Банки
Народната банка одржа работилница за новинарите: „Дигитализацијата на финансиските услуги и нивната примена во банкарскиот сектор“
Дигиталната технологија сѐ повеќе влијае врз финансиската индустрија. Модернизацијата на плаќањата е особено изразена и зема сѐ поголем замав и во нашата економија. Според податоците од платежната статистика за 2023 година на Народната банка, забележано е зголемување на безготовинските платежни трансакции од 16%, во споредба со 2022 година, односно 87 трансакции по глава на жител. Според глобалната база на податоци „Финдекс“ на Светската банка, процентот на возрасни кои извршиле или примиле дигитални плаќања се зголемил од 44% во 2014 година на 64% во 2021 година.
Ова го истакна гувернерката Анита Ангеловска-Бежоска на почетокот на Работилницата за новинари под наслов „Дигитализацијата на финансиските услуги и нивната примена во банкарскиот сектор“, којашто се одржа во Народната банка. Пред новинарите се обратија и Игор Величковски, директор на Дирекцијата за платни системи при Народната банка, Кристина Трпезаноска, заменик-претседавачка на Комисијата за информативна сигурност и членка на Комисијата за ризици при МБА и директорка на Одделот за управување со ризици при „Прокредит банка“ и Киро Чадиковски, директор на Дирекцијата за банкарски картички и платежни сметки во „Комерцијална банка“ АД Скопје.
Гувернерката посочи дека преку низа активности се поддржува примената на новите технологии во плаќањата, а дека од суштинско значење за ова е и стратегискиот пристап и носењето на Финтек-стратегијата за финансиските регулатори за периодот од 2023 до 2027 година, изработена од Народната банка, во соработка со претставници од регулаторните и надзорните институции во финансиската сфера. Гувернерката Ангеловска-Бежоска во своето обраќање ја истакна важноста на регулативната рамка, но и иновациите во процесите на плаќање и широката примена на механизмите за електронско прифаќање на плаќањата, како значителна промена што води кон економија без готовина.
Во своето обраќање, гувернерката посочи дека покрај предностите, дигитализацијата носи и нови ризици, како кибернападите. Оттаму, од голема важност е да се подигне јавната свест за овие предизвици преку процесот на финансиска едукација, но и преку спроведувањето на европскиот Закон за дигиталната оперативна отпорност. „Kибернападите бележат постојан раст, а стануваат и сѐ посложени и посилни. Се проценува дека на дневна основа има повеќе од 2200 напади, односно еден напад на секои 39 секунди. Финансиската индустрија традиционално е прва на листата по бројот на кибернападите.“
На Работилницата стана збор и за Законот за платежни услуги и платни системи, којшто води кон значајна пресвртница и со кој се овозможуваат нови решенија за дигиталните плаќања, коишто покрај банките и штедилниците, ќе ги развиваат и новите даватели на платежни услуги од финтек-секторот.
„Се очекува дека новата правна рамка којашто е усогласена со правото на Европската Унија ќе го зајакне трендот на дигитализација на платежните услуги во земјата и истовремено ќе ги отвори можностите за забрзана интеграција на земјата во СЕПА и поврзување со платежната инфраструктура во Европската Унија, што ќе овозможи побрзи и поевтини плаќања во евра за граѓаните и компаниите“, истакна Игор Величковски, директорот на Дирекцијата за платни системи.

Директорката на Одделот за управување со ризици во „Прокредит банка“, Кристина Трпезаноска, посочи дека во последните години во банкарскиот сектор во нашата држава е направен виден исчекор во дигитализацијата, поддржана од соодветните законски промени. „Понудата на дигиталните услуги ќе се зголеми во идниот период, а должност на банките е да обезбедат нивна практична, лесна и ефикасна употреба, како и унапредување на дигиталната писменост на крајните корисници. Во овој процес на засилена дигитализација, од суштинско значење е да се спроведат стандардите за информативна безбедност и заштита на дигиталниот простор“, нагласи Трпезаноска.
Претставниците на банките се согласни дека дигитализацијата на финансиските услуги значително го трансформира финансискиот сектор.
„Мобилните апликации и интернет-банкарството овозможуваат управување со финансиите од каде било, додека напредните методи за автентикација ги заштитуваат податоците. Финансиската вклученост, брзите плаќања и поврзаноста со други услуги дополнително придонесуваат за позитивните ефекти на дигитализацијата, овозможувајќи економски развој и напредок“, порача Киро Чадиковски, директор на Дирекцијата за банкарски картички и платежни сметки во „Комерцијална банка“ АД Скопје.
На Работилницата присуствуваа новинари од голем број медиуми коишто известуваат во доменот на економијата.
Банки
Народната банка ја зголеми основната каматна стапка на 4,25 отсто
Народната банка одлучи да ја зголеми основната каматна стапка за 0,25 процентни поени, односно од 4 на 4,25 отсто, со цел да одговори на засилените инфлациски ризици и неизвесностите поврзани со глобалните економски случувања.
Одлуката била донесена на редовната седница на Извршниот одбор за поставеноста на монетарната политика, при што биле земени предвид најновите податоци за домашната економија, состојбите на девизниот пазар и меѓународното окружување.
Во Народната банка посочуваат дека и покрај стабилизацијата на побарувачката на девизи во последниот период, економските последици од геополитичките тензии и натаму се присутни. Дополнително, инфлацијата иако забавува, останува на релативно високо ниво, што бара претпазлив пристап во водењето на монетарната политика.
Според последните податоци, годишната стапка на инфлација во мај се намали на 4,8 отсто, во споредба со 5,7 проценти во април. Сепак, централната банка предупредува дека растот на цените на енергенсите и понатаму претставува ризик кој може да се прелее и врз останатите сегменти на економијата.
На крајот на мај девизните резерви достигнале 5,21 милијарди евра и остануваат во сигурната зона, додека девизниот пазар функционирал стабилно без потреба од интервенции на централната банка.
Домашната економија, според оценките на Народната банка, и понатаму покажува отпорност. Во првиот квартал од годинава бруто-домашниот производ пораснал за 3,1 отсто, што е во согласност со претходните проекции. Истовремено, кредитната активност продолжува да расте со посилно темпо од очекуваното, што дополнително влијае врз домашната побарувачка.
Од Народната банка нагласуваат дека ќе продолжат внимателно да ги следат движењата во домашната и светската економија и дека остануваат посветени на одржување на стабилноста на девизниот курс на денарот во однос на еврото и на зачувување на ценовната и финансиската стабилност.
Банки
Европската централна банка ги зголеми сите три клучни каматни стапки
Управниот совет на Европската централна банка (ЕЦБ) донесе одлука за зголемување на сите три клучни каматни стапки за 25 базични поени, што претставува прво покачување од 2023 година наваму.
Согласно одлуката, каматната стапка на депозитниот инструмент ќе изнесува 2,25 отсто, стапката за главните операции за рефинансирање 2,40 отсто, а каматната стапка на маргиналниот кредитен инструмент 2,65 отсто. Новите стапки ќе стапат во сила на 17 јуни.
Од ЕЦБ соопштија дека војната на Блискиот Исток создава дополнителни инфлациски притисоци и дека одлуката за зголемување на каматите е дел од сценаријата со кои се проценува влијанието на енергетските шокови врз економијата на еврозоната.
Според новите проекции на експертите на ЕЦБ, вкупната инфлација во еврозоната во просек ќе достигне три проценти во 2026 година, 2,3 проценти во 2027 година и два проценти во 2028 година. Основната инфлација, без енергија и храна, се очекува да изнесува 2,5 проценти во 2026 и 2027 година и 2,2 проценти во 2028 година.
Во однос на мартовските прогнози, инфлациските очекувања за 2026 и 2027 година се ревидирани нагоре поради повисоките цени на енергијата, кои се очекува да влијаат и врз цените на храната, стоките и услугите.
Истовремено, ЕЦБ ги намали прогнозите за економскиот раст. Според новите процени, економијата на еврозоната ќе порасне за 0,8 проценти во 2026 година, 1,2 проценти во 2027 година и 1,5 проценти во 2028 година. Намалените прогнози се резултат на посилното влијание на конфликтот врз пазарите на суровини, реалните приходи и довербата на потрошувачите и компаниите.
Претседателката на ЕЦБ, Кристин Лагард, изјави дека изгледите остануваат неизвесни и дека постојат ризици и за повисока инфлација и за послаб економски раст.
„Не се обврзуваме однапред на одредена патека на каматните стапки“, порача Лагард на прес-конференцијата по седницата на Управниот совет.
Банки
Халкбанк ги промовира онлајн кредитите како брзо решение за летните планови
Халкбанк АД Скопје ја промовира можноста за целосно дигитално аплицирање за кредит преку своето електронско банкарство, насочувајќи ја кампањата кон граѓаните кои планираат летни патувања и други лични проекти.
Под мотото „За патувањето што долго го чекаш, а летово конечно доаѓа на ред“, од банката истакнуваат дека онлајн кредитот овозможува брза и едноставна апликација без посета на експозитура, со што плановите на клиентите можат побрзо да станат реалност.
Според информациите објавени од Халкбанк, кредитот може да се користи за различни лични потреби, а процесот на аплицирање е целосно дигитализиран.
Онлајн кредитот нуди можност за износ до 1,5 милиони денари и рок на отплата до 120 месеци. Од банката посочуваат дека не се наплаќа провизија за обработка на кредитот, ниту за предвремена отплата, а апликацијата е без дополнителни трошоци.
Услугата е достапна преку електронското банкарство на Халкбанк, овозможувајќи им на клиентите брзо и едноставно да поднесат барање за кредит од каде било и во кое било време.
-
Продуктипред 2 месециУНИПлус флексибилна програма за лојалност на УНИБанка. Kористиш бројни бенефити, а не мора да ја префрлаш платата!
-
Банкипред 2 месеци
Стопанска банка АД – Скопје со план за исплата на дивиденда од над 16 милиони евра
-
Бизниспред 2 месеци
Македонски Телеком предлага повисока дивиденда за 2025 година
-
Бизниспред 1 месецОд полноќ нови цени на горивата
-
Останатопред 1 месец
Почна исплатата на средствата од МојДДВ за првиот квартал од 2026 година
-
Банкипред 2 месециСилк Роуд Банка: Пензиите за април исплатени, достапни преку експозитурите, банкоматите како и електронското банкарство
-
Кариерапред 2 месециАЛТА банка објави оглас за вработување на позицијата бизнис аналитичар (економист)
-
Советипред 1 месец
УЈП објави видео упатство за е-даночни услуги и потврда на ДЛД-ГДП пријавата


