Анализи
Граѓаните се задолжени 163 милиони евра на кредитни картички и трошат се помалку
Кредитните картички не им се најомилени на граѓаните во земјава и во континуитет се намалува нивниот долг кон банките по овој основ. Овој интересен феномен го покажуваат статистичките податоци на Народната банка и се случува во услови кога кредитните картички се широко распространети и користени на глобално ниво.
Според официјалната статистика на Централната банка, задолженоста на физичките лица во банките по основ на кредитни картички во ноември 2023 година изнесуваше 10.024 милиони денари (163 милиони евра) и во споредба со декември 2009 година, од кога датираат најстарите податоци, е намалена за речиси 3,7 милиони денари, односно за скоро 60 милиони евра.
Долгот на граѓаните по основ на кредитни картички се намалува во континуитет во изминатите 15 години. До крајот на 2016 година изнесувал над 200 милиони евра, а потоа постојаниот надолен тренд до крајот од минатата година го сведува на рекордно ниско ниво од 163 милиони евра.
Ако се споредат кредитните картички со дозволениот минус како кредитен производ, излегува дека граѓаните многу повеќе сакаат да ја зголемуваат својата финансиска моќ преку дозволен минус на платежната сметка од една или неколку плати отколку преку дозволениот лимит на кредитните картички. Банкарство веќе анализираше дека вкупниот долг на населението по овој основ изнесува околу 113,2 милиони евра и во последните 15 години е речиси двојно зголемен.
Според последните статистички податоци, на долгот на кредитна картичка во ноември 2023 година корисниците плаќале просечна каматна стапка на ниво на банкарски сектор од 11,21%, додека на искористеното дозволено пречекорување плаќале просечна камата од 11,17%. Од почетокот на годинава овие каматни стапки веќе надминаа 14%, што значи дека нема голема разлика во трошокот, односно во цената на овие два кредитни производи. Но, има разлика ако се земе предвид фактот дека кога користат дозволено пречекорување, задолжувањето на кредитна картичка веќе им претставува дополнителен трошок на граѓаните. Исто така, за кредитна картичка банките наплаќаат и годишна членарина, која се движи над 1.000 денари.
Овој податок не им оди во прилог на банките, кои нудат широка палета на кредитни картички, пред се од програмата на Mastercard и Visa. Исто така, кредитните картички им обезбедуваат на граѓаните и дополнителни привилегии и бонуси, како што се разни попусти, кешбек, учество во наградни игри, користење привилегии при патување со авион и слично. Но, овие привилегии најчесто ги овозможуваат и дебитните картички на Mastercard и Visa, така што веќе им се достапни на граѓаните.
И статистичките податоци покажуваат дека доминацијата ја имаат дебитните картички. Според НБРСМ, во земјава се издадени вкупно 1.944.388 платежни картички заклучно со септември 2023 година, од кои 1.067.724 се Visa, a 828.382 се Mastercard. Со платежна функција се вкупно 1.932.331 картичка, од кои дебитни се 1.605.512, а кредитни само 326.819 картички.
Во 2016 година, од кога датираат првите податоци, имало 1.851.200 платежни картички во земјава, од кои 1.443.022 биле дебитни, а 375.654 кредитни. За седум години, бројот на дебитните картички е зголемен за над 150.000, а на кредитните е намален за околу 50.000.
Анализи
Снабдувањето со нафта и нафтени деривати во државата е стабилно
Снабдувањето со нафта и нафтени деривати во Македонија е стабилно, без нарушувања во ланецот на дистрибуција, а на пазарот има доволни количини гориво за потребите на граѓаните и бизнисите, изјави премиерот Христијан Мицкоски.
Тој посочи дека државата во моментов не се соочува со предизвици во снабдувањето со дизел, бензини и керозин, при што постои постојана координација со снабдувачите за да се обезбеди непречено функционирање на пазарот.
Според него, цените на горивата во земјава се меѓу пониските во регионот, што резултира со зголемен интерес кај граѓаните од соседните држави, особено во пограничните области.
Дополнително, премиерот нагласи дека Македонија располага со доволни резерви на нафта и деривати, како и со сигурен увоз преку нафтоводот што го поврзува Солунското пристаниште со рафинеријата ОКТА, кој е целосно функционален.
Во однос на глобалните неизвесности, особено поврзани со состојбите на Блискиот Исток, Мицкоски истакна дека ситуацијата внимателно се следи и дека, доколку дојде до промени на пазарот, ќе бидат преземени соодветни мерки и ќе се прилагоди стратегијата за снабдување.
Анализи
Цената на златото се стабилизира по падот, еврото покажува нови позитивни сигнали
Цената на златото забележа пад во текот на последното внатрешно тргување, во рамки на корективно движење со цел повторно градење позитивен моментум и подготовка за можен обид за пробивање на клучното ниво на отпор од 4.800 долари. Поддршка за цената обезбедува експоненцијалниот подвижен просек EMA50, кој помогна да се ограничат загубите и да се задржи стабилноста.
Во исто време, цената го тестира краткорочниот растечки корективен тренд, што дополнително ја нагласува важноста на оваа зона како силна техничка поддршка која може да поттикне нов раст. Индикаторите за релативна сила, пак, покажуваат позитивен пресврт откако достигнаа препродадени нивоа, што ги зголемува шансите за закрепнување и продолжување на нагорниот тренд на краток рок.
Паралелно со тоа, валутниот пар евро-долар (EUR/USD) се соочува со нестабилно тргување во последните движења, додека се обидува да изгради позитивен моментум кој би можел да доведе до пробивање на отпорот на ниво од 1,1790. И тука EMA50 обезбедува динамична поддршка, придонесувајќи за стабилноста на краткорочниот растечки корективен тренд.
Дополнително, индикаторите за релативна сила кај EUR/USD почнуваат да сигнализираат позитивни промени, со појава на рани знаци на „булиш“ дивергенција по достигнување на силно препродадени нивоа, како и почеток на позитивен пресек, што укажува на зголемени изгледи за закрепнување.
Анализи
Инфлацијата во Северна Македонија ќе изнесува 3,6% во 2026 година, покажува анкета на Народна банка
Инфлацијата во Северна Македонија се очекува да достигне просечно ниво од 3,6 проценти во 2026 година, пред да се намали на околу 3 проценти во 2027 година, покажуваат резултатите од анкетата на Народна банка спроведена во март меѓу економските аналитичари.
Според проценките, инфлаторните притисоци во земјата постепено ќе се стабилизираат во наредниот период, што укажува на умерено смирување на ценовните движења по периодот на повисока инфлација.
Анкетата ги одразува очекувањата на економските експерти за движењето на цените во следните две години, при што се предвидува дека инфлацијата ќе остане во контролирани рамки, блиску до среднорочните цели на монетарната политика.
Овие прогнози доаѓаат во услови на глобална економска неизвесност, поврзана со движењата на цените на енергенсите и геополитичките тензии, кои и понатаму претставуваат клучни фактори што влијаат врз инфлацијата.
Очекувањата за постепено намалување на инфлацијата во 2027 година укажуваат дека стабилизацијата на цените би можела да продолжи, доколку не дојде до нови надворешни шокови.
-
Анализипред 2 месециПросечната плата во Македонија близу 47.000 денари – раст од 7,6% на годишно ниво
-
Интервјуапред 2 месециПензиски парадокс: Од минималец до доброволен фонд – новиот модел на младите вработени
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка: Започна исплатата на пензиите за февруари 2026 година
-
Банкипред 1 месецНЛБ Банка со информација за исплатата на паричната помош од социјална, детска и цивилна заштита за февруари 2026 година
-
Продуктипред 1 месецДо 120.000 денари финансиска поддршка од Easy Finance – брзо и со транспарентни услови
-
Банкипред 2 месециЗошто е сменет директорот на Развојната банка и кој е неговиот наследник!?
-
Останатопред 2 месециМакедонските пензионери во странство останаа без покачена пензија
-
Банкипред 2 месециХалкбанк известува: Пензиите за февруари се достапни на пензионерите


