Анализи
ИНФЛАЦИЈАТА ВО САД: Пад на цените или само привремен потег? Како трговската војна и политичкиот притисок врз ФЕД ќе го обликуваат економскиот пејзаж
Последните податоци за индексот на потрошувачки цени (CPI) во САД покажуваат намалување од 3,1% на 2,8%, што е значителен показател за намалување на инфлацијата. Овој тренд на намалување на индексот на потрошувачки цени (CPI) е дополнително поткрепен со падот на базичната инфлација, која, исто така, бележи намалување во исто време. Таквите промени создаваат дилема во економската анализа: Дали ова претставува сигнал за стабилизација на инфлацијата и можност за продолжување на забавување на растот на цените или се работи само за краткотраен ефект кој може да биде променлив и нестабилен во периодот што следи?
Можни причини за падот на инфлацијата
Еден од најголемите фактори што довеле до падот на инфлацијата во САД може да се поврзе со слабеењето на цените на енергенсите, кои во последните месеци пораснаа со огромни брзини, но сега започнуваат да се стабилизираат и солидно да се намалуваат. Исто така, можеби има благ период на стабилизација на цените на храна и други основни потреби, што позитивно влијае на индексот на потрошувачки цени. Сепак, ако се погледне повнимателно, падот на инфлацијата може да биде и одраз на краткорочни фактори, како што се временски осцилации или привремени промени во понудата и побарувачката.
Дали ова е сигнал за забавување на инфлацијата или краткотраен ефект?
Иако податоците за инфлацијата покажуваат намалување, економистите остануваат внимателни и подготвени за можни повторни ценовни шокови. Има неколку клучни фактори што може да го променат трендот на инфлацијата:
- Промени во цените на нафтата и енергетските ресурси: Нараснувањето на цените на нафтата или на глобалните енергетски ресурси може повторно да ја зголеми инфлацијата.
- Продолжување на проблемите со синџирите на снабдување: Ваквите проблеми, ако не се решат во целост, можат да доведат до повторно зголемување на цените.
Затоа, падот на инфлацијата може да се смета за сигнал на краткотраен ефект, кој можеби ќе продолжи во периодот што следи, но не е гаранција дека трендот ќе биде траен.
Влијанието на трговската војна со Кина
Трговската војна помеѓу САД и Кина, како и напнатоста во глобалната трговија, може да има сериозни последици за инфлацијата во САД. Ако трговските бариери продолжат да се зголемуваат, тоа може да ги зголеми трошоците на увозот, што повторно ќе ја подгрее инфлацијата. Кина, како еден од најголемите трговски партнери на САД, игра клучна улога во глобалните синџири на снабдување, па секоја нестабилност во трговијата ќе ја почувствуваат цените на производите во САД. Можеби ќе има ефекти и на трошоците на работната сила, ако цената на увозните суровини и компоненти продолжи да расте.
Како ќе влијае американскиот претседател и ФЕД?
Американскиот претседател, со оглед на значењето на инфлацијата на политичката сцена, веројатно ќе изврши притисок на Федералните резерви да ги намалат каматните стапки и да започнат со квантитативно олеснување (QE) за да ја стимулираат економијата и да ја одржат ниска инфлацијата. Ова, пак, може да создаде притисок на ФЕД да ги намали каматните стапки за да ги поддржи бизнисите и потрошувачите во услови на трговска неизвесност.
ФЕД, сепак, ќе мора да биде внимателен со одлуките за квантитативно олеснување (QE), бидејќи долгорочниот ефект на таквите политики може да го зголеми кредитирањето и ризикот од „финансиски балон“, особено во насока на глобалната економска нестабилност. Влијанието од политичкиот притисок ќе зависи од вкупниот економски контекст и процената на ФЕД за долгорочните економски трендови.
Заклучок
Иако краткорочните податоци за инфлацијата изгледаат поволно, не може да се донесе брза пресуда за целосно забавување на инфлацијата. Влијанието од трговската војна со Кина и политичките притисоци врз ФЕД ќе бидат клучни фактори кои ќе влијаат на идните економски одлуки и ќе ја обликуваат политиката за инфлација во САД, но истовремено ќе го обликуваат и глобалниот економски тек!
Анализи
Еврото пред втор месечен пад по ред, инвеститорите повторно се вртат кон доларот
Еврото повторно ослабе во однос на американскиот долар во европското тргување во вторникот, прекинувајќи ја тридневната серија на закрепнување и повторно приближувајќи се до најниското ниво во последните 13 месеци.
Единствената европска валута е на пат да забележи втор последователен месечен пад, бидејќи инвеститорите и понатаму му даваат предност на американскиот долар како посигурна инвестициска и резервна валута на девизниот пазар.
Курсот EUR/USD се намали за 0,25 отсто, на 1,1395 долари, од почетното ниво од 1,1422 долари. Во текот на денот еврото достигна највисоко ниво од 1,1426 долари.
Во понеделникот еврото зајакна за 0,35 отсто во однос на доларот, што беше трет последователен дневен раст, како дел од закрепнувањето од 13-месечниот минимум од 1,1325 долари.
Покрај купувањето од пониски нивоа, еврото доби поддршка и од договорот меѓу САД и Иран за запирање на непријателствата и продолжување на техничките преговори во рамки на претходно договорената 60-дневна рамка.
Сепак, на месечно ниво, еврото во јуни е во минус од 2,3 отсто во однос на американскиот долар и останува на пат да го заврши месецот со втор последователен пад.
Притисокот врз европската валута се поврзува со силната побарувачка за доларот по поостриот тон на Федералните резерви на САД, како и со зголемената побарувачка за доларот како сигурно засолниште во услови на геополитички тензии околу Иран.
Во фокусот на инвеститорите денеска е извештајот за инфлацијата во Германија за јуни, кој може да даде важни сигнали за идните потези на Европската централна банка. Податоците ќе бидат внимателно следени бидејќи можат да влијаат врз очекувањата дали ЕЦБ ќе се одлучи за ново зголемување на каматните стапки до крајот на годината.
Според пазарните проценки, во моментов постои околу 30 отсто веројатност за зголемување на каматите од 25 базични поени на јулскиот состанок на ЕЦБ. Истовремено, дел од извештаите укажуваат дека централната банка би можела да паузира со дополнително затегнување на монетарната политика доколку цените на енергенсите останат блиску до сегашните нивоа.
Ако германската инфлација биде пониска од очекувањата, можноста за ново зголемување на каматите во еврозоната оваа година би можела дополнително да се намали. Тоа би создало нов притисок врз еврото во однос на доларот и останатите водечки светски валути.
Засега, девизните пазари остануваат под силно влијание на американската монетарна политика, геополитичките ризици и очекувањата за идните чекори на ЕЦБ. Во такво окружување, еврото тешко успева да изгради постабилно закрепнување.
Анализи
Трамп им се закани на продавачите на гориво: Веднаш намалете ги цените или ќе имате големи проблеми
Американскиот претседател Доналд Трамп ги предупреди продавачите на гориво во САД веднаш да ги намалат цените, порачувајќи дека во спротивно ќе се соочат со „големи проблеми“.
„Продавачите на гориво мора да ги намалат цените, ВЕДНАШ“, напиша Трамп на својата социјална мрежа Truth Social.
Тој додаде дека нема да дозволи „надувување на цените“, кое, како што наведе, е незаконско, и ги повика продавачите да почнат да се насочуваат кон цена од околу 2,5 долари за галон, односно за 3,785 литри гориво.
Изјавата доаѓа откако Трамп минатата недела соопшти дека му наложил на Министерството за правда да ги испита нафтените компании, бидејќи, според него, не ги намалиле малопродажните цени на горивото во согласност со падот на цените на суровата нафта. Тој ги обвини компаниите дека им наплаќаат премногу на потрошувачите.
Цените на нафтата годинава се зголемија по ескалацијата на конфликтот меѓу САД, Израел и Иран. Вашингтон и Тел Авив кон крајот на февруари започнаа напади врз Иран, по што Техеран одговори со напади врз Израел и земји од Персискиот Залив во кои се наоѓаат американски бази.
Високите цени на горивото предизвикаа загриженост кај американските потрошувачи, додека Трамп и Републиканската партија настојуваат да ги задржат тесните мнозинства во Конгресот на меѓуизборите во ноември.
Меѓуизборите во САД, кои се одржуваат на половина од претседателскиот мандат, традиционално се сметаат за тест за актуелниот претседател. Често партијата што ја контролира Белата куќа на овие избори губи дел од својата моќ во Конгресот.
Дипломатските контакти меѓу Вашингтон и Техеран за смирување на конфликтот неодамна придонесоа за делумно олеснување на малопродажните цени на горивото за американските граѓани.
Сепак, притисокот врз нафтените компании и продавачите на гориво продолжува. Со последната порака, Трамп јасно стави до знаење дека Белата куќа очекува побрзо намалување на цените на бензинските пумпи и дека високите трошоци за гориво остануваат едно од најчувствителните економски и политички прашања во САД.
Анализи
Волстрит во плус: Индексите пораснаа, Alphabet добитник на денот
Американските берзи во понеделникот забележаа раст, додека инвеститорите ја проценуваа паузата во непријателствата меѓу САД и Иран, во нестабилна сесија со која започна скратената трговска недела.
Индексот Dow Jones Industrial Average беше во плус за 360 поени, односно 0,7 отсто, движејќи се кон рекордно затворање. Поширокиот индекс S&P 500 порасна за 1,1 отсто, додека технолошкиот Nasdaq Composite се тргуваше за околу два отсто повисоко.
Alphabet беше меѓу најголемите добитници на денот, со раст од повеќе од четири отсто, на првиот ден од тргувањето како член на Dow Jones. Акциите на Comcast, пак, пораснаа за шест отсто, откако компанијата соопшти дека ќе ги издвои своите медиумски и технолошки бизниси во две јавно тргувани компании. Раздвојувањето се очекува да биде завршено за околу една година.
Позитивно се движеше и секторот на полупроводници. VanEck Semiconductor ETF (SMH) зајакна за повеќе од три отсто, откако претходно бележеше пад од 3,1 отсто. Акциите на Astera Labs, KLA и Applied Materials пораснаа за повеќе од 11 отсто поединечно, предводејќи го закрепнувањето во секторот.
Овие движења доаѓаат во период кога Волстрит ја започнува скратената трговска недела, бидејќи американската берза во петок ќе биде затворена поради Денот на независноста.
„Можно е да има нешто послаба ликвидност поради скратената трговска недела и празникот, па може да се видат поголеми поместувања од очекуваното“, изјави за CNBC Џо Тигај, портфолио менаџер во Equity Armor Investments.
Тој додаде дека се ближи и крајот на кварталот, што може да предизвика таканаречено „улепшување“ на портфолијата, бидејќи советниците сакаат позициите што ги прикажуваат во кварталните извештаи да изгледаат попривлечно за клиентите. Според него, многу од големите компании годинава веќе оствариле силни добивки, па инвеститорите имаат интерес да ги задржат тие позиции.
На пазарното расположение влијаеше и договорот меѓу САД и Иран од неделата за запирање на непријателствата и овозможување слободен премин на комерцијалните бродови низ Ормускиот Теснец. Договорот следуваше по викенд на воени размени, кои се закануваа да ги нарушат разговорите за смирување на конфликтот.
Американски официјален претставник за CNBC изјави дека техничките разговори треба да продолжат во сите области опфатени со Меморандумот за разбирање, додавајќи дека двете страни засега ќе се повлечат, а пловилата ќе можат слободно да се движат.
САД во текот на викендот нападнаа ирански воени цели, како одговор на иранските напади во Ормускиот Теснец. Американскиот претседател Доналд Трамп потоа упати нови закани кон Иран, наведувајќи на Truth Social дека американски авиони нападнале ирански складишта за ракети и дронови, како и крајбрежни радарски локации, поради, како што напиша, повторно кршење на договорот за прекин на огнот.
И покрај геополитичката неизвесност, инвеститорите на почетокот на неделата покажаа поголем апетит за ризик, особено во технолошкиот и полупроводничкиот сектор, што им помогна на главните берзански индекси да завршат во зелена зона.
-
Бизниспред 2 месециОд полноќ нови цени на горивата
-
Останатопред 2 месеци
Почна исплатата на средствата од МојДДВ за првиот квартал од 2026 година
-
Советипред 2 месеци
УЈП објави видео упатство за е-даночни услуги и потврда на ДЛД-ГДП пријавата
-
Продуктипред 2 месециКБ Прво пензиско друштво: Редовното инвестирање е пат до посигурна финансиска иднина
-
Бизниспред 2 месециДизелот од полноќ поевтинува за 4 денари
-
Бизниспред 2 месеци„МЕПСО“ ја обжали одлуката во спорот со „Енергоинвест“, уверени се во победа на арбитражa
-
Банкипред 2 месециХалкбанк со кредитна линија за поддршка и развој на одржлива земјоделска активност во соработка со Европскиот фонд за Југоисточна Европа (ЕФСЕ)
-
Останатопред 2 месеци
УЈП испрати над 860.000 даночни пријави, граѓаните имаат рок до 31 мај за потврда


