Анализи
Граѓаните се задолжени 163 милиони евра на кредитни картички и трошат се помалку
Кредитните картички не им се најомилени на граѓаните во земјава и во континуитет се намалува нивниот долг кон банките по овој основ. Овој интересен феномен го покажуваат статистичките податоци на Народната банка и се случува во услови кога кредитните картички се широко распространети и користени на глобално ниво.
Според официјалната статистика на Централната банка, задолженоста на физичките лица во банките по основ на кредитни картички во ноември 2023 година изнесуваше 10.024 милиони денари (163 милиони евра) и во споредба со декември 2009 година, од кога датираат најстарите податоци, е намалена за речиси 3,7 милиони денари, односно за скоро 60 милиони евра.
Долгот на граѓаните по основ на кредитни картички се намалува во континуитет во изминатите 15 години. До крајот на 2016 година изнесувал над 200 милиони евра, а потоа постојаниот надолен тренд до крајот од минатата година го сведува на рекордно ниско ниво од 163 милиони евра.
Ако се споредат кредитните картички со дозволениот минус како кредитен производ, излегува дека граѓаните многу повеќе сакаат да ја зголемуваат својата финансиска моќ преку дозволен минус на платежната сметка од една или неколку плати отколку преку дозволениот лимит на кредитните картички. Банкарство веќе анализираше дека вкупниот долг на населението по овој основ изнесува околу 113,2 милиони евра и во последните 15 години е речиси двојно зголемен.
Според последните статистички податоци, на долгот на кредитна картичка во ноември 2023 година корисниците плаќале просечна каматна стапка на ниво на банкарски сектор од 11,21%, додека на искористеното дозволено пречекорување плаќале просечна камата од 11,17%. Од почетокот на годинава овие каматни стапки веќе надминаа 14%, што значи дека нема голема разлика во трошокот, односно во цената на овие два кредитни производи. Но, има разлика ако се земе предвид фактот дека кога користат дозволено пречекорување, задолжувањето на кредитна картичка веќе им претставува дополнителен трошок на граѓаните. Исто така, за кредитна картичка банките наплаќаат и годишна членарина, која се движи над 1.000 денари.
Овој податок не им оди во прилог на банките, кои нудат широка палета на кредитни картички, пред се од програмата на Mastercard и Visa. Исто така, кредитните картички им обезбедуваат на граѓаните и дополнителни привилегии и бонуси, како што се разни попусти, кешбек, учество во наградни игри, користење привилегии при патување со авион и слично. Но, овие привилегии најчесто ги овозможуваат и дебитните картички на Mastercard и Visa, така што веќе им се достапни на граѓаните.
И статистичките податоци покажуваат дека доминацијата ја имаат дебитните картички. Според НБРСМ, во земјава се издадени вкупно 1.944.388 платежни картички заклучно со септември 2023 година, од кои 1.067.724 се Visa, a 828.382 се Mastercard. Со платежна функција се вкупно 1.932.331 картичка, од кои дебитни се 1.605.512, а кредитни само 326.819 картички.
Во 2016 година, од кога датираат првите податоци, имало 1.851.200 платежни картички во земјава, од кои 1.443.022 биле дебитни, а 375.654 кредитни. За седум години, бројот на дебитните картички е зголемен за над 150.000, а на кредитните е намален за околу 50.000.
Анализи
Цените на нафтата паднаа за два отсто и покрај новите тензии со Иран
Цените на нафтата продолжија да паѓаат во петокот, додека инвеститорите ги следат случувањата на Блискиот Исток, но сè повеќе се фокусираат и на изгледите за снабдувањето на глобалниот пазар.
Меѓународниот репер Brent за испорака во август поевтини за 2,03 отсто, на 73,73 долари за барел, додека американската лесна нафта WTI падна за 2,11 отсто, на 70,4 долари за барел.
Пазарите реагираа воздржано и покрај новите информации за безбедносната состојба во Ормускиот Теснец. Американски претставник соопштил дека Иран стои зад напад врз товарен брод во близина на брегот на Оман. Бродот пловел под знаме на Сингапур, а британската служба за поморска безбедност информирала дека нема жртви ниту еколошка штета.
Генералниот секретар на Меѓународната поморска организација, Арсенио Домингез, изјави дека привремено е паузирана имплементацијата на планот за евакуација на дел од бродовите, со цел повторно да се потврди дека се обезбедени потребните безбедносни гаранции за пловилата во регионот.
Тензиите меѓу Иран и САД дополнително се зголемија и поради несогласувањата околу употребата на средствата опфатени со меморандум за разбирање меѓу двете земји. Претседателот на иранскиот парламент ги отфрли тврдењата на администрацијата на Доналд Трамп дека одмрзнатите ирански средства ќе се користат за купување американски земјоделски производи.
Американски претставници, пак, тврдат дека евентуалното ослободување на средствата ќе остане под одобрение на Вашингтон и дека тие би биле наменети за купување американски земјоделски производи за потребите на иранското население.
И покрај ваквите ризици, цените на нафтата се намалија бидејќи инвеститорите проценуваат дали дипломатските напори би можеле да го намалат ризикот од нарушување на снабдувањето. Дел од аналитичарите предупредуваат дека состојбата и натаму е неизвесна, особено поради значењето на Ормускиот Теснец за глобалниот транспорт на нафта и гас.
Скот Нејшнс, претседател на Nations Indexes, оцени дека пазарите можеби се премногу оптимистични, бидејќи, според него, многу прашања околу договорот меѓу САД и Иран остануваат нерешени.
Дополнителна неизвесност носи и ситуацијата во ОПЕК. Организацијата се соочува со можност за уште едно заминување на голем производител, откако Обединетите Арапски Емирати претходно ја напуштија групата. Ирак, според извештаите, побарал повисока производствена квота и предупредил дека би можел да излезе од картелот доколку неговите барања не бидат прифатени.
Ваквите случувања покажуваат дека пазарот на нафта останува под силно влијание на геополитичките ризици, но и на очекувањата за идната понуда и одлуките на големите производители.
Извор:CNBC
Анализи
Биткоин се врати близу 60.000 долари, но пазарот останува под притисок
Биткоинот се опорави и се приближи до нивото од 60.000 долари, откако претходно падна на 58.206 долари. Во последното тргување, најпознатата криптовалута се движеше околу 59.800 долари, во услови на силен пад на азиските берзи.
Пазарниот притисок беше засилен откако јужнокорејскиот индекс Kospi падна за осум отсто, додека јапонскиот Nikkei загуби три отсто. И покрај закрепнувањето, биткоинот и натаму е во минус од повеќе од пет отсто на неделно ниво, а речиси 20 отсто во последниот месец.
Аналитичарите посочуваат дека зоната меѓу 50.000 и 60.000 долари историски претставувала силна поддршка за биткоинот, бидејќи во тој распон често се појавувале купувачи за време на пазарни падови.
Распродажбата на азиските акции следуваше по зголемената претпазливост на Волстрит, поттикната од најавите за поскапувања кај големи технолошки компании, меѓу кои и Apple, поради растечките трошоци.
Сепак, моменталното пазарно окружување не изгледа поволно за биткоинот. На Волстрит се зголемуваат обложувањата против криптовалутата, додека нејзината цена се приближува до најниските нивоа во последните две години.
Опциите со кои се тргува на iShares Bitcoin Trust ETF, најголемиот берзански фонд поврзан со биткоин, на 25 јуни достигнале 1,1 милион договори, што е двојно повеќе од просекот во последните 30 дена.
Продажните опции биле повеќе од двојно побројни од куповните, што покажува дека дел од трговците на Волстрит и натаму очекуваат дополнителен пад на цената на биткоинот.
Анализи
Цената на златото падна под притисок на продавачите
Цената на златото забележа пад во најновото интрадневно тргување, откако продажниот притисок повторно почна да доминира врз движењето на пазарот. Благородниот метал и натаму се движи под 50-дневниот експоненцијален подвижен просек, што ја засилува краткорочната негативна слика и ги ограничува шансите за посериозно закрепнување.
Падот следуваше откако техничките индикатори претходно излегоа од зоната на препродаденост и се придвижија кон силно прекупени нивоа. Тоа укажува дека позитивниот моментум, кој го поддржуваше претходниот раст, почнал да слабее.
Според техничката анализа, ваквите сигнали ја поддржуваат можноста за продолжување на негативниот тренд. Златото останува изложено на дополнителен продажен притисок и на можни нови загуби во краток рок, доколку не успее да се врати над клучните технички нивоа.
Слична слика се забележува и кај валутниот пар EUR/USD, кој исто така ослабе во последното интрадневно тргување. Падот доаѓа во услови на продолжен продажен моментум на краток рок, што ги ограничува шансите за закрепнување во тековниот период.
Еврото во однос на доларот продолжи да се тргува под EMA50, кој делува како динамичен отпор и ја зајакнува негативната техничка перспектива. Во исто време, индикаторите за релативна сила почнаа да покажуваат негативно вкрстување по достигнувањето на високи прекупени нивоа, што укажува на слабеење на куповниот притисок.
Овие технички сигнали ја зголемуваат веројатноста за продолжување на падот и кај EUR/USD, при што пазарот останува под влијание на продавачите во блиска иднина.
-
Банкипред 2 месеци
Стопанска банка АД – Скопје со план за исплата на дивиденда од над 16 милиони евра
-
Бизниспред 2 месециОд полноќ нови цени на горивата
-
Останатопред 1 месец
Почна исплатата на средствата од МојДДВ за првиот квартал од 2026 година
-
Банкипред 2 месециСилк Роуд Банка: Пензиите за април исплатени, достапни преку експозитурите, банкоматите како и електронското банкарство
-
Советипред 2 месеци
УЈП објави видео упатство за е-даночни услуги и потврда на ДЛД-ГДП пријавата
-
Продуктипред 2 месециКБ Прво пензиско друштво: Редовното инвестирање е пат до посигурна финансиска иднина
-
Бизниспред 2 месециДизелот од полноќ поевтинува за 4 денари
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка предлага пониска дивиденда за 2025 година


