Анализи
Граѓаните се задолжени 163 милиони евра на кредитни картички и трошат се помалку
Кредитните картички не им се најомилени на граѓаните во земјава и во континуитет се намалува нивниот долг кон банките по овој основ. Овој интересен феномен го покажуваат статистичките податоци на Народната банка и се случува во услови кога кредитните картички се широко распространети и користени на глобално ниво.
Според официјалната статистика на Централната банка, задолженоста на физичките лица во банките по основ на кредитни картички во ноември 2023 година изнесуваше 10.024 милиони денари (163 милиони евра) и во споредба со декември 2009 година, од кога датираат најстарите податоци, е намалена за речиси 3,7 милиони денари, односно за скоро 60 милиони евра.
Долгот на граѓаните по основ на кредитни картички се намалува во континуитет во изминатите 15 години. До крајот на 2016 година изнесувал над 200 милиони евра, а потоа постојаниот надолен тренд до крајот од минатата година го сведува на рекордно ниско ниво од 163 милиони евра.
Ако се споредат кредитните картички со дозволениот минус како кредитен производ, излегува дека граѓаните многу повеќе сакаат да ја зголемуваат својата финансиска моќ преку дозволен минус на платежната сметка од една или неколку плати отколку преку дозволениот лимит на кредитните картички. Банкарство веќе анализираше дека вкупниот долг на населението по овој основ изнесува околу 113,2 милиони евра и во последните 15 години е речиси двојно зголемен.
Според последните статистички податоци, на долгот на кредитна картичка во ноември 2023 година корисниците плаќале просечна каматна стапка на ниво на банкарски сектор од 11,21%, додека на искористеното дозволено пречекорување плаќале просечна камата од 11,17%. Од почетокот на годинава овие каматни стапки веќе надминаа 14%, што значи дека нема голема разлика во трошокот, односно во цената на овие два кредитни производи. Но, има разлика ако се земе предвид фактот дека кога користат дозволено пречекорување, задолжувањето на кредитна картичка веќе им претставува дополнителен трошок на граѓаните. Исто така, за кредитна картичка банките наплаќаат и годишна членарина, која се движи над 1.000 денари.
Овој податок не им оди во прилог на банките, кои нудат широка палета на кредитни картички, пред се од програмата на Mastercard и Visa. Исто така, кредитните картички им обезбедуваат на граѓаните и дополнителни привилегии и бонуси, како што се разни попусти, кешбек, учество во наградни игри, користење привилегии при патување со авион и слично. Но, овие привилегии најчесто ги овозможуваат и дебитните картички на Mastercard и Visa, така што веќе им се достапни на граѓаните.
И статистичките податоци покажуваат дека доминацијата ја имаат дебитните картички. Според НБРСМ, во земјава се издадени вкупно 1.944.388 платежни картички заклучно со септември 2023 година, од кои 1.067.724 се Visa, a 828.382 се Mastercard. Со платежна функција се вкупно 1.932.331 картичка, од кои дебитни се 1.605.512, а кредитни само 326.819 картички.
Во 2016 година, од кога датираат првите податоци, имало 1.851.200 платежни картички во земјава, од кои 1.443.022 биле дебитни, а 375.654 кредитни. За седум години, бројот на дебитните картички е зголемен за над 150.000, а на кредитните е намален за околу 50.000.
Анализи
Златото благо се повлекува по силниот раст, но позитивниот тренд останува
Цената на златото забележа ограничен пад во последното тргување, откако инвеститорите почнаа да реализираат дел од добивките остварени во претходниот период, покажува техничката анализа на Economies.com.
Според анализата, златото во моментов се обидува да ги намали условите на прекумерна купеност, кои се видливи кај индексите на релативна сила. Појавата на негативни сигнали укажува на краткорочно забавување на моментумот.
Сепак, аналитичарите оценуваат дека ова повлекување може да му овозможи на златото повторно да добие позитивен моментум и да го продолжи растот во блиска иднина.
Цената и натаму се движи над 50-дневниот експоненцијален подвижен просек (EMA50), што според техничката анализа обезбедува позитивна поддршка и ги зголемува шансите за продолжување на нагорниот тренд.
Краткорочниот притисок засега се поврзува со прекумерната купеност и привременото забавување на моментумот, додека пошироката техничка слика останува позитивна.
Анализи
САД ја засилуваат блокадата кај Ормутскиот Теснец, пренасочени 55 трговски бродови
Американската војска продолжува со поморскиот притисок врз Иран и досега пренасочила вкупно 55 трговски бродови од иранските пристаништа, додека преговорите за повторно отворање на Ормутскиот Теснец остануваат во застој.
Според американската Централна команда, само во текот на минатата недела биле пренасочени уште 20 комерцијални бродови, со што бројката се зголемила од 35 на 55. Американските сили, според соопштението, онеспособиле и два брода и се качиле на уште два со цел да обезбедат почитување на блокадата.
Кризата во Ормутскиот Теснец трае повеќе од пет месеци и има сериозни последици врз глобалната трговија со енергенси. Пред избувнувањето на војната во февруари, низ теснецот поминувала околу една четвртина од светската поморска трговија со нафта и околу една петтина од глобалната трговија со течен природен гас.
Иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи во неделата изјави дека нема можност за обновување на преговорите со САД сè додека Вашингтон, според него, продолжува да го прекршува меморандумот од јуни и не обезбеди компензација за тие прекршувања.
Сепак, Арагчи посочи дека посредници сè уште работат на изнаоѓање начин за продолжување на преговорите.
Американскиот претседател Доналд Трамп, кој минатата недела изразуваше оптимизам дека може да биде постигнат договор со Техеран, сега изјави дека е подготвен да почека економскиот притисок врз Иран дополнително да се зголеми. Тој посочи дека САД во моментов водат само ограничени разговори и ја следат економската состојба во земјата.
Иран, пак, поставил повеќе услови за повторно отворање на Ормутскиот Теснец, меѓу кои укинување на американската поморска блокада и санкциите, повлекување на американските сили од регионот, исплата на воени репарации и ослободување на замрзнатите ирански средства.
Паралелно, Иран разговара со Оман за воспоставување посебни транзитни рути низ теснецот. Според Арагчи, овие разговори се во завршна фаза, но договорот не би значел целосно повторно отворање на пловниот пат.
Тензиите дополнително се зголемуваат поради нападите врз бродови. Обединетите Арапски Емирати соопштија дека Иран во саботата истрелал ракета кон танкер во сопственост на ADNOC, додека јеменските Хути ја презедоа одговорноста за напад врз нафтена рафинерија во Саудиска Арабија и цели во пристаништето Ал-Мака во Јемен.
Поради безбедносните ризици, сообраќајот низ Ормутскиот Теснец значително е намален. Според податоци на Kpler, во петокот биле потврдени само осум преминувања, што е за 33 отсто помалку во однос на претходниот ден.
Неизвесноста веднаш се одрази и врз цените на нафтата. Во понеделникот, фјучерсите на Брент пораснаа за речиси еден отсто, до 84,22 долари за барел, додека американската WTI нафта поскапе за 0,6 отсто, на 78,63 долари.
Аналитичарите предупредуваат дека и покрај одреден напредок во дипломатските контакти, длабоката недоверба меѓу Вашингтон и Техеран и натаму остава простор за ново влошување на ситуацијата.
Извор: CNBC
Анализи
Силен раст на тргувањето на Македонската берза, Комерцијална банка со најголем промет
Трговската активност на Македонската берза значително се засили во периодот од 4 до 7 август, кога вкупниот промет достигна 94 милиони денари, што е за 224,44 отсто повеќе во споредба со претходната недела.
Најголем интерес кај инвеститорите имаше за акциите на Комерцијална банка Скопје, со кои беше остварен промет од 58,7 милиони денари. Следуваат Алкалоид со 12,3 милиони денари и Гранит со 4,3 милиони денари.
Меѓу најтргуваните компании се најдоа и ТИТАН УСЈЕ со промет од 3,6 милиони денари и Макпетрол со 3,3 милиони денари.
Во текот на неделата биле реализирани 254 трансакции, преку кои биле истргувани вкупно 11.398 акции и 5.131 обврзница.
Кај движењето на цените, најголем раст забележаа акциите на Стопанска банка Скопје, кои поскапеа за 1,58 отсто. Акциите на Реплек пораснаа за 0,66 отсто, а на Алкалоид за 0,44 отсто.
На спротивната страна, најголем пад имаше кај Макпетрол, чии акции загубија 0,94 отсто од вредноста, додека акциите на Комерцијална банка се намалија за 0,38 отсто.
Според бројот на истргувани акции, најактивна беше Либерти АД Скопје со 4.467 акции, по што следуваа Гранит со 3.000 и Комерцијална банка со 2.237 истргувани акции.
Во анализираниот период беа реализирани и две блок-трансакции. Кај Комерцијална банка беа истргувани 93 акции по цена од 26.250 денари за акција, додека кај Алкалоид беа истргувани 200 акции по цена од 22.500 денари.
Неделните податоци покажуваат значително зголемена активност на домашниот пазар на капитал, при што најголем дел од прометот беше концентриран во акциите на Комерцијална банка.
-
Интервјуапред 2 месециДигитализацијата и довербата се двигатели на новото банкарство – Беркан Имери во FinSight
-
Продуктипред 1 месецИднината на банкарството е во доброто корисничко искуство
-
Банкипред 2 месециХалкбанк отвори повик за летна пракса за студенти и млади
-
Бизниспред 2 месециФинансиските друштва пред нови правила: Кредитите ќе се исплаќаат само на трансакциска сметка
-
Банкипред 2 месециХалкбанк носи пристап до Истанбулската берза и до нови можности за раст на капиталот
-
Останатопред 2 месециОд јули почнува исплатата на К-15, минималниот износ е 19.116 денари
-
Кариерапред 2 месециАЛТА Банка објави оглас за вработување на референт за работа со благајна
-
Кариерапред 2 месециКомерцијална банка објави оглас за вработување во Тетово



