Connect with us

Анализи

И македонските банки ќе мора да овозможат инстант плаќања

Објавено

на

Македонските банки ќе мора да дозволат инстант плаќања за граѓаните и компаниите кои ќе се извршуваат во многу кратко време од околу 10 секунди. Тоа значи дека парите од сметката на плаќачот ќе легнат на сметката на примачот за не подолго време од 10 секунди. Ова претставува своевидна револуција во светот на платежните трансакции затоа што примачот веднаш ќе може да располага со парите и да врши натамошни трансфери доколку му се потребни.

Но, инстант плаќањата ќе може да се вршат само во домашниот платен промет, а не и во меѓународниот затоа што тука основна пречка е Законот за девизно работење кој не дозволува граѓаните од земјава туку така да префрлаат пари во странство. Инаку, и во земјите од Европската унија сите банки и платежни институции од 1 јануари следната година ќе мора да извршуваат инстант плаќања, услуга која досега беше достапна на доброволна основа на платежната институција.

Новитет со инстант плаќањата во домашниот платен промет го воведува КИБС заедно со учесниците во платниот систем во земјава – деловните банки, Народната банка и двата трезори при Министерството за финансии и Фондот за здравствено осигурување. Системот за инстант плаќања на кој се работи ќе се состои од две платформи, платформа за централно решение за инстант плаќања и платформа која ќе овозможи канали (решенија) за иницирање и прифаќање инстант плаќања, која ќе биде поврзана директно за централното ИП-решение.

Предвидена е и платформа која за потрошувачите (физички и правни лица) ќе овозможи мобилна апликација преку која ќе може да се иницираат инстант плаќања, а за трговците што ќе прифаќаат инстант плаќања, предвидени се повеќе решенија поддржани од платформата: мобилна апликација за трговци, ИП-платежна апликација за ПОС-терминали, функционалност за ИП кај интернет-продавниците и функционалност за ИП интегрирана во системот на трговецот, согласно неговите потреби.

Придобивките од инстант плаќањата се тоа што плаќачот може да плати од својата сметка во кое било време, каде било и кому било, парите се веднаш достапни за користење за примачот, а трошоците на банките за управување со готовина ќе се намалат.

Дознаваме дека се уште не се испеглани сите детали околу функционирањето на новиот систем за инстант плаќања затоа што банките бараат средствата што ќе ги издвојат на посебна сметка во централната банка за порамнување на инстант плаќањата во реално време да се евидентираат како дел од задолжителната резерва.

Но, останува фактот дека граѓаните и компаниите нема да можат да вршат инстант плаќања кон странство затоа што Законот за девизно работење строго забранува брзи и нерегулирани одливи на финансиски средства од земјава затоа што тоа може да предизвика големи одливи и нарушување на монетарната стабилност и на девизниот курс.

Инаку, од почетокот на следната година инстант плаќања ќе мора задолжително да дозволат и банките и платежните институции во еврозоната, а неколку месеци подоцна и во целата Европска унија.

Европскиот парламент формално ја одобри легислативата, која наложува плаќањата помеѓу граѓаните и компаниите да се вршат во рок од 10 секунди, во кои е вклучена и нотификација дека примачот ги примил парите.

Во овие 10 секунди платежната институција треба:

  • Да го провери идентитетот на примачот
  • Да провери евентуална измама
  • Да провери евентуални забрани и казни

Познавачите коментираат дека овој новитет навистина е голем предизвик за многу банки и платежни институции, кои ќе треба да ги ревидираат своите инструменти за мониторирање на трансакциите и за превенција од злоупотреби и измами.

Според новата регулатива, сите платежни институции ќе мора да им обезбедат на своите клиенти опција во кој било период од денот да вршат кредитен трансфер што нема да трае подолго од 10 секунди од моментот на одобрување. Трошокот за инстант плаќањата не смее да биде повисок од тој за редовни кредитни трансфери, за кои пак некогаш се потребни повеќе денови за да се извршат.

Според агенцијата Ернст и Јанг, на крајот од 2021 година само 11% од кредитните трансфери во ЕУ биле извршени со брзи плаќања. Комесаријатот за надоместоци за финансиски услуги во Брисел проценува дека близу 200 милијарди евра се заглавени секој ден во транзитот на кредитните трансфери во европскиот финансиски систем.

Со овие новитети, ЕУ сака да се доближи на Бразил, Индија, Австралија и Велика Британија, каде инстант плаќањата растат многу брзо. Застапниците на новата регулатива коментираат дека системот на ЕУ за платежни трансакции е базиран на систем од 80-те години на минатиот век и дека со новата регулатива конечно ќе влезе во 21 век.

Анализи

Становите во ЕУ поскапуваат побрзо од инфлацијата, Португалија со најголем раст

Објавено

на

Цените на станбените недвижности и кириите во Европската Унија продолжиле да растат и во првите месеци од 2026 година, покажуваат најновите податоци на Евростат. Во дел од земјите, поскапувањето на становите и куќите било и за околу десет процентни поени повисоко од стапката на инфлација.

Во првиот квартал од годинава, цените на недвижностите во ЕУ биле повисоки за 5,1 процент во споредба со истиот период лани, додека кириите се зголемиле за три проценти. За споредба, просечната инфлација во Унијата изнесувала 2,3 проценти.

Најголем годишен раст на цените е регистриран во Португалија, каде што недвижностите поскапеле за 17,8 проценти. Следуваат Бугарија со раст од 14,8 проценти, Словачка со 14,4 и Хрватска со 14,3 проценти.

Меѓу најголемите европски економии, најсилно поскапување е забележано во Шпанија, каде што цените пораснале за 12,8 проценти. Со тоа земјата се најде на петтото место според растот на цените меѓу анализираните европски држави.

Двоцифрено зголемување е евидентирано и во Литванија, Унгарија, Латвија и Чешка. Во Словенија цените пораснале за 9,3 проценти, во Данска за 8,3, а во Романија за 7,8 проценти.

Над просекот на ЕУ биле и Ирска, со раст од 6,8 проценти, Полска со шест проценти и Холандија со 5,2 проценти.

На спротивната страна е Франција, каде што цените се зголемиле за само 0,1 процент. Финска е единствената земја во која е забележан пад, и тоа од два проценти во споредба со првиот квартал од 2025 година.

Од нордиските земји, само Данска имала раст над просекот на Европската Унија. Во Норвешка цените пораснале за 4,6 проценти, во Исланд за 2,8, а во Шведска за 2,6 проценти.

Особено изразена разлика меѓу растот на цените и инфлацијата е забележана во Португалија, Бугарија, Словачка, Хрватска и Шпанија. Во овие земји, недвижностите поскапеле за приближно десет процентни поени повеќе од општото ниво на цените.

Растот продолжил и на квартално ниво. Во споредба со последните три месеци од 2025 година, цените на недвижностите во ЕУ се зголемиле за 1,2 проценти, а кириите за 0,7 проценти.

Податоците за 2025 година покажуваат и дека европските домаќинства во просек издвојувале 18,9 проценти од расположливиот приход за трошоци поврзани со домувањето. Во одредени земји, овој удел надминувал и 30 проценти.

Продолжи со читање

Анализи

Биткоинот се повлече по неуспешниот обид да го пробие отпорот од 64.400 долари

Објавено

на

Цената на биткоинот забележа пад во последното тргување, откако не успеа да го пробие клучното ниво на отпор од 64.400 долари.

Според техничката анализа, ова ниво останало стабилно и предизвикало повлекување на цената, додека негативните сигнали од индексот на релативна сила дополнително го зголемиле продажниот притисок на краток рок.

Сепак, биткоинот и натаму се движи над корективната нагорна тренд-линија, што укажува дека се обидува повторно да добие позитивен моментум и уште еднаш да го тестира отпорот од 64.400 долари.

Дополнителна поддршка на цената ѝ дава и 50-дневниот експоненцијален подвижен просек. Доколку биткоинот остане над актуелните нивоа на поддршка, и натаму постои можност за ново закрепнување и пробив над клучниот отпор.

Продолжи со читање

Анализи

УЈП: Граѓаните пријавиле доход од над 612 милијарди денари за 2025 година

Објавено

на

Управата за јавни приходи го заврши годишното оданочување на граѓаните за 2025 година, при што биле генерирани вкупно 863.100 годишни даночни пријави.

Од нив, 704.443 пријави се достапни на корисничките профили во системот е-Даночни услуги, додека преостанатите се однесуваат на лица кои сè уште немаат регистрирано профил на порталот.

Од УЈП ги повикуваат граѓаните кои немаат кориснички профил да се регистрираат, за да можат да ја проверат својата даночна пријава и да утврдат дали имаат обврска за доплата или право на поврат на данок.

Од вкупниот број достапни пријави, 26.653 биле лично потврдени од даночните обврзници, а 1.145 биле коригирани. Останатите 676.645 пријави биле службено потврдени од УЈП.

Според Управата, голем број граѓани не извршиле личен увид во пријавите. Оттаму предупредуваат дека непроверената пријава може да доведе до ненавремено откривање грешки, неточни податоци или дополнителни даночни обврски.

Податоците покажуваат дека 208.857 пријави содржат износ за доплата во вкупна вредност од 208,98 милиони денари. Кај 313.519 пријави е евидентиран повеќе платен данок во износ од 53,91 милиони денари, додека 182.067 пријави се без разлика за доплата или поврат.

Вкупно 617 даночни обврзници побарале враќање на повеќе платен данок во износ од 32,4 милиони денари.

Вкупниот пријавен доход за 2025 година изнесува 612,87 милијарди денари, додека пресметаниот данок на личен доход достигнал 39,82 милијарди денари.

Во споредба со 2024 година, пријавениот доход е зголемен за 74,1 милијарда денари, а пресметаниот данок на личен доход за 4,86 милијарди денари.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange