Банки
Вицегувернерката Нацевска на конференција на ЦЕФ/НБМ/ММФ: Рамката на раководење и транспарентноста се клучни за одржувањето на кредибилитетот на централните банки
Вицегувернерката на Народната банка, Емилија Нацевска, учествуваше на регионалната конференција на високо ниво на којашто зедоа учество извршни и неизвршни членови на органите на раководење на централните банки на Југоисточна Европа. На конференцијата се зборуваше за клучните предизвици во раководењето, управувањето со ризиците и транспарентноста на централните банки, во денешното окружување подложно на брзи промени. Конференцијата во организација на Центарот за извонредност во финансиите (ЦЕФ), Народната банка на Молдавија (НБМ) и Меѓународниот монетарен фонд (ММФ), се одржа во Кишињев, Молдавија.
Во својата дискусија пред членовите на управните органи на централните банки од регионот, вицегувернерката Нацевска се осврна на улогата и структурата на главните одлучувачки тела на Народната банка − Советот и Извршниот одбор. Таа истакна дека Советот на Народната банка, составен од извршни и неизвршни членови, е највисокиот орган на управување, во чијашто надлежност се стратегиските одлуки и политиките на Народната банка, како и следењето на нивното спроведување. Кај Извршниот одбор, воспоставен со измените во Законот за Народната банка од април оваа година, се применува колегијален начин на донесување на оперативните одлуки со кои се спроведуваат политиките донесени од Советот. На тој начин е обезбедено раководење и управување во Народната банка коешто соодветствува со практиките на централните банки на развиените економии, со јасно разграничени надлежности на двете тела и поизбалансирано донесување на оперативните одлуки од страна на извршните членови, преку примена на високо ниво на експертиза и професионалност. Истовремено, составот на Советот обезбедува поширока перспектива и следење на работењето, со што и натаму се зајакнува кредибилитетот на институцијата во носењето и спроведувањето на политиките.
Во текот на дискусиите на Конференцијата беше нагласена и потребата за соодветна транспарентност во работењето на централните банки, при што беше презентирано и искуството на Народната банка со примената на Кодексот на транспарентност на ММФ. Во рамките на дискусијата за транспарентноста, се истакна значењето на навремената информираност на јавноста и достапноста до податоците и информациите потребни за носење одлуки, но и за отчет во работењето на Народната банка.
На Конференцијата се заклучи дека за да се справат со големиот број предизвици коишто доаѓаат од сложеното глобално окружување, централните банки треба постојано да работат на усовршување на рамките за раководење, обезбедувајќи баланс во одлучувањето и високо ниво на транспарентност и отчетност, што е клучно за одржувањето на довербата на јавноста.
Банки
Славески: Mожна e корекција на основната каматна стапка ако има натамошни инфлациски притисоци
„Доколку има натамошни притисоци врз ценовното ниво, ќе реагираме со корекција на каматните стапки нагоре, но конечната одлука ќе зависи од расположливите податоци за инфлацијата и за нејзините движења во наредниот период“, порача гувернерот на Народната банка, Трајко Славески, во гостување во поткастот „Каде се парите“ со Горан Теменугов.
Тој нагласи дека Народната банка внимателно ги следи инфлациските движења коишто, по период на дезинфлација, повторно бележат забрзување во март и април, под влијание на надворешни фактори, пред сè на растот на цените на енергентите.
Славески појасни дека претходно економијата била блиску до стабилизирање на инфлацијата на ниво од околу 2,5%, но дека последните геополитички случувања придонесле за промена на трендот и за зголемена неизвесност кај ценовните движења.
Тој истакна дека монетарната политика мора да биде внимателна и балансирана, бидејќи пребрзото затегнување може да предизвика забавување на економскиот раст, додека задоцнетата реакција може да доведе до вградување повисоки инфлациски очекувања.
Гувернерот додаде дека основната каматна стапка е главниот инструмент во одржувањето на ценовната стабилност, но дека Народната банка располага и со други инструменти, вклучително и макропрудентни мерки за зачувување на финансиската стабилност.
Народната банка и во иднина внимателно ќе ги следи економските показатели и ќе носи одлуки врз основа на поширок збир податоци за инфлацијата и за економските движења, при што во фокусот и натаму ќе биде одржувањето на ценовната стабилност на среден рок.
Банки
Добивката на УНИ Банка намалена за 61 отсто во првиот квартал
УНИ Банка во првиот квартал од годинава остварила нето-добивка од 56,6 милиони денари, што претставува пад од 61 отсто во споредба со истиот период лани, објави SeeNews повикувајќи се на финансиските резултати на Банката.
Според објавените податоци, добивката на Банката во периодот јануари – март изнесувала околу 915 илјади евра.
Во кратката објава не се наведуваат дополнителни детали за причините за намалувањето на профитот, но резултатите покажуваат значително послаб финансиски резултат во однос на првиот квартал минатата година.
Анализи
Монетарни движења во април: Пад на депозитите, но силен раст на кредитите
Во април 2026 година паричната маса забележа месечен пад од 1,3%, главно како резултат на намалувањето на краткорочните депозити, покажуваат најновите податоци на Народната банка.
Вкупните депозити на месечно ниво се намалени за 1,4%, при што падот е концентриран кај корпоративниот сектор, додека депозитите на домаќинствата продолжиле да растат. На годишно ниво, депозитите бележат зголемување од 9,3%.
Во истиот период, вкупните кредити се зголемени за 1% на месечно и за 13,3% на годишно ниво, што укажува на континуирана кредитна активност кај компаниите и домаќинствата.
Кредитирањето на корпоративниот сектор бележи годишен раст од 15%, додека кредитите на домаќинствата се зголемени за 11,9%. Кај граѓаните, најизразен раст и понатаму имаат потрошувачките и станбените кредити. Потрошувачките кредити во април пораснале за 1,2% на месечно и 11,2% на годишно ниво, додека станбените кредити бележат раст од 1,3% месечно и 16,2% на годишна основа.
Од Народната банка посочуваат дека депозитите на домаќинствата во април се зголемени за 1,6% на месечно ниво и за 10,5% на годишно ниво, поттикнати од растот на депозитните пари и краткорочните депозити во странска валута.
Податоците упатуваат на комбинирани движења во монетарниот сектор – умерено забавување на депозитната динамика во корпоративниот сегмент, при истовремено засилена кредитна активност и стабилен раст кај населението.
-
Кариерапред 2 месециАна Митреска и Игор Величковски предложени за нови вицегувернери на Народната банка
-
Банкипред 2 месециСтопанска банка АД – Скопје од утре започнува со исплата на пензиите за месец март
-
Продуктипред 1 месецИуте Македонија носи европски здравствен стандард – за првпат во земјава се воведува второ медицинско мислење
-
Интервјуапред 2 месециИнтервју | Гоце Новачевски | Портфолио менаџер, КБ Инвест АД Скопје
-
Банкипред 2 месециАЛТА Банка го продолжи промотивниот период до 30 јуни 2026 година за најповолниот потрошувачки кредит на македонскиот пазар
-
Останатопред 1 месецУправата за јавни приходи донесе стратешки документ со цел подобрување на усогласеноста
-
Анализипред 2 месециРеалната нето плата во Северна Македонија порасна за 4,9% во јануари
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во Шпаркасе Банка АД Скопје: Отворена позиција за работа со мали и средни претпријатија


