Пазарите на капитал во Азија забележаа остар пад во понеделникот, откако ескалацијата на тензиите на Блискиот Исток и најавите од Иран за затворање на Ормутскиот теснец предизвикаа силен раст на цените на нафтата и ги засилија стравувањата од нов инфлациски бран.

Цената на суровата нафта Брент порасна за 4,3% и достигна 79,31 долари за барел, додека американската нафта „WTI“ се зголеми за 4,4% на 74,62 долари. Во исто време, американскиот долар зајакна, а инвеститорите ги намалија очекувањата за намалување на каматните стапки од страна на Федералните резерви.

Негативното расположение се пренесе и на светските берзи. Јапонскиот индекс „Nikkei“ загуби 2,2% од вредноста, додека индексот „MSCI Asia Pacific ex Japan“ падна за 1,8%. Во минус беа и фјучерсите на американските и европските берзи – „S&P 500“ се намали за 0,6%, „Nasdaq“ за 1,3%, а европските индекси „EURO STOXX 50“ и „DAX“ изгубија околу 1%.

Инвеститорите сега внимателно ги следат претстојните податоци за американската инфлација и почетокот на сезоната на објавување финансиски резултати, при што очекувањата остануваат особено високи за технолошките компании и секторот на вештачка интелигенција. Аналитичарите на Citi оценуваат дека технологијата и натаму останува еден од најатрактивните сектори за инвестирање, и покрај зголемената пазарна нестабилност.

Македонска берза АД Скопје официјално ќе го започне Проектот за поттикнување и подготовка на македонските компании за пазарно финансирање, иницијатива насочена кон зголемување на пристапот на домашните компании до пазарот на капитал преку издавање акции и обврзници.

Проектот се реализира со поддршка на Европската банка за обнова и развој (ЕБОР), врз основа на потпишаниот Меморандум за соработка со Македонската берза, а ќе го имплементираат PwC Северна Македонија и PwC Хрватска.

Во рамки на програмата, до десет македонски компании ќе добијат професионална и независна проценка на нивната подготвеност за пристап до пазарот на капитал, ќе учествуваат на специјализирана лидерска академија и ќе добијат конкретни препораки за понатамошна подготовка за прибирање финансиски средства преку берзата.

Очекувањата се проектот да придонесе за појава на нови издавачи на акции и обврзници, проширување на понудата на финансиски инструменти и натамошен развој на македонскиот пазар на капитал.

Македонска берза, во соработка со ЕБОР и PwC, ги поканува домашните компании со потенцијал за раст да се приклучат на специјално креирана програма за проценка на нивната подготвеност за прибирање капитал преку пазарот на капитал.

Проектот е наменет за амбициозни и успешни компании кои планираат нов инвестициски циклус, размислуваат за долгорочна стратегија и генерациски континуитет, сакаат независна проценка на вредноста и потенцијалот на својот бизнис или не ја исклучуваат можноста во иднина да прибираат капитал преку издавање акции или обврзници.

Компаниите што ќе учествуваат во проектот ќе добијат пристап до ексклузивна лидерска академија, индивидуална проценка на подготвеноста за излегување на пазарот на капитал, како и професионален извештај со препораки за понатамошен развој.

Од Македонска берза посочуваат дека ова е можност компаниите да добијат независна експертска проценка за тоа каде се наоѓаат денес и како во иднина можат да привлечат инвеститори.

До 70 проценти од трошоците за учество ќе бидат покриени преку грант обезбеден од ЕБОР. Рокот за пријавување е 1 септември 2026 година, а повеќе детали за учество и начинот на аплицирање се достапни на веб-страницата на Македонска берза.