Е-трговијата во Северна Македонија продолжува да бележи силен раст, покажуваат најновите податоци анализирани од Асоцијацијата за е-трговија, врз основа на статистиките на Народната банка.

Во текот на 2025 година, вкупната вредност на онлајн трансакциите достигнала 950 милиони евра, што претставува зголемување од 32% во споредба со претходната година. Од нив, кон домашните е-трговци се слеале 522 милиони евра, додека значителен дел од средствата завршиле кај странски платформи.

Бројот на реализирани онлајн трансакции исто така бележи раст и изнесува 28,9 милиони, што е за 32% повеќе во однос на 2024 година. Најголем пораст е регистриран кај купувањата од странски е-трговци, што укажува на зголемена активност на граѓаните на меѓународните платформи.

Просечната вредност на трансакција останува стабилна и изнесува околу 33 евра, при што се забележуваат разлики во зависност од тоа дали купувањето е направено кај домашни или странски трговци.

Во 2025 година се зголемил и бројот на активни е-продавници, кои достигнале 1.396, што е за 84 повеќе од претходната година. Овој тренд укажува на раст на понудата и развој на дигиталниот пазар.

Сепак, анализите посочуваат дека растот на трансакциите кон странски е-трговци отвора прашања за одливот на средства од домашната економија, бидејќи нивниот удел во вкупната вредност и бројот на трансакции е во пораст.

Со стабилни продажни резултати и зајакната позиција на домашниот фармацевтски пазар, „Реплек АД Скопје“ ја стартува 2026 година. Во првиот квартал од годинава компанијата оствари вкупни продажби во сегментот Фармација од 7,2 милиони евра, при што домашниот пазар бележи изразен раст од 20%. На акционерското Собрание кое се одржа на почетокот на април беше донесена одлука за зголемување на дивидендата за 25%, а сите останати предложени одлуки беа едногласно усвоени, што претставува потврда за довербата на акционерите во стратегијата за управувањето со компанијата.

Од вкупните продажби, пет милиони евра се реализирани на странските пазари, додека 2,2 милиони евра се остварени на домашниот пазар. Овој значаен раст на домашниот пазар од 20% е резултат на зголемената побарувачка за дел од клучните производни линии, како и на континуираното зајакнување на пазарната позиција на компанијата, што дополнително ја потврдува довербата кај потрошувачите и партнерите.

„Остварените деловни резултати во првиот квартал ја потврдуваат стабилноста на нашето работење, при што особено нè охрабрува растот на домашниот пазар. Двоцифрената стапка на раст е резултат на континуираното унапредување на портфолиото, инвестициите во иновации, модернизацијата на производствените капацитети, како и зајакнувањето на односите со партнерите и пациентите. И натаму ќе останеме силно посветени и на странските пазари, зголемувањето на извозот и на освојувањето нови пазари. Одлуката за зголемување на дивидендата е потврда за стабилната финансиска позиција на „Реплек“ и на нашата посветеност кон создавање силна вредност за акционерите“, изјави Душан Пецовски, генерален директор на „Реплек“.

Во текот на првиот квартал дел од извозните активности се одвиваа со изменета динамика, пред сè како резултат на глобалните предизвици во синџирите на снабдување, што во комбинација со геополитичките фактори доведе до поместување на дел од планираните испораки кон почетокот на вториот квартал и беше причина за благо намалување на продажбите во странство за околу осум отсто. Притоа, побарувачката на клучните извозни пазари останува стабилна, а компанијата продолжува со реализација на договорените активности согласно утврдената динамика. Извозните пазари и натаму имаат доминантно учество од околу 75% во вкупните приходи, додека домашниот пазар учествува со приближно 25%, што обезбедува стабилност и диверзификација на приходите.

Акционерите на „Реплек“ годинава ќе добијат дивиденда во бруто износ од 500 денари по акција, што претставува зголемување за 25% во однос на претходната година и е над нивото предвидено со дивидендната политика. Оваа, заедно со сите други предложени одлуки од Управниот одбор на компанијата беа усвоени едногласно од акционерите, што е јасна потврда за нивната доверба во стратегијата и управувањето со компанијата.

Компанијата продолжува со реализација на својата стратегија за долгорочен раст и ќе остане посветена на проширување на присуството на меѓународните пазари, со зајакнување на регулаторното присуство преку нови регистрациски постапки на тие пазари. Фокус ќе биде ставен и на развој на нови производи, унапредување на производствените капацитети и континуирана модернизација, како и дигитализација и оптимизација на деловните процеси. Сите натамошни активности ќе имаат за цел да обезбедат одржлив раст на приходите и профитабилноста на среден и долг рок, како и дополнително зајакнување на конкурентската позиција на компанијата.

Европската унија покренува иницијатива за укинување на дополнителните трошоци за роаминг за земјите од Западен Балкан, што ќе им овозможи на граѓаните да користат мобилни услуги во ЕУ по исти цени како во матичната држава.

Генералниот секретаријат на Советот на ЕУ закажа состанок на Работната група за проширување и земјите кандидати, на кој ќе се разгледува предлогот на Европската комисија за проширување на режимот „Roam Like at Home“.

Според планот, ЕУ ќе започне преговори со земјите од регионот за склучување договори за роаминг. Доколку тие бидат успешни, граѓаните ќе можат да телефонираат, да праќаат СМС пораки и да користат мобилен интернет во ЕУ без дополнителни трошоци, а истите поволности ќе важат и за граѓаните на ЕУ при патување во Западен Балкан.

Сепак, ова не значи автоматско вклучување во системот „Roam Like at Home“. Секоја држава ќе треба поединечно да склучи билатерален договор и да ги усогласи своите регулативи со европските стандарди за роаминг.

Предвидено е договорите да обезбедат и ист квалитет и брзина на мобилната мрежа како во матичната земја, како и бесплатно повикување на итни служби.

Режимот „Roam Like at Home“ ЕУ го воведе во 2017 година за земјите членки, а во 2025 година беше проширен и на Молдавија и Украина.

Иницијативата се смета за уште еден чекор кон подлабока интеграција на регионот со Европската унија.