Банки
Ангеловска-Бежоска за НИН: Монетарната политика овозможи одржување на макроекономската стабилност во неизвесни кризни времиња
„Постигнувањето рамнотежа помеѓу ценовната и финансиската стабилност беше главниот фокус на централните банки, вклучително и на Народната банка, во изминатите неколку години. Историјата покажува дека зголемувањето на каматните стапки на централните банки може да ги зголеми ризиците за финансискиот систем, што всушност се потврди и овојпат преку минатогодишните случувања во САД. Сепак, во целина, добро е што централните банки придонесоа за значително намалување на инфлациските притисоци, а без притоа да има поголеми неповолни ефекти врз финансиските системи. Инфлациските притисоци во домашната економија се значително намалени, девизните резерви се зголемени и на солидно ниво, а финансиската стабилност е зајакната и покрај кризниот период“, истакнува гувернерката Анита Ангеловска-Бежоска во авторски текст објавен во српскиот неделник НИН, списание со повеќедецениска традиција.
Гувернерката Ангеловска-Бежоска потенцира дека централните банки значително ја затегнаа монетарната политика преку зголемување на основните каматни стапки. Така во регион на ЦЈЕ, основните стапки се зголемија во просек за 600 базични поени, слично како и кај нас. Тоа што е специфично кај нас е дека, со оглед на нашата монетарна стратегија на одржување стабилен девизен курс на денарот во однос на еврото, Народната банка не се потпираше само на каматната стапка, туку користеше широк сет монетарни мерки. Монетарните мерки беа надополнети и со макропрудентни мерки коишто за првпат беа применети во текот на овие кризни години.
Претпазливите политики доведоа до намалување на инфлациските притисоци, а без притоа да се зголемат ризиците во финансискиот систем. Особено е важно што во текот на овој кризен период беше зајакната стабилноста на банкарскиот систем, што е предуслов и за раст на економијата. Во текстот, гувернерката нагласи дека адекватноста на капиталот на банките достигна 18,4% во 2023 година, што е највисоко ниво во последните 17 години, што е клучно за одржување на стабилноста при соочување со можни ризици, како и од аспект на кредитирањето и поддршката на граѓаните и компаниите.
„Кредитните портфолија на банките генерално се квалитетни, без сериозни знаци на остварување на кредитниот ризик, а учеството на нефункционалните кредити во вкупните кредити е на историски најниско ниво од 2,8%. Силниот банкарски систем овозможи да се продолжи со кредитната поддршка на економијата, иако во помала мера. За разлика од некои други земји, кредитната криза беше избегната“, посочува гувернерката Ангеловска-Бежоска, додавајќи дека иако постои чувство на оптимизам, сепак условите и натаму се неизвесни и сѐ уште има ризици за светската и домашната економија на краток и на среден рок. Оттука, потребна е натамошна претпазливост, особено при следењето и управувањето со кредитниот ризик, чиешто значење се зголемува во услови на неизвесно окружување и затегнати финансиски услови.
Авторскиот текст на гувернерката е достапен на следнава врска.
Банки
Инстант плаќањата во фокусот: дводневна работилница на Народната банка со платежната заедница
Народната банка во соработка со Светската банка одржаа работилница за банките и другите даватели на платежни услуги и релевантните државни институции во земјава посветена на воведувањето на инстант плаќањата засновани на платформата на клонот на ТИПС. Работилницата е дел од постојаните активности на Народната банка за подготовка на целата платежна заедница во земјава за воспоставување на националниот систем за инстант плаќања и за обезбедување навремена координација на сите учесници во веќе започнатиот процес на приклучување кон регионалната платформа којашто ја развива Банката на Италија за земјите од Западен Балкан.
„Во услови на забрзана дигитализација на финансиските услуги и сѐ поголеми очекувања за брзи, едноставни и лесно достапни плаќања, модернизацијата на платежната инфраструктура во земјава претставува основен предуслов за развивање поефикасен, поконкурентен и поиновативен платежен пазар“, истакна директорката на Дирекцијата за платни системи при Народната банка Биљана Доновска-Гечева.
Воспоставувањето национален систем за инстант плаќања е еден од стратегиските проекти на Народната банка и претставува важен чекор кон понатамошна модернизација на платниот систем во земјава. Проектот е дел од пошироките регионални иницијативи за унапредување на платежната инфраструктура и за нејзино постепено усогласување со европските стандарди и практики. Со неговото остварување ќе се создадат услови за развивање нови дигитални платежни услуги и за понатамошно унапредување на условите за користење за граѓаните, компаниите и за институциите.
Во рамките на работилницата беа претставени концептот и функционалностите на платформата на клонот на ТИПС, правилата за учество и приклучување, искуствата од други земји, како и очекуваните активности на давателите на платежни услуги во процесот на спроведување. Посебно внимание им беше посветено на техничката и на оперативната подготвеност на учесниците, во рамките на процесот за приклучување кон платформата на клонот на ТИПС.
Со воведувањето на инстант плаќањата ќе се овозможат побрзи, подостапни и поефикасни плаќања за граѓаните и за компаниите, 24 часа дневно, седум дена во неделата, што ќе придонесе за понатамошна дигитализација на финансиските услуги и за зајакнување на конкурентноста на домашниот платежен пазар.
Работилницата претставуваше можност за размена на искуства и мислења, разгледување на предизвиците и можностите што ги носи овој процес, како и за координација на активностите на сите засегнати страни во пресрет на очекуваното пуштање во употреба на системот.
Банки
Еко акција на НЛБ Банка за почиста животна средина „НЛБ Тим за почисто Водно“
Под мотото „За почисто Водно“, повеќе од 130 вработени – еко волонтери, вклучувајќи ги и сите членови на Управниот одбор на НЛБ Банка, ја поддржаа акцијата на Банката за расчистување на отпадот од зелените површини и рекреативните патеки на Водно, како дел од континуираните општествено одговорни активности што НЛБ Банка ги спроведува во рамки на својата ESG стратегија.
Оваа иницијатива претставува потврда за посветеноста на Банката кон заштита на природата и унапредување на квалитетот на животот во заедницата, испраќајќи силна порака за важноста од одговорен однос кон природата и јавниот простор.
Со заеднички ангажман, вработените реализираа повеќе од 400 волонтерски часови, давајќи конкретен придонес за почиста и поздрава животна средина. Особена вредност на настанот му даде и учеството на дел од вработените заедно со своите деца, што дополнително ја нагласи важноста од градење еколошка свест, зачувување на природните ресурси и негување на одговорен однос кон животната средина кај идните генерации.
„Во НЛБ Банка веруваме дека вистинската одговорност кон заедницата се мери преку конкретни дела. Грижата за животната средина не е само наша стратешка определба, туку и обврска што ја живееме секојдневно, со личен пример, со активна вклученост и со јасна намера да придонесеме за подобар свет за генерациите што следат. Како институција што е длабоко поврзана со заедницата, ќе продолжиме да иницираме и поддржуваме активности што создаваат трајна вредност, ја јакнат еколошката свест и оставаат позитивен белег во просторот во кој живееме и работиме“ – истакнуваат од НЛБ Банка.









Во изминатиот период, Банката реализираше и други еко-иницијативи, меѓу кои акцијата за чистење на отпад во Виница под мотото „За почиста Виница“ во која учествуваа вработените во експозитурите на НЛБ Банка од источниот регион, како и донацијата на садници од лаванда за Холандскиот парк во Охрид, кои ги засадија учесниците на Лидерската конференција на Банката.
Еко-свесните и општествено одговорни активности претставуваат значаен сегмент од стратегијата на НЛБ Групацијата и се спроведуваат во сите земји каде што таа е присутна.
Анализи
УНИ банка станува дел од МБИ10, Берзата го проширува индексот на обврзници
Македонска берза ги објави резултатите од редовната полугодишна ревизија на своите индекси, при што од 30 јуни ќе има промени во составот на индексот МБИ10 и на индексот на обврзници ОМБ.
Најзначајната новина е вклучувањето на обичната акција на УНИ банка во составот на МБИ10, со што таа ќе ја замени акцијата на Македонијатурист.
Според одлуката на Комисијата за берзански индекс, во составот на МБИ10 ќе останат акциите на Комерцијална банка, Гранит, Алкалоид, Макпетрол, Македонски Телеком, НЛБ Банка, Стопанска банка Скопје, ТТК Банка и Реплек, а нов член на индексот ќе биде УНИ банка.
Промени има и кај Индексот на обврзници на Македонската берза (ОМБ), кој ќе биде дополнет со уште три емисии на обврзници за денационализација. Покрај постојните емисии од 18-та до 23-та, во индексот ќе бидат вклучени и обврзниците од 16-та, 17-та и 24-та емисија.
Од Македонска берза информираат дека новиот состав на индексите ќе започне да се применува од 30 јуни, додека следната редовна ревизија е предвидена за 15 декември годинава.
-
Продуктипред 2 месециУНИПлус флексибилна програма за лојалност на УНИБанка. Kористиш бројни бенефити, а не мора да ја префрлаш платата!
-
Банкипред 2 месеци
Стопанска банка АД – Скопје со план за исплата на дивиденда од над 16 милиони евра
-
Бизниспред 2 месеци
Македонски Телеком предлага повисока дивиденда за 2025 година
-
Бизниспред 1 месецОд полноќ нови цени на горивата
-
Останатопред 1 месец
Почна исплатата на средствата од МојДДВ за првиот квартал од 2026 година
-
Банкипред 2 месециСилк Роуд Банка: Пензиите за април исплатени, достапни преку експозитурите, банкоматите како и електронското банкарство
-
Кариерапред 2 месециАЛТА банка објави оглас за вработување на позицијата бизнис аналитичар (економист)
-
Советипред 1 месец
УЈП објави видео упатство за е-даночни услуги и потврда на ДЛД-ГДП пријавата


