Анализи
Граѓаните се задолжени 163 милиони евра на кредитни картички и трошат се помалку
Кредитните картички не им се најомилени на граѓаните во земјава и во континуитет се намалува нивниот долг кон банките по овој основ. Овој интересен феномен го покажуваат статистичките податоци на Народната банка и се случува во услови кога кредитните картички се широко распространети и користени на глобално ниво.
Според официјалната статистика на Централната банка, задолженоста на физичките лица во банките по основ на кредитни картички во ноември 2023 година изнесуваше 10.024 милиони денари (163 милиони евра) и во споредба со декември 2009 година, од кога датираат најстарите податоци, е намалена за речиси 3,7 милиони денари, односно за скоро 60 милиони евра.
Долгот на граѓаните по основ на кредитни картички се намалува во континуитет во изминатите 15 години. До крајот на 2016 година изнесувал над 200 милиони евра, а потоа постојаниот надолен тренд до крајот од минатата година го сведува на рекордно ниско ниво од 163 милиони евра.
Ако се споредат кредитните картички со дозволениот минус како кредитен производ, излегува дека граѓаните многу повеќе сакаат да ја зголемуваат својата финансиска моќ преку дозволен минус на платежната сметка од една или неколку плати отколку преку дозволениот лимит на кредитните картички. Банкарство веќе анализираше дека вкупниот долг на населението по овој основ изнесува околу 113,2 милиони евра и во последните 15 години е речиси двојно зголемен.
Според последните статистички податоци, на долгот на кредитна картичка во ноември 2023 година корисниците плаќале просечна каматна стапка на ниво на банкарски сектор од 11,21%, додека на искористеното дозволено пречекорување плаќале просечна камата од 11,17%. Од почетокот на годинава овие каматни стапки веќе надминаа 14%, што значи дека нема голема разлика во трошокот, односно во цената на овие два кредитни производи. Но, има разлика ако се земе предвид фактот дека кога користат дозволено пречекорување, задолжувањето на кредитна картичка веќе им претставува дополнителен трошок на граѓаните. Исто така, за кредитна картичка банките наплаќаат и годишна членарина, која се движи над 1.000 денари.
Овој податок не им оди во прилог на банките, кои нудат широка палета на кредитни картички, пред се од програмата на Mastercard и Visa. Исто така, кредитните картички им обезбедуваат на граѓаните и дополнителни привилегии и бонуси, како што се разни попусти, кешбек, учество во наградни игри, користење привилегии при патување со авион и слично. Но, овие привилегии најчесто ги овозможуваат и дебитните картички на Mastercard и Visa, така што веќе им се достапни на граѓаните.
И статистичките податоци покажуваат дека доминацијата ја имаат дебитните картички. Според НБРСМ, во земјава се издадени вкупно 1.944.388 платежни картички заклучно со септември 2023 година, од кои 1.067.724 се Visa, a 828.382 се Mastercard. Со платежна функција се вкупно 1.932.331 картичка, од кои дебитни се 1.605.512, а кредитни само 326.819 картички.
Во 2016 година, од кога датираат првите податоци, имало 1.851.200 платежни картички во земјава, од кои 1.443.022 биле дебитни, а 375.654 кредитни. За седум години, бројот на дебитните картички е зголемен за над 150.000, а на кредитните е намален за околу 50.000.
Анализи
Златото повторно во нагорен тренд, клучниот отпор е на 4.100 долари
Цената на златото забележа нов раст во последното тргување, откако доби поддршка околу 50-периодниот експоненцијален подвижен просек и повторно се приближи до важната граница од 4.100 долари.
Според техничката анализа, краткорочниот корективен нагорен тренд и натаму доминира, што му дава позитивен импулс на благородниот метал и ја зголемува можноста за тестирање на повисоки ценовни нивоа.
Сепак, техничките индикатори укажуваат и на зголемен ризик од краткорочна корекција. Индикаторите за релативна сила се наоѓаат во зона на силна прекупеност, што може да го забави понатамошниот раст.
Таквата состојба може да донесе поголема нестабилност или дел од инвеститорите да реализираат добивка пред евентуален нов обид цената убедливо да го пробие отпорот од 4.100 долари.
Доколку златото успее да се задржи над ова ниво, техничката слика би можела дополнително да се подобри и да отвори простор за движење кон повисоки вредности во следниот период.
Извор: Economies.com
Анализи
Нафтата поевтини за околу 5 отсто по сигналите за примирје меѓу Иран и САД
Цените на нафтата нагло се намалија откако Иран сигнализираше дека ќе ги запре нападите доколку Соединетите Американски Држави продолжат со паузата во воените операции, што ги зголеми очекувањата за смирување на тензиите на Блискиот Исток.
Фјучерсите на меѓународната референтна нафта „брент“ за испорака во септември паднаа за околу пет отсто и во еден момент се тргуваа по цена од околу 92 долари за барел. Американската ВТИ нафта исто така загуби околу пет отсто од вредноста и се движеше околу 85 долари за барел. Цените продолжија да се менуваат во текот на тргувањето.
Падот доаѓа по речиси две недели зголемени тензии кои претходно ја турнаа цената на „брент“ кон 100 долари за барел и предизвикаа загриженост за снабдувањето и транспортот на енергенси низ регионот.
Според Ројтерс, висок ирански претставник изјавил дека Техеран е подготвен да ги прекине своите операции сè додека Вашингтон не продолжи со нападите. Иранската позиција била дека на секој напад ќе одговори, но доколку нападите престанат, ќе престанат и иранските операции.
Американската администрација, пак, ја претстави паузата како можност да продолжат дипломатските напори за намалување на тензиите.
Смирувањето на ситуацијата веднаш се одрази врз енергетските пазари, бидејќи инвеститорите проценија дека е намален непосредниот ризик од дополнителни нарушувања во снабдувањето со нафта.
Сепак, неизвесноста околу транспортот останува. Бродскиот сообраќај низ Ормускиот Теснец, една од најважните рути за светската трговија со нафта, сè уште е значително под вообичаеното ниво, а целосното нормализирање би можело да биде постепено.
Пониските цени на нафтата донесоа олеснување и на пошироките финансиски пазари, бидејќи се намалија стравувањата дека поскапувањето на енергенсите дополнително ќе ја поттикне инфлацијата и ќе ги натера централните банки подолго да одржуваат високи каматни стапки.
Извор: CNBC
Анализи
Пад на активноста на Македонската берза, Комерцијална банка со најголем промет
Прометот на Македонската берза во периодот од 20 до 24 јули 2026 година изнесувал 55,9 милиони денари, односно околу 909 илјади евра, што претставува пад од 40,95 проценти во однос на претходната недела.
Во текот на петте трговски дена биле реализирани 223 трансакции, или 145 помалку од претходната седмица, при што биле истргувани вкупно 94.099 акции и обврзници.
Најголем дел од неделниот промет повторно бил остварен со акциите на Комерцијална банка Скопје, со вредност од 27,8 милиони денари. На второто место се најде Алкалоид со промет од 11,7 милиони денари, додека со акциите на Гранит биле истргувани 3,2 милиони денари.
Следуваат Стопанска банка Скопје со промет од 2,1 милиони денари и Макпетрол со 1,6 милиони денари.
Од акциите што ја зголемиле својата вредност, најголем раст забележал Алкалоид, чии акции поскапеле за 1,29 проценти. Акциите на Комерцијална банка пораснале за 0,38 проценти, а на ТТК Банка за 0,08 проценти.
На спротивната страна, најголем пад имале акциите на Стопанска банка Скопје, кои загубиле 1,03 проценти од вредноста. Македонски Телеком забележал пад од еден процент, а акциите на Универзална Инвестициона Банка се намалиле за 0,76 проценти.
Според бројот на истргувани акции, најактивен бил Гранит со 2.160 акции, по што следуваат Стопанска банка Скопје со 1.106 и Комерцијална банка со 1.052 истргувани акции.
Во текот на неделата била реализирана и една блок-трансакција со акции на Реинг Скопје. Во трансакцијата биле истргувани 706 акции по цена од 3.200 денари за акција.
И покрај значителниот пад на вкупниот промет, најголемиот дел од инвеститорската активност останал насочен кон акциите на најликвидните компании на Македонската берза, предводени од Комерцијална банка и Алкалоид.
-
Интервјуапред 2 месециFinSight | Нина Ангеловска Станков: Во политиката аргументот не е крај на разговорот – туку негов почеток
-
Интервјуапред 2 месеци„Ништо случајно“: Нина Ангеловска за бизнисот, животните лекции и патот кој ја обликувал нејзината кариера
-
Интервјуапред 2 месециФиломена Пљакоска Аспровска во FinSight: Дали мобилниот телефон ќе стане нашиот единствен паричник?
-
Банкипред 2 месециНовата Централа на Стопанска банка – прва LEED Gold сертифицирана зграда во земјата
-
Банкипред 2 месециНа музиката ѝ е место и меѓу банкарските шалтери – Young Dadi со ексклузивен popup настап за клиентите на Халкбанк
-
Бизниспред 2 месециОд полноќ нови цени на горивата: Бензините поевтинија, дизелот поскапе
-
Интервјуапред 1 месецДигитализацијата и довербата се двигатели на новото банкарство – Беркан Имери во FinSight
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка ги промовира Visa Business картичките за поефикасно деловно работење



