Connect with us

Банки

Советoт на Народната банка донесе нови макропрудентни мерки за понатамошно јакнење на отпорноста на банкарскиот сектор

Објавено

на

Советoт на Народната банка, на редовната седница одржана на 28 април 2023, во насока на понатамошно јакнење на отпорноста на банкарскиот сектор, донесе одлука за воведување макропрудентни мерки за квалитетот на кредитната побарувачка, согласно со европската практика. Согласно со Законот за финансиска стабилност којшто  стапи на сила минатата година, во декември 2022 година, Советот усвои одлука со која се воведоа макропрудентните инструменти за квалитетот на кредитната побарувачка, односно прецизно се определи методологијата за пресметување на показателите преку кои се следи способноста на физичкото лице да ги отплаќа месечните обврски врз основа на кредити, како и соодносот помеѓу износот на кредит и вредноста на заложениот недвижен имот.

Со новововедените макропрудентни мерки се продолжува со јакнење на  макропрудентната рамка преку утврдување на максимални вредности за овие показатели на системска основа. Макропрудентните мерки се изготвени во консултации со Меѓународниот монетарен фонд, а се во линија со препораките на европските институции. Максималните вредности се утврдени врз основа на детална анализа на податоци обезбедени од страна на банките и штедилниците и не отстапува значајно од најчесто применуваната висина на овие показатели од нивна страна. Со преземените мерки превентивно се делува за спречување на кумулирање на системски ризици во сегментот на домакинствата и на пазарот на недвижности.

На истата седница беше усвоен и Годишниот извештај на Народната банка за 2022 година, во кој се наведува дека и покрај предизвиците кои ги наметна руската војна во Украина, минатата година беше задржана стабилноста на девизниот курс на денарот, кон крајот на годината започна да забавува инфлацијата, додека девизните резерви беа одржани на адекватно ниво. Во услови на стратегија на „де факто“ фиксен девизен курс на денарот во однос на еврото, имаше потреба од промени во монетарната политика заради стабилизирање на инфлациските очекувања и инфлацијата на среден рок, одржување на стабилноста на домашната валута, притоа имајќи ги предвид  и промените на монетарната политика на Европската централна банка. За таа цел, Народната банка уште од крајот на 2021 година започна со постепено нормализирање на монетарната политика, што беше направено преку соодветно управување со ликвидноста, како и со постепено зголемување на основната каматна стапка во неколку наврати, почнувајќи од април 2022 година. И покрај предизвиците при оперативното водење на политиките во услови на општа глобална неизвесност, Народната банка и во 2022 година посветено работеше и спроведе низа програмски активности, во насока на натамошно зајакнување на регулаторната рамка, осовременување на расположливиот сет на инструменти, зголемување на транспарентноста и општествената одговорност. Преземени се бројни активности за создавање предуслови за спроведување на новиот Закон за платежни услуги и платни системи (подготвени се и донесени 25 подзаконски акти), со што ќе се овозможи влез на нови даватели на платежни услуги, ќе се зголеми конкуренцијата, квантитетот и квалитетот на платежните услуги, а исто така и се зајакнува заштитата на потрошувачите. Народната банка започна со објавување нови статистички податоци за показателот должнички хартии од вредност исполнувајќи го највисокиот меѓународен статистички стандард СДДС плус, а исто така меѓу податоците и показателите за банкарскиот систем, почна да објавува и квартални податоци за  кредитите за зелено финансирање одобрени на домаќинствата и нефинансиските друштва. На иницијатива на Народната банка, а заради создавање услови за поддршка на развојот на финтек-секторот, финансиските регулатори склучија Меморандум за соработка со кој се поставува систем преку кој регулаторите координирано ќе дејствуваат (Комитет за финтек), во однос на  спроведувањето на националната Стратегија за финтек-секторот, која беше подготвена од Народната банка и усвоена од Комитетот за финтек. Централната банка продолжи и со засилени активности во доменот на финансиската едукација со што придонесува за подигањето на финансиската писменост и финансиската инклузија на населението во нашата земја.

Советот на Народната банка го усвои и Извештајот за ризиците во банкарскиот сектор во 2022 година. Во него се наведува дека и покрај неизвесното макроекономско окружување, предизвикано од глобални фактори, а пропратено со енергетска криза, раст на инфлацијата и затегнување на финансиските услови, банкарскиот систем продолжи со непречено вршење на финансиското посредување. Во 2022 година, банките обезбедија највисок годишен кредитен раст во последните десетина години, што се должи на корпоративниот сектор, а  кредитите на домаќинствата остварија поумерен раст. На страна на изворите на средства, депозитите од нефинансиските субјекти бележеа променливи движења во текот на 2022 година, што резултираше со побавен годишен раст во споредба со претходната година. Носител на депозитниот раст во 2022 година беа депозитите од домаќинства, но и депозитите од претпријатија бележат раст. Склоноста на депонентите за чување на своите средства во девизи беше повисока, но со мерките кои ги презеде Народната банка со задолжителната резерва, се поттикна повисок раст на депозитите во денари во последните месеци од 2022 година, што се очекува да продолжи и во иднина.

Изложноста банкарскиот систем на ризиците е умерена, а спроведеното стрес-тестирање покажува задоволителна отпорност на банкарскиот систем на симулираните шокови. Ликвидноста на банкарскиот систем е на задоволително ниво, а солвентноста се подобри во 2022 година, при што стапката на адекватност на капиталот достигна највисоко ниво за последните десетина години, од 17,7%. Соодветната капитализираност на банките е многу значајна за справување со различни предизвици при надолните фази од економските циклуси и во кризни услови. Квалитетот на кредитното портфолио се подобри со оглед на намалувањето на вкупните нефункционални кредити и на нивното учество во вкупните кредити до историски најниското ниво од 2,9%. Учеството на нефункционалните во вкупните кредити се намали и кај двата сектора, и изнесува 3,9%, во портфолиото на корпоративни кредити и 1,9%, во кредитното портфолио составено од домаќинства. Сепак со оглед на неизвесното окружување, неопходно е натамошно прудентно однесување.

Банки

UniCredit го забрзува преземањето на Commerzbank и цели кон контрола уште на почетокот на 2027 година

Објавено

на

Италијанската UniCredit се подготвува да ја преземе контролата врз германската Commerzbank порано од претходно очекуваното, а основното сценарио предвидува тоа да се случи до крајот на февруари 2027 година. Во најповолен случај, промените би можеле да почнат уште во јануари.

UniCredit се подготвува за следната фаза од преземањето на Commerzbank, откако во текот на 2026 година го зголеми својот удел во германската банка на речиси половина од акционерскиот капитал.

Според информации на Financial Times, пренесени од Reuters, извршниот директор на UniCredit, Андреа Орчел, размислува за свикување вонредно собрание на акционери веднаш по добивањето на преостанатите регулаторни одобренија. Целта е да се промени составот на надзорниот одбор и со тоа да се воспостави ефективна контрола врз банката.

Основниот план предвидува контролата да биде воспоставена до крајот на февруари 2027 година, додека во најбрзо сценарио промените би можеле да започнат уште во јануари. Ако процесот биде одложен, следната реална можност би била редовното годишно собрание на Commerzbank во мај.

План за промена на целиот акционерски дел од надзорниот одбор

Надзорниот одбор на Commerzbank има 20 членови, од кои 10 се претставници на акционерите.

UniCredit, според достапните информации, планира да ги замени сите 10 претставници на акционерите, што би ѝ овозможило значително поголемо влијание врз стратегијата и управувањето со германската банка.

Тоа би била клучна пресвртница во процесот што започна во септември 2024 година, кога UniCredit првпат објави значителен удел во Commerzbank.

Во јули 2026 година италијанската банка го зголеми уделот на 47,6%, со што практично се приближи до контролна позиција. Reuters тогаш објави дека, ако се исклучат акциите без право на глас што ги држи самата Commerzbank, гласачкиот удел на UniCredit се приближува до 50%.

Орчел подготвува и промени во раководството

Промените најверојатно нема да запрат само на надзорниот одбор.

Според Reuters, Орчел планира и промена на сегашната извршна директорка на Commerzbank, Бетина Орлоп, како дел од пошироко преструктуирање на банката.

Дополнително, UniCredit се противи на барањето на германската влада да ги задржи своите две места во надзорниот одбор.

Германија и натаму поседува околу 13% од Commerzbank, удел што остана од државната интервенција за време на финансиската криза.

Следува големо реструктуирање

UniCredit планира значително намалување на трошоците и промена на деловната стратегија на Commerzbank.

Според изворите цитирани во оригиналниот извештај, се разгледува намалување на делови од меѓународната мрежа и повлекување од корпоративни пласмани надвор од клучните пазари во Германија и Полска.

Во фокусот треба да остане германскиот сектор на средни компании – таканаречениот Mittelstand, кој е еден од најважните клиентски сегменти на Commerzbank.

Истовремено се очекуваат и значителни намалувања на оперативните трошоци, вклучително и трошоците за консултанти, маркетинг и дел од менаџерските поволности.

Reuters претходно процени дека потенцијалните синергии од интеграцијата би можеле да достигнат околу 1,2 милијарди евра годишно.

Можно укинување на илјадници работни места

Прашањето за работните места останува едно од најчувствителните во Германија.

UniCredit претходно сигнализираше дека во случај на преземање би можеле да бидат укинати околу 7.000 работни места, додека синдикатите предупредуваа на значително поголеми намалувања.

Ова е една од главните причини поради кои германската влада и синдикатите со години се спротивставуваа на преземањето.

Сепак, ставот на Берлин во последните недели стана помалку конфронтациски.

Берлин поставува услови наместо директно да се спротивставува

Германската влада сега инсистира на неколку клучни услови.

Commerzbank треба да го задржи седиштето во Франкфурт, да остане котирана на берзата и да продолжи да го поддржува германскиот Mittelstand. Берлин исто така бара да ги задржи своите две места во надзорниот одбор.

Овој пристап претставува значителна промена во споредба со претходниот период, кога германските власти отворено се противеа на намерите на UniCredit.

Во септември Орчел оствари и директни разговори со германскиот министер за финансии Ларс Клингбајл, што беше прва позначајна директна средба меѓу UniCredit и германската влада околу иднината на Commerzbank.

Еден од најголемите банкарски договори во Европа

Потенцијалната трансакција се проценува на околу 45 милијарди евра.

Доколку процесот биде завршен, тоа би претставувало еден од најголемите прекугранични банкарски договори во Европа по глобалната финансиска криза.

UniCredit и Commerzbank заедно би создале банкарска група со многу посилна позиција во Германија, Италија и Централна и Источна Европа.

Во исто време, договорот би бил уште еден доказ за забрзаната консолидација на европскиот банкарски сектор, каде големите банки сè почесто бараат раст преку прекугранични спојувања и преземања.

UniCredit засега сè уште ги очекува конечните одобренија од Европската централна банка, Европската комисија и полскиот финансиски регулатор пред формално да може да ја преземе контролата.

Ниту UniCredit ниту Commerzbank не ги коментираа последните информации.

Извори: Reuters, Financial Times

Продолжи со читање

Банки

Mastercard на INFINTECH 2026: Патот кон ЕУ ги зголемува стандардите за сајбер отпорност на банките во регионот

Објавено

на

Како што Црна Гора и земјите од регионот напредуваат на патот кон членство во Европската унија, прашањето за дигиталната оперативна отпорност на финансискиот сектор станува сè поважно.

Пред банките се поставуваат нови европски стандарди и барања кои подразбираат посилно управување со сајбер ризиците, поефикасно реагирање на инциденти и поголема контрола врз ризиците што произлегуваат од соработката со надворешни партнери и трети страни.

Овие теми ќе бидат во фокусот на учеството на Mastercard на конференцијата INFINTECH 2026, која ќе се одржи на 8 и 9 октомври во Porto Montenegro и ќе собере претставници од финансискиот и технолошкиот сектор.

Од реактивна кон проактивна сајбер заштита

На конференцијата ќе учествува Александру Андрееску, директор за развој на бизнисот за Cybersecurity решенија во Mastercard.

Тој ќе зборува за тоа како разузнавачките податоци за сајбер закани можат да им помогнат на банките да преминат од реактивен модел на заштита кон проактивно управување со ризиците.

Според Mastercard, финансиските институции денес имаат пристап до алатки кои ги користат и големи глобални финансиски институции и влади, а кои овозможуваат порано идентификување на потенцијални закани и подобра проценка на ризиците.

Recorded Future како дел од сајбер стратегијата на Mastercard

По преземањето на компанијата Recorded Future во 2024 година, Mastercard ги интегрираше напредните податоци за сајбер закани во своите услуги за сајбер безбедност.

Овие податоци сега се користат и во решенијата за дигитален идентитет, безбедносните системи и проценката на ризикот на трансакциите во реално време.

Со тоа компанијата дополнително ги зајакна своите капацитети за откривање и спречување на сајбер закани во финансискиот сектор.

ЕУ интеграциите носат повисоки барања за банките

„ЕУ интеграции и финансиските институции на Балканот“ и „Отпорност“ се две од централните теми на INFINTECH 2026.

Конференцијата се одржува во период кога финансиските институции во регионот се подготвуваат за сè повисоки стандарди во областа на дигиталната безбедност и оперативната отпорност.

Приближувањето кон европската регулаторна рамка значи дека банките ќе мора да посветуваат уште поголемо внимание на управувањето со ИКТ ризиците, сајбер инцидентите, континуитетот на работењето и ризиците поврзани со надворешни добавувачи на технологија.

Повеќе од 400 претставници од финансискиот и технолошкиот сектор

INFINTECH 2026 треба да собере повеќе од 400 носители на одлуки од банкарството, регулаторните институции, финтек секторот, телекомуникациите и технолошките компании.

Меѓу најавените говорници се Мараш Дукај, министер за јавна администрација на Црна Гора, Андраш Шебок, заменик извршен директор на OTP Group, Изабела Фреј, извршна директорка на George Labs, и Јулија Старокожева, директорка за информатичка технологија во Raiffeisen Bank Украина.

На конференцијата ќе учествуваат и други претставници на финансиски институции, телекомуникациски оператори и технолошки компании.

Конференцијата INFINTECH 2026 ја организира црногорската технолошка компанија Logate.

Извор: Bankar.me / INFINTECH 2026

Продолжи со читање

Банки

10% бонус поени и плаќање до 6 рати со кредитните картички на Халкбанк во Kidly

Објавено

на

Халкбанк АД Скопје нуди поволност за корисниците на своите кредитни картички при купување во Kidly.

Со плаќање со кредитна картичка на Халкбанк во Kidly, клиентите можат да добијат 10% бонус поени, како и можност за плаќање на купувањето до 6 рати.

Понудата е наменета за купувања на производи за најмалите, а преку комбинацијата на бонус поени и плаќање на рати, банката им овозможува на клиентите дополнителна флексибилност при плаќањето.

Од Халкбанк ја промовираат поволноста како уште една причина повеќе за купување во Kidly, во рамки на програмата за бонус поени поврзана со користењето на кредитните картички.

За корисниците тоа значи можност дел од вредноста на купувањето да ја добијат назад преку бонус поени, додека трошокот можат да го распределат на повеќе месечни рати.

Извор: Халкбанк АД Скопје

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2023 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange