Бизнис
Просечната нето плата во Хрватска во јануари 2025 година изнесувала 1.392 евра и се зголемила за 153 евра за една година
Според податоците на Хрватскиот државен завод за статистика, просечната нето плата во Хрватска во јануари 2025 година изнесувала 1.392 евра, што претставува номинален раст од 2,3% и реален раст од 2,2% во однос на претходниот месец.
Во споредба со истиот период лани, платите бележат значителен пораст – 153 евра повеќе во однос на јануари 2024 година, што претставува 12,3% номинален и 8% реален раст.
Секторски разлики: највисоки и најниски примања
Највисоката просечна плата е регистрирана во секторот авиосообраќај, каде што вработените во просек заработуваат 2.184 евра, додека најниската нето плата е забележана во производството на облека, каде што просекот изнесува 919 евра.
Бруто плата и медијални примања
Во јануари 2025 година, просечната бруто плата изнесувала 1.925 евра, што претставува раст од 2,6% номинално и 2,5% реално во однос на декември 2024 година. Во годишна споредба, бруто платата пораснала за 13,6% номинално и 9,2% реално.
Медијалната нето плата, односно износот што го заработува половина од вработените или повеќе, а половина помалку, во јануари достигнала 1.200 евра, што е 13,3% повеќе во однос на истиот месец лани. Медијалната бруто плата изнесувала 1.619 евра, што претставува 14% раст во однос на јануари 2024 година.
Работни часови и саатници
Во јануари биле исплатени просечно 182 работни часа, што е 4,6% повеќе од декември 2024 година.
- Просечната нето саатница изнесувала 7,49 евра, што претставува намалување од 2% на месечно ниво, но зголемување од 12,1% на годишно ниво.
- Просечната бруто саатница изнесувала 10,37 евра, што е 1,6% помалку од декември, но 13,6% повеќе во однос на јануари 2024 година.
Заклучок
Податоците покажуваат дека просечните примања во Хрватска бележат континуиран раст, како на месечно, така и на годишно ниво. Иако одредени сектори, како авиосообраќајот, имаат значително повисоки плати, други индустрии, како текстилната, сè уште имаат пониски примања. Сепак, растот на медијалната плата и саатниците покажува дека подобрувањата во приходите не се ограничени само на високоплатените професии, туку опфаќаат и поширок дел од работната сила.
Бизнис
Промени во врвот на Apple: нов правец по критиките од пазарот
Технолошкиот гигант „Apple“ го назначи Џон Тернус за нов извршен директор, кој ќе го замени Тим Кук по неговото повлекување од функцијата по 15 години на чело на компанијата.
Тернус, кој моментално е шеф на хардверски инженеринг и има повеќе од 25 години искуство во „Apple“, ќе ја преземе функцијата на 1 септември, додека Кук ќе премине на позицијата извршен претседател.
Кук ја водеше компанијата од 2011 година, откако коосновачот Стив Џобс поднесе оставка поради здравствени причини, непосредно пред неговата смрт.
Во текот на летото, Кук ќе остане активен во компанијата со цел да помогне во транзицијата, работејќи заедно со Тернус, по што ќе продолжи да придонесува во одредени сегменти, вклучително и комуникацијата со креаторите на политики ширум светот.
Одлуката за негово повлекување доаѓа по неколкумесечни шпекулации дека „Apple“ активно бара наследник. Кук ја опиша улогата како „најголема привилегија во неговиот живот“, а за време на неговиот мандат компанијата стана една од највредните во светот.
Во својата долгогодишна кариера, Тернус работел на речиси сите клучни производи на „Apple“, вклучувајќи ги генерациите на iPad, бројни модели на iPhone, како и лансирањето на AirPods и Apple Watch. Исто така, го надгледуваше преминот на Mac компјутерите кон сопствени процесори на компанијата.
„Исполнет сум со оптимизам за она што можеме да го постигнеме во годините што доаѓаат“, изјави Тернус.
Промена на курсот или одговор на критиките
Именувањето на лидер со силно искуство во развој на производи и хардвер може да означи нов правец за „Apple“, особено по критиките дека компанијата во последните години не нуди доволно иновации.
Иако под водство на Кук профитот на „Apple“ значително порасна, а глобалната продажба се прошири, производната линија остана релативно стабилна.
Според медиумите, изборот на Тернус укажува на стремеж кон поголема „диференцијација“ на производите, при што новиот лидер ќе треба да избегне постепени и мали промени и да ја намали зависноста од iPhone како главен двигател на растот.
Бизнис
Горивата поевтинуваат од полноќ
Регулаторната комисија за енергетика донесе нова одлука со која од ноќеска на полноќ ќе се намалат цените на нафтените деривати во земјава. Во просек, малопродажните цени се намалуваат за 2,13 проценти во однос на претходната одлука од 14 април.
Според пресметките, цените на бензините и дизелот ќе се намалат за 1,5 денари по литар, додека кај дел од останатите деривати има различни корекции.
Од 21 април 2026 година од 00:01 часот, новите максимални цени ќе бидат:
- ЕУРОСУПЕР БС-95: 80,50 денари за литар
- ЕУРОСУПЕР БС-98: 82,50 денари за литар
- ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V): 94,00 денари за литар
- Екстра лесно масло за домаќинство (ЕЛ-1): 97,00 денари за литар
- Мазут М-1 НС: 46,288 денари за килограм
Покрај намалувањето кај горивата, цената на екстра лесното масло за домаќинство бележи благо зголемување од 0,5 денари по литар, додека мазутот поевтинува за 2,939 денари по килограм.
Во новата одлука се вклучени повластената стапка на ДДВ од 10 проценти (со исклучок на мазутот и дизелските фракции), како и намалените акцизи – 4 денари за дизел и 2 денари за бензин.
Падот на цените следува по намалувањето на референтните вредности на светските пазари, особено кај дизелот, како и поради движењата на курсот на денарот во однос на доларот.
Бизнис
ЕУ размислува за делење авионско гориво меѓу членките поради криза во снабдувањето
Европската комисија се подготвува да побара делење на авионското гориво во рамки на Европската унија поради последиците од конфликтот на Блискиот Исток.
Еврокомесарот за енергетика, Дан Јоргенсен, изјави дека Брисел ќе продолжи да ја следи состојбата со залихите на гориво и рафинериските капацитети, ќе ја координира испораката и, доколку е потребно, ќе изврши прераспределба на горивото меѓу земјите членки – слично на механизмите користени за време на пандемијата при распределбата на вакцини.
„Се движиме од криза на високи цени кон криза на снабдување. Тоа најпрво ќе се почувствува кај авионското гориво и се приближуваме до тоа многу брзо“, изјави Јоргенсен за Financial Times.
Според него, мерките може да вклучат поделба, односно прераспределба на авионското гориво меѓу членките на ЕУ.
Првиот човек на Меѓународната агенција за енергија, Фатих Бирол, минатата недела изјави дека ЕУ располага со резерви на авионско гориво за околу шест недели. Причината е што значителен дел од керозинот се набавува токму од Блискиот Исток.
Авиокомпаниите Луфтханза и КЛМ веќе најавија намалување на бројот на летови како одговор на кризата во снабдувањето.
„Мора да бидеме искрени – ситуацијата може да стане сериозна. Доколку конфликтот продолжи, постои реална опасност од поскапи авиобилети и откажани летови во текот на летото“, оцени Јоргенсен.
Планот за прераспределба на горивото може да биде политички чувствителен и да потсети на предизвиците од периодот на пандемијата, но Јоргенсен изрази уверување дека земјите членки ќе покажат солидарност.
„Станува збор за криза што мора да ја решаваме заеднички. Целта е ниту една земја, регион или аеродром да не биде непропорционално погоден“, нагласи тој.
Во рамки на мерките, Брисел планира да воспостави и систем за следење на снабдувањето со гориво, со цел подобар увид во производството и трговските текови, како и да ги процени постојните рафинериски капацитети за нивно поефикасно искористување.
Дополнително, се разгледува и можноста за ослободување на стратешките резерви, како и воведување обврска за чување на авионско гориво како дел од тие резерви.
-
Интервјуапред 2 месециПензиски парадокс: Од минималец до доброволен фонд – новиот модел на младите вработени
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка: Започна исплатата на пензиите за февруари 2026 година
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка со информација за исплатата на паричната помош од социјална, детска и цивилна заштита за февруари 2026 година
-
Банкипред 2 месециЗошто е сменет директорот на Развојната банка и кој е неговиот наследник!?
-
Продуктипред 1 месецДо 120.000 денари финансиска поддршка од Easy Finance – брзо и со транспарентни услови
-
Банкипред 2 месециХалкбанк известува: Пензиите за февруари се достапни на пензионерите
-
Кариерапред 2 месециОглас за вработување во НЛБ Банка АД Скопје
-
Интервјуапред 2 месециFinSight | Павле Гацов | Готовината и сивата економија „јадат“ 500 милиони евра годишно


