Бизнис
STEM нема пол. Има иднина – стипендии за жени за STEM академии
Месецот на жената не е само симболично одбележување, туку и потсетник дека родовата еднаквост сè уште бара подобрувања, особено во областите на технологијата во нашата земја. Иако STEM секторот е еден од најбрзо растечките и најперспективните, учеството на жените во него останува значително пониско во споредба со мажите, како на глобално ниво, така и во Северна Македонија.
Овој јаз не е само прашање на еднаква застапеност на мажите и жените на технолошкиот работен пазар, туку и на изгубен потенцијал – за поединците, за компаниите, па и за општеството во целина. Во индустрија каде што иновацијата и различните перспективи се клучни, недоволната вклученост на жените претставува сериозен предизвик за одржлив и инклузивен развој.
По повод Месецот на жената, Алијансата за родова еднаквост на работното место (GEA) во соработка со Avenga Academy ја имплементираат иницијативата „STEM нема пол. Има иднина.“, која се спроведува во текот на март 2026 година.
Во рамки на оваа иницијатива ќе бидат доделени 6 целосни стипендии за ИТ и бизнис академии, со вкупна вредност од над 10.000 евра, со цел да се поттикне поголема вклученост на жените во технолошките професии и да се придонесе кон намалување на родовиот јаз во STEM во земјата. Кандидатките можат да аплицираат за една од 6те академии:
- Digital Marketing,
- Sales & Business Development,
- Product & Project Management,
- Front-End Development & AI,
- Data Analytics
- Automation Testing & AI with Playwright.
Програмите започнуваат во периодот од април до септември 2026 година и траат од 4 до 6 месеци, во зависност од избраната академија. Избраните кандидатки ќе треба да покријат само административен трошок (10%) за избраната академија.
Аплицирањето се реализира преку кратка онлајн форма, при што секоја кандидатка може да избере една академија. По затворањето на повикот, апликациите ќе бидат разгледани од страна на претставници на GEA и Avenga Academy, врз основа на неколку клучни критериуми:
- мотивацијата за развој на кариера во STEM,
- интересот и потенцијалот за избраната област,
- планот за понатамошен професионален развој.
Со оваа иницијатива, GEA и Avenga Academy не само што нудат конкретна образовна можност, туку и се испраќа и поширока порака за важноста на отворање на STEM секторот за повеќе жени. Во време кога дигиталните вештини стануваат неопходност, отворањето на повеќе врати за жените во технологијата не е само инвестиција во поединци, туку и во иднината на целото општество.
Апликациите се отворени до понеделник, 31 март 2026 година, а повеќе информации за иницијативата и начинот на аплицирање се достапни на следниот линк: https://genderequalityalliance.org/целосни-стипендии-за-жени-за-stem-академи/.
Инаку, Алијансата за родова еднаквост на работното место – GEA е иницијатива на Асоцијацијата за е-трговија која е посветена на создавање инклузивна работна култура и промовирање еднакви можности за сите. Алијансата се залага за три главни столба: еднаква застапеност на мажи и жени на сите нивоа и позиции, еднаква плата за иста работа и еднакви можности за напредок. Работата на GEA ја поддржуваат Eurolink, Casys и Halkbank како главни партнери, како и Филип Морис Тутунски Комбинат Прилеп, Пивара Скопје, А1 Македонија, Сава Пензиско Друштво, и CosLoveMetics како партнери. Поддржувачи на Алијансата се и Сава Осигурување, Евроинс Осигурување, Publicis Groupe, Property One Group, Aristocrat, Avenga Academy, IdeaLab и EOS Мatrix.
Повеќе информации за активностите и можностите за приклучување кон Алијансата за родова еднаквост на работното место се достапни на: https://genderequalityalliance.org.
Бизнис
„Фолксваген“ пред историска реорганизација: можни се до 100.000 откази и затворање фабрики во Германија
Германскиот автомобилски гигант „Фолксваген“ се соочува со една од најтешките одлуки во својата историја. Компанијата, која со децении важи за симбол на германската индустриска моќ, подготвува длабока реорганизација што би можела да донесе масовно намалување на бројот на вработени, затворање производствени погони и нова корпоративна структура.
Според информациите што ги објавија германскиот „Manager Magazin“ и агенцијата „Ројтерс“, раководството на групацијата разгледува план со кој би можеле да бидат укинати до 100.000 работни места. Тоа би било двојно повеќе од претходно договорената програма со синдикатите од крајот на 2024 година, кога беше предвидено до 2030 година да се намалат околу 50.000 позиции.
Плановите, според извештаите, веќе биле претставени од извршниот директор Оливер Блуме пред највисокото раководство, а за нив треба да расправа и Надзорниот одбор на состанок закажан за 9 јули. Од „Фолксваген“ не ги коментираат доверливите документи, но признаваат дека групацијата мора да помине низ сериозни промени.
Една од најдраматичните мерки што се разгледува е затворање на четири фабрики во Германија. Според информациите, производството постепено би можело да запре во погоните на „Фолксваген“ во Хановер, Цвикау и Емден, како и во фабриката на „Ауди“ во Некарсулм. Со тоа би биле директно погодени повеќе од 45.000 работни места.
Производството во овие фабрики, според планот, би престанало откако актуелните модели ќе го завршат својот животен циклус, без да бидат заменети со нови. Сепак, спроведувањето на ваков план нема да биде лесно, бидејќи „Фолксваген“ има договор со синдикатите за заштита на работните места до крајот на 2030 година, додека кај „Ауди“ таквата гаранција важи до 2033 година.
Работничкиот совет и моќниот синдикат IG Metall веќе најавуваат силно противење на можни затворања фабрики и масовни отпуштања.
Реорганизацијата не се однесува само на намалување на трошоците. Според објавените информации, раководството размислува основниот бренд „Фолксваген“ и бизнисот со автомобилски компоненти да ги издвои во посебни компании. Таквата структура би можела во иднина да ѝ овозможи на групацијата полесно да привлекува капитал или одделни делови од бизнисот да ги листира на берза.
Покрај тоа, се планира и кратење на инвестициите за околу 15 проценти во следните пет години, на нешто повеќе од 130 милијарди евра.
Причините за ваквите радикални чекори се поврзани со сè поголемиот притисок врз компанијата. Во првиот квартал од годинава нето-добивката на групацијата се намалила за 28 проценти, на 1,56 милијарди евра, додека приходите паднале за два проценти, на 75,7 милијарди евра.
Дополнителен проблем се американските царини, кои според проценките на компанијата создаваат околу четири милијарди евра дополнителни годишни трошоци. Истовремено, „Фолксваген“ се соочува со сè посилна конкуренција на кинескиот пазар, каде што веќе ја загуби долгогодишната лидерска позиција. Во 2024 година беше престигнат од BYD, а во 2025 година падна и зад Geely. Само во првиот квартал продажбата на групацијата во Кина се намалила за околу 20 проценти.
Скапата транзиција кон електрични возила, конкуренцијата од кинеските производители, царините во САД и падот на профитабилноста го ставаат „Фолксваген“ пред одлуки кои до неодамна изгледаа незамисливо.
Бизнис
САД го продолжија рокот за разговори за странските средства на „Лукоил“ до 25 јули
Американската Канцеларија за контрола на странски средства, OFAC, го продолжи рокот до 25 јули за општата лиценца што им овозможува на компаниите да преговараат со рускиот нафтен гигант „Лукоил“ за купување на неговите странски бизниси.
Претходниот рок истекуваше на 27 јуни, но со новото продолжување се остава дополнително време за разговори и за можни условни договори поврзани со продажбата на Lukoil International GmbH, компанија преку која „Лукоил“ управува со дел од своите меѓународни средства.
Одлуката е дел од поширокиот санкциски режим на САД кон руски компании и лица, воведен во контекст на руската војна против Украина. Преку ваквите лиценци, OFAC дозволува ограничени активности кои инаку би биле забранети со санкциите, но само под конкретни услови и во строго определен временски период.
Според американските правила, дозволата не значи целосно укинување на санкциите, туку овозможува одредени трансакции и разговори поврзани со потенцијална продажба на странските средства на „Лукоил“. OFAC задржува право да ја повлече лиценцата доколку процени дека страните не водат сериозни и добронамерни преговори за отуѓување на средствата.
Продолжувањето на рокот е значајно и за пазарите во Југоисточна Европа, каде што „Лукоил“ има присуство преку повеќе компании и малопродажни мрежи. Потенцијалната продажба на странските средства на рускиот нафтен гигант би можела да има влијание врз сопственичката структура и работењето на дел од неговите бизниси надвор од Русија.
Засега не се објавени детали за тоа кои компании се вклучени во разговорите, ниту дали постои конкретен договор за купување на странските средства на „Лукоил“.
Бизнис
iuteCare нуди помош на пат во државата и во соседните земји
iute Macedonia ја промовира услугата iuteCare, наменета за возачи на кои им е потребна брза помош при непредвидени ситуации на пат.
Како што информираат од компанијата, услугата овозможува помош при дефект на возилото, проблем со гума, акумулатор, изгубени или заклучени клучеви, како и шлепување. Поддршката е достапна во Македонија и во сите соседни земји.
Од iute Macedonia порачуваат дека целта на услугата е возачите да имаат сигурен контакт во моменти кога на патот им е потребна помош, без паника и дополнителна неизвесност.
Услугата iuteCare може да се активира преку апликацијата Myiute, по цена од 1.490 денари годишно
-
Банкипред 2 месеци
Стопанска банка АД – Скопје со план за исплата на дивиденда од над 16 милиони евра
-
Бизниспред 2 месециОд полноќ нови цени на горивата
-
Банкипред 2 месециСилк Роуд Банка: Пензиите за април исплатени, достапни преку експозитурите, банкоматите како и електронското банкарство
-
Останатопред 1 месец
Почна исплатата на средствата од МојДДВ за првиот квартал од 2026 година
-
Советипред 2 месеци
УЈП објави видео упатство за е-даночни услуги и потврда на ДЛД-ГДП пријавата
-
Продуктипред 2 месециКБ Прво пензиско друштво: Редовното инвестирање е пат до посигурна финансиска иднина
-
Бизниспред 2 месециДизелот од полноќ поевтинува за 4 денари
-
Бизниспред 2 месеци„МЕПСО“ ја обжали одлуката во спорот со „Енергоинвест“, уверени се во победа на арбитражa


