Анализи
Што може да очекувате од трите најголеми банки во 2024 година?
Изминатата 2023 година ја завршивме со сериозни турбуленции, големи неизвесности и неповолни движења на многу полиња. Дали излеговме како победници? Можеби. Но, никој сигурно не може официјално да прогласи победа затоа што неизвесноста продолжува, а опасности демнат од повеќе страни.
Банките во земјава дефинитивно ќе ја запаметат 2023 година како најуспешна поради рекордните добивки. Дали поради тоа може да се опуштат во 2024 година? Ги анализираме очекувањата на менаџментот на трите најголеми банки кои веќе ги објавија неревидираните финансиски извештаи за 2023 година и плановите за 2024 година.
Општ заклучок е дека нивните очекувања и најавувања за оваа година се доста општи, претпазливи и со многу забелешки поврзани со политиките на централната банка, економската состојба во земјата и случувањата на геополитички план.
Стопанска банка Скопје, која годинава прославува јубилеј – 80 години постоење, најавува продолжен фокус на поддршката на клиентите, но и на управувањето со ризиците и одржувањето висока стабилност. Ова секако е вокабулар својствен за неизвесни времиња. Се очекувања раст на депозитите од 8% и на кредитите од 7%.
„Стопанска Банка АД – Скопје ги проектира своите деловни активности во согласност со сите очекувања за макроекономскиот амбиент во следниот период, со целосна ориентираност кон поддршка на клиентите, прудентно управување со ризиците и одржување на високата стабилност, сигурност и ефикасност во сите сегменти од работењето, вклучително и одржување на значајно пазарно учество. Исто така, Банката продолжува со реализација на започнатите проекти, пред сè, во делот на дигитализацијата, како и подготовка на понуда на нови услуги. 2024 е година во која Стопанска банка прославува 80 години од основањето и следствено на тоа целиот натамошен период ќе биде исполнет со бројни новитети и изненадувања на задоволство на нашите клиенти и соработници, но и за пошироката заедница“, најавуваат од Банката.
Стопанска банка гради и нова управна зграда, а за клиентите подготвува нови дигитални решенија за правни и физички лица затоа што дигитализацијата е процес кој интензивно започна за време на Ковид-пандемијата и во кој сега домашните банки сериозно вложуваат.
Менаџментот на Стопанска банка се држи до проекциите на Меѓународниот монетарен фонд кога станува збор за макроекономските прогнози. ММФ очекува глобален економски раст од 2,9% во 2024 година и поизразен пад на економската активност кај развиените економии, стабилизирање на инфлаторните притисоци и намалување на потребата од натамошно затегнување на монетарната политика и зголемување на каматните стапки од страна на централните банки во светот.
Комерцијална банка е попрецизна во укажувањето на можните ризици на глобален и национален план во 2024 година. Менаџментот на оваа банка препознава високо ниво на неизвесност во домашната економија и на меѓународен план, што наметнува потреба од „поконзервативен пристап во обликувањето на очекувањата“. Иако се очекува инфлацијата во 2024 година да забави на 3,5% до 4%, менаџментот на Комерцијална банка смета дека се уште постојат нагорни ризици околу инфлацијата и ги поврзува со цените на примарните производи, промените на регулираните цени и со политиките на побарувачката (расположивиот доход).
Комерцијална банка има за нијанса попесимистички прогнозира од Стопанска банка Скопје и за очекуваниот кредитен раст (6,4%) и депозитен раст (7,6%).
„Комерцијална банка ќе ги преземе сите неопходни активности за прилагодување кон новонастанатите состојби, при што и во следниот период ќе биде фокусирана пред се на одржување на квалитетот на портфолиото и изнаоѓање флексибилни решенија на барањата на клиентите, ефикасно управување со трошоците, натамошна дигитализација на процесите и модернизација на деловната мрежа, прилагодување на деловните процеси во согласност со барањата на регулативата за платежни услуги и платни системи, унапредување на доброто корпоративно управување и на практиките за одржлив развој, имплементација на систем за управување со ризиците од климатски промени и слично“, најавуваат од Комерцијална банка.
НЛБ банка се чини има најоптимистични очекувања или најдипломатски речник во презентирањето на своите очекувања за 2024 година. Менаџментот на НЛБ банка очекува „позитивно влијание од движењата кај каматните стапки на меѓународните и домашните финансиски пазари и респонзивноста на монетарната и фискалната политика, кои се значајни за одржување на ликвидноста на компаниите, доходот на домаќинствата и севкупната економска активност“. Но, препознава ризици поврзано со глобалните фактори и геополитички случувања.
„Во вакви околности НЛБ банка и понатаму делува во насока на поддршка на приватниот сектор во земјава, со што има значаен придонес во макроекономскиот и финансискиот амбиент на државата. Притоа, Банката и понатаму ја има водечката позиција на полето на дигитализацијата, технолошките иновации, примената на вештачката интелигенција и силната посветеност кон заштитата на животната средина и социјалните аспекти (ESG)“, коментираат од НЛБ банка.
Оттаму најавуваат унапредување на капацитетите н дигиталните канали, зајакнување на улогата на контакт-центарот, проширување на палетата производи и услуги преку продажба на различни банкарски и небанкарски производи, зголемување на квалитетот на услугите, акцентрање на „зелените кредити“ за производство на електрична енергија обновливи извори, проширена поддршка за старт-ап компании.
Анализи
ЕУ од суфицит премина во дефицит, трговскиот биланс се влоши за 89 милијарди евра
Европската унија го заврши првото полугодие од 2026 година со дефицит во стоковната размена со остатокот од светот од 14,9 милијарди евра, откако во истиот период минатата година имаше суфицит од 74,1 милијарда евра, покажуваат најновите податоци на Евростат.
Тоа значи дека трговскиот биланс на ЕУ за една година се влошил за дури 89 милијарди евра.
Од јануари до крајот на јуни, извозот на стоки од ЕУ во земјите надвор од Унијата изнесувал 1.317 милијарди евра, што е намалување од 2,1 отсто во однос на истиот период во 2025 година. Во исто време, увозот се зголемил за 4,7 отсто, на 1.331,9 милијарди евра.
Само во јуни, ЕУ остварила суфицит од 3,9 милијарди евра, во споредба со 5,2 милијарди евра во истиот месец минатата година. Извозот на годишно ниво пораснал за 12,5 отсто, на 241,5 милијарди евра, додека увозот се зголемил за 13,5 отсто, на 237,7 милијарди евра.
Евростат наведува дека трговскиот биланс во јуни се влошил за 1,3 милијарди евра во споредба со истиот месец во 2025 година. Главната причина е зголемениот дефицит во трговијата со енергенси, кој делумно бил ублажен со поголемиот суфицит кај хемиските и сродните производи.
ЕУ во јуни извезла енергенси во вредност од 12,2 милијарди евра, додека увозот достигнал 42,6 милијарди евра. Со тоа, дефицитот во оваа категорија изнесувал 30,4 милијарди евра, наспроти 23,8 милијарди евра една година претходно.
Најголем суфицит бил забележан во трговијата со хемиски производи, во износ од 17,3 милијарди евра, додека кај машините и возилата бил остварен вишок од 14,6 милијарди евра.
Најголем трговски дефицит ЕУ имала со Кина, во износ од 35,1 милијарда евра. Со Соединетите Американски Држави бил остварен суфицит од 11,2 милијарди евра, а со Обединетото Кралство од 17,1 милијарда евра.
Еврозоната, пак, во јуни повторно се вратила во суфицит, кој изнесувал 8,6 милијарди евра, по дефицитот од девет милијарди евра во мај. Во јуни минатата година суфицитот изнесувал 4,8 милијарди евра.
Извозот од еврозоната во јуни пораснал за 14,4 отсто, на 272,5 милијарди евра, додека увозот се зголемил за 13,1 отсто, на 264 милијарди евра.
Сепак, резултатот за целото прво полугодие е значително послаб од лани. Суфицитот на еврозоната се намалил од 82,2 милијарди евра во првите шест месеци од 2025 година на само 9,8 милијарди евра во истиот период годинава.
Анализи
Европските берзи тргуваат претпазливо и покрај рекордот на Волстрит
На европските берзи во петокот претпладне се тргуваше претпазливо, и покрај растот на Волстрит претходниот ден и новото рекордно ниво на американскиот индекс S&P 500.
Индексот STOXX 600, кој ги следи водечките европски компании, околу 9:30 часот беше речиси непроменет во однос на претходниот ден.
Лондонскиот FTSE се намали за 0,12 отсто, на 10.758 поени, додека германскиот DAX порасна за 0,55 отсто, на 26.445 поени. Парискиот CAC забележа минимален раст од 0,02 отсто и достигна 8.650 поени.
Мирно тргување беше забележано и на Загрепската берза, каде прометот остана релативно скромен.
Околу 10:30 часот индексот Crobex беше во плус од 0,09 отсто, на 4.433 поени, додека Crobex10 порасна за 0,06 отсто, на 2.865 поени.
Редовниот промет со акции до тој момент изнесуваше околу 370.000 евра, што е приближно 270.000 евра повеќе во споредба со истиот период претходниот ден.
Најголем промет, од околу 250.000 евра, беше остварен со акциите на Končar, чија цена остана непроменета на 1.010 евра.
Акциите на Maistra забележаа промет од околу 36.000 евра, а нивната цена се намали за 0,8 отсто, на 65,50 евра.
Промет поголем од 20.000 евра беше остварен и со уште две акции. Акциите на Zagrebačka banka поевтинија за 0,4 отсто, на 22,40 евра, додека повластените акции на Adris grupa пораснаа за 0,5 отсто, на 107 евра, пренесува Хина.
Анализи
Албанија има најсилна сајбер-заштита во светот, Северна Македонија на 30. место
Албанија има најсилна сајбер-заштита во светот, покажуваат податоците од Националниот индекс за сајбер-безбедност (NCSI), кој ја оценува подготвеноста на државите да спречат и да одговорат на сајбер-напади.
На ранг-листата што ја изработува естонската Академија за е-управа се опфатени 155 држави и територии, а Албанија го освои првото место со 98,33 од максимални 100 поени.
Со овој резултат, балканската земја зад себе остави некои од технолошки најразвиените држави во светот, меѓу кои Германија и САД, како и второпласираната Чешка.
Особено впечатлив е напредокот на Албанија во последните неколку години. Минатата година земјата се наоѓала на 15. место, додека во 2023 година била дури на 54. позиција.
Индексот ја оценува способноста на земјите да спречуваат сајбер-закани, да ја заштитат критичната инфраструктура и најважните услуги, да реагираат на сајбер-инциденти, да развиваат национални стратегии, да ги подобруваат стручните капацитети и да ја зајакнуваат меѓународната соработка.
Некои од најголемите светски економии се пласираа значително пониско. Франција е на 16. место, Германија на 19., а Соединетите Американски Држави се на 31. позиција.
Северна Македонија се најде на високото 30. место, една позиција пред САД. Од земјите во регионот, Словенија е на 15. место, Хрватска на 35., додека Србија е на 40. позиција.
-
Интервјуапред 2 месециДигитализацијата и довербата се двигатели на новото банкарство – Беркан Имери во FinSight
-
Продуктипред 1 месецИднината на банкарството е во доброто корисничко искуство
-
Банкипред 2 месециХалкбанк носи пристап до Истанбулската берза и до нови можности за раст на капиталот
-
Останатопред 2 месециОд јули почнува исплатата на К-15, минималниот износ е 19.116 денари
-
Кариерапред 2 месециАЛТА Банка објави оглас за вработување на референт за работа со благајна
-
Кариерапред 2 месециКомерцијална банка објави оглас за вработување во Тетово
-
Банкипред 2 месециНов банкомат на Халкбанк пред МНТ инспириран од театарската сцена
-
Банкипред 2 месециИсплатата на јунските пензии преку Стопанска банка почнува на 1 јули





