Connect with us

Анализи

ИНФЛАЦИЈАТА ВО САД: Пад на цените или само привремен потег? Како трговската војна и политичкиот притисок врз ФЕД ќе го обликуваат економскиот пејзаж

Објавено

на

Последните податоци за индексот на потрошувачки цени (CPI) во САД покажуваат намалување од 3,1% на 2,8%, што е значителен показател за намалување на инфлацијата. Овој тренд на намалување на индексот на потрошувачки цени (CPI) е дополнително поткрепен со падот на базичната инфлација, која, исто така, бележи намалување во исто време. Таквите промени создаваат дилема во економската анализа: Дали ова претставува сигнал за стабилизација на инфлацијата и можност за продолжување на забавување на растот на цените или се работи само за краткотраен ефект кој може да биде променлив и нестабилен во периодот што следи?

Можни причини за падот на инфлацијата

Еден од најголемите фактори што довеле до падот на инфлацијата во САД може да се поврзе со слабеењето на цените на енергенсите, кои во последните месеци пораснаа со огромни брзини, но сега започнуваат да се стабилизираат и солидно да се намалуваат. Исто така, можеби има благ период на стабилизација на цените на храна и други основни потреби, што позитивно влијае на индексот на потрошувачки цени. Сепак, ако се погледне повнимателно, падот на инфлацијата може да биде и одраз на краткорочни фактори, како што се временски осцилации или привремени промени во понудата и побарувачката.

Дали ова е сигнал за забавување на инфлацијата или краткотраен ефект?

Иако податоците за инфлацијата покажуваат намалување, економистите остануваат внимателни и подготвени за можни повторни ценовни шокови. Има неколку клучни фактори што може да го променат трендот на инфлацијата:

  • Промени во цените на нафтата и енергетските ресурси: Нараснувањето на цените на нафтата или на глобалните енергетски ресурси може повторно да ја зголеми инфлацијата.
  • Продолжување на проблемите со синџирите на снабдување: Ваквите проблеми, ако не се решат во целост, можат да доведат до повторно зголемување на цените.

Затоа, падот на инфлацијата може да се смета за сигнал на краткотраен ефект, кој можеби ќе продолжи во периодот што следи, но не е гаранција дека трендот ќе биде траен.

Влијанието на трговската војна со Кина

Трговската војна помеѓу САД и Кина, како и напнатоста во глобалната трговија, може да има сериозни последици за инфлацијата во САД. Ако трговските бариери продолжат да се зголемуваат, тоа може да ги зголеми трошоците на увозот, што повторно ќе ја подгрее инфлацијата. Кина, како еден од најголемите трговски партнери на САД, игра клучна улога во глобалните синџири на снабдување, па секоја нестабилност во трговијата ќе ја почувствуваат цените на производите во САД. Можеби ќе има ефекти и на трошоците на работната сила, ако цената на увозните суровини и компоненти продолжи да расте.

Како ќе влијае американскиот претседател и ФЕД?

Американскиот претседател, со оглед на значењето на инфлацијата на политичката сцена, веројатно ќе изврши притисок на Федералните резерви да ги намалат каматните стапки и да започнат со квантитативно олеснување (QE) за да ја стимулираат економијата и да ја одржат ниска инфлацијата. Ова, пак, може да создаде притисок на ФЕД да ги намали каматните стапки за да ги поддржи бизнисите и потрошувачите во услови на трговска неизвесност.

ФЕД, сепак, ќе мора да биде внимателен со одлуките за квантитативно олеснување (QE), бидејќи долгорочниот ефект на таквите политики може да го зголеми кредитирањето и ризикот од „финансиски балон“, особено во насока на глобалната економска нестабилност. Влијанието од политичкиот притисок ќе зависи од вкупниот економски контекст и процената на ФЕД за долгорочните економски трендови.

Заклучок

Иако краткорочните податоци за инфлацијата изгледаат поволно, не може да се донесе брза пресуда за целосно забавување на инфлацијата. Влијанието од трговската војна со Кина и политичките притисоци врз ФЕД ќе бидат клучни фактори кои ќе влијаат на идните економски одлуки и ќе ја обликуваат политиката за инфлација во САД, но истовремено ќе го обликуваат и глобалниот економски тек!

Анализи

Намален промет на Македонска берза, со промени кај најтргуваните акции

Објавено

на

Податоците од неделниот извештај и месечниот билтен на Македонска берза покажуваат намалена активност на пазарот, но и раст кај дел од најтргуваните акции.

Во периодот од 20 до 24 април 2026 година, вкупниот промет изнесуваше 48,2 милиони денари, што е за 12,16% помалку во споредба со претходната недела. Тргувањето се реализираше преку 255 трансакции, при што беа истргувани 19.641 акции и обврзници.

Најтргувана акција беше Комерцијална банка со промет од 16,9 милиони денари, по што следуваат Алкалоид со 8,85 милиони денари и Универзална Инвестициона банка со 7,82 милиони денари. Македонски Телеком оствари промет од 3,45 милиони денари, а Стопанска банка 3,18 милиони денари.

Во однос на ценовните движења, раст забележаа акциите на:
  • Македонски Телеком Скопје (+5%),
  • Комерцијална банка Скопје (+3,77%),
  • Алкалоид Скопје (+2,86%),
  • Макпетрол Скопје (+1,36%).
Пад на вредноста имаа акциите на:
  • Македонијатурист Скопје (-6,36%),
  • НЛБ Банка Скопје (-3,51%),
  • Реплек Скопје (-0,62%).

Според бројот на истргувани акции, најактивна беше акцијата на Македонски Телеком со 6.916 акции, следена од Стопанска банка со 1.308 акции и Универзална Инвестициона банка со 1.117 акции.

Податоците од месечниот билтен за март 2026 година покажуваат дека пазарната капитализација изнесува 353.226.529.467 денари, со месечна промена од -1,91%. Вкупниот промет во март достигна 480.192.549 денари, што претставува месечен пад од 46,51%, додека бројот на трансакции изнесува 1.549, со раст од 5,37%.

Индексот МБИ10 на 31 март 2026 година изнесува 9.908,68 поени, со месечна промена од -2,32% и промена од 1,45% во однос на крајот на 2025 година.

Структурата на прометот покажува дека 71,43% се реализирани на официјалниот пазар, 27,92% преку блок трансакции, додека редовниот пазар учествува со 0,64%.

Податоците покажуваат намалување на вкупниот промет на неделно и месечно ниво, при истовремени ценовни промени кај дел од најтргуваните акции.

Продолжи со читање

Анализи

Буџетскиот дефицит во еврозоната се намалува, но јавниот долг останува предизвик

Објавено

на

Фискалната состојба во Европа влегува во 2025 година со благо подобрување кај буџетскиот дефицит, но со продолжен раст на јавниот долг, покажуваат најновите податоци на Евростат.

Според објавата, дефицитот на општата држава во еврозоната е намален од 3,0% на 2,9% од бруто домашниот производ, додека на ниво на Европската унија останува непроменет на 3,1%.

Сепак, позитивните поместувања главно завршуваат тука.

Во исто време, односот на јавниот долг кон БДП продолжува да расте – во еврозоната од 87,0% на 87,8%, а во ЕУ од 80,7% на 81,7%.

Оваа комбинација – намалување на дефицитот со истовремен раст на долгот – укажува дека европските економии и понатаму се обидуваат да најдат рамнотежа меѓу фискалната дисциплина и потребата од јавна потрошувачка.

Во пракса, тоа значи дека владите сè уште трошат повеќе отколку што успеваат да надоместат преку економски раст или приходи, иако со нешто побавно темпо од претходно.

Зад просечните бројки се кријат значајни разлики меѓу земјите членки. Најзадолжени економии остануваат Грција, Италија и Франција, додека земји како Естонија и Луксембург задржуваат значително пониски нивоа на долг.

Овие разлики покажуваат дека фискалните предизвици не се рамномерно распределени, што укажува дека идните правила на Европската унија ќе треба да овозможат поголема флексибилност.

Во поширока слика, европската економија бележи умерен раст. Бруто домашниот производ на еврозоната во 2025 година пораснал за околу 1,5%, со скромен раст на вработеноста.

Ова сугерира дека стабилизацијата на јавните финансии повеќе се постигнува преку контрола на трошоците отколку преку силен економски замав, што дополнително го отежнува брзото намалување на долгот.

Пораката за носителите на одлуки е јасна: дефицитот се стабилизира, но јавниот долг останува клучен предизвик. Во наредниот период, фокусот ќе биде на комбинирање на фискална дисциплина со мерки за поттикнување на економскиот раст, бидејќи без посилна економија, намалувањето на долгот ќе остане ограничено.

Продолжи со читање

Анализи

„Goldman Sachs“ повторно ја зголеми прогнозата за цената на нафтата

Објавено

на

Инвестициската банка „Goldman Sachs“ повторно ја ревидираше својата прогноза за цените на нафтата, при што очекува во последниот квартал од 2026 година цената на нафтата од типот „брент“ да достигне просек од 90 долари за барел, додека американската „WTI“ да изнесува околу 83 долари за барел.

Во моментов, цените се значително повисоки – „Брент“ се движи над 106 долари за барел, а „WTI“ околу 95 долари, што е резултат на застојот во преговорите меѓу САД и Иран и неизвесноста околу обновувањето на снабдувањето.

Аналитичарите на банката предупредуваат дека економските ризици се поголеми отколку што покажуваат основните прогнози, поради високите цени на дериватите, ризиците од недостиг и големиот шок во понудата.

Според нивните проценки, ваквиот притисок веќе влијае врз побарувачката, која би можела да опадне за околу 1,7 милиони барели дневно во тековниот квартал, а и понатаму да се намалува во 2026 година. Дополнително, се предупредува дека доколку прекинот во снабдувањето продолжи, може да биде потребно уште поголемо намалување на побарувачката.

Во меѓувреме, други аналитичари посочуваат дека ограничената понуда на глобалниот пазар ја зголемува цената на нафтата и дополнително ја притиска побарувачката. Според нив, резервите можат краткорочно да го ублажат недостигот, но доколку кризата продолжи, ќе биде неизбежен пад на потрошувачката поради високите цени.

Клучен фактор за растот на цените останува намаленото производство на Блискиот Исток, кое според проценките достигнува милионски барели дневно изгубено производство, што дополнително го стега глобалниот пазар на нафта.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange