Останато
АЛТА банка АД Битола со стабилна капитална позиција, но значителен пад на профитабилноста во транзициската 2025 година
АЛТА банка АД Битола ја заврши 2025 година со нето-добивка од 40,6 милиони денари, што претставува значително намалување во однос на добивката од 163,2 милиони денари остварена во 2024 година. Реализацијата на планот изнесува 44,9%, што ја позиционира 2025 година како изразено транзициска, обележана со промена на сопственичката структура и конзервативен пристап кон ризиците.
Клучен настан во текот на годината беше успешното преземање на Банката од страна на АЛТА Групацијата во октомври 2025 година, со што се создадоа предуслови за стратешко реструктурирање, стабилизација и насочување кон дигитализација и унапредување на внатрешните процеси.
Приходи под притисок, фокус на квалитет наместо раст
Нето-приходите од камата се пониски за 22,2% на годишно ниво, додека нето-приходите од провизии и надоместоци бележат уште подлабок пад од 33,2%, што упатува на намалена кредитна активност и повнимателен пристап во работењето со клиенти. Ваквите движења се директна последица на прудентната кредитна политика и фокусот на наплата и расчистување на нефункционалното портфолио.
Позитивен сигнал доаѓа од нето-приходите од курсни разлики, кои остануваат стабилни и изнесуваат 19,6 милиони денари, како и од останатите приходи од дејноста, поттикнати од повисоки приходи од дивиденди.
Подобрување на квалитетот на активата
Значајно подобрување е евидентирано кај исправката на вредноста на финансиските средства, која на нето-основа е позитивна и изнесува 19,4 милиони денари, за разлика од негативниот ефект во 2024 година. Ова упатува на поефикасно управување со кредитниот ризик и подобар квалитет на портфолиото.
Истовремено, Банката евидентира загуби од оштетување на нефинансиски средства во износ од 20,5 милиони денари, поврзани со преземен имот, што е очекуван трошок во процес на консолидација и усогласување со регулативата.
Исклучително силна капитална и ликвидносна позиција
И покрај пониската профитабилност, АЛТА банка се издвојува со исклучително високи капитални и ликвидносни показатели. Стапката на адекватност на капиталот достигнува 33,4%, додека ликвидната актива учествува со речиси 50% во вкупната актива, нивоа значително над просекот на банкарскиот сектор.
Оваа позиција ѝ обезбедува на Банката силна основа за идно кредитно активирање и раст, особено во услови на стабилизирана сопственичка структура и јасно дефинирана стратегија.
Поглед напред: раст по стабилизацијата
Очекувањата за наредниот период се насочени кон раст на кредитната активност, дигитализација и проширување на понудата, со поддршка од матичната АЛТА банка од Србија. Фокусот ќе биде на подобрување на ефикасноста, профитабилноста и пазарната позиција, по година која повеќе беше посветена на „чистење“ и поставување темели, отколку на агресивен раст.
Останато
Google од 1 септември ќе пресметува македонски ДДВ – што се менува за компаниите?
Користењето на Google Workspace и други платени услуги на Google од септември ќе добие поинаков даночен третман за корисниците во Македонија. Компанијата ги известува своите корисници дека од 1 септември 2026 година ќе започне да наплаќа ДДВ од 18% или 5%, во зависност од услугата и даночниот третман што се применува.
На прв поглед станува збор за промена во фактурирањето. Но, за македонските компании што редовно плаќаат Google Workspace, Google Ads, Google Cloud и други дигитални сервиси, ова отвора и практично прашање: дали нивните даночни податоци во Google се правилно поставени и како новите фактури ќе се евидентираат во сметководството?
Google во известувањето конкретно бара од компаниите кои ги користат услугите за деловни цели и се регистрирани како даночни обврзници во Македонија да го внесат својот македонски даночен идентификациски број TIN во Google Payments.
На тој начин Google ќе може правилно да го утврди даночниот статус на корисникот и соодветно да го пресмета данокот.
Македонската даночна регулатива веќе ги препознава услугите што се обезбедуваат по електронски пат. Во оваа категорија се вклучени софтвер и негово ажурирање, веб-хостинг, одржување програми и опрема од далечина, бази на податоци и различни видови дигитална содржина. Од 2024 година е предвидена и обврска за странските компании без седиште или подружница во земјата, кои вршат промет што подлежи на ДДВ во Македонија, да се регистрираат за целите на ДДВ и да назначат даночен застапник.
Практично, македонските компании кои користат платени Google услуги треба пред 1 септември да проверат дали нивниот Google Payments профил е поставен како деловен профил и дали се внесени точните даночни податоци.
Но, дали ова автоматски значи дека Google услугите ќе станат 18% поскапи?
За крајните потрошувачи, кога се применува стандардната стапка, ефектот може да биде директен. Услуга од 100 евра без ДДВ, при стапка од 18%, би резултирала со фактура од 118 евра.
Кај компаниите пресметката не е толку едноставна. Доколку компанијата е регистриран ДДВ обврзник и ги исполнува законските услови за признавање на претходен данок, ДДВ прикажан на соодветна фактура не мора да значи конечен дополнителен трошок од 18%. Точниот третман ќе зависи од статусот на компанијата, конкретната услуга и документот што ќе го издаде Google, поради што компаниите треба да го проверат со своето сметководство.
Кај компании кои немаат право на одбивка на претходниот ДДВ, данокот може да стане реален дополнителен трошок.
Во Македонија општата стапка на ДДВ е 18%, додека за законски утврдени категории се применуваат повластени стапки.
Промената, сепак, не се ограничува само на Google Workspace.
Google ги известува и развивачите дека од 1 септември ќе ја преземе пресметката, наплатата и уплатата на 18% ДДВ за платени апликации и in-app купувања преку Google Play направени од корисници во Македонија.
Оттука, новото фактурирање може да се гледа како дел од поширок процес во кој глобалните дигитални платформи постепено се интегрираат во националните системи за наплата на даноци.
Македонските компании денес купуваат значително различен тип услуги од странство во споредба со пред една деценија. Cloud инфраструктура, SaaS решенија, онлајн рекламирање, деловен софтвер, хостинг и AI алатки сè почесто се плаќаат директно со картичка кон глобални технолошки компании.
Со растот на овој сегмент, расте и значењето на неговото вклучување во домашниот даночен систем.
Во истата насока, во 2025 година беше укинато и ДДВ ослободувањето за онлајн пратки до 22 евра. Министерството за финансии тогаш ја образложи мерката со потребата од создавање пофер конкурентски услови за домашните компании.
Затоа, промената што Google ќе ја воведе од 1 септември има пошироко значење од самото зголемување на износот на одредени фактури.
За македонските компании непосредната задача е јасна: пред почетокот на примената да ги проверат своите Google Payments профили, да внесат точен даночен број и со сметководството да утврдат како ќе се третираат новите фактури за целите на ДДВ.
Од поширок аспект, ова е уште еден показател дека дигиталната економија и услугите што македонските граѓани и компании ги купуваат од глобални компании без физичко присуство во земјата сè повеќе станува составен дел од домашниот даночен систем.
Анализи
Нова главоболка за Британците: Инфлацијата повторно расте!
Инфлацијата во Велика Британија забрза во јули, главно поради повисоките трошоци за енергија во домаќинствата, откако регулаторот „Ofgem“ го зголеми ограничувањето на цените за 13%.
Годишната инфлација на потрошувачките цени достигна 2,9% во јули, во однос на 2,6% во јуни, покажаа податоците на Канцеларијата за национална статистика. Ова е највисока стапка од март и во согласност со очекувањата на економистите.
И базичната инфлација, која ги исклучува цените на енергијата и храната, беше нешто повисока од очекуваното и достигна 2,6%, наспроти прогнозата од 2,5%.
Растот на инфлацијата доаѓа во период кога Банката на Англија внимателно ја следи динамиката на цените и економската активност. Иако јулското забрзување беше очекувано, повисоката базична инфлација може да го намали темпото на понатамошно олеснување на монетарната политика.
Пазарите реагираа релативно умерено на објавените податоци, бидејќи главниот раст на инфлацијата во голема мера беше веќе вграден во очекувањата.
Анализи
Инфлацијата падна од 5,7% на 2,3% во јули – но зошто граѓаните не чувствуваат олеснување?
Инфлацијата во Македонија во јули се намали на 2,3%, што претставува значително забавување во однос на претходните месеци – во јуни изнесуваше 3,4%, а во април високи 5,7%.
Сепак, пониската инфлација не значи дека производите поевтинеле. Таа покажува дека цените сега растат со побавно темпо, додека поскапувањата од претходните години и натаму се вградени во цените на храната, домувањето и останатите основни трошоци.
Според Државниот завод за статистика, трошоците на животот во јули биле 2,3% повисоки во однос на истиот месец лани, додека на месечно ниво се зголемиле за 0,1%.
Иако денешните стапки се значително пониски од инфлацискиот удар во 2022 година, за граѓаните останува поинаква слика. Семејните буџети и натаму се под притисок, бидејќи платите и куповната моќ треба да растат доволно брзо за да го надоместат претходниот раст на цените.
Токму затоа, намалувањето на инфлацијата е позитивен сигнал за економијата, но не значи автоматско поевтинување на животот. Реалното олеснување за домаќинствата ќе се почувствува тогаш кога приходите ќе овозможат повторно да се купува повеќе со истиот месечен буџет.
Со други зборови: инфлацијата паѓа, но сметките и трошоците не се враќаат на старото ниво.
-
Продуктипред 1 месецИднината на банкарството е во доброто корисничко искуство
-
Останатопред 2 месециОд јули почнува исплатата на К-15, минималниот износ е 19.116 денари
-
Банкипред 2 месециИсплатата на јунските пензии преку Стопанска банка почнува на 1 јули
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка почнува со исплата на јунските пензии од 1 јули
-
Кариерапред 2 месециНЛБ Банка вработува банкарски советник во Струмица
-
Банкипред 1 месецСтопанска банка со промотивна камата од 4,9 отсто за Mastercard Platinum картичката
-
Кариерапред 2 месециАЛТА Банка објави оглас за вработување во секторот за организација и ИТ
-
Банкипред 2 месециЈунските пензии достапни за пензионерите корисници на Халкбанк





