Не сите пазари нудат ист однос меѓу ризик и принос, а разликите на глобално ниво се значителни.

Според податоци базирани на анализите на Асват Дамодаран од Њујоршки универзитет, премиите на ризик на акции значително варираат меѓу земјите. Овие премии го претставуваат дополнителниот принос што инвеститорите го бараат за да вложуваат во одредена држава, колку е повисока премијата, толку е поголем перципираниот ризик.

Додека стабилните економии имаат премии од околу 4 до 5 проценти, земјите погодени од конфликти или економски колапс бележат нивоа и над 30 проценти, што укажува на големи разлики во довербата на инвеститорите.

Најризични земји во светот

Податоците се однесуваат на јануари 2026 година, со дополнително ажурирање за Турција во февруари.

Најризични се земјите погодени од војни, санкции и економски кризи. Белорусија, Либан, Судан и Венецуела имаат највисоки премии на ризик, односно околу 30,9%.

Во Белорусија, политичката состојба е тензична по спорните избори во 2020 година. Либан се соочува со сериозен институционален и економски колапс, додека во Судан од 2023 година трае граѓанска војна што предизвика хуманитарна криза. Венецуела, пак, веќе со години се соочува со економска нестабилност, особено поради лошото управување со нафтениот сектор.

Во групата со висока премија од околу 19,8% се и Куба, Украина, Сирија и Јемен.

Кои земји се најсигурни за вложување

Меѓу најсигурните пазари за инвестирање се Канада, Германија, Швајцарија, Сингапур, Шведска и Холандија, со премии од околу 4,2%, што ги прави привлечни за инвеститорите.

Соединети Американски Држави имаат нешто повисока премија од околу 4,5%, што делумно се поврзува со политичката поларизација и поголемата нестабилност на пазарите. И покрај тоа, САД остануваат меѓу мал број земји со ризик под 5%.

Во Европа постојат разлики, земјите од југот имаат повисоки премии поради последиците од должничката криза од 2009 година. Шпанија и Португалија се околу 5,8%, Италија околу 6,7%, а Грција достигнува околу 7,1%.

Како инвеститорите пристапуваат кон ризични пазари

Само одредени инвеститори се подготвени да вложуваат во високо ризични пазари. На пример, пензиските фондови имаат ограничена толеранција на ризик, бидејќи управуваат со средства на граѓаните.

Затоа, тие најчесто инвестираат индиректно, преку диверзифицирани фондови, со што го распределуваат ризикот.

И покрај можноста за висок принос, инвеститорите на пазарите во развој најчесто се насочуваат кон земји што покажуваат стабилност, спроведуваат економски реформи и се усогласени со долгорочните глобални трендови.

Извор: Банкар.ме

Парот евро-долар (EUR/USD) бележи ограничени добивки во текот на последните интрадневни тргувања, но и понатаму се соочува со силен надолен притисок, покажува најновата анализа на Economies.com.

И покрај обидите за раст, движењето на курсот се судри со силен отпор на нивото на експоненцијалниот подвижен просек (EMA50), што ја ограничи можноста за позначајно закрепнување. Индикаторите за релативна сила укажуваат дека пазарот претходно бил препродаден, но негативниот моментум и натаму доминира и ја насочува цената надолу.

Дополнително, ситуацијата е усложнета од фактот што краткорочниот растечки тренд сè уште е присутен, при што курсот се движи долж поддржувачка тренд линија. Тоа значи дека евентуалното нагорно движење ќе зависи од јасно и одлучно пробивање на тековните нивоа на отпор.

Во вакви услови, аналитичарите предупредуваат дека без силен пробив, EUR/USD може да остане под притисок и да продолжи со ограничено и нестабилно движење.

Цената на златото забележа остар пад од над 4% за време на европското тргување, повлекувајќи се од двонеделен максимум достигнат претходно во азиската сесија и насочувајќи се кон прва загуба по пет дена раст.

Падот следува по забрзаното прибирање профити од инвеститорите, но и по зајакнувањето на американскиот долар во однос на кошницата светски валути. Индексот на доларот порасна за 0,65%, што дополнително изврши притисок врз цената на благородниот метал.

Цената на златото денеска се намали за 4,3% на 4.554 долари, откако претходно достигна врв од 4.800 долари, највисоко ниво од 19 март.

Пазарите реагираа и на најновите геополитички случувања поврзани со воените активности на САД кон Иран, што ја зголеми неизвесноста кај инвеститорите.

Истовремено, цените на нафтата пораснаа за околу 9%, достигнувајќи највисоки нивоа во последните четири недели, поради стравувањата од нарушување на снабдувањето од регионот на Персискиот Залив, особено поради затворањето на Ормутскиот теснец.

Зголемените цени на нафтата ги засилија очекувањата за можно зголемување на каматните стапки во САД. Според пазарните проценки, веројатноста за зголемување на каматите порасна на 5%, додека шансите тие да останат непроменети се намалија.

Инвеститорите внимателно ги следат и податоците од американскиот пазар на труд, вклучително и неделните барања за надомест за невработеност и извештајот за вработеноста за март.

Аналитичарите оценуваат дека падот на златото доаѓа по неколкудневен раст и дека оптимизмот на пазарите бил претеран, што довело до корекција на цената.

Во меѓувреме, залихите на најголемиот златен ETF фонд, SPDR Gold Trust, се зголемија за 3,72 тони, достигнувајќи вкупно 1.050,99 тони.