Федералните резерви на САД одобрија второ последователно намалување на каматните стапки, во услови на зголемена економска неизвесност и ограничен пристап до макроекономски податоци. Одлуката, која беше донесена со гласање од 10-2 во рамките на Федералниот комитет за отворен пазар (FOMC), ја намали референтната каматна стапка во опсег од 3,75% до 4%.

Паралелно со ова, ФЕД најави и дека ќе го прекине процесот на квантитативно затегнување (QT), односно намалувањето на сопствените хартии од вредност – на 1 декември 2025 година, што претставува значаен пресврт во монетарната политика на институцијата.

Поделени ставови во Федералниот комитет

Одлуката не беше донесена едногласно. Гувернерот Стивен Миран, назначен од поранешниот претседател Доналд Трамп, повторно гласаше против, барајќи поагресивно намалување од 50 базични поени. На спротивната страна се најде Џефри Шмид, претседател на Федералните резерви на Канзас Сити, кој смета дека стапките воопшто не требало да се намалуваат.

Пауел, пак, на прес-конференцијата по состанокот порача дека ново намалување на каматите во декември не е извесно.

„Во Комитетот имаше различни мислења за идните чекори. Намалување на стапките во декември не е завршена работа, далеку од тоа“, изјави Пауел, додавајќи дека меѓу гувернерите се зајакнува ставот дека треба да се почека „барем еден циклус“ пред ново олеснување на политиката.

По неговите коментари, пазарите ги намалија очекувањата за ново намалување во декември од 90% на 67%, според податоците на „CME Group“. Акциите краткорочно паднаа, но потоа се стабилизираа кон крајот на тргувањето.

Неизвесност без економски податоци

Одлуката на ФЕД беше донесена во период кога владата на САД привремено ја суспендираше објавата на официјални економски податоци, што значи дека клучните индикатори како вработеност, малопродажба и БДП не беа достапни.

Во соопштението на FOMC се наведува дека „економската активност се шири умерено, но растот на вработувањето забавува, а инфлацијата останува зголемена“. Комитетот нагласува и дека ризиците за намалување на вработеноста се зголемиле во последните месеци.

Крај на квантитативното затегнување (QT)

ФЕД потврди дека ќе ја заврши својата програма за намалување на износот на обврзници во билансот на состојба, кој изнесува околу 6,6 трилиони долари.
Преку оваа програма позната како квантитативно затегнување (QT), ФЕД го намали своето портфолио за околу 2,3 трилиони долари во последните години.

За време на пандемијата, централната банка го зголеми својот биланс од нешто над 4 трилиони долари на речиси 9 трилиони, поддржувајќи ликвидност и стабилност на финансиските пазари.

„Иако е соодветно да продолжиме со нормализација, не очекуваме враќање на нивото од пред пандемијата“, изјави Пауел.

Баланс меѓу раст и инфлација

Оваа одлука претставува редок случај во кој ФЕД ја олеснува монетарната политика во услови на раст на берзите и релативна економска експанзија.

Иако индексите на акциите достигнаа рекордни нивоа, Федералните резерви се свесни дека прекумерното олеснување може повторно да предизвика раст на инфлацијата, што би наложило нов циклус на заострување на монетарната политика.

Со последните чекори, ФЕД се обидува да го постигне тенкиот баланс помеѓу стимулирање на економијата и спречување на нов инфлаторен притисок, сценарио што ќе биде клучно за глобалните пазари во последниот квартал од 2025 година.