Банки
Целеска од Народната банка: За декарбонизација се потребни значителни инвестиции, важно е банките да бидат вклучени и отпорни
Банкарскиот систем ќе има важна улога во процесот на преминување на домашната економија кон новиот модел за одржлив раст. Но, климатските промени се исто така и извор на ризици за финансискиот сектор. Активностите на централните банки се главно насочени кон градење отпорност на банкарскиот систем на ризиците поврзани со климатските промени, со што полесно ќе го поддржи преминувањето кон зелена економија, посочи директорката на Дирекцијата за банкарска регулатива и решавање банки, Фросина Целеска, на панел-дискусијата во рамките на Втората конференција на ЕСГ, организирана од Американската стопанска комора (Амчам).
Целеска истакна дека Народната банка во целост го препознава значењето на климатските ризици, а од 2020 година активностите поврзани со климатските промени ги поставува и како стратегиски приоритет. Во изминатиот период се преземени повеќе активности од Народната банка за оваа цел, меѓу кои и членството во Меѓународната мрежа за зелен финансиски систем (глобална мрежа на централни банки и супервизорски органи за споделување на најдобрите практики), понатаму членството во Виенската иницијатива за климатски промени, спроведувањето на Анкетата за климатските промени на сите банки и штедилници во земјата. Други активности се и објавувањето на податоците за т.н. „зелени кредити“, промената кај инструментот задолжителна резерва за банките за поттикнување на „зеленото“ кредитирање и регулаторните барања преку Одлуката за методологијата за управување со кредитниот ризик (со која се воведе обврска за банките да ги вградат ризиците поврзани со климатските промени во управувањето со кредитниот ризик) и Одлуката за објавување податоци и извештаи од страна на банките, поврзана со редовното објавување податоци и информации за изложеноста на ризиците поврзани со климатските промени и ризиците од ЕСГ.

Со усвојувањето на Среднорочниот план за периодот 2023 ‒ 2025 година, Народната банка воспостави сеопфатна, систематична и конзистентна рамка за управување со ризиците од климатските промени низ призмата на централната банка. Планот, меѓу другото, предвидува и активности за промена на супервизорскиот пристап, со постепено вклучување на климатските ризици во оцената на профилот на ризичност на банките, но ја нагласува и важноста на координацијата на активностите во земјата и потребата за соработка со други државни институции и тела. „Спроведувањето на Среднорочниот план ќе придонесе за подобро разбирање на климатските ризици, нивно вградување во анализите на банкарскиот систем и на монетарната политика и градење отпорен банкарски систем којшто ќе може да го поддржи преминувањето на економијата кон зелен и одржлив развој“, заклучува Целеска.
Банки
UniCredit го забрзува преземањето на Commerzbank и цели кон контрола уште на почетокот на 2027 година
Италијанската UniCredit се подготвува да ја преземе контролата врз германската Commerzbank порано од претходно очекуваното, а основното сценарио предвидува тоа да се случи до крајот на февруари 2027 година. Во најповолен случај, промените би можеле да почнат уште во јануари.
UniCredit се подготвува за следната фаза од преземањето на Commerzbank, откако во текот на 2026 година го зголеми својот удел во германската банка на речиси половина од акционерскиот капитал.
Според информации на Financial Times, пренесени од Reuters, извршниот директор на UniCredit, Андреа Орчел, размислува за свикување вонредно собрание на акционери веднаш по добивањето на преостанатите регулаторни одобренија. Целта е да се промени составот на надзорниот одбор и со тоа да се воспостави ефективна контрола врз банката.
Основниот план предвидува контролата да биде воспоставена до крајот на февруари 2027 година, додека во најбрзо сценарио промените би можеле да започнат уште во јануари. Ако процесот биде одложен, следната реална можност би била редовното годишно собрание на Commerzbank во мај.
План за промена на целиот акционерски дел од надзорниот одбор
Надзорниот одбор на Commerzbank има 20 членови, од кои 10 се претставници на акционерите.
UniCredit, според достапните информации, планира да ги замени сите 10 претставници на акционерите, што би ѝ овозможило значително поголемо влијание врз стратегијата и управувањето со германската банка.
Тоа би била клучна пресвртница во процесот што започна во септември 2024 година, кога UniCredit првпат објави значителен удел во Commerzbank.
Во јули 2026 година италијанската банка го зголеми уделот на 47,6%, со што практично се приближи до контролна позиција. Reuters тогаш објави дека, ако се исклучат акциите без право на глас што ги држи самата Commerzbank, гласачкиот удел на UniCredit се приближува до 50%.
Орчел подготвува и промени во раководството
Промените најверојатно нема да запрат само на надзорниот одбор.
Според Reuters, Орчел планира и промена на сегашната извршна директорка на Commerzbank, Бетина Орлоп, како дел од пошироко преструктуирање на банката.
Дополнително, UniCredit се противи на барањето на германската влада да ги задржи своите две места во надзорниот одбор.
Германија и натаму поседува околу 13% од Commerzbank, удел што остана од државната интервенција за време на финансиската криза.
Следува големо реструктуирање
UniCredit планира значително намалување на трошоците и промена на деловната стратегија на Commerzbank.
Според изворите цитирани во оригиналниот извештај, се разгледува намалување на делови од меѓународната мрежа и повлекување од корпоративни пласмани надвор од клучните пазари во Германија и Полска.
Во фокусот треба да остане германскиот сектор на средни компании – таканаречениот Mittelstand, кој е еден од најважните клиентски сегменти на Commerzbank.
Истовремено се очекуваат и значителни намалувања на оперативните трошоци, вклучително и трошоците за консултанти, маркетинг и дел од менаџерските поволности.
Reuters претходно процени дека потенцијалните синергии од интеграцијата би можеле да достигнат околу 1,2 милијарди евра годишно.
Можно укинување на илјадници работни места
Прашањето за работните места останува едно од најчувствителните во Германија.
UniCredit претходно сигнализираше дека во случај на преземање би можеле да бидат укинати околу 7.000 работни места, додека синдикатите предупредуваа на значително поголеми намалувања.
Ова е една од главните причини поради кои германската влада и синдикатите со години се спротивставуваа на преземањето.
Сепак, ставот на Берлин во последните недели стана помалку конфронтациски.
Берлин поставува услови наместо директно да се спротивставува
Германската влада сега инсистира на неколку клучни услови.
Commerzbank треба да го задржи седиштето во Франкфурт, да остане котирана на берзата и да продолжи да го поддржува германскиот Mittelstand. Берлин исто така бара да ги задржи своите две места во надзорниот одбор.
Овој пристап претставува значителна промена во споредба со претходниот период, кога германските власти отворено се противеа на намерите на UniCredit.
Во септември Орчел оствари и директни разговори со германскиот министер за финансии Ларс Клингбајл, што беше прва позначајна директна средба меѓу UniCredit и германската влада околу иднината на Commerzbank.
Еден од најголемите банкарски договори во Европа
Потенцијалната трансакција се проценува на околу 45 милијарди евра.
Доколку процесот биде завршен, тоа би претставувало еден од најголемите прекугранични банкарски договори во Европа по глобалната финансиска криза.
UniCredit и Commerzbank заедно би создале банкарска група со многу посилна позиција во Германија, Италија и Централна и Источна Европа.
Во исто време, договорот би бил уште еден доказ за забрзаната консолидација на европскиот банкарски сектор, каде големите банки сè почесто бараат раст преку прекугранични спојувања и преземања.
UniCredit засега сè уште ги очекува конечните одобренија од Европската централна банка, Европската комисија и полскиот финансиски регулатор пред формално да може да ја преземе контролата.
Ниту UniCredit ниту Commerzbank не ги коментираа последните информации.
Извори: Reuters, Financial Times
Банки
Mastercard на INFINTECH 2026: Патот кон ЕУ ги зголемува стандардите за сајбер отпорност на банките во регионот
Како што Црна Гора и земјите од регионот напредуваат на патот кон членство во Европската унија, прашањето за дигиталната оперативна отпорност на финансискиот сектор станува сè поважно.
Пред банките се поставуваат нови европски стандарди и барања кои подразбираат посилно управување со сајбер ризиците, поефикасно реагирање на инциденти и поголема контрола врз ризиците што произлегуваат од соработката со надворешни партнери и трети страни.
Овие теми ќе бидат во фокусот на учеството на Mastercard на конференцијата INFINTECH 2026, која ќе се одржи на 8 и 9 октомври во Porto Montenegro и ќе собере претставници од финансискиот и технолошкиот сектор.
Од реактивна кон проактивна сајбер заштита
На конференцијата ќе учествува Александру Андрееску, директор за развој на бизнисот за Cybersecurity решенија во Mastercard.
Тој ќе зборува за тоа како разузнавачките податоци за сајбер закани можат да им помогнат на банките да преминат од реактивен модел на заштита кон проактивно управување со ризиците.
Според Mastercard, финансиските институции денес имаат пристап до алатки кои ги користат и големи глобални финансиски институции и влади, а кои овозможуваат порано идентификување на потенцијални закани и подобра проценка на ризиците.
Recorded Future како дел од сајбер стратегијата на Mastercard
По преземањето на компанијата Recorded Future во 2024 година, Mastercard ги интегрираше напредните податоци за сајбер закани во своите услуги за сајбер безбедност.
Овие податоци сега се користат и во решенијата за дигитален идентитет, безбедносните системи и проценката на ризикот на трансакциите во реално време.
Со тоа компанијата дополнително ги зајакна своите капацитети за откривање и спречување на сајбер закани во финансискиот сектор.
ЕУ интеграциите носат повисоки барања за банките
„ЕУ интеграции и финансиските институции на Балканот“ и „Отпорност“ се две од централните теми на INFINTECH 2026.
Конференцијата се одржува во период кога финансиските институции во регионот се подготвуваат за сè повисоки стандарди во областа на дигиталната безбедност и оперативната отпорност.
Приближувањето кон европската регулаторна рамка значи дека банките ќе мора да посветуваат уште поголемо внимание на управувањето со ИКТ ризиците, сајбер инцидентите, континуитетот на работењето и ризиците поврзани со надворешни добавувачи на технологија.
Повеќе од 400 претставници од финансискиот и технолошкиот сектор
INFINTECH 2026 треба да собере повеќе од 400 носители на одлуки од банкарството, регулаторните институции, финтек секторот, телекомуникациите и технолошките компании.
Меѓу најавените говорници се Мараш Дукај, министер за јавна администрација на Црна Гора, Андраш Шебок, заменик извршен директор на OTP Group, Изабела Фреј, извршна директорка на George Labs, и Јулија Старокожева, директорка за информатичка технологија во Raiffeisen Bank Украина.
На конференцијата ќе учествуваат и други претставници на финансиски институции, телекомуникациски оператори и технолошки компании.
Конференцијата INFINTECH 2026 ја организира црногорската технолошка компанија Logate.
Извор: Bankar.me / INFINTECH 2026
Банки
10% бонус поени и плаќање до 6 рати со кредитните картички на Халкбанк во Kidly
Халкбанк АД Скопје нуди поволност за корисниците на своите кредитни картички при купување во Kidly.
Со плаќање со кредитна картичка на Халкбанк во Kidly, клиентите можат да добијат 10% бонус поени, како и можност за плаќање на купувањето до 6 рати.
Понудата е наменета за купувања на производи за најмалите, а преку комбинацијата на бонус поени и плаќање на рати, банката им овозможува на клиентите дополнителна флексибилност при плаќањето.
Од Халкбанк ја промовираат поволноста како уште една причина повеќе за купување во Kidly, во рамки на програмата за бонус поени поврзана со користењето на кредитните картички.

За корисниците тоа значи можност дел од вредноста на купувањето да ја добијат назад преку бонус поени, додека трошокот можат да го распределат на повеќе месечни рати.
Извор: Халкбанк АД Скопје
-
Банкипред 2 месециПремиум дебитната картичка на Стопанска банка овозможува пристап до над 1.800 аеродромски деловни зони
-
Кариерапред 2 месециНародната банка вработува седум лица: Плати до 91.385 денари
-
Кариерапред 2 месециНЛБ Групацијата вработува специјалист за Управување со ризици/финансии
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во Централна кооперативна банка АД Скопје
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка ја исплати паричната помош за корисниците на социјална, детска и цивилна заштита
-
Банкипред 1 месецНОВО: Комерцијална банка воведе штедење на 25 и на 40 месеци со фиксни каматни стапки
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во Централна кооперативна банка АД Скопје
-
Банкипред 4 недели10% поврат на средства со Mastercard картичките на Стопанска банка секој први во месецот





