Криптовалути
Крипто пазарот во првата половина од 2025: Јасна регулатива, стабилни коини и технолошки пресврти
Како се движеше крипто пазарот во првата половина од 2025 година, кои беа најголемите институционални текови и технолошки иновации? Ова го содржи најновиот полугодишен извештај на Binance Research, за периодот од јануари до јуни 2025, а кој има за цел да им даде подетална слика за случувањата во крипто индустријата.
Па така, по значителен раст од 96,2% во 2024 година, крипто пазарите забележаа скромен пораст во текот на првата половина од 2025 година, со вкупна пазарна капитализација зголемена за 1,99% од почетокот на годината (YTD). Пазарот доживеа пад од 18,61% во првиот квартал, проследен со закрепнување од 25,32% во вториот квартал, што доведе до мал вкупен раст за првите шест месеци од 2025 година.
Главните економии и нивните централни банки тргнаа по значително различни патеки во првата половина од 2025 година, создавајќи нестабилна средина која воедно беше богата со можности за крипто средствата. Глобалниот пејзаж беше карактеризиран со постепено забавување на американската економија и неочекувано олеснување на инфлацијата, додека Кина ги надмина очекувањата со силен раст на БДП од 5,4% на годишно ниво (YoY) во првиот квартал, што го одразува позитивното влијание на нејзините мерки за стимулација. Ова беше дополнително засилено со масивен пораст на ликвидноста, бидејќи комбинираната понуда на пари на САД, Кина, Европа и Јапонија се зголеми за 5,5 трилиони американски долари, што претставува најголем 6-месечен пораст за четири години.

Главните поенти на полугодишниот извештај се следни:
- Биткоинот ја откри својата еволутивна природа: се однесуваше помалку како „безбедно засолниште“, а повеќе како актива со висока бета- коефициент, но сепак испорача импресивен принос од +13% YTD, надминувајќи ги повеќето традиционални индекси на акции.
BTC ETF станаа клучен структурен двигател, привлекувајќи одржливи институционални приливи и значително преобликувајќи ја динамиката на пазарот.
Во однос на главните протоколи од Слој 1 (L1) – Solana, BNB Chain, Avalanche, Sui и други бележат различни патеки на раст додека Ethereum ја задржа својата доминација и покрај притисоците врз цените, поттикнати од силните институционални приливи, успешните надградби како Pectra и водечката активност на развивачите.
За Ethereum Слој 2 (L2) првиот квартал од 2025 година означи понијансиран циклус. Знаците на заситеност на пазарот, дивергентните патеки на раст и зголемената модуларна конкуренција ја тестираа издржливоста на ликвидноста, особено како што растеше дебатата за зафаќањето на вредноста на основниот слој на Ethereum.
DeFi секторот покажа значителна зрелост и отпорност, при што неговиот двигател на раст се префрли од внатрешни шпекулации кон институционално усвојување и интеграција на RWA. Додека TVL се стабилизираше на приближно 151,5 милијарди американски долари, месечните активни корисници скокнаа за 240% на годишно ниво, а коефициентот на спот обем на тргување на DEX достигна рекордно високо ниво од 29%.
Секторот на стабилни монети доживеа значителен раст во првата половина од 2025 година, при што вкупната пазарна капитализација надмина 250 милијарди американски долари, што претставува нови рекорден максимум.
Јасноста на регулативата одигра клучна улога во зголемувањето на институционалната доверба, особено преку усвојувањето на Законот GENIUS од страна на Сенатот на САД и спроведувањето на правилата на MiCA во ЕУ.
Во 2025 година, блокчејн и крипто екосистемот достигнаа ново ниво на зрелост и беа усвоени од претпријатија од сите големини и силна доверба кај институционалните инвеститори.
Децентрализираната финансиска вештачка интелигенција (DeFAI) се појави како напредок, вградувајќи автономни агенти на вештачка интелигенција во DeFi протоколите за оптимизирање на тргувањето, кредитирањето и управувањето во реално време.
Првата половина од 2025 година ја истакна сè поизразената поделеност во развојот на крипто-светот, додека институционалното прифаќање се забрза благодарение на јасната регулатива и интеграцијата на стабилните коини.
Потрошувачкиот слој останува клучна, но похаотична територија за иновации. Приближувајќи се кон втората половина од 2025 година, клучни се темите поврзани со макро-средината, политиката и регулативата, екосистемот на биткоин, стабилните ковани валути, RWA-ата и други.
Целиот извештај може да го прочитате овде:
https://public.bnbstatic.com/static/files/research/half-year-report-2025.pdf
Криптовалути
Биткоинот падна за 2,55 отсто, обемот на тргување надмина 34 милијарди евра: Инвеститорите и натаму покажуваат оптимизам
Вредноста на биткоинот (BTC) денеска забележа пад од 2,55 отсто, додека обемот на тргување со оваа криптовалута значително се зголеми. И покрај намалувањето на цената, расположението на пазарот останува позитивно, а Индексот на страв и алчност покажува дека меѓу инвеститорите и понатаму преовладува оптимизмот.
Цената на биткоинот денеска, во 15:15 часот, на платформата „Бајнанс“ (Binance), една од најголемите светски берзи за криптовалути, изнесуваше 72.873,15 евра, што претставува пад од 2,55 отсто.
Истовремено, вкупниот обем на тргување со биткоин во последните 24 часа достигна 34,33 милијарди евра, што е значително повеќе во споредба со претходниот ден.
Зголемената активност на пазарот покажува дека инвеститорите поинтензивно тргуваат со оваа криптовалута, и покрај негативното дневно движење на нејзината вредност.
Поголемиот обем на тргување во услови на пад на цената може да укажува на зголемена неизвесност меѓу учесниците на пазарот, но и на поактивно приспособување на инвестициските позиции кон новите пазарни околности.
Индексот на страв и алчност порасна на 68 поени
Индексот на страв и алчност (Fear and Greed Index), кој се користи за проценка на расположението на инвеститорите на пазарот на криптовалути, денеска изнесува 68 поени, со што се наоѓа во категоријата „алчност“.
Ова претставува зголемување во однос на вчерашните 63 поени, кога индексот исто така се наоѓаше во истата категорија.
Индексот се движи на скала од нула до 100, при што пониските вредности укажуваат на изразен страв кај инвеститорите, додека повисоките вредности сигнализираат зголемен оптимизам и поголема подготвеност за преземање ризик.
Фактот што индексот бележи раст и покрај падот на вредноста на биткоинот покажува дека краткорочните ценовни движења и општото расположение на пазарот не мора секогаш да бидат усогласени.
Високото ниво на алчност може да укажува на подготвеност на инвеститорите да продолжат со вложувањата, но истовремено претставува и сигнал за претпазливост, бидејќи изразениот оптимизам понекогаш е проследен со зголемена нестабилност на пазарот.
Пазарот на криптовалути и натаму е изложен на нагли промени
Движењето на вредноста на биткоинот традиционално привлекува големо внимание кај инвеститорите, имајќи предвид дека оваа криптовалута има значително влијание врз целокупното расположение на пазарот на дигитални средства.
Промените во неговата цена често се одразуваат и врз останатите криптовалути, особено во периоди на зголемена трговска активност.
Врз пазарот на дигитални средства можат да влијаат повеќе фактори, меѓу кои очекувањата поврзани со каматните стапки, глобалните макроекономски движења, регулаторните одлуки, институционалните инвестиции и промените во подготвеноста на инвеститорите да вложуваат во поризични средства.
Сепак, врз основа на достапните податоци не може со сигурност да се утврди кој од овие фактори имал пресудно влијание врз денешниот пад на биткоинот.
При проценката на краткорочните пазарни движења, аналитичарите најчесто го следат односот меѓу цената и обемот на тргување, како и показателите за расположението на инвеститорите, со цел да добијат поцелосна слика за состојбите на пазарот.
Иако биткоинот денеска изгуби дел од својата вредност, зголемениот обем на тргување и високиот Индекс на страв и алчност покажуваат дека интересот за оваа криптовалута останува силен.
Сепак, пазарот на криптовалути и понатаму се карактеризира со нагли ценовни осцилации, поради што моменталниот оптимизам не претставува гаранција за иден раст на вредноста на дигиталните средства.
Криптовалути
Биткоинот падна на 72.640 евра, во минус и етериумот – ослабува оптимизмот на криптопазарот
Најголемата светска криптовалута, биткоинот (BTC), денеска забележа пад од 1,21%, спуштајќи се на 72.641,32 евра, според податоците од криптоберзата Binance. Негативно движење бележи и етериумот (ETH), втората најголема криптовалута според пазарната капитализација, чија вредност се намали за 1,39%, на приближно 2.130 евра.
Според податоците регистрирани во 15 часот, вкупниот обем на тргување со биткоин во последните 24 часа изнесувал 22,60 милијарди евра, што претставува речиси непроменето ниво во споредба со претходниот ден.
Истовремено, индексот на страв и алчност (Fear and Greed Index), кој го мери расположението на инвеститорите на пазарот на криптовалути, се намалил на 55 поени, во категоријата „алчност“.
Иако индексот и понатаму укажува на умерен оптимизам, неговото намалување од вчерашните 59 поени сигнализира поголема претпазливост меѓу инвеститорите.
Прекинат вчерашниот раст на криптовалутите
Денешниот пад следува по позитивните движења забележани во понеделникот, 19 октомври, кога биткоинот порасна за 0,78% и достигна вредност од 73.578,23 евра.
Во истиот период, етериумот забележа раст од 0,41%, достигнувајќи 2.158,99 евра, додека поголемиот дел од водечките криптовалути исто така се движеа во позитивна насока.
Сепак, најновите податоци покажуваат дека краткотрајното закрепнување не било доволно за да се одржи позитивниот тренд, а криптопазарот повторно се соочува со ценовни осцилации.
Инвеститорите стануваат повнимателни
Намалувањето на индексот на страв и алчност од 59 на 55 поени укажува дека оптимизмот меѓу пазарните учесници благо ослабува.
Овој индикатор се користи за процена на расположението на инвеститорите, при што пониските вредности укажуваат на поголем страв и претпазливост, додека повисоките вредности сигнализираат поголема подготвеност за преземање ризик.
И покрај падот на вредноста на биткоинот, обемот на тргување останува речиси непроменет, што покажува дека ценовната корекција не е проследена со значително намалување или зголемување на вкупната вредност на трансакциите.
Пазарот на криптовалути и понатаму се карактеризира со висока нестабилност, а движењето на цените на водечките дигитални валути останува важен показател за довербата и очекувањата на инвеститорите.
Следните пазарни движења ќе покажат дали станува збор за краткорочна корекција по вчерашниот раст или за почеток на подолг период на ценовни притисоци.
Криптовалути
Грција воведува нови правила за криптовалутите
Грција планира да воведе данок од 10% на капиталната добивка остварена од тргување со криптовалути, со предвидено годишно даночно ослободување за добивка до 500 евра. Новото законско решение има цел да воспостави јасна регулаторна рамка за оданочување на дигиталните средства и да обезбеди поголема транспарентност на пазарот на криптовалути.
Предлог-законот, кој грчкото Министерство за национална економија и финансии го објави на 7 октомври 2026 година, за првпат предвидува сеопфатни правила за даночен третман на криптовалутите во земјата.
Според предложениот модел, данокот ќе се пресметува врз основа на разликата меѓу набавната и продажната цена на криптовалутите, односно врз реално остварената капитална добивка.
Добивка до 500 евра годишно без данок
Една од најзначајните новини во предлог-законот е воведувањето годишен праг за даночно ослободување.
Граѓаните кои ќе остварат капитална добивка од криптовалути до 500 евра годишно нема да плаќаат данок, додека за поголемите добивки е предвидена даночна стапка од 10%.
Со ваквото решение, грчките власти настојуваат да воспостават појасни правила за оданочување на приходите од дигитални средства, кои сè повеќе привлекуваат интерес кај индивидуалните инвеститори.
Замена на биткоин за етериум без непосредна даночна обврска
Значајна новина се однесува и на трансакциите при кои инвеститорите заменуваат една криптовалута за друга.
Според предлог-законот, замената на биткоин за етериум, или на една криптовалута за друга, нема да се смета за настан што создава оданочлива капитална добивка.
Тоа значи дека инвеститорите нема да имаат непосредна обврска за плаќање данок само поради таквата замена.
Даночната обврска би настанувала при оданочлив пренос на дигиталните средства, согласно условите предвидени во законското решение.
Предлогот содржи и посебни правила за утврдување на просечната набавна цена во случаи кога инвеститорите купувале иста криптовалута повеќепати, по различни цени.
Данок од 10% и за приходи од „staking“ и позајмување криптовалути
Предложените измени не се ограничуваат само на добивката од купување и продажба на криптовалути.
Даночна стапка од 10% е предвидена и за приходите остварени преку позајмување криптоимот, обезбедување ликвидност на криптоплатформи и учество во механизми за потврдување трансакции, познати како „staking“.
Овие приходи за даночни цели би се третирале како приходи од камати.
Со тоа, грчката влада предлага поширок систем за оданочување што ќе опфати различни начини на остварување приходи од дигитални средства.
Рок од 12 месеци за доброволно пријавување на претходните добивки
Предлог-законот предвидува и преоден период од 12 месеци, во кој граѓаните ќе можат доброволно да ги пријават капиталните добивки од криптовалути остварени во претходните години.
Во текот на овој период, даночните обврзници кои ќе ги исполнат пропишаните услови ќе можат да ги пријават претходните добивки без плаќање казни и затезни камати.
Оваа можност треба да поттикне доброволно усогласување со даночните правила и да овозможи поголема евиденција на приходите остварени на пазарот на дигитални средства.
Грција го засилува регулирањето на криптопазарот
Предложените правила претставуваат значаен чекор кон воспоставување појасен даночен третман на криптовалутите во Грција, во период кога дигиталните средства стануваат сè позастапени во европскиот финансиски систем.
За инвеститорите, ваквата регулатива би можела да донесе поголема правна сигурност во однос на пресметувањето и пријавувањето на добивките, додека за даночните власти би обезбедила појасна основа за следење на приходите од криптоактивности.
Засега станува збор за предлог-закон, што значи дека даночната стапка од 10% и предвидените ослободувања сè уште не претставуваат конечни законски правила. Нивната примена ќе зависи од понатамошната законодавна постапка и усвојувањето на предложеното решение.
-
Банкипред 2 месеци10% поврат на средства со Mastercard картичките на Стопанска банка секој први во месецот
-
Анализипред 2 месециМакедонија ќе има два система за инстант плаќања: КИБС Инстант и мобилна апликација „Стрела“ преку КИБС и TIPS Clone преку Народната банка
-
Банкипред 2 месециКристина Трпезановска: NLB Smart POS им овозможува на малите бизниси полесен пристап до дигитални плаќања
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка: Исплатени пензиите за август, средствата се достапни веднаш
-
Банкипред 2 месециСтопанска банка денеска ги исплаќа августовските пензии
-
Банкипред 2 месециХалкбанк започна со исплата на августовските пензии
-
Интервјуапред 2 месециИнтервју | Самоил Крстевски | Сопственик на маркетинг агенција Media Lab Solution
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка нема да работи на 28 август поради празникот Голема Богородица





