Анализи
Што може да очекувате од трите најголеми банки во 2024 година?
Изминатата 2023 година ја завршивме со сериозни турбуленции, големи неизвесности и неповолни движења на многу полиња. Дали излеговме како победници? Можеби. Но, никој сигурно не може официјално да прогласи победа затоа што неизвесноста продолжува, а опасности демнат од повеќе страни.
Банките во земјава дефинитивно ќе ја запаметат 2023 година како најуспешна поради рекордните добивки. Дали поради тоа може да се опуштат во 2024 година? Ги анализираме очекувањата на менаџментот на трите најголеми банки кои веќе ги објавија неревидираните финансиски извештаи за 2023 година и плановите за 2024 година.
Општ заклучок е дека нивните очекувања и најавувања за оваа година се доста општи, претпазливи и со многу забелешки поврзани со политиките на централната банка, економската состојба во земјата и случувањата на геополитички план.
Стопанска банка Скопје, која годинава прославува јубилеј – 80 години постоење, најавува продолжен фокус на поддршката на клиентите, но и на управувањето со ризиците и одржувањето висока стабилност. Ова секако е вокабулар својствен за неизвесни времиња. Се очекувања раст на депозитите од 8% и на кредитите од 7%.
„Стопанска Банка АД – Скопје ги проектира своите деловни активности во согласност со сите очекувања за макроекономскиот амбиент во следниот период, со целосна ориентираност кон поддршка на клиентите, прудентно управување со ризиците и одржување на високата стабилност, сигурност и ефикасност во сите сегменти од работењето, вклучително и одржување на значајно пазарно учество. Исто така, Банката продолжува со реализација на започнатите проекти, пред сè, во делот на дигитализацијата, како и подготовка на понуда на нови услуги. 2024 е година во која Стопанска банка прославува 80 години од основањето и следствено на тоа целиот натамошен период ќе биде исполнет со бројни новитети и изненадувања на задоволство на нашите клиенти и соработници, но и за пошироката заедница“, најавуваат од Банката.
Стопанска банка гради и нова управна зграда, а за клиентите подготвува нови дигитални решенија за правни и физички лица затоа што дигитализацијата е процес кој интензивно започна за време на Ковид-пандемијата и во кој сега домашните банки сериозно вложуваат.
Менаџментот на Стопанска банка се држи до проекциите на Меѓународниот монетарен фонд кога станува збор за макроекономските прогнози. ММФ очекува глобален економски раст од 2,9% во 2024 година и поизразен пад на економската активност кај развиените економии, стабилизирање на инфлаторните притисоци и намалување на потребата од натамошно затегнување на монетарната политика и зголемување на каматните стапки од страна на централните банки во светот.
Комерцијална банка е попрецизна во укажувањето на можните ризици на глобален и национален план во 2024 година. Менаџментот на оваа банка препознава високо ниво на неизвесност во домашната економија и на меѓународен план, што наметнува потреба од „поконзервативен пристап во обликувањето на очекувањата“. Иако се очекува инфлацијата во 2024 година да забави на 3,5% до 4%, менаџментот на Комерцијална банка смета дека се уште постојат нагорни ризици околу инфлацијата и ги поврзува со цените на примарните производи, промените на регулираните цени и со политиките на побарувачката (расположивиот доход).
Комерцијална банка има за нијанса попесимистички прогнозира од Стопанска банка Скопје и за очекуваниот кредитен раст (6,4%) и депозитен раст (7,6%).
„Комерцијална банка ќе ги преземе сите неопходни активности за прилагодување кон новонастанатите состојби, при што и во следниот период ќе биде фокусирана пред се на одржување на квалитетот на портфолиото и изнаоѓање флексибилни решенија на барањата на клиентите, ефикасно управување со трошоците, натамошна дигитализација на процесите и модернизација на деловната мрежа, прилагодување на деловните процеси во согласност со барањата на регулативата за платежни услуги и платни системи, унапредување на доброто корпоративно управување и на практиките за одржлив развој, имплементација на систем за управување со ризиците од климатски промени и слично“, најавуваат од Комерцијална банка.
НЛБ банка се чини има најоптимистични очекувања или најдипломатски речник во презентирањето на своите очекувања за 2024 година. Менаџментот на НЛБ банка очекува „позитивно влијание од движењата кај каматните стапки на меѓународните и домашните финансиски пазари и респонзивноста на монетарната и фискалната политика, кои се значајни за одржување на ликвидноста на компаниите, доходот на домаќинствата и севкупната економска активност“. Но, препознава ризици поврзано со глобалните фактори и геополитички случувања.
„Во вакви околности НЛБ банка и понатаму делува во насока на поддршка на приватниот сектор во земјава, со што има значаен придонес во макроекономскиот и финансискиот амбиент на државата. Притоа, Банката и понатаму ја има водечката позиција на полето на дигитализацијата, технолошките иновации, примената на вештачката интелигенција и силната посветеност кон заштитата на животната средина и социјалните аспекти (ESG)“, коментираат од НЛБ банка.
Оттаму најавуваат унапредување на капацитетите н дигиталните канали, зајакнување на улогата на контакт-центарот, проширување на палетата производи и услуги преку продажба на различни банкарски и небанкарски производи, зголемување на квалитетот на услугите, акцентрање на „зелените кредити“ за производство на електрична енергија обновливи извори, проширена поддршка за старт-ап компании.
Анализи
Годишната инфлација во Северна Македонија забрза на 5,7 отсто во април
Годишната инфлација во Северна Македонија во април забрза и достигна 5,7 проценти, покажуваат најновите податоци на Државниот завод за статистика. Во март инфлацијата изнесуваше 4,9 проценти, што значи дека растот на цените дополнително се интензивирал во текот на изминатиот месец.
На месечно ниво, трошоците на живот во април се зголемиле за 1,3 проценти, по растот од 0,7 проценти регистриран во март.
Најголем годишен раст на цените е забележан кај алкохолните пијалаци и тутунот, каде поскапувањето достигнало 10,2 проценти. Значително зголемување има и кај храната и безалкохолните пијалаци, со раст од осум проценти на годишно ниво.
Силно поскапување е регистрирано и во транспортот, каде цените во април биле повисоки за 5,4 проценти во споредба со истиот период лани, а само на месечно ниво пораснале за дури 10,1 процент.
Раст на цените има и кај рекреацијата и културата, мебелот и одржувањето на домаќинствата, образованието, рестораните и хотелите, како и кај личната нега и социјалната заштита.
Од друга страна, најмало годишно зголемување е регистрирано кај осигурувањето и финансиските услуги, каде цените пораснале за 1,7 проценти, додека на месечно ниво немало промена.
Анализи
Бензинот во САД е поскап за 52% отколку пред војната со Иран
Цената на еден галон (3,8 литри) обичен бензин во САД пораснала за 31 цент (0,26 евра) во текот на изминатата недела, достигнувајќи во средата просечни 4,54 долари за галон (1,02 евра за литар), што е за 52% повисоко во споредба со периодот пред војната со Иран, покажуваат податоците на Американското автомобилско здружение (AAA).
Главната причина поради која возачите плаќаат повеќе на бензинските пумпи е тоа што војната ги блокираше танкерите со нафта во близина на Ормускиот Теснец, тесен поморски премин низ кој во мирнодопски услови поминува една петтина од светската сурова нафта. Цената на суровата нафта, која е главна компонента во цената на бензинот, расте во поголемиот дел од последните два месеци, бидејќи Иран го затвори пловниот пат што минува покрај неговото крајбрежје.
Во средината на април цените на бензинот во САД паѓаа речиси две недели по ред, поради сигналите дека конфликтот би можел да се смири.
„По објавувањето на примирјето, постоеше одреден оптимизам дека ова навистина може да биде почеток на крајот на конфликтот“, изјави Роб Смит, директор за глобална малопродажба на горива во S&P Global Energy. „Така и цените на суровата нафта паднаа, а потоа следуваа и цените на бензинот на самото место, па и трговците ги намалија цените“, објасни тој.
Сепак, цените на бензинот повторно почнаа да растат бидејќи продлабочувањето на непријателствата околу американско-иранскиот поморски премин ги ограничува резервите на нафта.
„Постои суштински недостаток кој глобално ќе продолжи да постои, односно вистинска борба за задоволување на побарувачката, а тоа ќе ја зголемува цената“, рече Смит и додаде: „Без разлика што ќе каже владата или што мисли кој било учесник на пазарот, постои реален притисок за раст на цените секој ден додека Ормускиот Теснец е ограничен. Тој и натаму е сериозно ограничен.“
Сопствениците на бензински пумпи самостојно ги одредуваат своите цени, но врз нив влијаат бројни фактори.
Главната компонента во цената на бензинот е цената на барел сурова нафта. Во САД, цените на нафтата сочинувале околу 51% од цената на еден галон бензин во 2025 година, според податоците на Американската управа за енергетски информации.
Тоа значи дека кога растат цените на суровата нафта, најчесто растат и цените на бензинот. Помалку нафта на пазарот значи повисоки цени и на нафтата и на бензинот.
Ефективното затворање на Ормускиот Теснец од страна на Иран за време на војната предизвика најголемо нарушување во снабдувањето во историјата на нафтениот пазар, според Меѓународната агенција за енергија, зголемувајќи ги цените на нафтата на дури 112 долари за барел на почетокот на април.
Анализи
Нови рекорди на Волстрит и азиските берзи, растот го предводат АИ и производителите на чипови
Берзанските индекси на Волстрит повторно достигнаа рекордни нивоа, додека силен раст бележат и азиските пазари, поттикнати од побарувачката за технологии поврзани со вештачката интелигенција.
Во средата, индексот „Dow Jones“ порасна за 1,24 проценти и достигна 49.910 поени, додека „S&P 500“ се искачи за 1,46 проценти, на 7.365 поени. „Nasdaq“ забележа најсилен раст од 2,02 проценти и достигна нов рекорд од 25.838 поени.
Најголем придонес за растот имале акциите на производителите на чипови. По објавата на кварталните резултати, акциите на „AMD“ скокнаа за речиси 19 проценти, додека акциите на „Intel“ пораснаа за 4,5 проценти.
Индексот „PHLX Semiconductor“, кој ги следи компаниите од секторот за чипови, исто така порасна за 4,5 проценти и достигна ново рекордно ниво. Од почетокот на годината, индексот е во плус повеќе од 60 проценти.
Позитивно влијание врз пазарите имало и смирувањето на тензиите на Блискиот Исток. Иран соопшти дека разгледува нов американски предлог, откако се појавија информации дека Соединетите Американски Држави и Техеран се блиску до договор за меморандум поврзан со прекин на конфликтот.
Растот продолжи и на азиските берзи. „MSCI“ индексот на азиско-пацифички акции без јапонските акции утрово порасна за еден процент, а од почетокот на неделата е во плус околу седум проценти.
Јапонскиот индекс Nikkei првпат ја надмина границата од 62.000 поени, при што порасна за 5,6 проценти и достигна 62.826 поени. Раст бележат и берзите во Јужна Кореја и Тајван, каде акциите поврзани со вештачката интелигенција достигнуваат рекордни вредности.
-
Продуктипред 2 месециДо 120.000 денари финансиска поддршка од Easy Finance – брзо и со транспарентни услови
-
Кариерапред 2 месециНародна банка бара аналитичари: плата до 83 илјади денари и двегодишен договор
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во ТТК Банка АД Скопје
-
Кариерапред 1 месецАна Митреска и Игор Величковски предложени за нови вицегувернери на Народната банка
-
Банкипред 2 месециХалк банка нуди потрошувачки кредит до 2,5 милиони денари
-
Банкипред 1 месецСтопанска банка АД – Скопје од утре започнува со исплата на пензиите за месец март
-
Интервјуапред 1 месецИнтервју | Гоце Новачевски | Портфолио менаџер, КБ Инвест АД Скопје
-
Банкипред 2 месециАЛТА Банка го продолжи промотивниот период до 30 јуни 2026 година за најповолниот потрошувачки кредит на македонскиот пазар




