претходи на интервенции на пазарот. Сепак, дел од аналитичарите сметаат дека воздржаноста на властите во последниот период може да доведе до пад на јенот и до 165 за долар.

Австралискиот долар исто така ослабе, паѓајќи за 0,70 проценти на 0,7027 долари.

Македонската ИКТ индустрија се наметнува како една од најдинамичните и најбрзорастечки извозни гранки во земјата. Според податоците на Народната банка, извозот на информациски, компјутерски и телекомуникациски услуги во 2025 година достигнал 676 милиони евра, што претставува раст од 7 проценти во споредба со 2024 година.

Овој сектор е меѓу ретките во македонската економија што континуирано бележи раст и остварува позитивен трговски биланс. Во текот на 2025 година увозот на ИКТ услуги изнесувал 197 милиони евра, што значи дека нето ефектот за економијата е суфицит од околу 438 милиони евра.

Најголемиот дел од приходите доаѓа од компјутерските услуги, чиј извоз достигнал 599,6 милиони евра. За споредба, извозот на храна од Македонија во 2025 година изнесувал 564 милиони евра, додека извозот на железо и челик достигнал 496 милиони евра, што дополнително ја нагласува важноста на ИКТ секторот во структурата на македонскиот извоз.

Растот на оваа индустрија е особено видлив ако се погледне подолг временски период. Во 2016 година извозот на ИКТ услуги изнесувал околу 150 милиони евра, што значи дека за седум години е зголемен за повеќе од четири и пол пати, односно за околу 351 процент.

Континуираниот раст покажува дека македонските компании се сè поконкурентни на глобалниот пазар и дека ИКТ индустријата има потенцијал да стане еден од стратешките столбови на економијата, со дополнителни можности за развој, диверзификација и нови работни места.

Според податоците на Стопанската комора за ИКТ секторот МАСИТ, во 2024 година во оваа индустрија работеле 2.921 компанија со речиси 24 илјади вработени. Во изминатите пет години секторот бележи стабилен и конзистентен раст по повеќе економски индикатори, што укажува на постепено созревање на индустријата и нејзино зајакнување и на домашниот и на меѓународниот пазар.

Од МАСИТ оценуваат дека ИКТ индустријата покажува висока отпорност на надворешни економски влијанија и силна способност за прилагодување на глобалните технолошки трендови, со што се позиционира како еден од најзначајните двигатели на македонската економија.

Цената на суровата нафта забележа благ пад во текот на последното интрадневно тргување, што претставува корективно движење по претходните добивки. Со ова повлекување, цената се обидува да ослободи дел од акумулираниот профит и да создаде нов позитивен моментум што би можел да ѝ овозможи повторно да го продолжи растечкиот тренд.

Овој пад доаѓа во услови кога цената се обидува да го намали изразениот сигнал на прекупеност што го покажуваат индикаторите за релативна сила (RSI), особено по појавата на негативен пресек на индикаторот. И покрај ова привремено намалување, главниот краткорочен тренд останува нагорен.

Цената и натаму се движи долж поддржувачка тренд линија која го засилува позитивниот технички сигнал и го одржува очекувањето за продолжување на растот во следниот период.

Во меѓувреме, цената на среброто забележа мало зголемување во текот на последното интрадневно тргување, потпомогнато од краткорочна корективна растечка тренд линија која обезбеди привремена техничка поддршка.

Сепак, среброто и натаму се соочува со негативен притисок бидејќи се тргува под експоненцијалниот подвижен просек EMA50, кој делува како динамичен отпор и ги ограничува шансите за позначително закрепнување.

Дополнителен притисок доаѓа и од негативните сигнали на индикаторите за релативна сила, кои се појавија откако цената го ублажи претходниот сигнал на препродаденост. Ова ја зголемува веројатноста за продолжување на надолниот притисок врз цената на среброто во блиска иднина.