Connect with us
no baners

Анализи

Има пари, ама се скапи!

Објавено

на

Во услови на силно изразени инфлаторни притисоци и финансиска криза кај населението како последица на високите цени, сепак не може да се каже дека нема пари. Напротив има пари во македонската економија, и тоа многу пари, ама се многу скапи.

Доказ за тоа се високите каматни стапки, кои кај некои финансиски инструменти постигнаа и рекордно високи нивоа. Високи се каматите што ги дава државата за државните хартии од вредност (државни записи и и државни обврзници), а високи се и каматните стапки на финансиските инструменти со кои Народната банка на Македонија собира пари од банките. Споредено со изминатите десетина години, високи се и каматите за штедните депозити во банките.

Како цена на парите, овие каматни стапки во минатата година и на почетокот од новата година поради својата атрактивност привлекуваат огромни суми пари од банките, граѓаните и од другите институционални инвеститори. Факт е дека каматните стапки на централната банка се високи заради високата инфлација, односно со нив НБРСМ го собира вишокот ликвидност и се бори против инфлацијата. Министерството за финансии, пак, со високите каматни стапки се обидува да го наполни буџетот за да го финансира огромниот државен апарат, што пак на долг рок значи се поголем јавен долг и позадолжена држава. Поради високите камати на НБРСМ, пораснаа и каматите за штедење во банките, а секако и каматите на кредитите.

Во вакви услови најтешко поминуваат граѓаните и компаниите кои имаат потреба од кредитна поддршка бидејќи мораат да се задолжуваат кај банките со повисоки камати. Граѓаните се изложени и на високи цени во малопродажба, а компаниите при набавка на суровини, репроматеријали и разни други услуги.

Нашата анализа покажа дека само во јануари и првата недела од февруари оваа година веќе се собрани од економијата околу 8,9 милијарди денари (околу 145 милиони евра) од страна на Народната банка и на Министерството за финансии.

  • 10 милиони денари преку благајнички записи со каматна стапка од 6,30%
  • 42,583 милиони денари преку депозити на седум дена со камата од 4,25%
  • 1.815.470.000 денари преку државни записи со камата од 4%
  • 2.314.010.000 денари преку државни записи со камата од 4,10%
  • 2.414.030.000 денари преку државни записи со камата од 4,10%
  • 700.000.000 денари преку 5-годишни државни обврзници со камата од 4,5%
  • 1.300.000.000 денари преку 15-годишни државни обврзници со камата од 5,9%
  • 300.000.000 денари преку 15-годишни државни обврзници со камата од 6%

Овој тренд започна во текот на минатата година и очигледно е дека продолжува и оваа година и тоа од повеќе причини.

Инфалторните притисоци не попуштаат и Народната банка не се откажува од рестриктивните монетарни политики. Уште поголем притисок прави моментот на се уште замрзнати цени во маркетите, мерка на Владата која, барем засега, останува на сила уште еден месец. Економистите стравуваат дека по укинувањето на мерката ќе има нов значителен притисок врз инфлацијата во земјава, така што е тешко да се очекува во првата половина од 2024 НБРСМ да се откаже од високите каматни стапки.

Изборите во мај, пак, нема да и дозволат на Владата да се откаже од натамошни задолжувања со цел да обезбеди доволно пари што за редовните потреби на државата, што за враќање на доспеаните долгови, а што за популистички мерки пред избори, како што се зголемени пензии и слично. 

Токму затоа парите остануваа скапи иако ги има во изобилство.

Анализи

ДОГОВОРОТ МЕЃУ САД И ИРАН ГИ СМИРИ ПАЗАРИТЕ: Нафтата падна за над 4%, инвеститорите повторно го враќаат фокусот кон акциите и берзите

Објавено

на

Намалувањето на тензиите на Блискиот Исток веднаш се одрази врз глобалните финансиски пазари. Инвеститорите позитивно ја примија најавата за мировен договор меѓу САД и Иран, што доведе до значителен пад на цените на нафтата, слабеење на американскиот долар и раст на берзанските индекси ширум светот.

Фјучерсите на суровата нафта Брент се намалија за повеќе од 4% и се тргуваа по цена од 83,82 долари за барел, додека доларот ослабе поради намалувањето на геополитичките ризици и ублажените инфлаторни очекувања.

Пазарните аналитичари оценуваат дека инвеститорите очекуваат стабилизирање на снабдувањето со енергенси и намалување на ризиците од нарушување на клучните транспортни рути, особено во регионот на Ормутскиот теснец.

„Ќе треба време за да се види колку брзо теснецот навистина ќе се отвори повторно и колку време ќе биде потребно протокот на нафта да се врати во нормала. Секако ќе бидат потребни месеци, а не недели“, изјави Ник Твидејл, главен пазарен стратег во ATFX Global.

И покрај позитивните реакции на пазарите, аналитичарите предупредуваат дека инвеститорите и натаму внимателно ќе го следат развојот на настаните, бидејќи долгорочната стабилност ќе зависи од конкретната имплементација на договорот и нормализирањето на глобалните енергетски текови.

Продолжи со читање

Анализи

НБРСМ: Речиси сите ПОС-терминали во земјава поддржуваат бесконтактни плаќања

Објавено

на

Платежната инфраструктура во Северна Македонија продолжува да се развива, покажуваат најновите податоци на Народната банка на Република Северна Македонија за 2025 година.

Според објавените информации, низ земјата се поставени околу 36 илјади ПОС-терминали, од кои дури 97,4 проценти овозможуваат бесконтактни плаќања. Истовремено, на располагање на граѓаните се 1.132 банкомати.

Од вкупниот број банкомати, 541 овозможуваат и иницирање платни налози, што претставува дополнително олеснување за корисниците на банкарските услуги.

Од Народната банка посочуваат дека современите начини на плаќање стануваат сè подостапни и за граѓаните и за компаниите, што придонесува за понатамошна дигитализација на финансиските услуги и поефикасно извршување на платежните трансакции.

Продолжи со читање

Анализи

Мировниот договор меѓу САД и Иран ги смири пазарите: Еврото и јенот во пораст, нафтата паѓа

Објавено

на

Еврото и јапонскиот јен зајакнаа на меѓународните пазари во понеделникот, додека американскиот долар ослабе поради оптимизмот што го предизвика најавениот мировен договор меѓу САД и Иран, со кој се очекува да заврши конфликтот на Блискиот Исток.

Еврото се искачи за 0,4 проценти во однос на доларот и достигна 1,1617 долари, што е негово највисоко ниво во последните две недели. Во исто време, индексот на американскиот долар се намали за 0,4 проценти и падна на најниско ниво во изминатите две недели.

Позитивното расположение на финансиските пазари следува по објавата дека Вашингтон и Техеран постигнале рамковен договор за прекин на конфликтот, а официјалното потпишување се очекува на 19 јуни во Швајцарија. Според најавите, договорот предвидува укинување на американската поморска блокада врз иранските пристаништа, повторно отворање на Ормускиот Теснец и траен прекин на огнот.

Во меѓувреме, цените на нафтата паднаа за повеќе од четири проценти и се спуштија на најниско ниво во последните три месеци, бидејќи инвеститорите ги намалија стравувањата од нарушувања во снабдувањето со енергенси од Блискиот Исток.

Поддршка за еврото доби и од одлуката на Европската централна банка минатата недела да ги зголеми каматните стапки за 25 базични поени на 2,40 проценти. Тоа е прво зголемување на каматите од септември 2023 година, донесено како одговор на инфлаторните притисоци поврзани со енергетската криза и геополитичките тензии.

Од друга страна, јапонскиот јен зајакна за околу 0,3 проценти во однос на доларот и достигна курс од 159,73 јени за долар. Пазарите истовремено се подготвуваат за состанокот на Банката на Јапонија, од кој се очекува ново зголемување на каматните стапки за 25 базични поени, на 1 процент, што би било највисоко ниво од 1995 година.

Инвеститорите внимателно ги следат и идните економски податоци од еврозоната и Јапонија, кои ќе дадат дополнителни насоки за понатамошната монетарна политика на водечките светски централни банки.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange