Совети
Дали банкарските картички треба да се чуваат дури и по истекот на рокот?
Истечената банкарска картичка не треба да се чува или едноставно да се фрли – препораката е таа да се уништи со цел да се заштитат личните и финансиските податоци на корисникот.
Иако банките технички спречуваат употреба на картички со истечен рок, корисниците сепак имаат важна улога во заштитата од можни злоупотреби. Затоа, по истекот на рокот на важност, картичката треба физички да се уништи – најчесто со пресекување на пластиката, вклучувајќи ги чипот и магнетната лента.
Во банкарската пракса, ваквата обврска често е наведена и во договорите што издавачите на платежни картички (најчесто банките) ги склучуваат со своите клиенти. Со тоа се обезбедува дополнителна заштита на чувствителните податоци поврзани со картичката.
Во меѓувреме, компаниите за платежни картички постојано ги унапредуваат безбедносните системи и технологиите што спречуваат неовластена употреба, како на продажните места и банкоматите, така и при онлајн трансакциите. Сепак, и покрај напредните механизми за заштита, внимателното постапување на корисниците останува клучен фактор за безбедност.
Пораката од експертите е јасна: картичка со истечен рок не треба да се користи ниту да се чува, туку да се уништи, со што се намалува ризикот од потенцијална злоупотреба на податоците.
Анализи
Каде е најпрофитабилно да се инвестираат пари во 2026 година?
Оваа нова 2026 година носи комбинација од можности и ризици – каматните стапки се сè уште релативно високи, инфлацијата постепено се стабилизира, но глобалните пазари остануваат чувствителни на геополитички тензии и економски неизвесности.
Во ваков амбиент, клучното прашање е: каде е најпаметното место за инвестирање пари денес? Одговорот зависи од три фактори – колку инвестирате односно износот на инвестицијата, временскиот хоризонт и колкав ризик сте подготвени да преземете.
1. Штедење во банка: сигурност со ограничен принос
Ороченото штедење нуди највисока безбедност и гарантирана камата, но реалниот принос често е минимален. Погодно е за краткорочни цели и финансиска резерва, но не и за значително зголемување на капиталот. Каматните стапки се повисоки отколку пред неколку години, но реалните приноси вклучувајќи ја инфлацијата, често се скромни.
Предности:
- Минимален ризик
- Парите се осигурани до законски пропишаниот износ (30.000 евра во денарска противвредност)
- Погодно за краткорочни цели
Недостатоци:
- Ограничен раст на капиталот
- Инфлацијата може да го „изеде“ профитот
- Добра опција за безбедна резерва, но не и за сериозно зголемување на капиталот.
2. Злато – заштита во неизвесни времиња
Златото традиционално се смета за „безбедно засолниште“ во неизвесни времиња. Обезбедува заштита од инфлација, но не носи камата и е изложено на ценовни флуктуации. Во време на геополитички тензии, често бележи раст.
Предности:
- Заштита од инфлација
- Глобално ликвидни средства
Недостатоци:
- Не носи камата или дивиденда
- Цената може да флуктуира
- Погодно како дел од портфолио, но не како единствена инвестиција.
3. Акции и инвестициски фондови: повисок ризик, повисок потенцијал
Инвестирањето во акции и инвестициски фондови на долг рок носи високи приноси. Инвестициските фондови што ги следат глобалните пазари се особено привлечни. Сепак, бара трпение, дисциплина и прифаќање на краткорочните осцилации на пазарите.
Предности:
- Високи приноси на долг рок
- Можност за пасивно инвестирање
Недостатоци:
- Краткорочни осцилации
- Потребно знаење или советник
- Идеално за инвестиции за подолг период (над 5 години).
4. Обврзници – рамнотежа на безбедност и принос
Државните и корпоративните обврзници нудат умерен, но посигурен и постабилен принос од акциите, со значително помал ризик и помала волатилност. Сепак, носат и значително помал принос во однос на акциите и инвестициските акциски фондови.
Предности:
- Предвидлив приход
- Помала волатилност
Недостатоци:
- Помал потенцијал за раст од акциите
- Добра опција за поконзервативни инвеститори.
5. Недвижности: долгорочна инвестиција
Недвижностите обезбедуваат стабилна вредност и потенцијален приход од кирија, но бараат висок почетен капитал и имаат пониска ликвидност. Ова е еден од најтрадиционалните стратегии за инвестирање на капиталот и долгорочно складирање на вредност на Балканот, но со моменталните цени на пазарот повеќе не е толку исплатлив како порано.
Предности:
- Стабилна побарувачка
- Можен приход од кирија
Недостатоци:
- Огромен почетен капитал
- Ниска ликвидност
- Трошоци за одржување
- Плаќање на долг рок, кое бара сериозен буџет.
6. Криптовалути: огромен ризик, најголем потенцијал за раст
Инвестирањето во криптовалути е многу ризично и бара големо познавање и многу трпение. Но, на долг рок носи највисоки приноси. Сепак, високата волатилност на пазарот кој е премногу сензитивен на надворешните влијанија и геополитичките тензии го прават екстремно ризична инвестиција.
Предности:
- Највисоки приноси на долг рок
- Можност за пасивно инвестирање
- Висока ликвидност
Недостатоци:
- Екстремно висока волатилност
- Потребно големо познавање или советник
- Идеално за инвестиции за над 5 години.
Заклучок: Диверзификацијата е клучот!
Не постои една „најдобра“ инвестиција. Во 2026 година, најразумната стратегија е диверзификација на инвестициите, односно распределба на средствата на повеќе инструменти за балансирање на ризикот и приносот.
Пример за избалансирано портфолио:
- 20% штедење;
- 20% злато или фондови поврзани со злато;
- 20% акции или ETF фондови;
- 20% обврзници;
- 20% криптовалути.
Правилната распределба зависи од возраста, финансиските можности и целите. Најголемата грешка останува чувањето пари без принос – дури и умерена, но паметно распределена инвестиција може да донесе значителни резултати на долг рок.
Останато
Зошто секогаш треба да имате барем 50 евра во кеш?
Дури и во време на бесконтактни плаќања преку Google Pay, Apple Pay, Garmin Pay или PayPal, резервната готовина останува неопходна. Но, што да правите кога бесконтактните плаќања или терминалот за картички во супермаркетот не работат? Во тој случај, малку готовина може да вреди злато.
Ако батеријата на телефонот се испразни или сте во ресторан што прифаќа само готовина, една банкнота од 50 евра може да ве извлече од непријатна ситуација. Затоа е препорачливо секогаш да имате резерва во готовина, бидејќи „фондот за итни случаи“ ќе ви биде многу корисен.
Секогаш чувајте ја банкнотата скриена во вашиот паричник или футрола за телефон за да не ја потрошите случајно и веднаш надополнете ја по нејзино користење. Овој таканаречен „фонд за итни случаи“ ви овозможува сигурност кога технологијата ќе откаже или кога ви е потребно брзо плаќање.
Три правила за готовина за итни случаи:
- Секогаш имајте резервна банкнота;
- Чувајте ја на скришно место со цел да избегнете нејзино трошење;
- Веднаш надополнете го фондот по искористување на средствата.
На кратко, 50 евра во готово може да се покаже како вистински спас во непредвидливи и непосакувани ситуации.
Извор: kamatica.com
Совети
Како измамниците крадат пари од банкомати?
Банките и полицијата во Германија предупредуваат за растечкиот број измами познати како „Cash Trapping“.
Овој метод на измама функционира така што сторителите поставуваат посебна физичка бариера на отворот за подигање готовина од банкоматот. Кога корисникот ќе се обиде да подигне готовина, парите не излегуваат, туку остануваат „заробени“ во уредот.
Повеќето луѓе мислат дека банкоматот е расипан и го напуштаат местото, а потоа доаѓа измамник и ги зема парите. Поради оваа причина, полицијата советува граѓаните секогаш внимателно да го проверат отворот за подигање пари и веднаш да ја контактираат банката или службата за корисници при сомнителни ситуации. И покрај техничките заштити како механички блокатори и камери за надзор, измамниците продолжуваат да ги заобиколуваат мерките.
Затоа, на граѓаните им се советува да бидат повнимателни при подигање готовина на банкомат.
Во друг случај, кој дополнително ја возбуди јавноста, пензиониран пар во Германија остана без речиси 70.000 евра. Криминалците префрлиле повеќе трансакции на парични сметки во Малта, користејќи дупки во безбедносните процедури.
Европската банкарска агенција (ЕБА) ја критикуваше практиката според која клиентите сносат до 79% од загубите во случаи на интернет измами. ЕБА бара построга регулатива и поголема одговорност од банките за заштита на потрошувачите во дигиталното банкарство.
-
Продуктипред 2 месециАЛТА Банка со нов потрошувачки кредит со најповолни услови на македонскиот пазар
-
Продуктипред 2 месециШтедењето како резолуција за 2026 – Промо депозитот на Халкбанк како прв чекор
-
Продуктипред 1 месецКомерцијална банка: Воведуваме ново ниво на сигурност при интернет плаќања со картичка и трансакции преку мБанка
-
Бизниспред 1 месецУЈП започна со исплата на повратот од „Мој ДДВ“ за четвртиот квартал 2025
-
Банкипред 1 месецДобра вест за акционерите: Комерцијална банка со 8% повисока дивиденда за 2025 година
-
Останатопред 1 месецАЛТА банка АД Битола со стабилна капитална позиција, но значителен пад на профитабилноста во транзициската 2025 година
-
Продуктипред 1 месецОтворете сметка во Халкбанк онлајн и добијте ваучер за гориво од Макпетрол
-
Бизниспред 1 месец„Е-фактура“ го трансформира бизнисот во Македонија – помал административен товар, поголема дигитална ефикасност и контрола на даночните обврски




