Анализи
Граѓаните се задолжени 163 милиони евра на кредитни картички и трошат се помалку
Кредитните картички не им се најомилени на граѓаните во земјава и во континуитет се намалува нивниот долг кон банките по овој основ. Овој интересен феномен го покажуваат статистичките податоци на Народната банка и се случува во услови кога кредитните картички се широко распространети и користени на глобално ниво.
Според официјалната статистика на Централната банка, задолженоста на физичките лица во банките по основ на кредитни картички во ноември 2023 година изнесуваше 10.024 милиони денари (163 милиони евра) и во споредба со декември 2009 година, од кога датираат најстарите податоци, е намалена за речиси 3,7 милиони денари, односно за скоро 60 милиони евра.
Долгот на граѓаните по основ на кредитни картички се намалува во континуитет во изминатите 15 години. До крајот на 2016 година изнесувал над 200 милиони евра, а потоа постојаниот надолен тренд до крајот од минатата година го сведува на рекордно ниско ниво од 163 милиони евра.
Ако се споредат кредитните картички со дозволениот минус како кредитен производ, излегува дека граѓаните многу повеќе сакаат да ја зголемуваат својата финансиска моќ преку дозволен минус на платежната сметка од една или неколку плати отколку преку дозволениот лимит на кредитните картички. Банкарство веќе анализираше дека вкупниот долг на населението по овој основ изнесува околу 113,2 милиони евра и во последните 15 години е речиси двојно зголемен.
Според последните статистички податоци, на долгот на кредитна картичка во ноември 2023 година корисниците плаќале просечна каматна стапка на ниво на банкарски сектор од 11,21%, додека на искористеното дозволено пречекорување плаќале просечна камата од 11,17%. Од почетокот на годинава овие каматни стапки веќе надминаа 14%, што значи дека нема голема разлика во трошокот, односно во цената на овие два кредитни производи. Но, има разлика ако се земе предвид фактот дека кога користат дозволено пречекорување, задолжувањето на кредитна картичка веќе им претставува дополнителен трошок на граѓаните. Исто така, за кредитна картичка банките наплаќаат и годишна членарина, која се движи над 1.000 денари.
Овој податок не им оди во прилог на банките, кои нудат широка палета на кредитни картички, пред се од програмата на Mastercard и Visa. Исто така, кредитните картички им обезбедуваат на граѓаните и дополнителни привилегии и бонуси, како што се разни попусти, кешбек, учество во наградни игри, користење привилегии при патување со авион и слично. Но, овие привилегии најчесто ги овозможуваат и дебитните картички на Mastercard и Visa, така што веќе им се достапни на граѓаните.
И статистичките податоци покажуваат дека доминацијата ја имаат дебитните картички. Според НБРСМ, во земјава се издадени вкупно 1.944.388 платежни картички заклучно со септември 2023 година, од кои 1.067.724 се Visa, a 828.382 се Mastercard. Со платежна функција се вкупно 1.932.331 картичка, од кои дебитни се 1.605.512, а кредитни само 326.819 картички.
Во 2016 година, од кога датираат првите податоци, имало 1.851.200 платежни картички во земјава, од кои 1.443.022 биле дебитни, а 375.654 кредитни. За седум години, бројот на дебитните картички е зголемен за над 150.000, а на кредитните е намален за околу 50.000.
Анализи
Волстрит ја почна неделата во минус, технолошките акции под притисок
Берзанските индекси на Волстрит забележаа пад на почетокот на неделата, предводени од слабеењето на технолошкиот сектор, додека инвеститорите внимателно ги следеа вестите за мировните разговори меѓу САД и Иран што се одржуваат во Швајцарија.
Индексот Dow Jones се намали за 0,29 отсто и затвори на 51.712 поени. S&P 500 загуби 0,37 отсто, спуштајќи се на 7.472 поени, додека Nasdaq падна за 1,32 отсто на 26.166 поени.
Најголем притисок врз пазарот извршија технолошките компании. Акциите на Amazon потонаа за речиси пет отсто, а Meta Platforms изгуби два отсто. Alphabet забележа пад од пет отсто, што е негов најлош дневен резултат во повеќе од една година, поради загриженоста од заминувањето на двајца познати истражувачи во областа на вештачката интелигенција кај конкурентски компании.
Под притисок се најде и SpaceX на Илон Маск, чии акции ослабеа за 16 отсто, бележејќи трет последователен ден на загуби.
Според Лиз Ен Сондерс, главна инвестициска стратегистка во Charles Schwab, интересот на малите инвеститори за секторот на вештачката интелигенција и технологијата останува силен, но се забележува промена во начинот на вложување.
„Не станува збор за намален интерес за технологијата или вештачката интелигенција, туку за промена на инструментите за инвестирање. Сè повеќе инвеститори се насочуваат кон ЕТФ-фондови наместо кон поединечни акции“, изјави Сондерс за CNBC.
Анализи
На Македонската берза почна тргување со три нови државни обврзници вредни 36,7 милиони евра
Македонската берза соопшти дека на официјалниот пазар се примени за тргување три нови емисии на државни обврзници со вкупна вредност од 2,26 милијарди денари, односно околу 36,7 милиони евра.
Станува збор за државни хартии од вредност издадени од Министерството за финансии, кои отсега ќе бидат достапни за тргување на секундарниот пазар преку Македонската берза.
Со вклучувањето на новите обврзници во берзанското тргување, инвеститорите добиваат дополнителни можности за вложување во државни хартии од вредност, додека државата продолжува да го користи домашниот пазар на капитал како еден од инструментите за финансирање.
Повеќе детали за рокот на достасување и условите на трите емисии не се наведени во достапните информации.
Анализи
Нафтата се обидува да закрепне, златото и среброто остануваат под притисок
Цените на суровата нафта бележат благ раст во денешното тргување, откако претходно беа под силен притисок и достигнаа препродадени нивоа, покажува најновата анализа на Economies.com.
Според аналитичарите, растот претставува обид за делумно закрепнување на загубите, поттикнат од подобрување на техничките индикатори. Сепак, пошироката слика останува негативна бидејќи нафтата и натаму се тргува под 50-дневниот експоненцијален подвижен просек (EMA50), што го потврдува краткорочниот надолен тренд.
Во меѓувреме, златото и среброто продолжуваат да се соочуваат со притисок на пазарите. Среброто го продолжува падот во услови на доминантен надолен тренд и засилен продажен притисок, додека техничките индикатори сигнализираат слабеење на позитивниот моментум.
Слична е состојбата и кај златото, кое се движи во нестабилен опсег без да успее да изгради посилен нагорен импулс. Аналитичарите посочуваат дека металот останува под влијание на негативни технички сигнали и продолжува да се тргува под EMA50, што ја одржува веројатноста за натамошен притисок врз цената.
На девизниот пазар, еврото продолжи да слабее во однос на американскиот долар. Валутниот пар EUR/USD падна под нивото на поддршка од 1,1430, што според анализата ја потврдува преовладувачката надолна тенденција. Иако индикаторите покажуваат дека пазарот влегува во препродадена зона, што може да донесе краткорочни корекции, генералниот тренд засега останува во корист на доларот.
-
Банкипред 2 месеци
Стопанска банка АД – Скопје со план за исплата на дивиденда од над 16 милиони евра
-
Бизниспред 1 месецОд полноќ нови цени на горивата
-
Останатопред 1 месец
Почна исплатата на средствата од МојДДВ за првиот квартал од 2026 година
-
Банкипред 2 месециСилк Роуд Банка: Пензиите за април исплатени, достапни преку експозитурите, банкоматите како и електронското банкарство
-
Советипред 2 месеци
УЈП објави видео упатство за е-даночни услуги и потврда на ДЛД-ГДП пријавата
-
Банкипред 2 месециНова финансиска инјекција во НЛБ Леасе & Го Скопје
-
Продуктипред 2 месециКБ Прво пензиско друштво: Редовното инвестирање е пат до посигурна финансиска иднина
-
Бизниспред 1 месецДизелот од полноќ поевтинува за 4 денари


