Македонската берза ја заврши скратената трговска недела со значително зголемена активност на инвеститорите. Во периодот од 19 до 22 октомври 2026 година, вкупниот промет на сите пазари достигна 50,4 милиони денари, односно приближно 820 илјади евра, што претставува раст од 75,86% во споредба со претходната недела.

И покрај помалиот број трговски денови, берзанската активност забележа забележително зголемување, како во вредноста на реализираните трансакции, така и во нивниот број.

Во анализираниот период беа реализирани вкупно 273 трансакции, односно 99 повеќе во однос на претходната недела. Вкупната истргувана количина изнесуваше 14.212 хартии од вредност, што е зголемување за 8.648 во споредба со претходниот период.

Комерцијална банка со повеќе од половина од вкупниот берзански промет

Најголемо внимание кај инвеститорите привлекоа акциите на Комерцијална банка АД Скопје, со кои беше остварен промет од 27,7 милиони денари. Ова претставува приближно 55% од вкупниот неделен промет на Македонската берза.

Ваквата концентрација покажува дека акциите на Комерцијална банка имаа доминантна улога во вкупната ликвидност на пазарот во текот на неделата.

На второто место според вредноста на тргувањето се најде Алкалоид АД Скопје, со реализиран промет од 8,4 милиони денари, додека третата позиција ја зазеде Макпетрол АД Скопје, со 4,8 милиони денари.

Значителна активност беше регистрирана и кај акциите на Македонски Телеком, со промет од околу 2 милиони денари, како и кај НЛБ Банка АД Скопје, со 1,7 милиони денари.

Овие пет компании го сочинуваа најголемиот дел од вредноста на тргувањето, што укажува на изразена концентрација на берзанската активност кај неколку водечки домашни компании.

Макстил со најголем раст, Македонски Телеком со најголем пад

На ценовен план, неделата донесе различни движења кај најтргуваните акции.

Од анализираните акции, шест забележаа раст на вредноста, додека пет ја завршија неделата со намалување на цената.

Најголем добитник беше Макстил АД Скопје, чии акции поскапеа за 2,86%. Следуваше Гранит АД Скопје со раст од 2,04%, додека акциите на ОКТА забележаа зголемување од 1,84%.

Од друга страна, најголем пад беше регистриран кај Македонски Телеком, чии акции изгубија 4,29% од вредноста во текот на неделата.

Негативно движење забележаа и акциите на Комерцијална банка, со пад од 2,41%, како и Реплек, со намалување од 0,69%.

Особено интересно е што Комерцијална банка, и покрај најголемиот реализиран промет, ја заврши неделата со негативна ценовна промена. Ова покажува дека високата вредност на тргувањето не мора нужно да биде проследена со раст на цената на акциите.

Македонски Телеком најактивен според бројот на истргувани акции

Ако активноста се разгледува според количината на истргувани акции, првото место го зазеде Македонски Телеком со 4.443 акции.

На второто место беше Макстил со 2.267 акции, додека со акциите на Комерцијална банка беа реализирани трансакции со вкупно 1.148 акции.

Разликата меѓу рангирањето според бројот на акции и според вредноста на прометот произлегува од различните пазарни цени на хартиите од вредност.

Во текот на неделата не беше реализирана ниту една блок-трансакција, што значи дека прикажаниот промет не вклучува ваков вид трансакции.

Зголемена активност, но различни ценовни движења

Неделните показатели укажуваат на засилена трговска активност на Македонската берза, и покрај скратениот период на тргување.

Растот на вкупниот промет од 75,86%, придружен со зголемен број трансакции, покажува дека во анализираниот период бил реализиран значително поголем обем на берзанско тргување во споредба со претходната недела.

Сепак, зголемениот промет не беше проследен со еднонасочно движење на цените. Додека Макстил, Гранит и ОКТА остварија позитивни резултати, Македонски Телеком и Комерцијална банка забележаа пад на вредноста на акциите.

Главната карактеристика на неделното тргување останува доминацијата на Комерцијална банка, која учествуваше со повеќе од половина од вкупниот берзански промет, додека Макстил се издвои како компанија со најголем процентуален раст на акциите.

Дали засилената активност ќе продолжи и во наредниот период ќе зависи од интересот на инвеститорите, новите корпоративни информации и општите услови на домашниот пазар на капитал.

На азиските берзи во понеделникот преовладува претпазливо тргување, бидејќи инвеститорите избегнуваат поголеми ризици во пресрет на состаноците на водечките централни банки и објавувањето на кварталните финансиски резултати на некои од најголемите светски компании. Истовремено, цените на нафтата забележаа значителен пад.

Индексот MSCI, кој ги следи акциите на азиско-пацифичките пазари, околу 7 часот изутрината беше речиси непроменет, откако минатата недела забележа пад од повеќе од 2%.

На берзите во Австралија и Хонгконг цените на акциите пораснаа меѓу 0,1% и 0,4%, додека во Индија, Шангај, Јапонија и Јужна Кореја беше регистриран пад од 0,1% до 1,2%.

Инвеститорите ги очекуваат резултатите на технолошките гиганти

Дополнителна неизвесност на финансиските пазари создава претстојното објавување на кварталните деловни резултати на некои од највлијателните технолошки компании во светот.

Во текот на неделата се очекуваат финансиските извештаи на Alphabet, Amazon и Microsoft, кои би можеле значително да влијаат врз расположението на инвеститорите и насоката на берзанските индекси.

Особено внимание ќе привлечат и резултатите на производителите на чипови и мемориски компоненти Intel и SanDisk.

Според информациите што ги пренесува хрватската новинска агенција ХИНА, овие извештаи би можеле да имаат дополнително влијание врз компаниите поврзани со развојот на вештачката интелигенција, сектор што минатата недела беше изложен на силен продажен притисок.

Централните банки во фокусот на финансиските пазари

Клучно внимание на инвеститорите оваа недела ќе биде насочено кон состаноците на американската Федерална резерва (ФЕД), Европската централна банка (ЕЦБ) и Банката на Јапонија.

Одлуките и најавите на овие институции би можеле значително да влијаат врз глобалните финансиски пазари, особено врз движењето на каматните стапки, девизните курсеви и цените на акциите.

Кризата на Блискиот Исток и повисоките цени на енергенсите во изминатиот период создадоа дополнителни инфлациски притисоци во светската економија.

Поради тоа, повеќе централни банки во септември ги зголемија референтните каматни стапки, настојувајќи да го ограничат растот на потрошувачките цени.

Иако не се очекува ново зголемување на каматните стапки уште на претстојните состаноци, аналитичарите проценуваат дека американската, европската и јапонската централна банка би можеле дополнително да ја заострат монетарната политика до крајот на годината.

Ваквите очекувања ја зголемуваат претпазливоста кај инвеститорите, бидејќи повисоките каматни стапки можат да ги зголемат трошоците за финансирање на компаниите и да влијаат врз вреднувањето на акциите.

Пазарните учесници затоа внимателно ќе ги следат не само одлуките на централните банки, туку и нивните пораки за идното движење на инфлацијата и каматните стапки.

Американските берзански фјучерси бележат пад во четвртокот, додека инвеститорите ги анализираат финансиските резултати за третиот квартал на големите технолошки компании, меѓу кои Meta Platforms и Tesla.

Фјучерсите на индексот S&P 500 се намалија за 0,66 отсто, додека оние на технолошкиот Nasdaq-100 паднаа за 1,32 отсто. Фјучерсите на Dow Jones Industrial Average забележаа пад од 0,28 отсто, односно 147 поени.

Негативно расположение преовладува и на азиските берзи. Јужнокорејскиот Kospi загуби повеќе од 1 отсто, јапонскиот Nikkei 225 се намали за 0,73 отсто, а австралискиот S&P/ASX 200 за 0,53 отсто. Хонгконшкиот Hang Seng падна за повеќе од 2 отсто, додека кинескиот CSI 300 забележа намалување од 0,37 отсто.

Акциите на Meta поскапеа за 2 отсто во продолженото тргување, откако компанијата, која стои зад Facebook и Instagram, објави приходи над очекувањата на аналитичарите и позитивни прогнози за тековниот квартал.

Од друга страна, акциите на Tesla паднаа за околу 3 отсто, и покрај тоа што производителот на електрични возила објави подобри од очекуваните приходи и добивка за третиот квартал.

Според Ден Ајвс, партнер и виш управен директор во Yorkville Ives, кварталните резултати на Meta покажуваат дека инвестициите во вештачката интелигенција почнуваат да носат позитивни ефекти врз основниот бизнис. Тој оценува дека трошоците се подобро контролирани од очекуваното, особено по стеснувањето на планираниот опсег на капитални инвестиции поврзани со центрите за податоци.

Падот на фјучерсите следува по позитивното тргување на Волстрит во средата, кога S&P 500 ја продолжи серијата на раст на три последователни сесии, Dow Jones порасна за 360 поени, а Nasdaq Composite заврши со добивка од 1 отсто.

Силните квартални резултати на SpaceX дополнително го поттикнаа интересот на инвеститорите за компаниите поврзани со вештачката интелигенција, придонесувајќи за раст на акциите на Micron Technology и Advanced Micro Devices (AMD). Позитивно влијание имаше и соопштението на Super Micro Computer за зголемување на прогнозата за приходите во првиот квартал од фискалната 2027 година.

Во меѓувреме, Nvidia најави проширување на глобалните производствени капацитети во соработка со своите партнери во синџирот на снабдување, со цел да одговори на растечката побарувачка за инфраструктура за вештачка интелигенција.

Во текот на четвртокот, инвеститорите ги очекуваат финансиските извештаи на Procter & Gamble, Lockheed Martin, Valero Energy и Honeywell. Во фокусот ќе бидат и најновите неделни податоци за бројот на нови барања за надоместок за невработеност во САД.

На девизните пазари, индиската рупија зајакна во однос на американскиот долар осум последователни трговски сесии, што претставува нејзина најдолга серија на раст од март 2025 година.

Рупијата, која повеќе од една година се вбројува меѓу најслабите азиски валути, во средата го заврши тргувањето на ниво од 94,46 рупии за долар, достигнувајќи највисока вредност во речиси четири месеци.

Според Деварш Вакил, раководител на истражувањата во HDFC Securities, зајакнувањето на индиската валута е поттикнато од интервенциите на централната банка, стабилниот прилив на странски капитал на примарниот пазар и реализацијата на добивки од позициите во американски долари.

Претходно овој месец, индиската централна банка воведе мерки за ограничување на шпекулативните трансакции со рупијата и построги правила за девизните деривати. Дополнително, беше воспоставен посебен механизам за обезбедување на дневните потреби од долари на три државни нафтени компании, со цел да се намали притисокот врз девизниот пазар.