Банки
Седница на Советот на Народната банка ‒ Девизните резерви на историски максимум, макроекономската слика во рамките на очекувањата
Советот на Народната банка, на редовната седница одржана на 27 февруари 2025 година, ги разгледа последните макроекономски показатели, како и информациите за управувањето со девизните резерви во последниот квартал на 2024 година.
Според Информацијата за најновите макроекономски показатели, меѓународните организации очекуваат стабилизација на глобалниот економски раст во периодот 2024 – 2026 година, со врамнотежени краткорочни ризици, но надолни среднорочни ризици поврзани главно со трговската неизвесност и геополитичките тензии. Макроекономската состојба кај нас е во согласност со октомвриските проекции, со годишен раст на БДП од 3% во третиот квартал од 2024 година и показатели за продолжен раст во четвртиот квартал. Просечната годишна стапка на инфлација во 2024 година изнесува 3,5% и целосно е во согласност со последните проекции на Народната банка. Сепак, неизвесноста во однос на идната динамика на инфлацијата и натаму постои, а е поврзана со цените на примарните производи поради геополитичките и климатските фактори, како и поради одредени фактори од домашен карактер коишто можат да влијаат на агрегатната побарувачка. Во декември 2024 година, вкупните депозити и кредити пораснаа над очекувањата, со годишен раст од 11,4% и 11,2%, соодветно. Анкетните податоци укажуваат на олеснување на кредитните услови и зголемена побарувачка на кредити.
Според Извештајот за управувањето со девизните резерви, на крајот на декември 2024, девизните резерви на земјава достигнаа историски максимум од 5.029 милиони евра, со повеќе од 60% вложени во хартии од вредност, главно државни обврзници од еврозоната.
Сигурноста и ликвидноста во управувањето со девизните резерви се обезбедуваа преку пласмани во финансиски инструменти со висок кредитен рејтинг коишто овозможуваат брза достапност до ликвидни средства, а балансираниот приод во инвестирањето придонесе за остварување поволни финансиски резултати.
На седницата, Советот ги разгледа и ги усвои Финансиските извештаи на Народната банка и Годишната сметка за 2024 година, коишто беа предмет на ревизија на независно друштво за ревизија. Според мислењето на независниот ревизор, Финансиските извештаи ја прикажуваат објективно финансиската состојба на Народната банка, како и резултатите од работењето и паричните текови, во согласност со меѓународните стандарди за финансиско известување. Во согласност со заложбите за обезбедување транспарентност во работењето, Финансиските извештаи на Народната банка се објавуваат во „Службен весник на Република Северна Македонија“, како и на интернет-страницата на Народната банка.
На Седницата на Советот беа разгледани и други точки поврзани со редовното работење на Народната банка.
Банки
Лагард размислува за предвремено заминување од ЕЦБ!?
Претседателката на Европската централна банка (ЕЦБ), Кристин Лагард, ја разгледува можноста да ја напушти функцијата пред истекот на нејзиниот мандат во октомври 2027 година, со цел да овозможи сегашниот француски претседател Емануел Макрон да има влијание во изборот на нејзиниот наследник, објави „Фајненшл тајмс“.
Според наводите, Лагард сè уште нема донесено конечна одлука за датумот на евентуалното заминување, но постои интерес клучна улога во изборот на новиот претседател на ЕЦБ да имаат Макрон и германскиот канцелар Фридрих Мерц.
Стравувањата дека крајната десница би можела да победи на француските претседателски избори во 2027 година дополнително ја засилуваат неизвесноста околу процесот.
Од ЕЦБ официјално соопштија дека не е донесена никаква одлука, нагласувајќи дека Лагард е целосно фокусирана на својата мисија и тековните обврски.
Реакцијата на пазарите засега е умерена, приносите на обврзниците и курсот на еврото останаа речиси непроменети, што укажува дека инвеститорите не очекуваат ваквиот развој да донесе значителни промени во монетарната политика.
Банки
МБА – од 1 март 2026 година започнува примена на засилена автентикација при електронски плаќања
Македонската банкарска асоцијација ја информира јавноста дека согласно Законот за платежни услуги и платни системи, со кој во националното законодавство е транспонирана Директивата (ЕУ) 2015/2366 за платежни услуги на внатрешниот пазар (PSD2), од 1 март 2026 година започнува примената на засилена автентикација на корисниците (Strong Customer Authentication – SCA) при извршување одредени платежни трансакции.
Засилената автентикација ќе се применува кај платежни трансакции иницирани на далечина, и тоа:
- плаќања со платежни картички при електронска трговија, како и
- кредитни трансфери иницирани преку интернет-банкарство или мобилни апликации на банките.
Воведувањето на засилената автентикација има за цел подигнување на нивото на безбедност на електронските плаќања, намалување на ризикот од неовластени трансакции и подобра заштита на корисниците на платежни услуги, при што електронските и дигиталните плаќања ќе продолжат да се извршуваат непречено, со дополнителен безбедносен чекор.
Засилената автентикација се заснова на користење на најмалку два од следните три меѓусебно независни елементи:
- Елемент на знаење – нешто што го знае корисникот (на пример лозинка или ПИН),
- Елемент на поседување – нешто што го поседува корисникот (на пример мобилен уред, токен или платежна картичка),
- Елемент на својство – нешто што е својствено за корисникот (биометриски податоци, како отпечаток од прст или препознавање лице).
Во таа насока, досегашните начини на потврда на трансакции, како што се еднократни кодови доставени преку СМС или електронска пошта, кои се користат во рамки на постојните 3-D Secure решенија, ќе бидат заменети или надградени со посовремени и побезбедни механизми, во согласност со барањата на засилената автентикација.
Секоја банка, согласно законската рамка и сопствените технички и организациски можности, самостојно ќе го дефинира моделот на засилена автентикација, односно комбинацијата на елементи што ќе ги применува, поради што начинот на автентикација и корисничкото искуство може да се разликуваат од банка до банка.
Во рамки на процесот на воведување на засилената автентикација, банките ќе пристапат кон информирање и едукација на своите клиенти за применуваните решенија, постапките за автентикација и практичните чекори при извршување на платежни трансакции, преку сопствените комуникациски канали.
Примената на засилената автентикација претставува значаен чекор во усогласувањето на платниот систем со европската регулаторна рамка, придонесувајќи кон зголемена сигурност, доверба и заштита на корисниците при користење на современите електронски платежни услуги.
Македонската банкарска асоцијација, заедно со банките-членки, останува посветена на унапредување на безбедноста и стабилноста на платниот промет, како и на поддршка на процесите на дигитализација и модернизација на платежните услуги.
Банки
Прокредит банка со нова, модерна и едноставна мобилна апликација
ПроКредит Банка ја унапредува дигиталната понуда со нова мобилна апликација, која овозможува едноставно, брзо и безбедно управување со личните финансии директно од паметниот телефон.
Новата апликација им овозможува на корисниците целосна контрола врз сметките, заштедите и платежните картички, со 24/7 пристап и без дополнителни провизии. Посебен акцент е ставен на Flex Save штедната сметка, со можност за пренос и повлекување средства со само еден клик, без пенали.

Преку апликацијата, клиентите можат за неколку минути да плаќаат комунални услуги и да вршат домашни плаќања, како и да имаат целосен увид во трансакциите, салдата и лимитите на картичките.
Меѓу клучните функционалности се:
- Преглед на состојба на сите Ваши сметки;
- Историја на сите трансакции;
- Блокада/деблокада на картичка;
- Промена на лимит за плаќања со Вашата картичка;
- Плаќања во земјата;
- Пренос и повлекување од Вашата онлјан штедна сметка FlexSave;
- Креирање на листа за налогопримачи.

Мобилната апликација на ПроКредит Банка е достапна за преземање на App Store и Google Play, овозможувајќи им на клиентите модерно, брзо и сигурно банкарско искуство, секогаш и насекаде.
-
Продуктипред 2 месециХалки картичка за деца – прва платежна картичка за деца на македонскиот пазар
-
Интервјуапред 2 месециFinSight со Слободан Трендафилов (ССМ): Што ако минималната плата не се зголеми до Нова година?
-
Интервјуапред 2 месециСлавески за FinSight: Пониски провизии и повеќе бесплатни услуги за граѓаните од следната година
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка ја трансформира својата продажна мрежа подготвувајќи ја за иднината – во 2025 обновени осум експозитури на Банката
-
Продуктипред 1 месецАЛТА Банка со нов потрошувачки кредит со најповолни услови на македонскиот пазар
-
Банкипред 2 месециГувернерот Славески: Во 2026 година се очекува забрзување на економскиот раст, со зачувување на ценовната и на стабилноста на девизниот курс
-
Банкипред 2 месециАЛТА Банка со предвремена исплата на пензии
-
Банкипред 2 месециГолема празнична кампања на НЛБ Банка проследена со донација




