Во новата епизода на FinSight разговараме со универзитетскиот професор Борче Треновски за навременоста на економските мерки и нивното влијание врз пазарот.

На прашањето од Наташа Мерсовска дали институциите задоцнуваат со реакцијата и дали треба веднаш да се делува, Треновски истакнува дека брзината е клучна, но реалноста често е поинаква.

„Треба што поскоро да се реагира, но реалноста е дека се чека за да се донесат мерки“, вели Треновски.

Според него, ваквото одложување создава простор за шпекулации и неизвесност на пазарот.

„Кога се чека, почнуваат шпекулации во медиумите – дали ќе има мерки, дали ќе се делува со акцизите… Тоа не смееме да го дозволиме, бидејќи директно влијае врз цените на било кој пазар“, посочува тој.

Треновски потсетува дека слична ситуација веќе се случила со цените на одредени производи во изминатиот период, кога неизвесноста дополнително ја засилила ценовната нестабилност.

Решението, според него, е јасна и навремена комуникација од институциите.

„Треба што побрзо да се излезе со јасна политика – како ќе се делува, во кој период и на каков шок со која мерка ќе се одговори“, нагласува Треновски.

Целта, додава тој, е да се намали неизвесноста кај граѓаните и бизнисите.

„Само така може да се смират граѓаните и да се создаде предвидливост за тоа што ќе се случува во иднина“, заклучува Треновски во разговорот за FinSight.

Во услови на нагло поскапување на горивата на домашниот пазар, се отвораат сериозни дилеми за тоа како овој тренд ќе се одрази врз инфлацијата, цените и животниот стандард на граѓаните.

Во изминатите две недели, цената на дизелот се зголеми за 21 денар по литар, додека бензините поскапеа за 12 денари – раст кој веќе предизвикува загриженост кај граѓаните и бизнис заедницата.

Дали ова е вовед во нов инфлаторен бран? Колку поскапите енергенси ќе влијаат врз транспортот, производството и крајните цени? И дали институциите реагираат навреме?

На овие прашања одговара универзитетскиот професор Борче Треновски во новото издание на емисијата Финсајт.

Во интервјуто, Треновски анализира дали економијата се соочува со нов ценовен шок, какви мерки треба да преземат креаторите на економските политики, дали се очекува раст на каматните стапки, како да се заштити животниот стандард на граѓаните и какви се сценаријата доколку глобалната неизвесност со нафтата продолжи.

Дополнително, се отвора и прашањето за геополитичките ризици и нивното влијание врз снабдувањето со нафта, како и можноста цената на барел да достигне 150 долари.

Интервјуто со професорот Треновски нуди сеопфатен осврт на актуелните економски случувања и дава јасна слика за тоа што ја очекува македонската економија во периодот што следи.

Новинар: Наташа Мерсовска

Во новата епизода на FinSight разговараме со универзитетскиот професор Синиша Наумоски, кој се осврна на продуктивноста на трудот во Македонија и позицијата на македонските работници во споредба со другите земји.

На прашањето од Наташа Мерсовска дали продуктивноста на македонскиот работник е на ниско ниво, Наумоски одговара дека тоа не е само личен став, туку заклучок заснован на меѓународни податоци.

„Да. Не само што јас така мислам, туку ги користам и податоците од Светската банка“, вели Наумоски.

Тој додава дека ваквите изјави често предизвикуваат критики во јавноста, особено на социјалните мрежи.

„Поради овие изјави сум бил често критикуван, но во многу случаи сум бил изваден од контекст. За ова зборувам веќе четири или пет години кога темата на дебата е продуктивноста на трудот“, објаснува професорот.

Според податоците на кои се повикува, македонскиот работник значително заостанува во споредба со развиените економии.

„Ние сме четири пати помалку продуктивни од еден германски работник, а во регионот македонскиот работник е на претпоследно место – после нас е само албанскиот работник“, посочува Наумоски.

Сепак, тој нагласува дека ваквата состојба не треба да се толкува како критика кон самите работници.

„Тука не го обвинувам работникот. За продуктивноста да биде таква играат улога повеќе варијабли – системски слабости, менаџерските капацитети, нивото на дигитализација и технологијата“, вели Наумоски во разговорот за FinSight.

Според него, токму овие фактори се клучни за подобрување на продуктивноста и конкурентноста на македонската економија.