Бизнис
Одржан Форум за интелектуална сопственост во организација на АЕТСМ и АмЧам
По повод Светскиот ден на интелектуалната сопственост – 26 април, Асоцијацијата за е-трговија на Северна Македонија (АЕТСМ) и Американската стопанска комора во Северна Македонија (АмЧам) организираа Форум за интелектуална сопственост, кој се одржа во петокот во едукативниот центар на Халкбанк.
Настанот ги обедини експертите и практичарите од областа на интелектуалната сопственост, членките и партнерите на двете организации, како и претставници од релевантни институции и граѓански организации – создавајќи простор за отворена и продуктивна јавна дискусија за вредноста, предизвиците и можностите поврзани со интелектуалната сопственост во дигиталната ера, како и за поттикнување конкретни чекори за унапредување на заштитата на интелектуалната сопственост во земјата.
Форумот за интелектуална сопственост беше отворен со поздравни обраќања од Јелена Арсовска, Извршен директор на Американска стопанска комора во Северна Македонија и Виктор Стојкоски, Генерален секретар на Асоцијацијата за е-трговија на Северна Македонија, по што следуваше панел дискусија и работа во различни работни групи.
Преку панел дискусијата насловена „Вредноста на интелектуалната сопственост“ и работните групи, беа отворени прашања за правната рамка за заштита на правата за интелектуална сопственост, актуелните и потенцијални механизми на соработка за заштита на правата на интелектуална сопственост, емитувањето на авторски содржини во дигиталниот простор, сивата економија во е-трговијата и правата за интелектуална сопственост при онлајн купување, како и улогата на интелектуалната сопственост во одржливиот развој на бизнисите.
Дискусијата во секоја работна група се однесуваше на актуелната состојба, предизвиците и можните решенија во избраните области, а преку истите се заклучи дека е потребно да се иницираат законски измени и подобрувања на регулативата, да се унапреди соработката и координацијата помеѓу институциите, да се работи на понатамошно развивање на институционалните капацитети, да се спроведува континуирана едукација на граѓаните, бизнисите и институциите, како и да се подигне јавната свест за штетноста од повредите на правата од интелектуална сопственост. Притоа, учесниците нагласија дека интелектуалната сопственост е тема на која треба да се работи континуирано и заеднички и изразија отвореност за соработка на идни иницијативи на овие теми.
Врз основа на искуствата и препораките споделени на овој форум, АЕТСМ и АмЧам, во координација со релевантните институции и организации, во периодот што следи ќе спроведуваат активности насочени кон надминување на предизвиците со кои се соочуваат различните чинители во системот за заштита на интелектуалната сопственост и во делот на намалувањето на сивата економија во делот на е-трговија иницирана од нарушената интелектуална сопственост.
Бизнис
Ryanair подготвен и за најлошо сценарио во кризата со горивото, засега нема план за откажување летови
Ирската нискобуџетна авиокомпанија Ryanair соопшти дека е подготвена и за најлошо сценарио во актуелната криза со авионското гориво, но засега не очекува откажување летови во текот на летната сезона.
Финансискиот директор на компанијата, Нил Сорахан, во изјава за CNBC посочи дека Ryanair има подготвени планови и за „армагедонска“ ситуација, но не верува дека ќе дојде до таков развој на настаните.
„Во моментов летаме со полн летен распоред, а планираме целосен распоред и за зимскиот период“, изјави Сорахан.
Тој нагласи дека компанијата не планира откажувања на летови, и покрај нестабилниот пазар на нафта и загриженоста што војната на Блискиот Исток ја предизвика во авиоиндустријата.
Ryanair за летната сезона однапред обезбедил 80 проценти од потребите за гориво по цена од 668 долари за метрички тон, со што значително ја намалил изложеноста на нагли скокови на цените.
Од компанијата велат дека не се премногу загрижени за достапноста на гориво, бидејќи европската зависност од Ормутскиот теснец постепено се намалува, а добавувачите сѐ повеќе набавуваат нафта од САД, Венецуела, Бразил и други пазари.
Сепак, Ryanair очекува цените на горивото да останат високи подолг период, што може да создаде проблеми за помалите и финансиски послабите авиокомпании.
Според Сорахан, дел од превозниците кои и претходно имале потешкотии би можеле да се соочат со сериозни проблеми во текот на зимата.
Компанијата смета дека е во подобра позиција од дел од конкуренцијата благодарение на заштитата од растот на цените на горивото и ниските оперативни трошоци.
Ryanair за финансиската година што заврши во март пријави раст на добивката по оданочување од 40 проценти, на речиси 2,3 милијарди евра. Бројот на патници се зголемил за четири проценти, на 208,4 милиони, додека приходите се намалиле за 11 проценти и изнесувале 15,54 милијарди евра.
Бизнис
Војната со Иран го погодува технолошкиот сектор: Растат трошоците за чипови и AI индустријата
Технолошките инвеститори беа задоволни од последната сезона на финансиски извештаи, но војната меѓу Иран и САД создава сѐ поголем притисок врз компаниите кои стојат зад глобалниот бум на вештачката интелигенција.
Според анализата на CNBC, глобалниот сектор за производство на чипови се соочува со сериозни проблеми во синџирите на снабдување и раст на трошоците, предизвикани од конфликтот на Блискиот Исток. Цените на енергенсите растат, а се очекуваат и недостиг на клучни материјали за производство на полупроводници, меѓу кои и хелиумот.
Компании како тајванскиот производител на чипови TSMC, кој произведува чипови за Nvidia, предупредија дека кризата може негативно да влијае врз профитабилноста поради раст на цените на хемикалиите и гасовите. Foxconn, најголемиот светски производител на електронски уреди по нарачка, исто така го посочи Блискиот Исток како еден од најголемите предизвици годинава. Германскиот Infineon предупреди на повисоки трошоци за благородни метали, енергија и транспорт.
Аналитичарите предупредуваат дека последиците може дополнително да се продлабочат доколку конфликтот продолжи. Франциско Херонимо од IDC изјави дека цените на гасот, енергијата и транспортот се на рекордно високо ниво и веројатно ќе останат високи уште неколку квартали, дури и ако дојде до смирување на ситуацијата.
Особено загрижувачка е состојбата со хелиумот, кој е неопходен за производство на чипови. Катар, вториот најголем светски снабдувач со хелиум, се соочува со проблеми во извозот поради иранските напади, што дополнително го нарушува глобалниот пазар.
И покрај ризиците, интересот на инвеститорите за секторот на вештачка интелигенција засега останува силен. Индексот PHLX Semiconductor Sector Index, кој ги следи најголемите компании за чипови во САД, пораснал за 41 процент во последните три месеци.
Бизнис
Поскапуваат горивата: Дизелот достигна 92 денари за литар
Од ноќеска возачите плаќаат повисоки цени за бензинот и дизелот, откако стапи во сила новата одлука на Регулаторната комисија за енергетика за поскапување на горивата.
Со последната корекција, цената на Еуросупер БС-95 е зголемена за два денари по литар, додека Еуросупер БС-98 и дизелот поскапеа за 2,5 денари.
Според новиот ценовник, литар Еуросупер БС-95 се продава за 87 денари, Еуросупер БС-98 за 89 денари, а дизелот достигна 92 денари за литар.
Промени има и кај останатите нафтени деривати. Цената на мазутот е повисока за 0,846 денари по килограм, додека екстра лесното масло за домаќинство поевтини за половина денар и сега чини 93,50 денари за литар.
Од Регулаторната комисија наведуваат дека просечното зголемување на цените на горивата изнесува 1,84 проценти во споредба со претходната одлука.
-
Кариерапред 2 месециАна Митреска и Игор Величковски предложени за нови вицегувернери на Народната банка
-
Банкипред 2 месециСтопанска банка АД – Скопје од утре започнува со исплата на пензиите за месец март
-
Продуктипред 1 месецИуте Македонија носи европски здравствен стандард – за првпат во земјава се воведува второ медицинско мислење
-
Интервјуапред 2 месециИнтервју | Гоце Новачевски | Портфолио менаџер, КБ Инвест АД Скопје
-
Банкипред 2 месециАЛТА Банка го продолжи промотивниот период до 30 јуни 2026 година за најповолниот потрошувачки кредит на македонскиот пазар
-
Останатопред 1 месецУправата за јавни приходи донесе стратешки документ со цел подобрување на усогласеноста
-
Анализипред 2 месециРеалната нето плата во Северна Македонија порасна за 4,9% во јануари
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во Шпаркасе Банка АД Скопје: Отворена позиција за работа со мали и средни претпријатија



