Connect with us
no baners

Банки

Вицегувернерката Нацевска: Визијата за платните системи ја наоѓаме во европската практика

Објавено

на

„Примената на новите иновативни технолошки решенија во плаќањата веќе подолго време е присутна во светот, а со пандемијата зеде уште поголем замав. Во Европската Унија таа беше дополнително поттикната со поставувањето на единствениот европски пазар. Со нашата определба за членство во ЕУ, визијата за модернизација на плаќањата и нивно поефикасно извршување во земјата, а понатаму, и полесно приклучување кон европскиот пазар, ја согледавме преку транспонирањето на европските регулативи и директиви во домашното законодавство, односно со донесувањето на новиот Закон за платежни услуги и платни системи, како и поголем број (26) подзаконски акти за негова практична имплементација“, објаснува вицегувернерката Емилија Нацевска во гостувањето во емисијата „Агенда 35“ на МТВ.

Вицегувернерката посочува дека една од новините коишто ги предвидува Законот е тоа што овозможува, покрај банките, плаќањата да ги вршат нови даватели на платежни услуги, коишто ќе бидат насочени кон давање платежни услуги за компаниите и за граѓаните. Светската практика покажува дека тие главно се од доменот на финтек-секторот, односно ги користат најновите технолошки достигнувања за да им овозможат полесни, побрзи и поефикасни платежни услуги на граѓаните и на компаниите. Поголемата конкуренција, пак, ќе ги поттикне и банките да ги унапредат сопствените решенија за извршување на плаќањата и да ја подобрат понудата на пазарот, што секако ќе влијае за намалување на трошоците, како и за зголемување и подобрување на услугите од оваа област.

Осврнувајќи се на другите погодности коишто ги нуди Законот за платежни услуги и платни системи, вицегувернерката Нацевска ја истакна заштитата на потрошувачите којашто ќе се постигне преку транспарентноста. Со Законот за платежни услуги и платни системи се воведува обврска за банките и за давателите на платежни услуги да склучат рамковен договор со корисниците на услугите, а пред тоа, корисниците ќе треба да се информираат за надоместоците на платежните услуги. Рамковниот договор ќе биде пропишан во една стандардизирана форма, на прегледен и јасен начин, со сите информации врзани за правата и обврските на корисниците. Давателот на платежни услуги ќе има обврска редовно да доставува извештаи за наплатените надоместоци. Исто така, за најрепрезентативните, односно најчесто користените платежни услуги, банките и другите даватели на платежни услуги ќе бидат обврзани да доставуваат податоци до Народната банка, коишто на споредбена основа, за секој давател поединечно, ќе бидат објавувани на интернет-страницата на Народната банка. На тој начин се обезбедуваат брзи и лесно достапни информации за корисниците на платежните услуги, при изборот на давателот на конкретната платежна услуга.

Од аспект на погодностите, со Законот за платежни услуги и платни системи се воведува и сметка со основни функции, која овозможува неограничен број трансакции на внесување и повлекување готовина и плаќања со дебитна картичка, како и најмалку пет плаќања кон други корисници во истата банка и одржување на сметката, за месечен надоместок до 1% од просекот од последните исплатени 12 просечни плати во земјава (31 денар согласно последните податоци). Ранливите категории население нема да плаќаат надоместок за оваа сметка. Граѓаните можат да ја користат сметката со основни функции само во рамките на своите расположливи средства, односно не можат да навлегуваат во т.н. минусно салдо, коешто имаат навика да го користат. Оттаму, за да ја отворат сметката со основни функции граѓаните треба да ги регулираат своите обврски кон банката, користејќи ги другите кредитни производи на банките, а во доменот на плаќањата, една од можностите е користењето на кредитните платежни картички.

Банки

МИПС успешно го помина првиот тест: Македонија чекор поблиску до модерни платежни услуги – ISO 20022

Објавено

на

Во текот на јули 2026 година, Народната банка, заедно со банките и останатите учесници во МИПС, успешно го спроведе првиот циклус тестирање на новото системско решение, при што беше потврдена неговата функционалност и подготвеноста за продолжување на следните фази од примената. Во рамките на тестирањето беа успешно обработени најголемиот дел од платежните пораки предвидени со проектот, согласно со стандардот ISO 20022.

По завршувањето на првиот циклус на тестирањето, во Народната банка се одржа работен состанок со учесниците во МИПС, на кој беа презентирани резултатите од досегашните активности, беа разгледани прашањата коишто се појавија во текот на тестирањето и беа усогласени наредните чекори за успешно спроведување на проектот.

Како што истакна Биљана Доновска-Гечева, директорка на Дирекцијата за платни системи во Народната банка, во наредниот период ќе продолжат активностите за финализирање на тестирањата и подготовка за воведување на новото системско решение во редовна употреба.

Воведувањето на стандардот ISO 20022 претставува значаен чекор во модернизацијата на националната платежна инфраструктура. Новиот стандард ќе овозможи размена на поквалитетни и побогати податоци во платниот промет, поефикасна автоматска обработка на плаќањата, поедноставно спроведување на контролите и поголема усогласеност со стандардите и практиките на Европската централна банка и европските платни системи. Со тоа ќе се создадат услови за поефикасни, посигурни и помодерни платежни услуги, во согласност со европските трендови и обврските во процесот на европската интеграција.

Проектот финансиран од Европската Унија „Зајакнување на капацитетот на Народната банка во областа на екстерните статистики, платежната статистика и платните системи“, покрај воведувањето на стандардот ISO 20022 во МИПС, опфаќа и воспоставување склад на податоци за потребите на екстерните статистики, со што дополнително се зајакнуваат институционалните капацитети на Народната банка во овие две значајни области.

Продолжи со читање

Банки

Нов тримесечен рок за акционерите на „Аддико банка“ по успешната понуда на Рајфајзен

Објавено

на

По успешното завршување на доброволната јавна понуда на „Рајфајзен банк интернешнл“ (РБИ) за преземање на „Аддико банка“, отворен е дополнителен тримесечен рок во кој акционерите можат да ја прифатат понудата на австриската банкарска групација.

Според документацијата на Австриската комисија за преземања, дополнителниот рок започнал на 3 август и ќе трае до 3 ноември 2026 година, до 17 часот по виенско време.

Оваа можност важи и за акционерите кои претходно ја прифатиле конкурентската понуда на Нова љубљанска банка (НЛБ), која не го исполнила минималниот услов за успешност. Тие во дополнителниот рок можат преку својата депозитна банка да преминат на понудата на РБИ.

До истекот на основниот рок, понудата на РБИ била прифатена за 10.831.435 акции, односно за 56,16 проценти од акциите на „Аддико банка“ опфатени со понудата. Со тоа бил надминат минималниот праг од повеќе од 55 проценти, кој РБИ го поставил како услов за успешност.

Конкурентската понуда на НЛБ била прифатена за 6.087.353 акции, што претставува 31,22 проценти од вкупно издадените акции. Овој резултат бил под потребниот праг од 50 проценти плус една акција, поради што понудата на НЛБ нема да биде реализирана, ниту за неа ќе биде отворен дополнителен рок.

Иако РБИ обезбеди мнозинска поддршка од акционерите, преземањето сè уште не е формално завршено. Понудата останува условена со исполнување на преостанатите услови наведени во документацијата, а крајниот рок за нивно исполнување е 14 мај 2027 година.

Дополнителниот тримесечен период му овозможува на РБИ дополнително да го зголеми својот сопственички удел во „Аддико банка“ пред конечното завршување на постапката.

Продолжи со читање

Банки

Напредува модернизацијата на Македонскиот интербанкарски платен систем со поддршка од Европската Унија

Објавено

на

Во текот на јули 2026 година, Народната банка, заедно со банките и останатите учесници во МИПС, успешно го спроведе првиот циклус тестирање на новото системско решение, при што беше потврдена неговата функционалност и подготвеноста за продолжување на следните фази од примената. Во рамките на тестирањето беа успешно обработени најголемиот дел од платежните пораки предвидени со проектот, согласно со стандардот ISO 20022.

По завршувањето на првиот циклус на тестирањето, во Народната банка се одржа работен состанок со учесниците во МИПС, на кој беа презентирани резултатите од досегашните активности, беа разгледани прашањата коишто се појавија во текот на тестирањето и беа усогласени наредните чекори за успешно спроведување на проектот.

Како што истакна Биљана Доновска-Гечева, директорка на Дирекцијата за платни системи во Народната банка, во наредниот период ќе продолжат активностите за финализирање на тестирањата и подготовка за воведување на новото системско решение во редовна употреба.

Воведувањето на стандардот ISO 20022 претставува значаен чекор во модернизацијата на националната платежна инфраструктура. Новиот стандард ќе овозможи размена на поквалитетни и побогати податоци во платниот промет, поефикасна автоматска обработка на плаќањата, поедноставно спроведување на контролите и поголема усогласеност со стандардите и практиките на Европската централна банка и европските платни системи. Со тоа ќе се создадат услови за поефикасни, посигурни и помодерни платежни услуги, во согласност со европските трендови и обврските во процесот на европската интеграција.

Проектот финансиран од Европската Унија „Зајакнување на капацитетот на Народната банка во областа на екстерните статистики, платежната статистика и платните системи“, покрај воведувањето на стандардот ISO 20022 во МИПС, опфаќа и воспоставување склад на податоци за потребите на екстерните статистики, со што дополнително се зајакнуваат институционалните капацитети на Народната банка во овие две значајни области.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange