Банки
ПРВ КВАРТАЛ ОД СОНИШТАТА ЗА КОМЕРЦИЈАЛНА БАНКА – добивката зголемена за речиси 20,1%!
Во периодот од 01.01. до 31.03.2025 година Комерцијална банка од своето работење оствари позитивен финансиски резултат во износ од 1.416,5 милиони денари наспроти остварениот позитивен финансиски резултат во истиот период минатата година во износ од 1.179,1 милиони денари, што претставува зголемување за 20,1 %. Планираната бруто-добивка за првиот квартал од годинава е остварена со 110,0 %. Позитивниот резултат од работењето е остварен во услови на нагласени ризици од надворешното окружување, особено зголемените геополитички тензии, осцилациите на светските пазари како резултат на неизвесноста од воведените тарифи од страна на САД, како и намалената економска активност на главните трговски партнери на државата.
Остварената добивка пред исправка на вредност, која претставува показател за оперативната способност на Банката да ги покрива расходите од работењето, е за 1,1% поголема во однос на истиот период минатата година. Зголемувањето на добивката пред исправка на вредност главно произлегува од зголемените нето курсни разлики и зголемените нето-приходи од камати.
Дополнително, домашната инфлација забележа одредено забрзување во првиот квартал (достигна 5,0 % и 4,2 % на годишно ниво во февруари и март), што влијаеше НБРСМ да ја води монетарната политика на претпазлив начин.
Вкупните приходи од работењето изнесуваат 2.024,4 милиони денари и бележат зголемување од 1,3% во однос на истиот период минатата година.
Нето-приходите од камата претставуваат основна компонента во формирањето на вкупните приходи од работењето и на 31.03.2025 година истите бележат минимално зголемување од 0,8% во однос на истиот период минатата година. Планот е исполнет со 100,1%. Приходите по основ на камата се зголемени за 1,3%, при што најголем пораст бележат приходите од камата од домаќинствата и нефинансиските друштва како резултат на зголемените пласмани, како и приходите од камата остварени од секторот држава поради зголеменото вложување во државни хартии од вредност. Расходите по основ на камата се зголемени за 5,2% поради зголемените орочени депозити споредено со истиот период минатата година. Нето каматната маржа на ниво на Банката е намалена од 3,94% на крајот од првиот квартал од минатата година, на 3,65% на 31.03.2025 година.
Нето-приходите од провизии и надоместоци на 31.03.2025 година изнесуваат 334,8 милиони денари и во однос на истиот период минатата година бележат минимално намалување од 0,5%. Планот за анализираниот период е остварен со 114,1%.
Нето-приходите од курсни разлики на 31.03.2025 година изнесуваат 113,3 милиони денари и бележат зголемување од 17,3% во однос на истиот период минатата година, во најголем обем поради зголемениот промет на девизниот пазар. Планот за анализираниот период е остварен со 143,4%.
Останатите приходи од работењето на Банката на 31.03.2025 година изнесуваат 87,2 милиони денари и бележат зголемување од 0,9% во однос на истиот период минатата година, главно како резултат на зголемените наплатени претходно отпишани побарувања. Планот е остварен со 27,7%.
Оперативните расходи за периодот 01.01.-31.03.2025 година изнесуваат 553,3 милиони денари и во однос на минатата година се зголемени за 1,8%, во најголем дел како резултат на зголемениот износ на плати и други трошоци за вработените, а во помал
обем и поради зголемената амортизација. Планот е остварен со 78,6%.
Нето исправката на вредност на финансиските средства заклучно со 31.03.2025 година изнесува 49,8 милиони денари и бележи позначително намалување во однос на истиот период минатата година кога изнесуваше 274,6 милиони денари. Намалувањето кај исправката на вредност на финансиските средства во првиот квартал од 2025 година главно се должи на добрата финансиска дисциплина и редовното сервисирање на обврските по кредити од страна на клиентите.
Во периодот од 01.01. до 31.03.2025 година, Банката прокнижи загуба поради оштетување на нефинансиските средства на нето-основа во износ од 4,9 милиони денари, во согласност со регулативата од НБРСМ.
Биланс на состојба
Вкупната актива на Банката на 31.03.2025 година достигна износ од 178.735,1 милиони денари и во однос на декември 2024 година бележи зголемување од 0,1%.
Зголемувањето на вкупната актива во најголем обем се должи на зголемените парични средства, а во помал обем и поради зголемените кредити на комитенти. Планот е остварен со 98,8%.
Паричните средства и паричните еквиваленти бележат зголемување од 9,0%, во најголем дел заради повеќе пласирани депозити во НБРСМ (преку ноќ и до 7 дена) во споредба со декември 2024 година. Планот е остварен со 106,5%.
Средствата за тргување бележат зголемување од 20,4% како резултат на нето-ефектот
од купени и продадени акции. Планот е остварен со 153,2%.
Финансиски средства по објективна вредност преку Билансот на успех определени како такви при почетното признавање во износ од 378,1 милиони денари, се состојат од вложувања во удели во инвестициски фондови.
Кредитите на и побарувањата од банки бележат намалување од 2,5%, како резултат на намалената состојба на орочените депозити со рочност над 3 месеци што се должи на движењата на девизните курсеви во однос на домашната валута. Износот на орочените депозити во оригиналните валути е непроменет. Планот е исполнет со 105,8%.
Кредитите на и побарувањата од други комитенти бележат зголемување од 2,5% како резултат на зголеменото кредитирање на секторите нефинансиски друштва и домаќинства, со поголем придонес на нефинансиските друштва. Планот е остварен со 101,1%.
Вложувањата во хартии од вредност се намалени за 12,6%, главно како резултат на достасани континуирани државни обврзници во денари и поголем износ на достасани од запишани Македонски еврообврзници. Планот е остварен со 86,3%.
Преземените средства врз основа на ненаплатени побарувања бележат намалување од 46,6% по основ на продажби на преземен имот и извршено редовно оштетување на дел од преземениот имот. Истите имаат незначително учество во вкупната актива.
Вкупните депозити (депозити на комитенти и депозити на банки) изнесуваат 153.073,6 милиони денари и бележат намалување од 1,0% во однос на декември 2024 година, главно поради намалените депозити на банките. Планот е остварен со 97,9%.
Обврските по кредити изнесуваат 1.477,9 милиони денари и во однос на декември 2024 година се зголемени за 1,4% како резултат на нето-ефектот од нови повлекувања (вклучително и првата транша од Унгарската кредитна линија наменета за компании, во износ од 76,3 милиони денари) и отплатени доспеани рати од кредитните линии. Истите имаат минимално учество од 0,8% во вкупната пасива на Банката. Планот е остварен со 96,5%.
Акционерскиот капитал и резервите на Банката со состојба 31.03.2025 година достигнаа износ од 22.283,2 милиони денари и во однос на декември 2024 година бележат зголемување од 6,8% главно како резултат на зголемената задржана добивка поради остварената солидна тековна бруто-добивка која е вклучена во оваа позиција. Планот е реализиран со 104,6%.
Комерцијална банка продолжува да демонстрира одржлив раст и финансиска стабилност, при што првиот квартал од 2025 година ја потврдува успешната имплементација на нејзината стратегија за профитабилно и ефикасно работење во услови на макроекономска неизвесност.
Банки
Славески: Иновациите во кредитирањето мора да одат рака под рака со одговорноста и заштитата на клиентите
Небанкарското кредитирање во Македонија во последните пет години бележи значително побрз раст од банкарското, но неговиот удел во финансискиот систем и натаму останува релативно мал. Ова го истакна гувернерот на Народната банка, Трајко Славески, на конференцијата „Микробалканс 2026 – Кредитирањето од нова перспектива“, одржана во Скопје.
Според податоците што ги презентираше Славески, во периодот од 2020 до 2025 година кредитирањето од финансиските друштва и лизинг-компаниите растело со просечна годишна стапка од 22,3 проценти. За споредба, кредитирањето на банките кон компаниите и домаќинствата во истиот период се зголемувало со просечна годишна стапка од 9,6 проценти.
И покрај повисоките стапки на раст, небанкарските финансиски институции учествуваат со околу 2,5 проценти во вкупната актива на финансискиот систем. Македонскиот финансиски сектор и натаму е доминантно банкарски, при што банките располагаат со околу три четвртини од вкупната актива.
Славески оцени дека технолошкиот развој, поголемата достапност на податоци и појавата на нови деловни модели сè повеќе ја менуваат границата меѓу традиционалното банкарство и небанкарските финансиски услуги.
Тој посочи дека слични промени се забележуваат и глобално. Според податоците на Одборот за финансиска стабилност, во 2024 година небанкарскиот финансиски сектор во светот растел двојно побрзо од банкарскиот. Во Европската Унија, пак, небанкарските извори обезбедуваат речиси една четвртина од кредитирањето на нефинансиските компании.
Гувернерот предупреди дека поголемата употреба на технологијата не значи и исчезнување на традиционалните ризици поврзани со кредитирањето.
„Кредитниот ризик останува кредитен ризик, без оглед на тоа дали кредитот се одобрува во филијала или преку дигитална платформа“, рече Славески, нагласувајќи дека иновациите треба да бидат придружени со поголема транспарентност, одговорно кредитирање и соодветна заштита на клиентите.
Како дополнителен предизвик тој ги посочи киберризиците, кои стануваат сè поважни со забрзаната дигитализација на финансиските услуги. Според него, тоа бара постојано унапредување на системите за управување со ризици, како и на регулаторните и супервизорските практики.

Од Народната банка порачуваат дека нивната цел е финансискиот систем да остане стабилен и отпорен, но истовремено да овозможува развој на иновациите, конкуренцијата и новите модели на финансирање.
„Иднината на кредитирањето треба да значи попаметен, поинклузивен и поодговорен пристап кон кредитите“, порача Славески, додавајќи дека технолошкиот развој треба да создава нови економски можности без притоа да се нарушат финансиската стабилност и довербата на граѓаните и компаниите.
Банки
Халкбанк воведе платежна картичка за деца со родителска контрола и дигитално плаќање
Халкбанк АД Скопје понуди платежна картичка наменета за деца, со која најмладите можат постепено да се запознаат со управувањето со сопствените финансии, додека родителите или старателите имаат увид и контрола врз користењето на средствата.
Од Банката посочуваат дека картичката е наменета да им помогне на децата да научат како да располагаат со својот џепарлак, да планираат трошоци и да создаваат одговорни финансиски навики уште од најрана возраст.
Сметката се отвора и одржува без надоместок, а бесплатно е и префрлањето средства од родителот на детето. Родителите или старателите можат да добиваат и бесплатни СМС известувања за трансакциите.
Картичката овозможува поставување лимити за трошење, како и можност за нејзино блокирање, што на родителите им дава дополнителна контрола врз користењето на средствата.
Дополнително, картичката може да се користи и за дигитални плаќања преку Apple Pay, Google Pay и Fidesmo Pay.

Со овој производ, Халкбанк го насочува фокусот кон финансиска едукација на најмладите и постепено воведување на децата во секојдневното управување со пари, со истовремена контрола и поддршка од родителите.
Банки
ЕБОР ја зголеми прогнозата за македонската економија: Раст од 3,3 отсто во 2026 година
Европската банка за обнова и развој (ЕБОР) ја подобри прогнозата за економскиот раст на Северна Македонија и сега очекува бруто-домашниот производ (БДП) во 2026 година да порасне за 3,3 отсто.
Новата проценка е за 0,3 процентни поени повисока во однос на прогнозата на ЕБОР од јуни годинава, кога за македонската економија беше предвиден раст од 3 отсто.
Ревидираната прогноза за земјава доаѓа во период кога ЕБОР, на ниво на сите економии во кои работи, очекува забавување на растот. Според најновиот извештај „Running dry“, Банката прогнозира просечен раст од 2,5 отсто во 2026 година, по што во 2027 година се очекува забрзување на 4 отсто.
Меѓу главните ризици за економските перспективи ЕБОР ги посочува повисоките трошоци за енергија и храна, нарушувањата во трговијата и синџирите на снабдување, сушата, како и построгите услови за финансирање. Инфлацијата во економиите каде што работи Банката и натаму останува над нивоата од периодот пред пандемијата.
Во најновите регионални проценки, ЕБОР очекува економиите од Западен Балкан заедно да остварат раст од околу 3 отсто во 2026 година, а растот да забрза во 2027 година.
Подобрената прогноза за Северна Македонија следува по објавените податоци за растот на домашната економија во текот на годинава, при што очекувањата за 2026 година сега се поповолни од оние што ЕБОР ги имаше на почетокот на летото.
-
Банкипред 2 месециПремиум дебитната картичка на Стопанска банка овозможува пристап до над 1.800 аеродромски деловни зони
-
Банкипред 2 месециСтопанска банка ја почнува исплатата на јулските пензии на 31 јули
-
Банкипред 2 месециТони Стојановски останува на чело на НЛБ Банка: Народната банка даде зелено светло за нов четиригодишен мандат
-
Кариерапред 1 месецНародната банка вработува седум лица: Плати до 91.385 денари
-
Кариерапред 2 месециНЛБ Групацијата вработува специјалист за Управување со ризици/финансии
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во Централна кооперативна банка АД Скопје
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка ја исплати јулската пензија
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка ја исплати паричната помош за корисниците на социјална, детска и цивилна заштита





