Анализи
Умерен економски раст на ЕУ и Еврозоната во вториот квартал од 2025 година
Економијата на Европската Унија забележа умерен раст од 0,2% во вториот квартал од 2025 година, додека Еврозоната регистрираше пораст од само 0,1%, покажуваат прелиминарните податоци објавени од Евростат, европската статистичка агенција, за економските резултати на блокот во второто тримесечје од 2025 година.
Во текот на периодот јануари-март 2025 година, кварталниот пораст на БДП на ЕУ беше 0,5 проценти, а за Еврозоната – 0,6 проценти. Годишниот раст на БДП во вториот квартал изнесува 1,5% за ЕУ и 1,4% за Еврозоната, што е во рамките на очекувањата, но со забележителни разлики меѓу земјите-членки.
Меѓу земјите членки на ЕУ за кои постојат достапни податоци, Шпанија имаше најголем раст на БДП во споредба со претходното тромесечје, со 0,7 отсто, пред Португалија со 0,6 и Естонија со 0,5 проценти. Спротивно на тоа, Ирска забележа најзначаен квартален пад на БДП од 1 процент, по што следуваат Германија и Италија со намалување од 0,1 отсто.
Новиот трговски договор со САД и економските ризици
Ова објавување на податоците доаѓа само неколку дена по постигнувањето на новиот трговски договор меѓу ЕУ и САД во неделата, кој воведува општа царина од 15% на најголемиот дел од европскиот извоз на американскиот пазар. Досегашната општа царина од извозот на ЕУ во САД беше 10 проценти, но новодоговорената царинска стапка е двојно помала од онаа што претходно ја најави Американската администрација од 30%, но сепак значи зголемување на трошоците за европските извозници, особено во секторите како што се челик, алуминиум, алкохол и фармацевтски производи.
Повеќето економисти и аналитичари предвидуваат дека трговскиот договор со САД ќе резултира со намалување на производството во ЕУ оваа година за околу 0,5 отсто, што би бил поголем пад од претходно проектираниот. Тие проценуваат дека договорот ќе резултира со намалување на овогодишниот економски раст на ЕУ за помеѓу 0,1 и 0,2 процентни поени во однос на претходните предвидувања.

ММФ со ревидирани прогнози за Еврозоната
Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) во вторникот ги ревидираше своите прогнози за изгледите за економскиот раст на Еврозоната за 2025 година од претходните 0,8 на 1%, со напомена дека во овие пресметки не е вклучено влијанието на трговскиот договор меѓу ЕУ и САД. Во прогнозата на ММФ се наведува дека ваквата корекција е поттикната од “историски големиот раст” на извозот на фармацевтски производи од Ирска во САД во првите три месеци од годината. Без ова зголемување, според ММФ, годишната стапка на раст во Еврозоната би била 0,9 проценти.
Неизвесност и понатамошни корекции на прогнозите
Сепак, аналитичарите наведуваат дека ваквите прогнози би можеле да бидат коригирани откако ќе бидат допрецизирани некои од засега недоволно јасните одредби од трговскиот договор меѓу ЕУ и САД, пред се оние поврзани со европскиот извоз на челик, алуминиум, алкохолни пијалаци и фармацевтски производи.
Иако ЕУ и Еврозоната избегнаа стагнација, умерениот раст, комбиниран со неизвесноста од трговскиот договор со САД, поставува предизвици за втората половина од 2025 година. Монетарните и фискалните политики, заедно со способноста на економиите да се адаптираат на новите глобални услови, ќе бидат клучни за стабилноста и отпорноста на европската економија.
Анализи
Трошоците за живот повторно растат: минималната кошничка повисока за 2.326 денари од почетокот на годината
Минималните трошоци за живот за едно четиричлено семејство во март повторно се зголемија, покажуваат најновите пресметки на Сојузот на синдикати на Македонија (ССМ). Во однос на февруари, вредноста на синдикалната минимална потрошувачка кошничка е повисока за 436 денари.
Вредноста на синдикалната минимална кошничка за март изнесува 67.818 денари, додека со изнајмен стан од 60 м² трошоците достигнуваат 83.193 денари.
Во првите три месеци од годината, односно за периодот јануари–март 2026 година, трошоците се зголемени за вкупно 2.326 денари.
Порастот на цените на горивата, кој трае веќе две недели по ред и е поврзан со случувањата на Блискиот Исток, почнува да се прелева и врз цените на основните прехранбени производи. Веќе се регистрирани поскапувања кај зејтинот и јајцата, а експертите предупредуваат дека трендот може да се прошири и во други сектори.
ССМ поставува прашање дали животниот стандард на македонските работници ќе се подобри без редовни пресметки на минималната кошница, во услови на растечки трошоци, додека владата засега само ја следи ситуацијата.
За разлика од нашата Влада, дел од земјите во регионот и Европа веќе презедоа мерки со намалување на акцизите и даноците на горивата.
Анализи
Победа на неолиберализмот? Светската економија без правила и контрола
Во време на зголемени геополитички тензии и економски неизвесности, сè почесто се поставува прашањето дали светот влегува во нова фаза на економски односи, фаза во која регулаторите ја губат својата улога, а моќта се концентрира кај најсилните држави и корпорации, пренесе Bankar.me.
Анализите укажуваат дека актуелните политики на САД, особено во вториот мандат на претседателот Доналд Трамп, ја редефинираат глобалната економска сцена. Наместо традиционалниот систем на меѓународни правила и институции, сè повеќе доминира пристап кој се темели на директна економска и политичка моќ.
Во таков контекст, американската економија сè повеќе функционира како централизирана структура, каде големите корпорации се вклопуваат во поширока стратегија диктирана од политичкото раководство. Истовремено, институции кои некогаш имаа клучна улога во регулирањето на глобалниот пазар како Светската трговска организација, Обединетите нации и Меѓународниот монетарен фонд се соочуваат со намалено влијание и ограничена способност за делување.
Особено индикативен е внимателниот јазик што го користат овие институции во однос на актуелните конфликти, што според аналитичарите укажува на зголемен притисок и политичка чувствителност.
Овој развој, според дел од економистите, парадоксално може да се толкува како „победа“ на неолибералната економска логика – но не во класичната форма на слободен пазар, туку како глобален простор со минимални ограничувања, каде правилата се диктирани од најмоќните актери.
Во отсуство на ефикасни меѓународни механизми, се отвора прашањето дали светската економија се движи кон состојба на „див запад“, каде секоја држава дејствува според сопствените интереси и капацитети.
Паралелно, некои аналитичари предупредуваат на историски паралели со периодот од 17 до 19 век, кога економската експанзија била тесно поврзана со политичка и воена моќ, а трговските компании функционирале како продолжена рака на државите.
Иако современиот свет е далеку поразвиен и технолошки напреден, дилемата останува иста дали отсуството на правила ќе донесе поголема ефикасност и раст, или ќе доведе до нови кризи и нестабилност на глобално ниво.
Анализи
Цената на златото во остар пад: Пробиено нивото од 4.900 долари
Цената на златото забележа значителен пад во текот на денешната трговска сесија, достигнувајќи го и вториот проектиран ценовен таргет, покажува најновата анализа на Economies.com од 19 март 2026 година.
По пробивањето на поддршката на ниво од 4.900 долари, што претходно беше означено како прв таргет, падот продолжи и кон тестирање на следната клучна зона од 4.800 долари. Аналитичарите оценуваат дека движењето се одвива под влијание на краткорочен негативен тренд, при што цената се движи долж надолен тренд-канал.
Дополнителен притисок врз златото создава тргувањето под 50-дневниот експоненцијален подвижен просек (EMA50), што дополнително ја зацврстува доминацијата на мечешкиот тренд. Сепак, индикаторите за релативна сила сигнализираат можен краткорочен технички одскок, откако претходно влегоа во зона на препродаденост, што може привремено да го забави падот.
Според анализата, доколку цената остане под нивото од 4.900 долари, се очекува продолжување на надолниот тренд со следна цел околу 4.700 долари.
Очекуваниот опсег на тргување за денес се движи помеѓу поддршката на 4.700 долари и отпорот на 5.000 долари, додека генералната прогноза останува негативна.
-
Продуктипред 2 месециШтедењето како резолуција за 2026 – Промо депозитот на Халкбанк како прв чекор
-
Бизниспред 1 месецУЈП започна со исплата на повратот од „Мој ДДВ“ за четвртиот квартал 2025
-
Продуктипред 2 месециКомерцијална банка: Воведуваме ново ниво на сигурност при интернет плаќања со картичка и трансакции преку мБанка
-
Банкипред 2 месециДобра вест за акционерите: Комерцијална банка со 8% повисока дивиденда за 2025 година
-
Останатопред 2 месециАЛТА банка АД Битола со стабилна капитална позиција, но значителен пад на профитабилноста во транзициската 2025 година
-
Продуктипред 1 месецОтворете сметка во Халкбанк онлајн и добијте ваучер за гориво од Макпетрол
-
Бизниспред 1 месец„Е-фактура“ го трансформира бизнисот во Македонија – помал административен товар, поголема дигитална ефикасност и контрола на даночните обврски
-
Банкипред 2 месециИзвлечени добитниците од Наградната игра „Биди во акција со секоја трансакција” на Комерцијална банка



