Американските власти го продолжија до 22 август рокот во кој се дозволени одредени активности поврзани со странските средства на рускиот енергетски гигант „Лукоил“. Одлуката доаѓа во период кога Бугарија повторно го става во фокус прашањето за непречената работа на рафинеријата во Бургас.

Продолжувањето беше објавено истиот ден кога бугарскиот премиер Румен Радев телефонски разговараше со американскиот секретар за енергетика Крис Рајт за енергетската соработка меѓу двете земји.

Според бугарската владина прес-служба, во разговорот биле опфатени повеќе стратешки енергетски прашања, меѓу кои диверзификацијата на снабдувањето со енергија во Југоисточна Европа, подобрувањето на регионалното поврзување и изградбата на Вертикалниот гасен коридор.

Радев и Рајт разговарале и за проектот за изградба на нови реактори во нуклеарната централа „Козлодуј“ со американска технологија, како и за можностите за развој на големи центри за податоци и инфраструктура поврзана со вештачката интелигенција.

Бугарскиот премиер посебно го нагласил значењето на непреченото функционирање на рафинеријата во Бургас, оценувајќи дека нејзината работа е важна не само за Бугарија, туку и за поширокиот регион.

Паралелно со разговорите, Канцеларијата за контрола на странски средства при американското Министерство за финансии, ОФАК, го продолжи до 22 август 2026 година важењето на лиценцата што овозможува преговори и склучување условни договори за продажба на „Лукоил интернешнл ГмбХ“ и неговите компании.

Станува збор за компанијата преку која „Лукоил“ управува со значителен дел од своите средства надвор од Русија. Сепак, лиценцата не значи автоматско одобрение за продажба или пренос на тие средства. За реализација на евентуална зделка е потребна посебна дозвола од американските власти.

Одделна американска лиценца, која се однесува на одржувањето и работењето на бензинските станици на компанијата надвор од Русија, останува во сила до 29 октомври 2026 година.

Американските власти нагласуваат и дека во рамки на дозволените активности не смее да се врши пренос на средства кон лица или сметки во Руската Федерација.

Прашањето за иднината на „Лукоил“ е особено значајно за Бугарија поради рафинеријата во Бургас, која е еден од клучните енергетски капацитети во земјата и подолго време се наоѓа во центарот на разговорите поврзани со санкциите кон Русија и енергетската сигурност.

Кон крајот на јуни претставници на „Литаско“, компанија од групацијата „Лукоил“ и акционер во „Лукоил Нефтохим Бургас“ и „Лукоил Бугарија“, разговараа со претставници на бугарската влада. Една од темите беше функционирањето на рафинеријата и ограничувањата што влијаат врз трговијата со нафта преку компании регистрирани во Швајцарија.

Глобалниот финтек сектор продолжува забрзано да расте, а вештачката интелигенција сè повеќе го менува начинот на кој се движат, проверуваат и управуваат парите. Во такви услови, CNBC и Statista ја објавија својата листа на 500 водечки финтек компании во светот за 2026 година.

Според податоците на McKinsey, финтек индустријата во 2025 година остварила приходи од 650 милијарди долари, што претставува раст од 21 процент во однос на претходната година. За споредба, поширокиот пазар на финансиски услуги, вреден околу 15 илјади милијарди долари, бележи годишен раст од околу шест проценти.

Позитивни сигнали има и на берзите. Во 2025 година биле регистрирани 31 позначајна иницијална јавна понуда на финтек компании, додека вкупната пазарна капитализација на јавно котираните компании од секторот достигнала рекордни 850 милијарди долари.

Во изборот на CNBC и Statista се вклучени компании од осум категории: алтернативно финансирање, дигитални средства, финтек решенија за компании, осигурителна технологија, необанкарство, плаќања, регулаторна технологија и технологии за управување со богатство.

Најголем удел имаат компаниите за плаќања. Во оваа категорија се избрани 115 компании, односно 23 проценти од целата листа. Следува секторот за технологии за управување со богатство со 75 компании или 15 проценти.

Алтернативното финансирање и финтек решенијата за компании учествуваат со по 60 компании, односно со по 12 проценти. Во категориите необанкарство и осигурителна технологија се избрани по 55 компании, додека дигиталните средства и регулаторната технологија имаат по 40 претставници.

Особено внимание годинава привлекува регулаторната технологија, која првпат се појавува како посебна категорија. Станува збор за компании кои развиваат решенија за усогласување со прописите, проверка на идентитет, управување со ризици и спречување перење пари.

Вештачката интелигенција станува еден од главните двигатели на секторот. Таа веќе се користи за побрза процена на кредитниот ризик, анализа на паричните текови, откривање измами, автоматизирано инвестициско советување и следење на регулаторната усогласеност.

На листата има компании со седишта во 55 земји и територии. Соединетите Американски Држави убедливо доминираат со околу 42 проценти од избраните компании, а Велика Британија е втора со 13 проценти.

Индија има 27 компании, што е повеќе од пет проценти од листата, додека Сингапур има 25.

Лондон е градот со најголем број избрани финтек компании – вкупно 64, или речиси 13 проценти од листата. Следува Њујорк со 50 компании, додека околу седум проценти од избраните компании се со седиште во Сан Франциско.

За составување на листата, Statista анализирала околу 3.500 компании и повеќе од 25.000 податочни точки. При изборот биле земени предвид клучни показатели за работењето, растот на приходите, бројот на вработени, како и дополнителни истражувања и оценки на CNBC и Statista.

Ова е четврта година по ред во која CNBC и Statista заеднички ја подготвуваат листата на водечки светски финтек компании.

Извор: CNBC

Американската администрација од 24 јули воведе нови царини од 10 и 12,5 проценти за стоки од 60 трговски партнери, меѓу кои и од Европската Унија.

Како официјална причина за новите мерки се наведува недоволно строгата примена на забраната за присилна работа. Новите царини стапуваат во сила во период кога истекува привремената царина од 10 проценти што администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп ја воведе на 20 февруари.

Потегот претставува нов обид на Белата куќа да ја продолжи трговската политика на Трамп за поширока примена на царини, откако Врховниот суд на САД во февруари ги поништи таканаречените „реципрочни“ царини во висина од 10 до 50 проценти.

По таа одлука, Трамп воведе привремена царина од 10 проценти во траење од 150 дена. Новите царини веднаш стапуваат во сила, додека стоката што веќе е во транзит ќе биде изземена од нивната примена до 28 јули.

Според претставник на американската администрација, од царините ќе бидат изземени нафтата и гасот, вештачките ѓубрива, одредени прехранбени производи, како и производи кои веќе се опфатени со царини поради националната безбедност, меѓу кои автомобили, челик, алуминиум и бакар.

Изземена ќе биде и стоката која е во согласност со трговскиот договор меѓу САД, Мексико и Канада.

Стоката од земјите кои имаат соодветни закони против присилната работа ќе биде оданочувана со пониска стапка од 10 проценти, додека увозот од земјите со несоодветни забрани ќе биде предмет на царина од 12,5 проценти.

Новите американски мерки предизвикаа реакции кај дел од трговските партнери. Австралискиот министер за трговија Дон Фарел ги оцени царините како „целосно неоправдани“, додека Бразил најави дека ќе активира механизми за одговор и ќе го изнесе случајот пред Светската трговска организација.

Бразилската влада ги оцени американските царини како „произволни“ и „неоправдани“.

Извор:Finansije.hr