Глобалните берзи деновиве се соочуваат со висока нестабилност, а аналитичарите предупредуваат дека е сè потешко да се предвидат движењата на акциите. Сепак, експертите советуваат дека најважно за инвеститорите е да бидат добро информирани, политички, економски и општествено, пред да донесат одлуки за тргување.

Еве ги четирите клучни фактори што треба да се следат пред отворањето на пазарите:

Пад на фјучерсите по силниот раст

Фјучерсите на американските индекси бележат пад на почетокот на неделата, поради зголемена неизвесност околу можен мировен договор на Блискиот Исток. Индексите поврзани со „S&P 500“ и „Nasdaq“ се намалени за околу 0,5%, додека „Dow Jones“ бележи пад од 0,6%. Ова доаѓа по три недели силен раст, при што „Nasdaq“ имаше серија од 13 последователни денови на добивки.

Во исто време, цената на нафтата претходно падна за околу 6%, додека златото ослабе за 1,5% и се тргува околу 4.810 долари по унца. Приносите на 10-годишните американски обврзници благо пораснаа, а најпознатата криптовалута биткоин се движи околу 75.300 долари.

Раст на цената на нафтата по геополитички тензии

Цените на нафтата повторно растат откако американските сили запленија брод под иранско знаме. Американската референтна нафта WTI порасна за 6% на околу 89 долари по барел, додека Brent достигна речиси 95 долари.

Тензиите дополнително се зголемија откако Donald Trump најави можни нови напади врз иранска инфраструктура, додека Иран најави одговор на, како што го нарече, „акт на пиратство“.

Неизвесност околу мировните преговори

Ситуацијата може да влијае и врз можните мировни разговори меѓу САД и Иран. Постојат најави за нова рунда преговори со посредство на Пакистан, но иранските власти засега не потврдуваат учество.

Оваа неизвесност дополнително ги зголемува ризиците на пазарите, особено поради важноста на регионот за глобалното снабдување со енергенси.

Недела на финансиски извештаи

Инвеститорите оваа недела ќе ги следат и финансиските резултати на голем број компании. Меѓу нив се „Tesla“, „Intel“ и „Boeing“, чии извештаи може значително да влијаат врз пазарното расположение.

Дополнително, ќе бидат објавени и податоци за малопродажбата, како и индикатори за довербата на потрошувачите, што ќе даде појасна слика за економските трендови.
Комбинацијата од геополитички тензии, економски податоци и корпоративни резултати создава неизвесна атмосфера на берзите. Затоа, внимателното следење на овие фактори е клучно за носење информирани инвестициски одлуки.

Регулаторна комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад на Република Северна Македонија донесе одлука за намалување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 2,13 проценти во однос на претходната одлука од 14 април.

Според новата пресметка, од 21 април 2026 година од 00:01 часот, цените на бензините и дизелот се намалуваат за 1,5 денари за литар. Новите максимални малопродажни цени ќе изнесуваат:

• ЕУРОСУПЕР БС-95 – 80,50 денари за литар
• ЕУРОСУПЕР БС-98 – 82,50 денари за литар
• ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) – 94,00 денари за литар

Истовремено, цената на екстра лесното масло за домаќинство (ЕЛ-1) се зголемува за 0,50 денари и ќе изнесува 97,00 денари за литар, додека мазутот М-1 НС поевтинува за 2,939 денари по килограм и ќе се продава по цена од 46,288 денари за килограм.

Одлуката е донесена врз основа на намалувањето на референтните цени на светските пазари, каде во споредба со претходната пресметка цените на бензините се пониски за 1,8 проценти, на дизелот за 9,6 проценти, на екстра лесното масло за 8,2 проценти, а на мазутот за 6,5 проценти.

Во пресметката се вклучени и повластената стапка на ДДВ од 10 проценти (освен за мазутот и дизелските фракции), како и намалените износи на акцизите – за еуродизелот за 4 денари по литар и за бензините за 2 денари по литар.

Цените на нафтата бележат пад, продолжувајќи го негативниот тренд под влијание на зголемениот оптимизам за можно смирување на геополитичките тензии на Блискиот Исток.

На лондонскиот пазар, суровата нафта од типот „Брент“ се намали за 1,32 проценти и се тргуваше по цена од 98,08 долари за барел. Истовремено, американската нафта „WTI“ забележа пад од 1,58 проценти и достигна 93,19 долари за барел, со што делумно се избришаа добивките од претходниот ден.

Пазарите позитивно реагираат на најавите за можен дипломатски напредок, вклучително и 10-дневното примирје меѓу Израел и Либан, како и потенцијалното обновување на разговорите меѓу САД и Иран во текот на викендот.

Претседателот Доналд Трамп изјави дека постои можност за напредок во односите со Техеран, посочувајќи дека договор би можел да биде постигнат во блиска иднина. Според неговите изјави, Иран понудил да се воздржи од поседување нуклеарно оружје во период подолг од две децении.

Според информации на „Ројтерс“, разговорите меѓу двете земји се насочени кон постигнување привремен меморандум, наместо целосен мировен договор, со цел да се избегне нова ескалација на конфликтот.

Во меѓувреме, кризата сериозно го наруши глобалниот енергетски пазар. Затворањето на Ормутскиот теснец во изминатите недели блокираше околу една петтина од светските испораки на нафта, односно приближно 13 милиони барели дневно. Иако цените во март пораснаа за речиси 50 проценти, во последните денови се стабилизираат под границата од 100 долари за барел.

Аналитичарите очекуваат цените на нафтата да продолжат да се движат во опсег од 80 до 100 долари за барел сè додека не се постигне трајно решение и не се нормализира транспортот низ Ормутскиот теснец.