Connect with us
no baners

Анализи

Светот на раб на стагфлација: На повидок нов економски шок поради енергетската криза!?

Објавено

на

Светската економија се соочува со сериозни ризици од нова криза, поттикната од растот на цените на нафтата и гасот, геополитичките тензии и неизвесноста околу глобалните конфликти. Економистите сè почесто предупредуваат на сценарио на стагфлација, комбинација од забавен економски раст и зголемена инфлација, што претставува едно од најнеповолните економски состојби.

Директорката на Меѓународниот монетарен фонд, Кристалина Георгиева, неодамна упати предупредување дека светот треба да се подготви за сериозни економски потреси. Според неа, војните и енергетските шокови имаат потенцијал да ја продлабочат кризата и да ја турнат глобалната економија кон нестабилност.

Дополнителна загриженост предизвика и економистот Ричард Букстејбер, кој смета дека претстојната криза може да биде далеку посериозна од онаа во 2008 година. Тој предупредува дека евентуален конфликт во Иран би можел да предизвика драматичен раст на цените на енергенсите, храната и транспортот, што директно ќе се одрази врз животниот стандард.

Слични ставови има и Кенет Рогоф, кој оценува дека инвеститорите не ги земаат доволно сериозно долгорочните последици од кризата на Блискиот Исток. Според него, тоа може да доведе до глобален стагфлациски шок и продлабочување на економските проблеми.

ММФ веќе ја намали прогнозата за глобалниот економски раст на 3,1 отсто, со можност за дополнително забавување доколку цените на енергенсите продолжат да растат. Во негативно сценарио, растот би можел да падне на 2,5 отсто, додека инфлацијата би се искачила над 5 отсто.

Главниот двигател на овие ризици е токму растот на цените на нафтата и гасот. Тие имаат директно влијание врз трошоците за транспорт, електрична енергија и греење, но и индиректно ја зголемуваат цената на производството во индустријата, земјоделството и услугите. Овој ефект на крајот се прелева врз крајните потрошувачи преку повисоки цени.

Покрај тоа, повисоките цени на енергенсите ја намалуваат куповната моќ на граѓаните и профитабилноста на компаниите, што доведува до пад на потрошувачката и инвестициите. Особено ранливи се земјите кои се нето увозници на енергија, бидејќи дел од нивниот доход се одлева кон извозниците на енергенси.

Искуството од енергетската криза во 2022 година во Европската унија покажува дека ваквите шокови можат да предизвикаат сериозни последици – раст на инфлацијата, пад на индустриското производство и зголемување на трговските дефицити. Во некои индустрии, производствените цени пораснале и до 40 проценти, додека милиони домаќинства се соочиле со енергетска сиромаштија.

Аналитичарите предупредуваат дека доколку сегашната криза продолжи, светот би можел повторно да се соочи со сличен, па дури и подлабок стагфлациски удар, со долгорочни последици врз економскиот раст и животниот стандард.

Анализи

Златото се обидува да го задржи позитивниот моментум, еврото стабилно во однос на доларот

Објавено

на

Цените на златото продолжуваат со нестабилни движења во текот на денот, но и понатаму се одржуваат над важната техничка поддршка од EMA50, што обезбедува стабилност и го ограничува посилниот пад. Воедно, цената останува над клучното ниво на отпор од 4.800 долари, што укажува на сила на актуелниот тренд.

Овој развој се случува во услови на краткорочен растечки корективен тренд, додека индикаторите за релативна сила даваат позитивни сигнали по излегувањето од зоната на прекупеност. Тоа ги зголемува шансите за натамошен раст, и покрај тековната нестабилност на пазарот.

Во меѓувреме, валутниот пар евро-долар (EUR/USD) останува стабилен и бележи континуирани добивки во текот на последните тргувања. Движењето е поддржано од краткорочен нагорен тренд, при што цената се движи над EMA50, што дополнително ја зајакнува можноста за продолжување на растот.

Сепак, аналитичарите предупредуваат на можни краткорочни корекции, бидејќи индикаторите за релативна сила повторно влегуваат во зоната на прекупеност. И покрај тоа, изгледите за продолжување на нагорниот тренд остануваат позитивни сè додека цената се одржува над тековните нивоа на поддршка.

Продолжи со читање

Анализи

Европа под притисок од скапата енергија: Различни мерки, ист товар за буџетите

Објавено

на

Цените на бензинот, дизелот и електричната енергија продолжуваат да растат, што ги принуди речиси сите земји од Европската унија да воведат мерки за поддршка на граѓаните и стопанството. Иако целта е иста – да се ублажи ударот врз животниот стандард и економијата – пристапите се разликуваат, а трошоците значително ги оптоваруваат државните буџети, пренесува Deutsche Welle.

Земјите низ Европа реагираат со различни пакети: директни субвенции, даночни олеснувања или административно ограничување на цените. Сепак, сите модели носат сериозен финансиски товар за јавните финансии.

Во Германија беше воведено привремено намалување на акцизите на горивата за околу 17 центи по литар во период од два месеца, како и олеснувања за вработените преку признавање на трошоците за превоз од првиот километар. Дополнително, намалена е и надоместокот за пренос на електрична енергија, што носи ограничени заштеди за домаќинствата.

Холандија се фокусира на директна финансиска помош за домаќинствата со ниски приходи, намалување на даноците за комерцијални возила за 50 проценти и зголемување на надоместоците за превоз. Во тек е и процес за одобрување субвенции за енергетска ефикасност, како што е изолација на домовите.

Во Италија е донесен пакет вреден околу три милијарди евра, кој вклучува намалување на акцизите за околу 25 центи по литар, поддршка за енергетски интензивните индустрии и даночни олеснувања за транспортниот сектор.

Грција и Австрија применуваат сличен модел со намалување на даноците на горивата.

Во Франција е усвоен пакет помош вреден околу 70 милиони евра.

Хрватска се одлучи за административно утврдување на максимални цени на горивата, кои се ажурираат на секои две недели, како и за поддршка на граѓаните при плаќањето на електричната енергија. Истовремено, намалените акцизи индиректно ги намалуваат цените, но и буџетските приходи.

Во Словенија државата директно ги ограничува цените на струјата и горивата, користејќи ја контролата на цените како клучен механизам за заштита на потрошувачите.

Србија исто така применува државно утврдување на цените на горивата, со директна регулација на пазарот.

Во Босна и Херцеговина нема директна контрола на цените, но пониските даноци придонесуваат бензинот да биде поевтин, додека дизелот е поскап во однос на регионот.

Специфичен пристап има Унгарија, каде пониските цени важат за возила со домашни регистарски таблички, додека странските возачи плаќаат повисоки цени.

И покрај различните мерки, заедничкиот предизвик останува ист – како да се заштитат граѓаните и економијата, без притоа да се наруши стабилноста на државните буџети.

Продолжи со читање

Анализи

Пазарите не мируваат: Цената на нафтата повторно расте

Објавено

на

Глобалните цени на нафтата пораснаа утринава за време на тргувањето во Азија, откако претседателот на САД, Доналд Трамп, изјави дека Соединетите Американски Држави пресретнале и заплениле товарен брод што пловел под иранско знаме.

Ова следуваше откако Иран во саботата соопшти дека повторно го затвора пловниот пат низ Ормутскиот теснец за комерцијални бродови, со предупредување дека секој брод што ќе му се приближи ќе биде цел на напад.

Терминските договори за Brent нафтата пораснаа за 4,74% на 94,66 долари (70,11 фунти) по барел, додека американската нафта West Texas Intermediate поскапе за 5,6% на 88,55 долари.

Енергетските пазари бележат силни осцилации откако САД и Израел го нападнаа Иран на 28 февруари, по што Техеран се закани дека ќе таргетира бродови во теснецот низ кој минуваат околу 20% од светската нафта и течен природен гас (LNG).

Претходно, Трамп изјави дека американски претставници во понеделник ќе престојуваат во Пакистан на разговори. Официјален претставник на Белата куќа соопшти дека делегацијата ќе ја предводи потпретседателот Џеј Ди Венс.

Сепак, иранските државни медиуми пренесоа дека Техеран „засега нема планови да учествува“ во разговорите, иако иранските власти сè уште не го прецизирале конечниот став на земјата.

„Пазарите на нафта продолжуваат да осцилираат како одговор на променливите објави на социјалните мрежи од САД и Иран, наместо на реалните околности на теренот, кои и понатаму го отежнуваат брзото обновување на протокот на нафта“, изјави аналитичарот Саул Кавоник од финансиската компанија МСТ Марки за Би-Би-Си.

„Сето тоа е дел од преговорите што во реално време се одвиваат во Ормутскиот теснец.“

Ормутскиот теснец остана затворен и во неделата, ден откако Корпус на чуварите на исламската револуција соопшти дека го прекинува привременото отворање кое следеше по американската поморска блокада, за која тврдат дека ги крши условите од договорот за примирје. Иран наведе дека теснецот ќе остане затворен сè додека САД не ја прекинат поморската блокада.

Трамп во петокот изјави дека блокадата ќе остане на сила сè додека двете земји не постигнат договор.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange