Германската авиокомпанија Луфтханза подготвува сценарија за намалување на капацитетите и можно приземјување на дел од својата флота поради растот на цените на горивото и ограничувањата во снабдувањето, произлегува од интерно обраќање на извршниот директор Карстен Спор.

Според плановите, се разгледуваат две опции. Во поблага варијанта, привремено би се повлекле 20 авиони, што би значело намалување на капацитетот за околу 2,5%. Во понеповолен развој на настаните, бројот може да достигне до 40 авиони, со пад на капацитетот од околу 5%. Конечна одлука сè уште не е донесена.

Најмногу би биле погодени постарите и помалку ефикасни модели, како Airbus A340-600, Boeing 747-400 и Canadair Regional Jet, кои имаат поголема потрошувачка на гориво и стануваат економски неповолни во услови на нагло поскапување.

Планираниот раст на капацитетите од околу 4% во 2026 година сега е доведен во прашање. Компанијата претходно планираше проширување на мрежата, особено кон Азија, но загриженоста за достапноста на гориво веќе влијае врз тие планови. Дел од аеродромите во регионот, како Сингапур и Бангкок, веќе воведуваат ограничувања за дополнителни летови со цел да ги зачуваат резервите.

Трошоците за гориво се клучен фактор во проценките за следниот период. Луфтханза за 2026 година планирала буџет од околу 7 милијарди евра, при што 80% од трошоците се обезбедени преку хеџинг. Останатите 20%, односно околу 1,4 милијарди евра, се изложени на пазарни промени и би можеле значително да пораснат доколку цените на нафтата продолжат да растат, што директно би се одразило врз цените на билетите и побарувачката.

Компанијата ги следи и ризиците од евентуално ширење на проблемите во Европа, иако тој сценарио засега се оценува како малку веројатен. Во најлош случај, недостиг на гориво би можел да ги зафати и големите европски воздушни јазли како Франкфурт, Минхен, Цирих, Виена, Брисел и Рим.

Притисокот на пазарот е поврзан и со тензиите околу Ормутскиот Теснец, преку кој поминуваат меѓу 20% и 25% од светските испораки на нафта. Секое нарушување во тој регион директно влијае врз глобалните цени, а проценките укажуваат дека високите нивоа може да се задржат и во 2027 година.

И покрај неизвесноста, Луфтханза продолжува со долгорочните планови и најави дека ќе поднесе необврзувачка понуда за удел во TAP Air Portugal, што покажува дека компанијата паралелно размислува и за мерки за штедење и за стратешки инвестиции.

Велика Британија ќе се стреми кон зајакнување на економската соработка со Европската Унија во услови на зголемена глобална нестабилност предизвикана од војната со Иран, изјави британскиот премиер Кир Стармер.

Тој најави дека на претстојниот самит со ЕУ подоцна годинава ќе побара поголема соработка во областа на економијата, безбедноста и енергетиката. Според него, актуелниот конфликт веќе има значително влијание врз економските перспективи, особено преку растот на цените на нафтата и гасот.

Премиерот предупреди дека продолжената блокада на Ормутскиот теснец, еден од најважните глобални транспортни коридори за нафта може дополнително да ги зголеми цените на енергијата и да ги оптовари домашните буџети на граѓаните. Воедно, најави дека Владата ќе продолжи со мерки за ублажување на трошоците за живот, вклучително и корекции на енергетските давачки и зголемување на минималната плата.

Според проценките на Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД), Велика Британија би можела да биде меѓу најпогодените економии од конфликтот, со забавување на економскиот раст.

Во меѓувреме, опозициските партии бараат дополнителни мерки за заштита на граѓаните, како што се укинување на ДДВ за сметките за струја и одложување на зголемувањето на акцизите за гориво.

Стармер нагласи дека зајакнувањето на односите со Европа е во долгорочен интерес на земјата, посочувајќи дека и покрај Брегзит, постојат значајни можности за економска и безбедносна соработка. Сепак, тој повтори дека Владата нема планови за повторно приклучување кон единствениот пазар или царинската унија.

Во однос на односите со САД, британскиот премиер истакна дека Лондон нема намера да избира меѓу Вашингтон и Брисел, туку ќе работи на одржување на силни врски со двата партнери.

Асоцијацијата за е-трговија на Македонија – АЕТСМ на 31 март 2026 година го одржа своето Годишно собрание, во присуство на членови, партнери и соработници од бизнис заедницата и институциите.

На Собранието беа презентирани извештаите за работењето во 2025 година, како и планот и програмата за работа за 2026 година, кои беа едногласно усвоени од присутните членови. Во рамки на дискусиите беше истакната важноста на развојот на е-трговијата и улогата на Асоцијацијата за е-трговија како клучен двигател на овој процес во земјата.

„Е-трговијата бележи континуиран раст. Во 2025 година се реализирани онлајн
трансакции вредни 950 милиони евра, што претставува годишен раст од 32%. Ова е јасен показател за зголемената доверба во онлајн купувањето, растот на понудата и развојот на дигиталните плаќања, но и поттик да продолжиме со унапредување на условите за понатамошен раст.“ – посочи претседателката на Асоцијацијата за е-трговија, Ангеловска Станков, во своето поздравно обраќање.

Поздравно обраќање имаше и м-р Елена Петрова, директорка на Управата за јавни приходи, која ја истакна важноста на институционалната поддршка и дигиталната трансформација за развојот на економијата.

„Дигитализацијата на фискалните процеси е клучна за понатамошен развој на е- трговијата и за создавање фер и транспарентен пазар. Како институција, остануваме посветени на изнаоѓање практични и лесно применливи решенија за е-фискализација, во тесна соработка со бизнис заедницата. Нашата цел е да овозможиме раст на секторот, притоа намалувајќи ја сивата економија и зајакнувајќи ја довербата кај потрошувачите” – изјави м-р Елена Петрова, во своето поздравно обраќање.

Пред работниот дел од Собранието, за членовите беше организирана и презентација од страна на претставници на Народната банка на Република Северна Македонија за придобивките, практичните аспекти и предизвиците за компаниите од членството на земјата во СЕПА при што беше истакнато значењето за унапредување на платежната инфраструктура, олеснување на прекуграничните трансакции и поголема интеграција на домашните компании на европскиот пазар.

На Собранието беше и официјално најавено 9-тото издание на регионалната конференција за е-трговија, кое ќе се одржи на 3 ноември 2026 година во Националната опера и балет, а се очекува да собере повеќе од 900 учесници од целиот Западен Балкан.

Дополнително, на Собранието беа презентирани и активностите на Алијансата за родова еднаквост на работното место – GEA, подружница на АЕТСМ, при што беше истакнато дека во 2025 година се реализирани бројни иницијативи за унапредување на родовата еднаквост, а за 2026 година е најавено и 5-тото јубилејно издание на конференцијата EqualXchange, кое ќе се одржи на 19 мај.

АЕТСМ и во наредниот период ќе продолжи активно да придонесува кон унапредување на е-трговијата, деловното окружување и регулативата, во интерес на своите членови и развојот на секторот. Во фокусот на асоцијацијата ќе останат унапредувањето и проширувањето на понудата во е-трговијата и придружните индустрии, зајакнувањето на дигиталните вештини, градењето стратешки партнерства за раст, намалувањето на сивата економија, како и продлабочувањето на соработката со институциите преку јавнo-приватен дијалог и развојот на дигиталните плаќања. Значаен фокус ќе биде ставен и на јакнење на регионалната соработка и поттикнување на прекуграничната е-трговија, со цел подобра интеграција на домашните компании на регионалните и европските пазари.