Во време на засилена глобална неизвесност и брзи економски промени, финансиската писменост станува сè поважна, особено за оние кои управуваат со капитал. На Економски факултет – Скопје при УКИМ се одржа гостинско предавање посветено на врската меѓу геополитиката и финансиските пазари.

Предавач беше Иван Ивановски, основач на Prime Capital и креатор на едукативната платформа primeclass.mk. Настанот се реализираше во рамки на Quant Talks, во организација на Катедрата за математика и статистика, а присуствуваа професори, научни работници и студенти.

Во центарот на дискусијата беше влијанието на глобалните политички и економски случувања врз финансиските пазари. Беа анализирани актуелни теми како воени конфликти, политички тензии и економски политики, и нивниот ефект врз движењата на берзите и инвестициските стратегии.

Дополнително, предавањето се осврна и на финансиските контракти, нивната структура и практична примена. Преку конкретни примери беше објаснето како овие инструменти се користат за управување со ризик, оптимизација на портфолио и носење одлуки во услови на нестабилни пазари. Дел од дискусијата беше посветен и на инвестирањето преку индексни фондови како современ пристап на пазарите.

На настанот активно учествуваа и професорите Драган Тевдовски, Игор Ивановски, Леонид Наков и Борче Треновски, со што дискусијата доби дополнителна стручна тежина.

„Нашата цел не е да предвидиме што точно ќе се случи на пазарите, туку да изградиме начин на размислување. Во услови на неизвесност, најголемата грешка е импулсивната реакција. Клучно е да се остане доследен на стратегијата и да се препознаат можностите за инвестирање“, истакна Ивановски.

Од факултетот посочија дека ваквите настани се значајни за поврзување на академската заедница со практичниот сектор и за подобра подготовка на младите кадри.

Активностите на Prime Capital и Prime Class продолжуваат со цел подигнување на финансиската писменост и приближување на финансиските пазари до пошироката јавност.

Бројот на мобилни претплатници во Северна Македонија достигна 1,99 милиони на крајот од 2025 година, што претставува зголемување од 3,8 проценти на годишно ниво, соопшти Агенцијата за електронски комуникации (АЕК).

Според официјалните податоци, растот укажува на континуирано зголемување на користењето на мобилните услуги во земјата, како и на стабилниот развој на телекомуникацискиот сектор.

Иако деталите за структурата на претплатниците не се објавени, трендот на пораст е показател за зголемена побарувачка за мобилни комуникации и дигитални услуги меѓу граѓаните и бизнисите.

Агенцијата за електронски комуникации редовно ги следи и објавува податоците за пазарот на електронски комуникации, кои служат како основа за креирање политики и развој на секторот.

Администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп најави дека од следниот понеделник ќе започне исплата на поврат на средства за американските увозници, кои платиле околу 166 милијарди долари царини, откако Врховниот суд на САД во февруари ги прогласи тие давачки за незаконски.

Американската царинска и гранична служба соопшти дека е завршена првата фаза од развојот на системот CAPE, кој ќе овозможи обединета електронска исплата на повратите, наместо секоја пратка да се обработува поединечно. Во исплатите ќе биде вклучена и камата таму каде што е применливо, пренесува Reuters.

Според податоците од судската постапка, до 9 април околу 56.000 увозници ја завршиле процедурата за електронски поврат, во вкупен износ од 127 милијарди долари. Системот ќе се воведува постепено.

Судот претходно пресуди дека Трамп ги пречекорил овластувањата кога вовел широки глобални царини, повикувајќи се на закон од 1977 година наменет за вонредни ситуации. По оваа одлука, увозниците покренаа постапки за враќање на средствата, додека судот го следи спроведувањето на исплатите.

Вкупно повеќе од 330.000 увозници платиле спорни царини за околу 53 милиони пратки стока. Во почетната фаза, системот CAPE ќе обработува поедноставни и понови случаи, додека за посложените предмети се разгледуваат посебни решенија.

Дел од помалите увозници стравуваат дека трошоците за постапката би можеле да го надминат износот на повратот, па разгледуваат алтернативни начини на финансирање. Во меѓувреме, Трамп ја критикуваше одлуката на судот и се обиде да воведе нови привремени царини врз основа на друг закон, но и тие мерки се предмет на правни спорови.