Nasdaq Composite забележа пад во четвртокот, и покрај силните квартални резултати на Micron Technology, откако инвеститорите се повлекоа од дел од водечките технолошки акции. Пазарот беше поделен, бидејќи компаниите надвор од секторот на вештачката интелигенција му дадоа поддршка на Dow Jones Industrial Average, кој во текот на тргувањето достигна нов историски рекорд.

Nasdaq ослабе за 0,6 отсто, додека S&P 500 се движеше околу нулата. Dow Jones, кој опфаќа 30 големи компании, порасна за 80 поени, односно за 0,2 отсто. Најголем придонес за растот на индексот дадоа акциите од здравствениот, финансискиот и индустрискиот сектор. Акциите на Johnson & Johnson и JPMorgan Chase пораснаа за повеќе од еден, односно два отсто, додека Caterpillar скокна за пет отсто.

Падот на Nasdaq го предводеше Apple, чии акции ослабеа за пет отсто, откако компанијата најави зголемување на цените на MacBook и iPad уредите. Од Apple посочија дека причината е растот на цените на компонентите, меѓу кои и чиповите. Акциите на Microsoft, пак, паднаа за речиси четири отсто, откако компанијата објави дека ги зголемува цените на конзолите Xbox.

Под притисок беа и други големи технолошки компании што користат полупроводници. Alphabet и Meta Platforms ослабеа за околу еден отсто. Дел од инвеститорите стравуваат дека повисоките цени на чиповите би можеле да ги намалат профитните маржи на големите технолошки компании.

Со растот на цените на мемориските чипови, Џед Елербрук од Argent Capital Management оцени дека „сè што купуваме, а е електронско и содржи полупроводници“, како телевизори и автомобили, би можело да поскапи.

„Мислам дека има прилично големи ефекти на прелевање од силната инфлација и од технолошките синџири на снабдување“, изјави портфолио-менаџерот. Сепак, според него, потрошувачите во моментов се доволно силни за да ги апсорбираат овие поскапувања.

Податоците за мајскиот индекс на цените на личната потрошувачка, кој е омилен показател за инфлацијата на американските Федерални резерви, покажаа дека главниот индекс пораснал за 0,4 отсто на месечно ниво, нешто помалку од очекуваните 0,5 отсто. На годишно ниво, индексот пораснал за 4,1 отсто, во согласност со очекувањата.

Кога ќе се исклучат променливите цени на храната и енергијата, базичниот PCE пораснал за 0,3 отсто на месечно и за 3,4 отсто на годишно ниво. И двата податока беа во согласност со прогнозите на економистите. Иако базичната инфлација достигна највисоко ниво од октомври 2023 година, инвеститорите реагираа со олеснување бидејќи бројките не беа повисоки, особено по растот на цените на енергијата предизвикан од конфликтот на Блискиот Исток.

Приносите на американските државни обврзници благо се намалија. Приносот на референтната десетгодишна обврзница падна за повеќе од еден базичен поен, на 4,384 отсто.

„Инфлацијата е превисока, но не е надвор од контрола“, оцени Елербрук.

Поголем пад на пазарот спречи Micron, чии акции скокнаа за 14 отсто, откако производителот на чипови објави резултати за третиот фискален квартал што ги надминаа очекувањата на аналитичарите. Qualcomm, исто така од секторот на полупроводници, порасна за шест отсто, откако ги зголеми проекциите за приходите што не се поврзани со мобилните уреди за фискалната 2029 година.

Раст забележаа и други компании од секторот на чипови, меѓу кои Sandisk, Western Digital, KLA и Applied Materials, следејќи го позитивниот тренд во индустријата.

Вештачката интелигенција не им донесе големи добивки само на технолошките компании. Новиот инвестициски бран во дата-центри, AI стартапи, инфраструктура, берзански излегувања и преземања силно го поттикна и финансискиот сектор, кој повторно се потврди како една од најмоќните индустрии во светот.

Според листата Global 2000 на Forbes за 2026 година, меѓу 2.000 најголеми јавни компании во светот се најдоа 450 банки и финансиски компании. Иако ова е нешто помалку од претходната година, кога ги имало 463, финансискиот сектор и натаму останува најзастапена категорија на листата.

Финансиските компании зазеле 32 места меѓу 100-те најголеми јавни компании во светот, едно повеќе од претходната година. Во првите десет се наоѓаат дури пет финансиски институции, што покажува дека банките, осигурителните компании, инвестициските куќи и управувачите со имот повторно имаат централна улога во глобалната економија.

На врвот на листата четврта година по ред останува JPMorgan Chase. Американскиот банкарски гигант располага со актива од 4,9 трилиони долари, а во 2025 година остварил 9,6 милијарди долари приходи од инвестициско банкарство, повеќе од 8,9 милијарди долари една година претходно.

JPMorgan, според Forbes, веќе 17 години по ред е водечка инвестициска банка во светот според надоместоци. Меѓу трансакциите што ги водела е и иницијалната јавна понуда на акции на CoreWeave, AI cloud провајдер, вредна 1,5 милијарди долари.

Тоа покажува дека додека технолошките компании ги развиваат AI моделите и инфраструктурата, банките заработуваат од финансирањето на тој бран — преку советување при преземања, организирање емисии на акции и обврзници, водење IPO процеси и тргување на активните пазари на капитал.

Силниот повраток на банкарскиот сектор се гледа и преку растот на спојувањата и преземањата. Глобалната вредност на M&A трансакциите пораснала за 36 проценти во 2025 година, додека надоместоците од инвестициско банкарство достигнале 102,9 милијарди долари. Иако тоа е под рекордните 132,3 милијарди долари од 2021 година, податоците покажуваат дека пазарот на капитал закрепнува по периодот на поскапени пари и намалена инвеститорска активност.

Кинеските банки и натаму остануваат огромни според билансната сила. Industrial and Commercial Bank of China, со актива од 8,1 трилиони долари, е втора најголема банка во светот, но на вкупната листа на Forbes паднала од третото на шестото место.

Меѓу највисоко рангираните финансиски институции се и Bank of America, China Construction Bank, Agricultural Bank of China, Bank of China и HSBC Holdings. САД остануваат најзастапена земја во финансиската категорија со 94 компании, по што следуваат Кина со 66, Јапонија со 34, Индија со 18 и Јужна Кореја со 17 компании.

Иако бројот на банки на листата се намалил од 329 на 314, бројот на диверзифицирани финансиски компании пораснал од 134 на 136. Тоа укажува дека глобалните финансии се менуваат: традиционалните банки остануваат важни, но сè поголема улога имаат управувачите со имот, берзанските оператори, private equity компаниите, инфраструктурните фондови и инвестициските холдинзи.

Меѓу поголемите добитници на листата се UBS, BlackRock, Brookfield, Investor AB и Intercontinental Exchange. Нивниот раст се поврзува со повисоките вредности на финансиските средства, поголемата пазарна активност, зголемениот број IPO процеси и закрепнувањето на пазарот на преземања.

Посебно внимание привлекува и Јужна Кореја, која стана еден од индиректните добитници на AI бумот благодарение на мемориските чипови. Корејскиот пазар на акции во 2025 година пораснал за 95 проценти, а неколку финансиски компании од земјата забележале голем скок на листата.

Најголем напредок имала SK Square, инвестициска компанија која поседува околу 20 проценти од меморискиот гигант SK Hynix. Компанијата скокнала за 837 места, на 709. позиција.

Овие движења покажуваат дека AI циклусот не ги подигнува само компаниите што развиваат софтвер или модели на вештачка интелигенција. Добитници се и производителите на чипови, нивните акционери, инвестициските компании, банките и пазарите на капитал кои се поврзани со овој раст.

Сепак, годината не била успешна за сите. Најголем пад меѓу компаниите што биле присутни и на претходната и на новата листа забележала аргентинската Grupo Financiero Galicia, која паднала за 797 места. Меѓу американските компании најголем пад имал Invesco, кој се спуштил за 365 позиции.

И покрај овие падови, заклучокот од листата на Forbes е јасен: бумот на вештачката интелигенција ја зајакна не само технолошката индустрија, туку и финансискиот сектор, кој повторно се наметнува како еден од главните двигатели на светската економија.

Извор: Bankar.me

Биткоин и етер се најдоа под силен притисок на криптопазарот, откако бранот ликвидации достигна околу една милијарда долари. Биткоинот падна на најниско ниво од почетокот на јуни, во период кога криптовалутите се движеа во иста насока со поширокиот ризичен пазар и со акциите поврзани со вештачката интелигенција.

Состојбата на пазарите делумно се стабилизираше откако Micron објави силни финансиски резултати, а SK Hynix најави планови за котација во САД, што повторно ја поддржа т.н. AI-трговија. Инвеститорите и натаму покажуваат интерес за компании поврзани со чипови, меморија и инфраструктура за вештачка интелигенција, иако криптопазарот претходно трпеше притисок паралелно со овој сегмент.

Во меѓувреме, цената на нафтата ги избриша речиси сите добивки остварени по почетокот на воените тензии меѓу САД и Иран. Брент нафтата падна под 72,48 долари за барел, додека американската WTI се тргуваше околу 69 долари.

Падот на цената на нафтата може да го намали инфлаторниот притисок, кој во изминатиот период влијаеше врз построгиот став на Федералните резерви. Доколку поевтината енергија се задржи подолг период, тоа би можело постепено да влијае и врз очекувањата за каматните стапки, кои месецов тежат врз биткоинот и другите ризични средства.

Сепак, аналитичарите предупредуваат дека ефектот од пониските цени на нафтата не се пренесува веднаш врз финансиските пазари. Таквиот процес обично се одвива со задоцнување од неколку месеци, па затоа евтината нафта во моментов се смета повеќе за потенцијална поддршка отколку за фактор што веќе го променил расположението на пазарите.

Посебно внимание привлече и токенот AAVE, кој скокна за околу 15 проценти во последните 24 часа, на приближно 80 долари. Растот следува откако Standard Chartered објави анализа во која постави целна цена од 3.500 долари за AAVE до крајот на 2030 година.

Според аналитичарот Џеф Кендрик, Aave би можел повторно да ја зајакне својата доминантна позиција во децентрализираното кредитирање, доколку поширокиот DeFi сектор продолжи силно да расте. Неговата проекција предвидува AAVE да достигне 180 долари до крајот на годината, а потоа постепено да се искачи на 600, 1.200 и 2.200 долари во следните години.

Сепак, ваквите прогнози доаѓаат со значителен ризик. Aave претходно беше погоден од последиците на експлоатацијата на KelpDAO во април, која предизвика ликвидносен притисок и пад на депозитите од 44 милијарди на околу 23 милијарди долари. Уделот на Aave на пазарот за DeFi кредитирање се намали од просечни 59 на 38 проценти.

Дополнително, дел од прогнозата на Standard Chartered зависи од идни чекори што сè уште не се реализирани, меѓу кои и Aave Horizon – иницијатива со која традиционалните финансиски институции би се вклучиле во блокчејн кредитирањето. Истовремено, целната цена од 3.500 долари би значела дека AAVE треба да го надмине својот историски максимум од 661 долар повеќекратно, што отвора простор за внимателност и дополнителна проверка на ваквите очекувања.