Банки
Вицегувернерката Нацевска на конференција на ЦЕФ/НБМ/ММФ: Рамката на раководење и транспарентноста се клучни за одржувањето на кредибилитетот на централните банки
Вицегувернерката на Народната банка, Емилија Нацевска, учествуваше на регионалната конференција на високо ниво на којашто зедоа учество извршни и неизвршни членови на органите на раководење на централните банки на Југоисточна Европа. На конференцијата се зборуваше за клучните предизвици во раководењето, управувањето со ризиците и транспарентноста на централните банки, во денешното окружување подложно на брзи промени. Конференцијата во организација на Центарот за извонредност во финансиите (ЦЕФ), Народната банка на Молдавија (НБМ) и Меѓународниот монетарен фонд (ММФ), се одржа во Кишињев, Молдавија.
Во својата дискусија пред членовите на управните органи на централните банки од регионот, вицегувернерката Нацевска се осврна на улогата и структурата на главните одлучувачки тела на Народната банка − Советот и Извршниот одбор. Таа истакна дека Советот на Народната банка, составен од извршни и неизвршни членови, е највисокиот орган на управување, во чијашто надлежност се стратегиските одлуки и политиките на Народната банка, како и следењето на нивното спроведување. Кај Извршниот одбор, воспоставен со измените во Законот за Народната банка од април оваа година, се применува колегијален начин на донесување на оперативните одлуки со кои се спроведуваат политиките донесени од Советот. На тој начин е обезбедено раководење и управување во Народната банка коешто соодветствува со практиките на централните банки на развиените економии, со јасно разграничени надлежности на двете тела и поизбалансирано донесување на оперативните одлуки од страна на извршните членови, преку примена на високо ниво на експертиза и професионалност. Истовремено, составот на Советот обезбедува поширока перспектива и следење на работењето, со што и натаму се зајакнува кредибилитетот на институцијата во носењето и спроведувањето на политиките.
Во текот на дискусиите на Конференцијата беше нагласена и потребата за соодветна транспарентност во работењето на централните банки, при што беше презентирано и искуството на Народната банка со примената на Кодексот на транспарентност на ММФ. Во рамките на дискусијата за транспарентноста, се истакна значењето на навремената информираност на јавноста и достапноста до податоците и информациите потребни за носење одлуки, но и за отчет во работењето на Народната банка.
На Конференцијата се заклучи дека за да се справат со големиот број предизвици коишто доаѓаат од сложеното глобално окружување, централните банки треба постојано да работат на усовршување на рамките за раководење, обезбедувајќи баланс во одлучувањето и високо ниво на транспарентност и отчетност, што е клучно за одржувањето на довербата на јавноста.
Банки
ЕЦБ ја отвори јавната анкета за новиот изглед на евро-банкнотите
Европската централна банка ја повика јавноста да учествува во изборот на новиот изглед на евро-банкнотите, во рамките на процесот за нивен редизајн.
ЕЦБ претстави десет предлог-дизајни, изработени според две теми – „Европска култура“ и „Реки и птици“. Граѓаните можат да ги разгледаат понудените решенија и да го дадат своето мислење преку јавната анкета.
Резултатите од анкетата ќе бидат земени предвид при изборот на конечниот дизајн на новата серија евро-банкноти.
Анкетата ќе биде отворена до 21 септември 2026 година, а повеќе информации се достапни на официјалната интернет-страница на Европската централна банка.
Банки
АЛТА банка ги намали надоместоците за СЕПА-трансфери до крајот на 2026 година
АЛТА банка АД Битола воведе промотивни надоместоци за приливни и одливни кредитни трансфери преку СЕПА, кои ќе важат до 31 декември 2026 година.
За домашните правни лица, надоместокот за приливен СЕПА-трансфер е намален на фиксни 180 денари, без оглед на износот на трансакцијата. За одливните трансфери е утврден фиксен надоместок од 250 денари.
Кај правните лица нерезиденти, приливниот трансфер преку СЕПА ќе се наплатува три евра, додека надоместокот за одливен трансфер е намален на пет евра.
Физичките лица резиденти нема да плаќаат надоместок за приливни СЕПА-трансфери. За одливните трансфери, надоместокот изнесува 250 денари за хартиени налози, а 200 денари за трансакции извршени преку електронско или мобилно банкарство.
Приливните СЕПА-трансфери се без надоместок и за странските физички лица со девизни сметки или штедни влогови во банката. За одливните трансфери тие ќе плаќаат пет евра за хартиен налог, односно четири евра преку електронско или мобилно банкарство.
Од банката информираат дека измените се дел од промотивната тарифа со која се намалуваат трошоците за прекугранични плаќања во евра за физичките и правните лица.
Банки
МИПС успешно го помина првиот тест: Македонија чекор поблиску до модерни платежни услуги – ISO 20022
Во текот на јули 2026 година, Народната банка, заедно со банките и останатите учесници во МИПС, успешно го спроведе првиот циклус тестирање на новото системско решение, при што беше потврдена неговата функционалност и подготвеноста за продолжување на следните фази од примената. Во рамките на тестирањето беа успешно обработени најголемиот дел од платежните пораки предвидени со проектот, согласно со стандардот ISO 20022.
По завршувањето на првиот циклус на тестирањето, во Народната банка се одржа работен состанок со учесниците во МИПС, на кој беа презентирани резултатите од досегашните активности, беа разгледани прашањата коишто се појавија во текот на тестирањето и беа усогласени наредните чекори за успешно спроведување на проектот.
Како што истакна Биљана Доновска-Гечева, директорка на Дирекцијата за платни системи во Народната банка, во наредниот период ќе продолжат активностите за финализирање на тестирањата и подготовка за воведување на новото системско решение во редовна употреба.
Воведувањето на стандардот ISO 20022 претставува значаен чекор во модернизацијата на националната платежна инфраструктура. Новиот стандард ќе овозможи размена на поквалитетни и побогати податоци во платниот промет, поефикасна автоматска обработка на плаќањата, поедноставно спроведување на контролите и поголема усогласеност со стандардите и практиките на Европската централна банка и европските платни системи. Со тоа ќе се создадат услови за поефикасни, посигурни и помодерни платежни услуги, во согласност со европските трендови и обврските во процесот на европската интеграција.
Проектот финансиран од Европската Унија „Зајакнување на капацитетот на Народната банка во областа на екстерните статистики, платежната статистика и платните системи“, покрај воведувањето на стандардот ISO 20022 во МИПС, опфаќа и воспоставување склад на податоци за потребите на екстерните статистики, со што дополнително се зајакнуваат институционалните капацитети на Народната банка во овие две значајни области.
-
Интервјуапред 2 месециФиломена Пљакоска Аспровска во FinSight: Дали мобилниот телефон ќе стане нашиот единствен паричник?
-
Бизниспред 2 месециОд полноќ нови цени на горивата: Бензините поевтинија, дизелот поскапе
-
Интервјуапред 2 месециДигитализацијата и довербата се двигатели на новото банкарство – Беркан Имери во FinSight
-
Продуктипред 4 неделиИднината на банкарството е во доброто корисничко искуство
-
Банкипред 2 месециХалкбанк отвори повик за летна пракса за студенти и млади
-
Криптовалутипред 2 месециБиткоинот се врати кон 64.000 долари, ликвидирани над 320 милиони долари во кратки позиции за само 15 минути
-
Бизниспред 2 месециФинансиските друштва пред нови правила: Кредитите ќе се исплаќаат само на трансакциска сметка
-
Банкипред 2 месециХалкбанк носи пристап до Истанбулската берза и до нови можности за раст на капиталот

