Connect with us

Банки

Народната банка одржа работилница за новинарите: „Дигитализацијата на финансиските услуги и нивната примена во банкарскиот сектор“

Објавено

на

Дигиталната технологија сѐ повеќе влијае врз финансиската индустрија. Модернизацијата на плаќањата е особено изразена и зема сѐ поголем замав и во нашата економија. Според податоците од платежната статистика за 2023 година на Народната банка, забележано е  зголемување на безготовинските платежни трансакции од 16%, во споредба со 2022 година, односно 87 трансакции по глава на жител. Според глобалната база на податоци „Финдекс“ на Светската банка, процентот на возрасни кои извршиле или примиле дигитални плаќања се зголемил од 44% во 2014 година на 64% во 2021 година.

Ова го истакна гувернерката Анита Ангеловска-Бежоска на почетокот на Работилницата за новинари под наслов „Дигитализацијата на финансиските услуги и нивната примена во банкарскиот сектор“, којашто се одржа во Народната банка. Пред новинарите се обратија и Игор Величковски, директор на Дирекцијата за платни системи при Народната банка, Кристина Трпезаноска, заменик-претседавачка на Комисијата за информативна сигурност и членка на Комисијата за ризици при МБА и директорка на Одделот за управување со ризици при „Прокредит банка“ и Киро Чадиковски, директор на Дирекцијата за банкарски картички и платежни сметки во „Комерцијална банка“ АД Скопје.

Гувернерката посочи дека преку низа активности се поддржува примената на новите технологии во плаќањата, а дека од суштинско значење за ова е и стратегискиот пристап и носењето на Финтек-стратегијата за финансиските регулатори за периодот од 2023 до 2027 година, изработена од Народната банка, во соработка со претставници од регулаторните и надзорните институции во финансиската сфера. Гувернерката Ангеловска-Бежоска во своето обраќање ја истакна важноста на регулативната рамка, но и иновациите во процесите на плаќање и широката примена на механизмите за електронско прифаќање на плаќањата, како значителна промена што води кон економија без готовина.

Во своето обраќање, гувернерката посочи дека покрај предностите, дигитализацијата  носи и нови ризици, како кибернападите. Оттаму, од голема важност е да се подигне јавната свест за овие предизвици преку процесот на финансиска едукација, но и преку спроведувањето на европскиот Закон за дигиталната оперативна отпорност. „Kибернападите бележат постојан раст, а стануваат и сѐ посложени и посилни. Се проценува дека на дневна основа има повеќе од 2200 напади, односно еден напад на секои 39 секунди. Финансиската индустрија традиционално е прва на листата по бројот на кибернападите.“

На Работилницата стана збор и за Законот за платежни услуги и платни системи, којшто води кон значајна пресвртница и со кој се овозможуваат нови решенија за дигиталните плаќања, коишто покрај банките и штедилниците, ќе ги развиваат и новите даватели на платежни услуги од финтек-секторот.

„Се очекува дека новата правна рамка којашто е усогласена со правото на Европската Унија ќе го зајакне трендот на дигитализација на платежните услуги во земјата и истовремено ќе ги отвори можностите за забрзана интеграција на земјата во СЕПА и поврзување со платежната инфраструктура во Европската Унија, што ќе овозможи побрзи и поевтини плаќања во евра за граѓаните и компаниите“, истакна Игор Величковски, директорот на Дирекцијата за платни системи.

Директорката на Одделот за управување со ризици во „Прокредит банка“, Кристина Трпезаноска, посочи дека во последните години во банкарскиот сектор во нашата држава е направен виден исчекор во дигитализацијата, поддржана од соодветните законски промени. „Понудата на дигиталните услуги ќе се зголеми во идниот период, а должност на банките е да обезбедат нивна практична, лесна и ефикасна употреба, како и унапредување на дигиталната писменост на крајните корисници. Во овој процес на засилена дигитализација, од суштинско значење е да се спроведат стандардите за информативна безбедност и заштита на дигиталниот простор“, нагласи Трпезаноска.

Претставниците на банките се согласни дека дигитализацијата на финансиските услуги значително го трансформира финансискиот сектор.

„Мобилните апликации и интернет-банкарството овозможуваат управување со финансиите од каде било, додека напредните методи за автентикација ги заштитуваат податоците. Финансиската вклученост, брзите плаќања и поврзаноста со други услуги дополнително придонесуваат за позитивните ефекти на дигитализацијата, овозможувајќи економски развој и напредок“, порача Киро Чадиковски, директор на Дирекцијата за банкарски картички и платежни сметки во „Комерцијална банка“ АД Скопје.

На Работилницата присуствуваа новинари од голем број медиуми коишто известуваат во доменот на економијата. 

Банки

Вицегувернерката Митреска: Народната банка со сеопфатни пакет-мерки за стабилизирање на инфлацијата

Објавено

на

„Народната банка спроведува сеопфатен и комплементарен сет на мерки насочени кон одржување на ценовната стабилност и стабилноста на девизниот курс“, истакна вицегувернерката Ана Митреска на гостувањето во поткастот „Финсајт“ со Наташа Мерсовска на порталот „Банкарство.мк“.

Таа нагласи дека монетарната политика и натаму се води претпазливо, при што главните инструменти ќе придонесат за постепено стабилизирање на инфлацијата.

„Монетарната политика и натаму е во зоната на претпазливост. Каматната стапка е на непроменето ниво, а истовремено се применуваат и дополнителни мерки – заострување на задолжителната резерва, повлекување ликвидност од банкарскиот систем, зголемени капитални барања за банките и построги кредитни стандарди. Овој пристап овозможува координирано делување врз инфлациските притисоци и кредитната активност“, посочи Митреска.

Во однос на инфлацијата, таа истакна дека централната банка внимателно ги следи движењата на цените и очекувањата на пазарите.

„Согласно тековните пазарни очекувања, по растот на цените на енергентите и храната во првата половина од годината, се очекува нивно постепено стабилизирање во втората половина, што би придонесло за намалувањето на притисоците врз цените“, нагласи Митреска.

Таа додаде дека Народната банка е подготвена за дополнителни интервенции доколку се зголемат ризиците.

„Доколку се појават знаци на подолготрајни инфлациски притисоци, Народната банка е подготвена да реагира со дополнително затегнување на монетарната политика, користејќи ги каматните стапки и другите расположливи инструменти“, истакна Митреска.

Продолжи со читање

Банки

Профитот на Стопанска банка Скопје намален за 18% во првиот квартал

Објавено

на

Стопанска банка Скопје во првите три месеци од годинава остварила нето-добивка од 679,5 милиони денари (околу 12,9 милиони долари), што претставува пад од 18% во споредба со истиот период лани.

Податоците покажуваат намалување на профитабилноста на банката на почетокот на 2026 година, во услови на променливи економски околности и динамики во банкарскиот сектор.

И покрај падот, банката останува меѓу значајните финансиски институции на домашниот пазар.

Продолжи со читање

Банки

МОЌЕН ФИНАНСИСКИ РЕЗУЛТАТ НА КОМЕРЦИЈАЛНА БАНКА – раст на добивката и актива од речиси 200 милијарди денари

Објавено

на

Комерцијална банка АД Скопје во периодот од 1 јануари до 31 март 2026 година оствари позитивен финансиски резултат од 1,46 милијарди денари, што претставува раст од 2,8% во однос на истиот период минатата година, кога добивката изнесуваше 1,42 милијарди денари. Воедно, планираната бруто-добивка за првиот квартал е реализирана со 115,4%.

Резултатите се остварени во услови на зголемена неизвесност во глобалното економско окружување, поврзана со геополитичките тензии на Блискиот Исток и растот на цените на енергенсите, што создава дополнителни ризици за инфлацијата и економските изгледи.

Приходи и оперативно работење

Вкупните приходи од работењето достигнаа 2,15 милијарди денари, што претставува раст од 6,4% на годишно ниво. Добивката пред исправка на вредност, како индикатор за оперативната ефикасност на Банката, е зголемена за 7,5% во однос на истиот период минатата година.

Нето-приходите од камати, кои претставуваат клучна компонента на приходите, бележат раст од 2,1%, при што зголемување е забележано кај приходите од државниот сектор поради поголемите вложувања во државни хартии од вредност, како и кај кредитирањето на домаќинствата и компаниите. Во исто време, расходите по основ на камата се зголемени за 10,8%, главно поради растот на орочените депозити. Нето каматната маржа е намалена од 3,65% на 3,45%.

Нето-приходите од провизии и надоместоци изнесуваат 384,8 милиони денари, што претставува раст од 14,9%, како резултат на зголемениот обем на активности со клиентите. Приходите од курсни разлики достигнаа 97,5 милиони денари, што е намалување од 13,9% на годишно ниво.

Останатите приходи од работењето изнесуваат 158,9 милиони денари, со значително зголемување од 82,1%, главно поради капитални добивки од продажба на преземен имот по основ на ненаплатени побарувања.

Оперативните расходи достигнаа 573,1 милион денари, што претставува умерено зголемување од 3,6%, главно поради повисоки трошоци за вработени и амортизација.

Во првиот квартал од 2026 година, Банката издвои 125,9 милиони денари за исправка на вредност на финансиските средства, што е значително повеќе во однос на истиот период минатата година, како резултат на промена на ризичната категорија кај одредени корпоративни клиенти.

Биланс на состојба

Вкупната актива на Банката на 31 март 2026 година достигна 197,4 милијарди денари, што претставува зголемување од 2,5% во однос на крајот на 2025 година.

Паричните средства и паричните еквиваленти се зголемени за 8,2%, додека вложувањата во хартии од вредност бележат раст од 6,1%, главно поради поголеми вложувања во државни обврзници.

Кредитите кон клиенти се зголемени за 0,5%, пред сè поради растот на кредитирањето на домаќинствата.

Вкупните депозити достигнаа 167,6 милијарди денари, што претставува раст од 1,7% во однос на крајот на минатата година, главно како резултат на повисоките депозити на нефинансиските компании и нерезидентите.

Обврските по кредити изнесуваат 3,44 милијарди денари, со благо зголемување од 1,1%, при што во текот на периодот се повлечени средства од кредитни линии наменети за поддршка на компаниите и за зелени инвестиции.

Капитал и дивиденда

Акционерскиот капитал и резервите на Банката изнесуваат 21,48 милијарди денари. Согласно одлуката на Собранието на акционери, дел од добивката од 2025 година е распределен во резервен фонд и задржана добивка за инвестициски вложувања, додека 3,08 милијарди денари ќе бидат исплатени како дивиденда на акционерите во мај 2026 година.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange