Останато
АЕТМ: Во првите 6 месеци реализирани онлајн трансакции во вредност од 339.8 милиони евра
Согласно најновите објавени податоци за трансакции на места на продажба за е-трговија (со исклучок на трансакциите со електронски пари) на Народната банка на Република Северна Македонија во првата половина од 2024 година вредноста на вкупните трансакции направени кон интернет продавниците од Македонци дома и во странство, како и од иматели на странски картички изнесува 20,899.8 милиони денари или 339.8 милиони евра. При тоа кон македонските е-трговци биле направени онлајн трансакции во вредност од 210.2 милиони евра од домашни и странски иматели на платежни картички. Тоа преставува учество од 61.8% во вредноста на направените вкупни онлајн трансакции. При тоа од македонски иматели на платежни картички кон домашните е-трговци направена е вредност од 11,875.6 милиони денари или 193.1 милиони евра, што преставува учество од 56.8%, од странци направена е вредност од 1.049,7 милиои денари или 17.1 милиони евра односно учество од 5%. Од друга страна Македонците во странство напавиле онлајн трансакции во вредност од 7974.5 милиони денари или 129.7 милиони евра односно 38.2% од вредноста на вкупните трансакции.
Според усогласувањето на извештаите во податоците од доменот на платежната статистика со Законот за платежни услуги и платни системи се известува и за повторливи онлајн транскации (Recurring payments) кои може да се однесуваат за плаќање на сметки или претплати за најразлини услуги. На домашниот пазар кон домашните е-трговци повтроливи трансакции се направени во вредност од 53.7 илјади евра или 0,03% од остварената вредност, додека Македонците во странство направиле повтроливи трансакции во вредност од 6.1 милиони евра или 4,7% од остварената вредност.
Вкупната вредност е остварена со направени 10.3 милиони онлајн трансакции односно просечаната трансакција изнесува 33 евра. Притоа најмала е вредноста на просечната трансакција направена од домашни иматели на платежни картички кон домашни е-трговци и изнесува 30,8 евра, потоа од странски иматели кон домашни е-тровци од 33.3 евра и највискоа од домашни иматели кон странски е-трговци 37.2 евра. При тоа повтроливите трансакции направени кон домашните е-трговци изнесуваат просечно околу 20 евра, додека кон странските е-трговци просечната трансакција изнесува 15.8 евра.
“При анализата на податоците од Народната банка на Република Северна Македонија, мора да објасниме дека тие ја прикажуваат состојбата во е-трговијата во потесна смисла на зборот, односно направените онлајн нарачки кои исто така се и платени онлајн. Меѓутоа мора да се имаат во предвид податоците кои укажуваат дека според навиките и менталитетот Македонците како и другите интернет купувачи од соседните змеји од Западен Балкан се љубители на плаќања во ќеш. Податоците од 2021 година на Global Findeks датабазата покажуваат дека само 43% од Македонците кои поседуваат платежни картички истите и ги употребуваат, додека 47% од направените онлајн нарачки се платени во готовина при достава (Cash on Delivery). Исто така направената анкета во рамки на најновата анализа која ја изработува АЕТМ како Извештај за е-трговијата на Западен Балкан, подржана од НЛБ групацијата на 40 е-трговци од Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Црна Гора, Северна Македонија и Србија покажува дека балканските е-купувачи преферираат ‘Cash on Delivery’. Дури кај 72.5% од балканските е-трговци, доминантен платежен метод е плаќањето во готово при прием на практата. Ова ни покажува дека вредноста на онлајн нарачките е многу повисока ако се земе во обзир е-трговијата во поширока смислам на дефиницијата, а за тоа е потребно прибирање и на овие податоци за ‘cash on delivery’ плаќањата. Дополнително секогаш ја спомнуваме и ширината на прибраните податоци од Народната банка кои ги опфаќаат сите онлајн трансакции направени со платежни картичи, каде може да влезат плаќање на сметки и други услуги онлајн. Она што е новина во известувањето според усогласувањето на содржината, начинот, формата и роковите за доставување и објавување на податоците и информациите за платежна статистика, според Законот за платежни услуги и платни системи е што се одвоени повторливите плаќања кои се однесуваат во главно на претплати/членарини за сервис провајдери како Netflix, Youtube и сл. Работиме и го следиме прогресот и развојот на е-трговијата, а затоа се потребни и релевантни официјални податоци за преземање на соодветни активности и иницијативи за унапредување на климата за македонската е-трговија.” – вели Претседателката на АЕТМ, д-р. Нина Ангеловска Станков.
Од утре поевтинува бензинот, а дизелот поскапува за два денари – РКЕ ги објави новите цени на горивата
Инвестициските фондови со 37,4 милијарди денари средства: Позитивен нето-прилив од речиси 800 милиони денари во септември
Македонија има 677 милијарди денари депозити, 223 милијарди во пензиските фондови и 37,4 милијарди во инвестициските фондови, но зошто берзата останува со слаб промет?
Лагард предупредува: Растот на каматните стапки го забавува економскиот раст во еврозоната, но може да ја намали и инфлацијата
Црна Гора за една година со СЕПА заштеди над 9 милиони евра – меѓународните трансакции поевтини за повеќе од 92%
10% поврат на средства со Mastercard картичките на Стопанска банка секој први во месецот
НЛБ Банка: Исплатени пензиите за август, средствата се достапни веднаш
Интервју | Самоил Крстевски | Сопственик на маркетинг агенција Media Lab Solution
Комерцијална банка вработува Соработник за односи со клиенти (Loan officer) во Секторот за кредитирање на стопанство
АЛТА банка нуди потрошувачки кредит до 1 милион денари со одобрување за 24 часа
Останато
Од утре поевтинува бензинот, а дизелот поскапува за два денари – РКЕ ги објави новите цени на горивата
Од полноќ нови цени на горивата во Македонија. Бензините поевтинуваат за 2,50 денари по литар, додека дизелот и екстра лесното масло за домаќинство поскапуваат за два денари, одлучи Регулаторната комисија за енергетика (РКЕ).
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад донесе нова одлука со која малопродажните цени на нафтените деривати во просек се зголемуваат за 0,49 отсто во однос на претходната одлука од 13 октомври 2026 година.
Новите цени ќе стапат во сила од 20 октомври 2026 година, од 00:01 часот.
Според одлуката на РКЕ, бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и ЕУРОСУПЕР БС-98 поевтинуваат за 2,50 денари по литар, додека ЕУРОДИЗЕЛ и екстра лесното масло за домаќинство поскапуваат за два денари по литар.
Нови цени на горивата од 20 октомври
- ЕУРОСУПЕР БС-95 – 96,00 денари за литар
- ЕУРОСУПЕР БС-98 – 98,00 денари за литар
- ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) – 99,00 денари за литар
- Екстра лесно масло за домаќинство (ЕЛ-1) – 110,50 денари за литар
- Мазут М-1 НС – 53,579 денари за килограм
Цената на мазутот се зголемува за 1,837 денари по килограм.
Зошто бензините поевтинуваат, а дизелот поскапува?
Според податоците на РКЕ, промените во домашните цени се резултат на различните движења на референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар.
Во споредба со претходната пресметка, референтните цени на бензините се намалени во просек за 4,142 отсто, додека кај дизелот е забележано зголемување од 2,966 отсто.
Кај екстра лесното масло зголемувањето изнесува 2,465 отсто, а кај мазутот 4,416 отсто.
Дополнително, курсот на денарот во однос на американскиот долар, кој се користи при пресметувањето на цените, е повисок за 0,1648 отсто во споредба со претходната пресметка.
Во пресметката се применети намален ДДВ и акциза
РКЕ информира дека при утврдувањето на новите цени е применета владината одлука за намалена стапка на данокот на додадена вредност (ДДВ) од 10 отсто за ЕУРОДИЗЕЛ.
Исто така, применето е намалување на акцизата за четири денари по литар кај бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и ЕУРОСУПЕР БС-98, како и кај ЕУРОДИЗЕЛ.
Од Регулаторната комисија нагласуваат дека утврдените цени претставуваат максимални малопродажни цени, што значи дека трговците на големо и мало можат да продаваат горива и по пониски цени.
Останато
Цената на златото над 4.170 долари – инвеститорите очекуваат ФЕД да ги задржи каматните стапки непроменети
Цената на златото продолжи да расте во понеделникот, надминувајќи го нивото од 4.170 долари за унца, откако инвеститорите ги намалија очекувањата за зголемување на каматните стапки од страна на американската централна банка (ФЕД). Растот е поттикнат и од зголемената побарувачка за сигурни инвестиции во услови на неизвесност на глобалните финансиски пазари.
Позитивното движење на цената на благородниот метал следува по изјавите на претседателот на Федералните резерви, Кевин Ворш, кои пазарите ги протолкуваа како сигнал за повнимателен пристап кон монетарната политика.
Говорејќи на годишните состаноци на Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) во Бангкок во петокот, Ворш не даде конкретни насоки за одлуката што ќе биде донесена на претстојниот состанок на ФЕД. Сепак, тој посочи дека инфлацијата, која се покажа повисока од очекувањата, не ја променила неговата проценка за состојбата на американската економија.
Во пресрет на состанокот закажан за 27 и 28 октомври, Федералните резерви влегоа во период на воздржување од јавни изјави за монетарната политика. Според пазарните очекувања, веројатноста каматните стапки да останат непроменети изнесува околу 84 отсто.
Дополнителна поддршка за растот на златото доаѓа од зголемената неизвесност на берзите. Загриженоста околу високите инвестиции во вештачката интелигенција предизвика продажен притисок врз акциите, додека приносите на обврзниците се намалија. Ваквите движења ја зголемија привлечноста на златото како традиционално сигурно прибежиште за капиталот.
Истовремено, ескалацијата на геополитичките тензии на Блискиот Исток и во Источна Европа придонесува за задржување на високите цени на нафтата, додека насилните протести во Франција и во други европски земји дополнително ја зголемуваат неизвесноста на меѓународните пазари.
Во вакви услови, златото останува во фокусот на инвеститорите, кои внимателно ги следат сигналите од ФЕД и глобалните економски и геополитички случувања. Одлуката за американските каматни стапки кон крајот на октомври би можела да има значително влијание врз натамошното движење на цената на благородниот метал.
Останато
Дигитализацијата влегува и на пазарот на капитал: Нов чекор во соработката меѓу регулаторот и Министерството за дигитална трансформација
Дигиталната трансформација на финансискиот сектор во Македонија постепено се проширува надвор од традиционалното банкарство и платежните услуги, опфаќајќи ги и институциите што го регулираат пазарот на капитал.
На 16 октомври 2026 година Комисијата за надзор на пазарот на капитал објави информација за потпишан меморандум за соработка со Министерството за дигитална трансформација.
Овој институционален чекор доаѓа во период на значајни регулаторни промени на домашниот пазар на капитал, по започнувањето на примената на новата законска рамка за финансиски инструменти од 1 октомври 2026 година.
Во својата Годишна програма за работа за 2026 година, регулаторот веќе ја идентификува дигиталната трансформација како еден од стратешките приоритети, со акцент на модернизацијата на информациските системи, интероперабилноста, информатичката безбедност и унапредувањето на дигиталните вештини.
За финансиските институции, дигитализацијата на регулаторните процеси може да има значајно влијание врз административните трошоци, брзината на доставување информации и квалитетот на супервизијата.
Потенцијалните придобивки вклучуваат поефикасно електронско известување, подобра обработка на податоци и полесна комуникација меѓу институциите и учесниците на пазарот.
Сепак, потпишувањето меморандум само по себе не значи дека конкретни нови дигитални услуги веќе се ставени во функција. За оценување на неговите реални ефекти потребно е да се следат идните активности, рокови и конкретни технички решенија.
Во поширок контекст, модернизацијата на пазарот на капитал се надоврзува на промените во банкарството, каде што од 1 март 2026 година започна примената на засилена автентикација на корисниците при извршување одредени електронски платежни трансакции.
За Македонија, следниот предизвик е дигитализацијата да резултира не само со современи институционални системи, туку и со поедноставни, побезбедни и подостапни финансиски услуги за граѓаните и компаниите.
Редакција Банкарство
Од утре поевтинува бензинот, а дизелот поскапува за два денари – РКЕ ги објави новите цени на горивата
Инвестициските фондови со 37,4 милијарди денари средства: Позитивен нето-прилив од речиси 800 милиони денари во септември
Македонија има 677 милијарди денари депозити, 223 милијарди во пензиските фондови и 37,4 милијарди во инвестициските фондови, но зошто берзата останува со слаб промет?
Лагард предупредува: Растот на каматните стапки го забавува економскиот раст во еврозоната, но може да ја намали и инфлацијата
Црна Гора за една година со СЕПА заштеди над 9 милиони евра – меѓународните трансакции поевтини за повеќе од 92%
10% поврат на средства со Mastercard картичките на Стопанска банка секој први во месецот
НЛБ Банка: Исплатени пензиите за август, средствата се достапни веднаш
Интервју | Самоил Крстевски | Сопственик на маркетинг агенција Media Lab Solution
Комерцијална банка вработува Соработник за односи со клиенти (Loan officer) во Секторот за кредитирање на стопанство
АЛТА банка нуди потрошувачки кредит до 1 милион денари со одобрување за 24 часа
-
Банкипред 2 месециНОВО: Комерцијална банка воведе штедење на 25 и на 40 месеци со фиксни каматни стапки
-
Банкипред 2 месеци10% поврат на средства со Mastercard картичките на Стопанска банка секој први во месецот
-
Анализипред 2 месециМакедонија ќе има два система за инстант плаќања: КИБС Инстант и мобилна апликација „Стрела“ преку КИБС и TIPS Clone преку Народната банка
-
Банкипред 2 месециКристина Трпезановска: NLB Smart POS им овозможува на малите бизниси полесен пристап до дигитални плаќања
-
Кариерапред 2 месециНЛБ Групацијата вработува ИТ професионалец – Специјалист за ИТ за независна валидација
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка: Исплатени пензиите за август, средствата се достапни веднаш
-
Банкипред 2 месеци
Стопанска банка денеска ги исплаќа августовските пензии
-
Банкипред 2 месециХалкбанк започна со исплата на августовските пензии
