Банки
Народната банка го одбележува монетарното осамостојување преку едукативна кампања „Денарот го славиме!“
Народната банка во текот на претстојната седмица ќе реализира повеќе активности во насока на чествување на триесет и една година од монетарната самостојност, односно воведувањето на денарот како национална валута и осамостојувањето на Народната банка, под мотото „Денарот го славиме!“. Прогласувањето на монетарната самостојност на 26 април е значаен настан за нашата држава, а воедно и значаен чекор во заокружувањето на нејзината независност.
Низ годините Народната банка се градеше и се воспостави како современа, кредибилна и меѓународно призната, независна централна банка, но и како институција којашто ја поттикнува научната мисла и работа, постојаната едукација и финансиска писменост. Оттаму, во рамките на неделата на чествување ќе биде доделена и Годишната награда за млади истражувачи за најдобар труд од областа на макроекономијата и банките и банкарските системи.
За патот на креацијата и воспоставувањето на македонските книжни пари, се изработени два едукативни видеозаписа од страна на вработени во Музејот на Народната банка, Маја Хаџиманева, Ефтимија Павловска и Дијана Ванчевска. Видеозаписите, покрај тоа што ќе бидат објавени, ќе бидат доставени и до училиштата ширум земјата за да послужат во натамошниот едукативен процес за нашата историја и валута.
Со цел да се споделат историскиот процес и вредностите од кои се воделе носителите на политиките при монетарното осамостојување, подготвени се видеоизјави на дел од оние кои учествувале директно во процесот на воспоставување и градењето на монетарната независност, сопствената валута, но и придонесле и придонесуваат за афирмација на Народната банка како современа и кредибилна институција. Изјавите на сите досегашни гувернери Борко Станоевски, Љубе Трпевски, Петар Гошев, Димитар Богов, Анита Ангеловска-Бежоска, на други општествени чинители како Џевдет Хајредини, Трајко Славески, Михаил Петковски, Абдулменаф Беџети, Таки Фити, Глигор Бишев, Ванчо Каргов, како и видувањата вицегувернерките Емилија Нацевска и Ана Митреска ќе бидат објавени во текот на следните две недели на социјалните мрежи. Во рамките на чествувањето ќе бидат објавени и документи од Архивот на Народната банка, поврзани со монетарното осамостојување, коишто имаат непроценлива историска вредност за македонската историја.
Банки
Напредува модернизацијата на Македонскиот интербанкарски платен систем со поддршка од Европската Унија
Во текот на јули 2026 година, Народната банка, заедно со банките и останатите учесници во МИПС, успешно го спроведе првиот циклус тестирање на новото системско решение, при што беше потврдена неговата функционалност и подготвеноста за продолжување на следните фази од примената. Во рамките на тестирањето беа успешно обработени најголемиот дел од платежните пораки предвидени со проектот, согласно со стандардот ISO 20022.
По завршувањето на првиот циклус на тестирањето, во Народната банка се одржа работен состанок со учесниците во МИПС, на кој беа презентирани резултатите од досегашните активности, беа разгледани прашањата коишто се појавија во текот на тестирањето и беа усогласени наредните чекори за успешно спроведување на проектот.
Како што истакна Биљана Доновска-Гечева, директорка на Дирекцијата за платни системи во Народната банка, во наредниот период ќе продолжат активностите за финализирање на тестирањата и подготовка за воведување на новото системско решение во редовна употреба.
Воведувањето на стандардот ISO 20022 претставува значаен чекор во модернизацијата на националната платежна инфраструктура. Новиот стандард ќе овозможи размена на поквалитетни и побогати податоци во платниот промет, поефикасна автоматска обработка на плаќањата, поедноставно спроведување на контролите и поголема усогласеност со стандардите и практиките на Европската централна банка и европските платни системи. Со тоа ќе се создадат услови за поефикасни, посигурни и помодерни платежни услуги, во согласност со европските трендови и обврските во процесот на европската интеграција.
Проектот финансиран од Европската Унија „Зајакнување на капацитетот на Народната банка во областа на екстерните статистики, платежната статистика и платните системи“, покрај воведувањето на стандардот ISO 20022 во МИПС, опфаќа и воспоставување склад на податоци за потребите на екстерните статистики, со што дополнително се зајакнуваат институционалните капацитети на Народната банка во овие две значајни области.
Банки
Комерцијална банка со добивка од 45,5 милиони евра во првото полугодие од 2026 година – кредитирањето продолжува да расте!
Комерцијална банка АД Скопје во првите шест месеци од 2026 година оствари добивка од 2,798 милијарди денари или 45,5 милиони евра, што е за 5,5% помалку во споредба со истиот период минатата година. И покрај намалувањето на профитот, Банката ја надмина планираната бруто-добивка, реализирајќи 110,9% од предвидениот план.
Од Комерцијална банка посочуваат дека работењето во првото полугодие се одвивало во услови на засилена глобална економска неизвесност, геополитички тензии, притисоци врз инфлацијата и повисоки каматни стапки. Вкупните приходи од работењето изнесуваат 4,336 милијарди денари или 70,5 милиони евра, што претставува намалување од 3,3% на годишно ниво.
Најголем придонес во приходите и понатаму имаат нето-приходите од камати, кои достигнаа 3,476 милијарди денари (56,5 милиони евра) и се повисоки за 2,4%, благодарение на зголемените вложувања во државни хартии од вредност и растот на кредитирањето на населението и компаниите. Истовремено, приходите од провизии и надоместоци пораснале за 6,6%, достигнувајќи 661,5 милиони денари, како резултат на зголемениот обем на активности со клиентите.
Оперативните расходи изнесуваат 1,256 милијарди денари (20,4 милиони евра) и бележат раст од 4,4%, главно поради повисоки трошоци за вработените и амортизација. Воедно, нето исправката на вредност на финансиските средства е намалена за 10,9%, што упатува на подобрено управување со кредитниот ризик.
Комерцијална банка најавува дека и во наредниот период ќе продолжи со поддршка на кредитната активност за граѓаните и компаниите, со посебен фокус на одржување на квалитетот на кредитното портфолио, дигитализација на услугите, модернизација на деловната мрежа и усогласување со новите регулаторни стандарди во банкарскиот сектор.
Банки
Добивката падна, кредитирањето расте: Како работеше УНИ банка во првото полугодие од 2026 година?
УНИ Банка АД Скопје во првото полугодие од 2026 година оствари нето-добивка од 114,5 милиони денари (околу 1,86 милиони евра), што претставува намалување во однос на истиот период минатата година, кога добивката изнесуваше околу 3,3 милиони евра.
Од Банката оценуваат дека и покрај предизвиците од глобалната економска неизвесност, го задржале стабилното работење и продолжиле со развојот на нови производи и дигитални услуги.
Во првите шест месеци од годината продолжил растот на кредитната активност. Вкупните кредити кон населението и компаниите достигнале 349,2 милиони евра, што е зголемување од 3,1% во однос на крајот на 2025 година. Истовремено, депозитната база се намалила од 416,7 милиони евра на 400,1 милион евра, односно за околу 4%.
Вкупните приходи од работењето изнесуваат 18,8 милиони евра, што е минимално намалување од 0,4% на годишно ниво. Најголем дел од приходите се остварени од камати, кои достигнале 12,5 милиони евра и учествуваат со 66,8% во вкупните приходи на Банката. Нето-приходите од камати изнесуваат 9,6 милиони евра, а од Банката посочуваат дека благо пониските каматни приходи се резултат на намалените каматни стапки на кредитните производи, со цел проширување на клиентската база и поттикнување на кредитирањето.
Од друга страна, вкупните расходи се зголемиле за 8,8%, достигнувајќи 16,9 милиони евра. Растот, како што наведуваат од УНИ банка, главно се должи на повисоките трошоци за провизии кон картичните организации, особено за прекуграничните трансакции и лиценците, како и на повисоките издвојувања за резервации, што е дел од конзервативниот пристап во управувањето со ризиците.
Заклучно со 30 јуни 2026 година, вкупната актива на УНИ банка АД Скопје изнесува 495,4 милиони евра, што претставува намалување од 2,5% во однос на крајот на минатата година.
-
Интервјуапред 2 месециФиломена Пљакоска Аспровска во FinSight: Дали мобилниот телефон ќе стане нашиот единствен паричник?
-
Банкипред 2 месециНа музиката ѝ е место и меѓу банкарските шалтери – Young Dadi со ексклузивен popup настап за клиентите на Халкбанк
-
Бизниспред 2 месециОд полноќ нови цени на горивата: Бензините поевтинија, дизелот поскапе
-
Интервјуапред 2 месециДигитализацијата и довербата се двигатели на новото банкарство – Беркан Имери во FinSight
-
Продуктипред 4 неделиИднината на банкарството е во доброто корисничко искуство
-
Банкипред 2 месециХалкбанк отвори повик за летна пракса за студенти и млади
-
Криптовалутипред 2 месециБиткоинот се врати кон 64.000 долари, ликвидирани над 320 милиони долари во кратки позиции за само 15 минути
-
Бизниспред 2 месециФинансиските друштва пред нови правила: Кредитите ќе се исплаќаат само на трансакциска сметка

